پاییز 96 شماره 9 نشریه تخصصی عکاسی دانشگاه هنر دانشآموختگان عکاسی کالوتیپ شماره 9 پاییز 96

اندازه: px
شروع نمایش از صفحه:

Download "پاییز 96 شماره 9 نشریه تخصصی عکاسی دانشگاه هنر دانشآموختگان عکاسی کالوتیپ شماره 9 پاییز 96"

رونوشت

1 شماره 9 نشریه تخصصی عکاسی دانشگاه هنر دانشآموختگان عکاسی شماره 9

2 انم خدا ب

3 دانشگاههنر نشریهتخصصیعکاسی 9 شماره رشتهی تاسیس با مرتبط سندهای جلد: وروی پشت تصویر ارشد کارشناسی و کارشناسی مقطع دو در عکاسی زاده مترجم خدادادی محمد مشاور: استاد دانشگاههنر انجمنعلمیعکاسی امتیاز: صاحب مدیرمسئولوسردبیر:محمدمهرآرا مدیرهنریوطراحگرافیک:شمیمشومالی ویراستاران:مرتضیکریمیعقدا مینافالح افضلزاده نوید طهماسبی فاطمه گفتوگو: بخش همکاران هاشمی ناهید هاشمی مهسا کاظمی پویا طایفه فاطمه زینلی ساناز مجازی: بخش همکاران طهماسبی فاطمه شاکری محمدرضا دانشجویی:سیدمهدیسراجیان مسئولنشریات با :ارتباط calotype.akkasee.com 5 طبقه 4 پالک باالور کوچه نبش ولیعصر چهارراه آدرس: هنر دانشگاه دانشجویی نشریات و علمی تشکلهای.مدیریت 308 داخلی تماس: شماره شمارهی در اگزوتیسم«از سانتیمانتال»فرار اصالحیه:مقالهی بعضی در و شده مشکالتی دچار هشت( نشریه)شماره گذشتهی از پوزش عرض ضمن است. داده رخ جابهجایی پاراگرافها از شدهی اصالح نسخهی مجله محترم خوانندگان و شیراز جناب کنید. دانلود وبسایت از میتوانید را مقاله این رنگیهستند. اصل در ایننشریه تمامیتصاویر 9 یک بخش 10 تاکنون پیدایش از هنر دانشگاه در عکاسی رشته رضوی نگین سیده 17 ایران در عکاسی آموزش چشمانداز زاده مترجم محمدخدادادی دو بخش 29 کاالشدگی و آپاراتوس در دانشگاه انقیاد نیازی رضا 36 تاریکخانهیهنر زاده حبیب مهدی 45 واقعیت سخت برزمین ازغندی اذری هادی سوم بخش چهار بخش 59 رویا یک فرجام عکاسی و عکاسی دانشآموختگان فاضل مهدی 55 جدید ظرفیت تاسیس و التحصیالن فارغ بحران قربانی محدثه نه بخش پنج بخش 69 آکادمیک برتجربه مروری صدیقی بهنام با حسینی امیرخادم و عبدی آرمین گفتوگو 84 کنونی دروضعیت عکاسی آکادمیک آموزش نبوی صیاد با ملکی روزبه گفتوگوی 92 آکادمی در عکاسی رشته بر مروری آذرنگ فرشید با نوری عباس گفتوگوی شش بخش 109 چشم تک غریبه فالح عسگریگوهری_مینا میالد 112 است خوش دور از شنیدن دهل صدای سحرسقا 116 عکاسی گروه اصالح برای عقیم نظری بسط منشی امیررضا هفت بخش 119 ما پیش دست و دانشگاه رفت پس بلوری زانیار 122 ما کدام آغنده رومینا 126 دانشگاه و هنرمند میان نسبت فروغی مهدی 129 منتظر سرجاده فاتحی علیرضا هشت بخش 135 برافراشته نیمه پرچم یک باب در اسدی سها 140 عکس جشن درباره عقدا کریمی مرتضی 151 ضمایم زیب طبیعت نیک کیوان 157 پایاننامه معرفی طهماسبی فاطمه 162 عکاسی/فتوگرافیک مطالعات ارشد کارشناسی وینده یورگ 165 بومی لنز زاده مترجم خدادای محمد

4 5 گوش شنوا ما هم بازگشتیم به اول همان جایی که خیلی از نشریات و طرحها و برنامهها رفتند و به جایی نرسیدند. بیش از سی سال است از تاسیس رشتهی عکاسی در دانشگاهها میگذرد ولی همچنان با مشکالت بنیادینی چون طرح درس دست و پنجه نرم میکند که البته شاید دیگر چندان به فکر دست و پنجه نرم کردن هم نیست و گویا همه خسته شدهاند و شدهایم و همه دل سپردیم به فرجامی ناخوش. در نهمین شماره از نشریهی پروندهی خاک خوردهی سراپا تقصیر آموزش و دانشگاه و فارغ التحصیالن عکاسی را گشودیم که تا امروز در قالب نشستها و نشریات و طرح و برنامههای مختلف گوناگون مطرح شده است و گویا این قصه سر دراز دارد... م شتی از خروار در دهههای پس از تاسیس این رشته به روشهای گوناگون مشکالت و نظرسنجیها و نشستهایی پیرامون آموزش عکاسی و به صورت کلی مباحث مربوط به این رشته مطرح شده است ولی چندان اتفاق خاصی رخ نداده و در این بین تصمیم گرفتیم به نمونهی مکتوبی که شاید کمتر به آن پرداخته شده باشد رجوع کنیم. در طرح»ارزیابی اثربخشی اجتماعی دانش آموختگان دانشگاه هنر طی سالهای «که توسط خانم فرشته عارف نیا انجام شده و در سال 1381 به چاپ رسیده است در قسمتی یادداشت سردبیر از آن»پیشنهادهای دانشآموختگان رشته عکاسی«آمده است که اکنون بعد از گذشت سالها اکثر این پیشنهادها و درخواستها پابرجا است:»برنامه های آموزشی رشته عکاسی چه در مقطع کارشناسی یا کارشناسی ارشد نیاز به تحول ساختاری و تغییر نگرش و دیدگاههای برنامهریزان آموزشی دارد. ارائه دروس قدیمی و بدون هماهنگی با نیازهای بازار کار است و عالوه بر آن ارتباط منطقی با یکدیگر ندارند و تدریس مطالب به گونهای مقطع صورت میگیرد. به اکثر دروس کلیدی این رشته یا بیتوجهی شده است و یا به دلیل مسلط نبودن استاد مربوط از کارایی الزم برخوردار نبودهاند و لذا جوابگوی نیازهای جامعه نیستند. محتوای دروس با نام آنها تناسبی ندارند و به لحاظ ترکیب و محتوا از اهداف آموزش دانشگاهی فاصله زیادی دارند. برای تدوین یک برنامه آموزشی صحیح در مرحله اول باید به مطالعه برنامههای آموزشی سایر کشورهای جهان که به لحاظ فرهنگی به جامعه ما نزدیک هستند پرداخت و با استفاده از تجارب داخلی و خارجی برنامه آموزشی دقیق و هدفمندی طراحی نمود. اما در کوتاه مدت تغییرات زیر توصیه می شود: استفاده از استادان مجرب و آشنا با بازار کار و نیازهایآن. ضرورت مشارکت استادان مدعو در تدریس. تجدید نظر در روشهای تدریس)یاددهی و یادگیری( یعنی کالسهای هنری باید به صورت روابط دو طرفه و گفتگو محور برگزار گردد. افزایش بودجه تخصیص داده شده به رشته عکاسی به دلیل گران بودن لوازم و امکانات مورد نیاز و افزایش سهمیه دانشجویان از این بودجه. تقویت و اضافه واحدهایی مانند هنرهای تجسمی زیبایی شناسی و فلسفه مبانی نظری و عملی نورپردازی - درک رسانهها و ارتباط آنها با عکاسی)علوم ارتباطات( مخاطب شناسی آشنایی با علم کامپیوتر و طرز کار با photoshop و یا یک نرم افزار در محیط وکتور به شکلی تکمیلی آشنایی با رشتههای مختلف عکاسی در جهان) حدود ۱۰۳ الی ۱۰۴ شاخه ( تقویت و بها دادن به درس روش تحقیق تفکیک تصویرسازی از گرافیک تفکیک گرافیک تبلیغاتی و فرهنگی آشنایی با روند تحوالت عکاسی در جهان توجه بیشتر به واحدهای درس فیزیک شیمی نورپردازی کارگاه های ۱ و ۲ و ۳ 1 عکاسی تبلیغاتی صنعتی و معماری و...» اینکه چرا با وجود چنین پیشنهاداتی و مسائلی از این دست)که تاکنون در قالب نشستها و نشریات مختلف بررسی شده است( هنوز هم این رشتهی دانشگاهی درگیر مسائل و مشکالتی غریب است از جمله ابهامات و سواالتی است که هرکس برای پیدا کردن جوابش باید به خودش رجوع کند. ما و در نهایت باز از هر طرف که گریزی بزنیم این سوال همیشگی که ما)دانشجویان و فارغ التحصیالن( چه کردهایم پیش میآید که جواب این سوال در تک تک زحمات نگارندگان این شماره نمود پیدا میکند که اگر دغدغهای نبود این نوشتهها و این دلسوزیها هم نبود. هر بخش و هر مطلب در این شماره را میتوان نمایندهی یک گروه از دانشجویان و اساتید دانست که در کنار هم پروندهی این شماره را شکل میدهد. در این شماره سعی کردیم تا مطالب و موضوعات مختلف پیرامون این رشتهی دانشگاهی را بررسی کنیم و تماما سعیمان به مانند شمارهی گذشته تالش برای حل این مشکالت و یافتن راهی از دل نقدها و نوشتهها است و امید داریم با خواندن این مطالب و نقدها راه دراز حالل مشکالت کوتاه شود. 1. عارف نیا فرشته ارزیابی اثر بخشی اجتماعی دانش آموختگان دانشگاه هنر طی سال های 1371 الی 1377 تهران: دانشگاه هنر

5 7 شماره این همکاران عکاسی ارشد کارشناس تهران آذرنگ: فرشید وی آزاد. دانشگاه علمی هیات عضو تهران. هنر دانشگاه اتاق عکسها به نگاهی کتابهای ویرایش و ترجمه تالیف دبیری همچنین و عکاسی درباره فراموشی کتاب روشن به هنرمند حرفه فصلنامه جدید هنر و عکاسی بخشهای سخنرانی و تدریس دارد. خود کارنامه در را سال ۶ مدت در شرکت و ایران در عکاسی انجمن و دانشگاه چند در دیگر از هند و انگلیس آمریکا ایران هنری نمایشگاههای میباشد. سالها این در او فعالیتهای التحصیل فارغ مشهد ازغندی: آذری هادی تهران. دانشگاه از عکاسی رشته در ارشد کارشناسی مقطع دانشگاه در هنر پژوهش دکترای دانشجوی اکنون وی است. مدرس تربیت هنرستان از سینما دیپلم تهران. ۱۳۷۲ آغنده: رومینا و هنر دانشکدهی از عکاسی لیسانس دختران ۲ سورهی اکنون وی مرکز. تهران واحد اسالمی آزاد دانشگاه معماری زیبای هنرهای دانشکده عکاسی کارشناسیارشد دانشجوی است. تهران دانشگاه ارشد کارشناسی دانشجوی تهران. ۱۳۷۳ اسدی: سها تهران. هنر دانشگاه مدرک دارای کردستان بلوری: زانیار )1383( هنر دانشگاه از عکاسی ارشد و کارشناسی 3 ویراستاری و ترجمه تهران) 1390 (. دانشگاه و از بیش و دارد کارنامه در را عکاسی کتاب عنوان حرفههنرمند چون مجالتی برای نقد و مقاله دهها بر عالوه است. کرده تالیف و... تندیس عکسنامه آموزشی متعدد کارگاههای و نشستها در سخنرانی دانشکدههای سوره دانشگاه در مختلف شهرهای در تهران دانشگاه آزاد کالسهای کاربردی علمی به حرفهای عکاسی آموزشگاه و رسانه مطالعات مرکز است. مشغول عکاسی تدریس دانشجوی تهران جمالیان: امیرحسین صنعتی دانشگاه مصنوعی هوش رشتهی دکترای عضو 1387 سال از ایشان آلمان. کشور کمنیتز و بوده اسالمی آزاد دانشگاه وقت تمام علمی هیأت پزشکی دانشکده در را خود مطالعاتی فرصت دوره تاکنون اند. نموده سپری آمریکا کشور ییل دانشگاه داوری مقاله 17 قالب در ایشان پژوهشهای نتایج بینالمللی معتبر ژورنالهای و کنفرانسها در شده یافتهاند. انتشار ارشد کارشناسی همدان حبیبزاده: مهدی دکتری دانشجوی اکنون وی هنر. دانشگاه عکاسی است. مدرس تربیت دانشگاه هنر پژوهش دانشجوی تهران حسینی: خادم امیر تهران. هنر دانشگاه عکاسی ارشد کارشناسی عضو تهران مترجمزاده: خدادادی محمد هنرهای دانشکده عکاسی مدیرگروه و علمی هیأت هنر. دانشگاه تجسمی دانشجو تهران رضوی: نگين سيده تهران. هنر دانشگاه عكاسي كارشناسي ارشد کارشناس مشهد سقا: سحر در تدریس سابقه او تهران. هنر دانشگاه از عکاسی همچنین و کرج و مشهد دانشگاههای و آموزشگاهها خانه جشنواره برای تخصصی کارگاههای برگزاری برای مقاله تالیف و گلشهر دی اوری گروه و دوست در را عکاسی سایت و فیروزه عکس ملی جشنواره دارد. خود کارنامه مقطع التحصیل فارغ ساری صدیقی: بهنام عکاسی. مدرس و عکاس تهران. دانشگاه عکاسیاز کارشناسی کارشناسی دانشجوی کرج طهماسبی: فاطمه تهران. هنر دانشگاه عکاسی رشته ارشد کارشناس مشهد فاضل: مهدی تاکنون عکاسی. مدرس و عکاس تهران. هنر دانشگاه عکاسی حضور گروهی هفتنمایشگاه در و سهنمایشگاهانفرادیبرگزار»رشد«همچون: جشنوارههایی جوایز ی برنده است. داشته داخلی عکس جشنواره 30 از بیش در حضور و...»رژان«ورکشاپ دهها مدرس عکاسی جشنوارهی ده از بیش داور و عکس عکاسی نقد مقالهی دهها همچنیننگارش و عکاسی عکاسی وبسایتهای و درنشریات عکاسی مرتبطبا مطالب روند. می بشمار عکاسی ساحت در وی فعالیتهای جمله از کارشناسی دانشجوی زنجان. ۱۳۷۳ عبدی: آرمین عکس جشن پنجمین علمی دبیر هنر. دانشگاه عکاسی داشته شرکت گروهی نمایشگاه چندین در وی هنر. دانشگاه است. عكاسي كارشناسی کرمان. گوهري: 1371 عسكري ميالد هنرتهران. دانشگاه عكاسي دانشجويارشد دانشگاهتهران دانشجوی کاووس. گنبد ۱۳۶۷ بروجنی: فاتحی علیرضا زیبای هنرهای دانشکدهی در عکاسی ارشد کارشناسی )۱۳۹۳(. هنر دانشگاه از عکاسی کارشناسی تهران دانشگاه عکاسی ارشد کارشناس مشهد فروغی: مهدی در متعدد مقاالت و نقدها انتشار )1394(. تهران دانشگاه از و... تاک مگ هست عکس تندیس نشریات 6

6 مينا فالح: ١٣٧٢ تهران. كارشناس عكاسي دانشگاه تهران دانشجوي كارشناسيارشد عكاسي دانشگاه هنرتهران. فلسفهعکاسی»مجله حکمت و معرفت«همکاری داشته است. او هماکنون مدرس عکاسی دانشگاه هنر تهران است. محدثه قربانی: 1371 مشهد. دانشجوی کارشناسیارشد عکاسی دانشگاه سوره. رضا نیازی: 1363 تبریز. کارشناس ارشد رشته عکاسی دانشگاه هنر تهران. 9 مرتضي كريميان عقدا: 1372 يزد. كارشناسي عكاسي از دانشگاه هنر تهران. دانشجوی کارشناسی ارشد عکاسی دانشگاه سوره. روزبه ملکی: 1368 آمل. کارشناس عمران از دانشگاه صنعتی شریف. کارشناس ارشد عکاسی از دانشگاه هنر. امیررضا منشی: 1365 تبریز. فارغالتحصیلارشد عکاسی از دانشگاه هنر. صیاد نبوی: 1366 سلماس. کارشناسی ارشد عکاسی دانشکده هنرهای زیبای دانشگاه تهران. هم اکنون مدرس رشته عکاسی دانشکده هنرهای زیبا دانشگاه تهران است. او ترجمه و تالیف دهها مقاله در زمینهی عکاسی در نشریات حرفه هنرمند عکسنامه حکمت و معرفت فصلنامه عکاسی و... را در کارنامهی خود دارد. عباس نوری: 1360 تهران. کارشناس ارشد رشتهی عکاسی از دانشگاه هنر تهران مدرس عکاسی. وی مدتی دبیر بخش عکس مجله داستان بوده و با شمارههای ویژه ی کیوان نیک طبیعت: 1370 رشت. دانشجوی مقطع کارشناسی ارشد رشته عکاسی دانشگاه تهران. یورگ وینده: 1956 کلن. عکاس معماری و صنعتی مدرس رشته عکاسی و معاون رئیس دانشکده دیزاین دورتمند آلمان.عضوانجمنهایمختلفعکاسی نمایشگاههایانفرادی و گروهی متعدد انتشار آثارش در مجالت و روزنامههای مختلف آلمانی انجام سخنرانی و کارگاههای آموزشیبسیاری در جمهوری چک لهستان چین بریتانیا هند صربستان و ایران. انتشار کتاب عکس»اتاق شهردار«دریافت جایزه تحقیق 2009 از دانشگاه دورتمندبرای پروژهREVISITED. سپاسی ویژه از همکاری اساتید و دوستانی که در این راه ما را تنها نگذاشتند: فرهاد سلیمانی حسین چنعانی علیرضا نیک نژاد)مدیر محترم سایت عکاسی( میترا زارع سمانه خسروی دالرام جمالیان فاطمه امیری شبنم معتمدی علیرضا مزینانی حسن صلصالی. بخش اول عکاسی دانشگاه هنر در این بخش پیشینهی رشتهی عکاسی از دو جنبهی توصیفی و تحلیلی مورد بررسی قرار گرفته است. نگین رضوی در مقالهی ابتدایی به توصیف گروه عکاسی دانشگاه هنر از ابتدا تا حال پرداخته است و در مقالهی بعدی دکتر مترجمزاده مدیر گروه فعلی گروه عکاسی دانشگاه هنر آسیب شناسی کلی این رشته را محوریت کار خود قرار داده است. 8

7 رشته عکاسی در دانشگاه هنر از پیدایش تا اکنون سیده نگین رضوی 11 هر یک از ما به عنوان دانشجویان رشته عکاسی کم و بیش چهار سال از دوران تحصیل خود را در چهارراه ولیعصر یکی از پرازدحامترین و شلوغترین مناطق پایتخت سپری میکنیم. برخی در این رشته میمانند ادامه تحصیل میدهند شغلی متناسب پیدا میکنند چه بسا برخی اسم و رسمدار میشوند برخی عضو هیئت علمی میشوند و شماری نیز در دورانی که عکاسی با چالش دیجیتال روبهرو است شاید در میانه راه عطایش را به لقایش ببخشند. در هر حال جا دارد پیشینهی رشته عکاسی و فراز و فرود آن را طی سی و چهار سالی که از ایجاد آن میگذرد مرور کنیم و با آن آشنا شویم. مطلب پش رو تالشی است در این راستا. در این مطلب کوشیدهام تا آن جا که ممکن است به جنبههای مختلف این فراز و فرود بپردازم. تا چه قبول افتد و چه در نظر آید. دانشکده هنرهای تزئیینی مقدمات تاسیس دانشکده هنرهای تزئینی در سال 1339 با ایجاد هنرکده هنرهای زیبا فراهم آمد. در سال 1353 بر اساس مصوبه شورای گسترش آموزش عالی این هنرکده به دانشکده هنرهای تزئیینی تغییر نام یافت. موسس و رییس این دانشکده آقای دکتر زرین افسر بود. این دانشکده در خیابان ولیعصر)پهلوی سابق( مقابل خیابان بزرگمهر قرار داشت. چگونگی شکلگیری دانشگاه هنر دانشگاه هنر بزرگترین مرکز آموزش عالی رشتههای هنری در ایران است. این دانشگاه با ادغام پنج موسسه آموزشی هنر قبل از انقالب به وجود آمد. این پنج موسسه عبارت بودند از: دانشگاه فارابی دانشکده هنرهای تزئینی دانشکده هنرهای دراماتیک هنرستان عالی موسیقی و هنرکده موسیقی ملی. پس از پیروزی انقالب اسالمی با تصویب شورای عالی انقالب فرهنگی در سال 1358 مجتمع دانشگاهی هنر به وجود آمد و در سال 1362 بازگشایی و رسما به فعالیت پرداخت. این مجتمع بر اساس مصوبه شورای گسترش آموزش عالی از سال 1370 به»دانشگاه هنر«تغییر نام یافت و با چهار دانشکده هنرهای کاربردی هنرهای تجسمی سینما و تئاتر و پردیس اصفهان فعالیت خود را ادامه داد. دانشکده موسیقی درسال 1373 و دانشکده معماری و شهرسازی در سال 1380 به مجموعه دانشکدههای دانشگاه هنر اضافه شدند. دانشگاه هنر هماکنون شامل پنج دانشکده است که در شهرهای تهران و کرج قرار دارند. این دانشکدهها عبارتند از: دانشکده هنرهای کاربردی دانشکده هنرهای تجسمی دانشکده سینما و تئاتر دانشکده موسیقی و دانشکده معماری و شهرسازی. ورود عکاسی به عرصه دانشگاهی عکاسی نه به عنوان رشته بلکه به عنوان واحد درسی برای اولین بار در سال 1351 وارد دانشکده هنرهای تزئینی شد. از این سال به بعد دانشجویان رشتههای گرافیک و نقش پارچه ده واحد عکاسی و رشتههای مجسمه سازی و نقاشی چهار واحد عکاسی میگذراندند. این واحدها توسط آقایان شفائیه و خادمیان تدریس میشد. پس از انقالب تعداد واحدهای عکاسی که در رشتههای فوق تدریس میشد کاهش یافت و در همین حال اساتیدی چون آقای سلیمی و خانم صرافی به کادر اساتید عکاسی اضافه شدند. یک سال پس از پیروزی انقالب در سال

8 13 دانشکده هنرهای تزیینی به مجتمع دانشگاهی هنر تبدیل شد. با پایان دوره سه ساله انقالب فرهنگی و بازگشایی دانشگاهها در مهر ماه 1362 با تالشهای دکتر هادی شفائیه رشته عکاسی در مجتمع دانشگاهی هنر تاسیس شد. نخستین ورودیها رشتهی عکاسی برای نخستین بار در سال 1362 اقدام به پذیرش دانشجو کرد. تعداد دانشجویان پذیرفته شده سی نفر و شامل 22 آقا و 8 خانم بود که شماری از آنان به فعالیت در عرصه دانشگاهی ادامه دادند. از جملهی این دانشجویان میتوان از آقایان محمد مهدی رحیمیان و جواد پورسعید نام برد. آقای رحیمیان مدیریت فعلی گروه عکاسی دانشکده خبر را بر عهده دارد. وی همچنین از نخستین دانشجویان دوره کارشناسی ارشد این رشته در دانشگاه هنر است. آقای جواد پورسعید نیز در سال های اولیه فراغت از تحصیل نزدیک به دو سال مدیریت گروه عکاسی را پس از علی آینه ساز برعهده داشت. اساتید در سالهای نخست شروع به کار رشتهی عکاسی آقایان هادی شفائیه و عبدالعلی ذکاوت برجستهترین اساتید این رشته بودند. این در حالی بود که آقایان محمد جواد پاکدل و امین شهمیری فیزیک و ابزار شناسی مهندس ضیاالدین خطیر شیمی عکاسی و عکاسی رنگی محمود معالج نورپردازی محمد خادمیان عکاسی تخصصی داوود صادق سا ویوکمرا و اکبر عالمی آشنایی با فیلمبرداری تدریس میکردند. در سالهای مدیریت خانم طاعی از سال 1370 آقایان فخرالدینی عکاسی پرتره سعید بهروزی عکاسی تبلیغات کاوه گلستان عکاسی خبری مهندس حمیدیان عکاسی معماری مهران مهاجر و یحیی دهقانپور تجزیه تحلیل و نقد عکس مسعود معصومیان عکاسی تبلیغاتی و شماری از اساتید به نام دیگر در دانشگاه هنر به تدریس پرداختند. پیشینهی اساتید یکی از مشکالت رشته عکاسی به رسمیت نشناختن وجود کادر حرفهای و متخصص در پستهای تخصصی این رشته است و مشکل دیگر این گروه انتصاب مدیرانی است که اغلب رشته تحصیلی آنان عکاسی نیست. از ابتدای تاسیس رشته عکاسی در سال 1362 تاکنون مدیریت گروه هفت بار تغییر کرده است. مدیران گروه شامل شش آقا و یک خانم بودند به این ترتیب که در ابتدا سه نفر از آقایان مدیریت گروه را برعهده داشتند سپس یک خانم عهدهدار این سمت بوده است و پس از آن دوباره سه نفر از آقایان در راس مدیریت گروه بودهاند. اسامی هفت مدیر گروه عبارتند از: آقایان شفائیه آینه ساز پورسعید خانم طاعی و آقایان سلیمی سلیمانی و مترجم زاده. از این میان آقایان سلیمی و مترجم زاده هریک دوبار مدیریت گروه را بر عهده داشتهاند. اما نکته قابل توجه اینجا است که اگرچه تنها یک زن مدیریت گروه را در طی سی و چهار سالی که از ایجاد رشته عکاسی میگذرد برعهده داشته اما طوالنیترین دوره مدیریت رشته را نیز عهدهدار بوده است. به عبارت دیگر مدت زمان مدیریت خانم طاعی از سال 1369 تا سال 1386 برابر است با کل مدت زمان مدیریت شش نفر دیگری که این سمت را عهدهدار بودهاند. اما همچنان که گفته شد مدیران گروه رشته عکاسی در مواردی از میان افرادی انتخاب شدند که پیشینه تحصیلی آنان با رشته عکاسی مرتبط نبوده است. با این وجود توالی مدیریتهای گروه نشان میدهد که در سالهای اخیر مدیریت عکاسی به افرادی سپرده شده است که با حرفه و دانش عکاسی آشنا بوده و عکاسی را به صورت آکادمیک دنبال کردهاند. دو مدیر اخیر گروه آقایان فرهاد سلیمانی و محمد خدادی مترجم زاده دانش آموخته رشته عکاسی هستند. اولین مدیر گروه عکاسی دکتر هادی شفائیه بود که از وی به عنوان پدر عکاسی آکادمیک ایران یاد می شود. ترتیب و رشتهی افرادی که دوره دوم تا پنجم مدیریت گروه را بر عهده داشتند به قرار زیر است: علی آینه ساز فارغ التحصیل رشته گرافیک جواد پور سعید از نخستین فارغ التحصیالن رشته عکاسی دانشگاه هنر خانم طاعی به عنوان چهارمین مدیر گروه فارغ التحصیل رشته جامعه شناسی جواد سلیمی فارغ التحصیل دکتری پژوهش هنر. همچنان که فهرست مدیران گروه نشان میدهد مدیریت گروه به صورت متناوب میان فارغ التحصیالن رشته عکاسی و افرادی که تحصیالتی بجز عکاسی داشته اند جا به جا شده است. اختصاص غیرحرفهای سمتها در رشتهی عکاسی گویا به مدیریت محدود نمیشود بلکه در کادر هئیت علمی نیز شرایط کم و بیش مشابهی حکم فرما است به نحوی که از میان شش عضو هئیت علمی رشته عکاسی تنها دو نفر آنان در مقطع کارشناسی و کارشناسی ارشد این رشته تحصیل کردهاند. همچنین تصور میشود یکی از دالیل عدم پیشرفت مطلوب رشته عکاسی کمبود کادر تخصصی این رشته در سی و چهار سالی است که از عمر آن میگذرد. در همین ارتباط موضوع را با فرهاد سلیمانی عضو کنونی هیئت علمی رشته عکاسی دانشگاه هنر در میان گذاشتم وی در پاسخ به این سوال که رشته عکاسی از ابتدای تاسیس تا به امروز چه روندی را طی کرده و آیا عملکرد رضایت بخشی داشته است یا نه میگوید:»رشته عکاسی ظرفیت بیشتری برای پیشرفت داشت اما به خوبی از آن ها بهره نبرد.«وی یکی از دالیل عدم پیشرفت کافی این رشته را نبود 12

9 15 دغدغه عکاسی در مدیران گروه میداند. مدیر گروهها از ابتدای تاسیس رشته عکاسی تاکنون هفت نفر مدیریت گروه آن را بر عهده داشتهاند. نخستین مدیر گروه عکاسی آقای شفائیه بود که تا سال 1366 این سمت را بر عهده داشت. پس از وی آقایان علی آینه ساز و جواد پورسعید خانم طاعی و سپس آقایان سلیمی مترجم زاده و سلیمانی دیگر مدیران گروه عکاسی بودهاند. یازده سال پس از ایجاد دوره کارشناسی رشته عکاسی دانشگاه هنر برای نخستین بار در ایران در سال 1373 در مقطع کارشناسی ارشد نیز دانشجو پذیرفت و هر مقطع دارای مدیر جداگانهای شد. با راهاندازی کارشناسی ارشد خانم طاعی همچنان مدیر گروه دوره کارشناسی باقی ماند در حالی که آقای جواد سلیمی به عنوان مدیر مقطع کارشناسی ارشد منصوب شد. در سال 1386 مدیریت کارشناسی و کارشناسی ارشد ادغام و آقای دکتر سلیمی از سال 1386 تا 1388 به عنوان مدیر هردو مقطع فعالیت خود را آغاز کرد و سپس دکترمترجم زاده از سال 1388 تا 1390 عهده دار این سمت شد. سپس آقای سلیمانی مدیریت گروه را برای دو سال برعهده گرفت هرچند که آقای مترجم زاده از سال 1393 بار دیگر عهدهدار این سمت شد و هماکنون نیز این سمت را عهدهدار است. گروه عکاسی از ابتدای فعالیت تا به امروز تنها دارای شش عضو هیئت علمی بوده است که در این میان آقای جواد سلیمی و خانم پروین طاعی بازنشسته شدهاند. به این ترتیب به نظر میرسد یکی از کمبودهای گروه عکاسی نبود تعداد کافی اعضای هیئت علمی است موضوعی که اساتید دانشکده دلیل عمده آن را نداشتن نفوذ کافی مدیران این رشته در ردههای باالتر دانشگاه میدانند. با این وجود به نظر میرسد مشکل عدم تایید صالحیت اساتید از دیگر دالیل کمبود کادر آموزشی گروه عکاسی باشد. این کاستی اگرچه به زیان رشته عکاسی است اما به نفع رشتههای دیگر تمام شده و برای مثال رشته نقاشی توانسته است با استفاده از سهمیه هئیت علمی عکاسی کادر هیئت علمی خود را افزایش دهد. در حال حاضر آقایان محمد خدادادی مترجم زاده فرهاد سلیمانی رضا نبوی و مهدی مقیم نژاد کادر هئیت علمی رشته عکاسی را تشکیل میدهند. تغییرات رشته عکاسی دانشجویان عکاسی از ابتدا تا اوایل دهه هشتاد با گذراندن 146 واحد درسی طی یک دوره پنج ساله مدرک مهندسی عکاسی دریافت میکردند. اما از سالهای اولیه دههی هشتاد تعداد واحدهای رشتهی عکاسی به 135 واحد کاهش یافت و مدرک آن نیز از مهندسی به فنی حرفهای تغییر یافت. در حالی که رشته عکاسی ساالنه در یک نوبت دانشجو میپذیرد اما در سال 1365 استثنائا در دو نوبت دانشجو پذیرفت یک بار طبق روال معمول در بهمن ماه و بار دیگر در مهر ماه. همچنین رشته عکاسی از زمان تاسیس آن در سال 1362 تا سال 1394 به صورت متمرکز و از طریق کنکور کارشناسی هنر دانشجو میپذیرفت. اما پس از آن تغییراتی در نحوه پذیرش دانشجو ایجاد شد. ( ازسال 1394 برای جذب دانشجویان کارشناسی مصاحبه گذاشته شده است( به نحوی که در حال حاضر سال تحصیلی دانشجویان رشته عکاسی از مهر ماه آغاز میشود. دوره کارشناسی عکاسی در ابتدا پنج ساله و همراه با ارائه پایان نامه عملی و نظری بود. اما از چهار سال پیش رویه جدیدی توسط وزارت علوم تحمیل شد که به حذف پایاننامه از مدرک کارشناسی انجامید. از سال 1393 دانشجویان رشته عکاسی با گذراندن 135 واحد عملی و نظری میتوانند در هشت ترم فارغ التحصیل شوند. انقالب دیجیتال و بازتاب آن در دروس دانشگاهی در سال 1379 سیستم دوربینهای دیجیتال وارد ایران شد و پس از آن بیش از سه سال طول کشید تا این سیستم به عنوان واحدهایی در دانشگاه تدریس شود. از اصلیترین اساتیدی که عکاسی دیجیتال را در دانشگاه هنر تدریس کردند میتوان از آقایان رضا نبوی و ارسطو مداحی نام برد. در مورد انقالب دیجیتال و تاثیر آن بر رشته عکاسی آقای سلیمانی بر این باور است که در ابتدا نه تنها رشته عکاسی بلکه عکاسان دچار بحران شدند و با همگانی شدن عکاسی به کار حرفهای و آموزش عکاسی لطمه وارد شد. در میانه این تحوالت گروه عکاسی دانشگاه هنر پیوسته تالش کرد تا سیستم آنالوگ را حفظ کند. این در حالی بود که دانشگاههای زیادی سیستم دیجیتال را جایگزین آنالوگ کردند اما گروه عکاسی دانشگاه هنر کوشیده است تدریس این رشته را به هر دو شکل دیجیتال و آنالوگ حفظ کند و به قول آقای مترجم زاده»تا حدی که حتی هم اکنون گروه عکاسی با توجه به گنجایش و امکانات البراتوارهای آنالوگ دانشجو میپذیرد.«گروه عکاسی دانشگاه هنر فاقد کارگاه دیجیتال است و جز یک دوربین نسبتا قدیمی تجهیزات دیجیتال دیگری در اختیار ندارد. با این وجود سیستم دیجیتال روز به روز گسترش پیدا کرد و طرح درس رشته عکاسی با توجه به پیشرفت دیجیتال تغییر یافته و دروسی مانند فتوشاپ و الیت روم به واحدهای درسی اضافه شده است. در ابتدا دروسی مثل کارگاه مستند و سپس کارگاه تبلیغات از سیستم آنالوگ خارج شد به نحوی که امروزه نیمی از کارگاه طبیعت نیز به دیجیتال تغییر یافته است. مدیر گروه فعلی رشتهی عکاسی هدف این گروهرا 14

10 17 کاربلد و باال کاری تعهد با حرفهای عکاسانی تربیت کنند. آمد در کسب رشته این از بتوانند که میداند پایانی نکته چند سال چهار و سی گذشت از بعد حاضر حال در دانشکده در تجسمی هنرهای رشته تنها عکاسی گروه دو هر در ساله هر و است هنر دانشگاه کاربردی هنرهای میپذیرد. دانشجو ارشد کارشناسی و کارشناسی دوره مقطع در نامه پایان 450 از بیش تاکنون همچنین کارشناسی مقطع در نامه پایان 250 و کارشناسی. است شده نوشته رشته این دانشجویان توسط ارشد رشته اساتید از تن دو بار اولین برای گذشته سال عمر گذر بیانگر خود این و شدند بازنشسته عکاسی دیگر با مقایسه در پیش چندی تا که است رشتهای میآمد. حساب به جوان و نوپا دانشگاهی رشتههای : منابع جامع راهنمای و تاریخچه شیرین 1 -امرالهی هنر دانشگاه هنر دانشگاه اجتماعی بخشی اثر ارزیابی فرشته نیا عارف های سال طی هنر دانشگاه آموختگان دانش هنر دانشگاه تهران: 1377 الی پژوهشنامه پژوهشی معاونت هنر دانشگاه 3- هنر دانشگاه بر»مروری محمد زاده مترجم خدادادی 4- کارشناسی دوره نامههای پایان و دروس تاسیس فصلنامهی هنر«دانشگاه عکاسی رشتهی ارشد 37. و 36 ش یازدهم سال عکسنامه رشتهی کیفی و کمی»بررسی حسین جلودار 5- سال عکس ماهنامه ایران«دانشگاههای در عکاسی 117. شماره دهم زاده مترجم سلیمانی آقایان با 6 -مصاحبه 13. تابستان طاعی. خانم و خادمیان چنعانی ایران دانشگاههای در عکاسی آموزش چشمانداز زاده مترجم خدادادی محمد ذهنم در شکلگرفته عناوین به همچنانکه مقدمه: در عکاسی آموزش مضمون با مطلبی نوشتن برای آیا واقعا میپرسیدم: خود از و بودم مشغول دانشگاه نقش اینکه یا دارد نیاز دانشگاه به عکاسی آموزش فهم این و چیست زندگی عکاسانهی فهم در دانشگاه مصرف کجا و میخورد معاصر ایران جامعهی درد چه به ار نامهای متن یادداشتهایم در اتفاقی بهطور میشود سال پنج از بیش ( ۱۳۹۱ سال فرورین در که دیدم و محترم همکار زاویه سعید دکتر درخواست به پیش( روشنسازی منظور به هنر دانشگاه علمی هیأت عضو خطاب دانشگاه در عکاسی آموزش وضعیت تشریح و و تحقیقات و علوم وزارتخانه در مرتبط مسئوالن به این تالشم خواند خواهید چنانکه بودم. نوشته فنآوری بینشی وزارتخانه زمان آن مسئولین نگاه در که بود اجرا قابل و تعمیمپذیر کلی موارد دربارهی را واقعبینانه هرچند آورم. پدید دانشگاه در عکاسی آموزش برای تغییر البته نه یا خواند کسی را نامه این آیا نمیدانم نیامد. پدید محسوسی کردم احساس متن این مجدد مطالعهی با اکنون چشمانداز ترسیم در کلیگوییها سوای آن محتوای باید آنچه البته و بود خواهیم آنچه و بودهایم آنچه نامه آن همین برای باشد. روشنگر میتواند باشیم ات میدهم قرار مطلبم مقدمهی در کاست و کم بی را به نسبت ما آرمانهای و دیدگاهها مشکالت سنجش مقدمه این درج از گذارم. اشتراک به را پیش سال پنج میخواهم. پوزش پیشاپیش طوالنی 16

11 19 تعالی بسمه ایران های دانشگاه در عکاسی آموزش شناسی آسیب اینکه از قبل حتا و گرفت قرار بشری معاریف زمرهی در پیش سال 170 حدود از عکاسی مقدمه: گرفت. قرا جامعه و فرد خدمت در مفید و جذاب پدیدهی یک بهعنوان شود تثبیت آن هنری ماهیت آمریکا و اروپا دانشگاههای در عکاسی گسترش و پدیداری اوان همان از به-تدریج عکاسی فنی آموزههای.دش افزوده آن به بهتدریج عکاسی زیباشناسانهی و نظری آموزههای بعد سالهای در و میشد تدریس حوزههای سایر از زودتر عکاسی کاربردی و فنی مباحث آموزش قاعدتا جهان: در عکاسی آموزش نیز مطبوعاتی عکاسی رشتهی آموزش بیستم قرن آغازین سالهای در و یافت راه دانشگاهها به عکاسی هنری آموزههای تدریس بیستم قرن میانی سالهای در گرفت. قرار عالی آموزش مراکز کار دستور در عکاسی آموزش نشیب و پ رفراز مسیر در طبیعتا بود. متداول غرب دانشگاههای از بسیاری در نیز عکاسی دوربین و رنگی عکاسی گسترش و میلیمتری 135 دوربینهای رواج مانند: فنی و ابزاری پیشرفتهای طسب بر دو هر دانشگاهها در غرب متأخر فالسفهی اجتماعی انتقادی- دیدگاههای رواج بهموازات پوالروید گذاردند. تأثیر بسیار آن شاخههای تنوع و عکاسی آموزش جامعهی خدمت در متنوع گرایشهای با و مختلف سطوح و مقاطع در عکاسی آموزش حاضر حال در یافته ادامه کماکان پدیده این ماهیت بودن تصویری صنعت و فن هنر سر بر بحث چند هر دارد قرار بشری عمل مراحل و مراتب از بسیاری اخیر دههی دو در رقومی) Digital ( عکاسی گسترش و پدیداری و است تصویر زیباییشناسی و هستیشناسی بنیادی مفاهیم در و کرده خارج کار گردونهی از را فیلمی عکاسی در یا مستقل صورت به چه عکاسی رشتهی حال این با میآورد و آورده پدید شگرفی تغییرات نیز عکاسی هنرهای رشتههای اصلیترین جزء انسانی علوم همچون دیگری حوزههای از یا هنری رشتههای با تلفیق و فعال حضور جهان در عالی آموزش مراکز و دانشگاهها از بسیاری در و آمده شمار به تصویری تجسمی- مدرسهی 50 از بیش و بزرگ دانشگاه 20 از بیش در آمریکا کشور در نمونه برای دارد. بسیار عالقهمندان کامال روشهای و قدیمیتر بسیار حتا و فیلمی روش به چه ( را عکاسی متنوع شاخههای عکاسی معتبر رد میدهند. آموزش اجتماعی دیگر عرصههای و علم زیبا هنر مطبوعات حوزههای در دیجیتالی( جدید کارشناسی مقاطع در را عکاسی رشتهی»معمارسینان«دانشگاه ترکیه در همسایه کشورهای حوزهی میدهد. آموزش دکترا و کارشناسیارشد دههی پایانی سالهای از عکاسی رشتهی درسی واحدهای آموزش که هرچند ایران: در عکاسی آموزش دانشگاه چند در آزاد- واحد عنوان به هنری- غیر رشتههای برای بعضا و هنری رشتههای برای 1340 و ایران جنگ بحبوحهی در و اسالمی انقالب وقوع از پس تنها عکاسی مستقل رشتهی اما بود. برقرار ایران و هنر- دانشگاه در جمله از کشور- دانشگاه سه در انکارناپذیر ضرورت یک عنوان به 1362 سال در عراق دانشگاه در عکاسی رشتهی تناوب به بعد سالهای در گرفت. شکل تصویری و تجسمی هنری قالب در مراکز و دانشگاهها تعداد بر اخیر دههی سالهای در شد. تأسیس دیگر دانشگاه-های در و اسالمی آزاد یکی عنوان به هنر دانشگاه است. شده افزوده بسیار میدهند آموزش را عکاسی رشتهی که عالی آموزش عکاسی حوزهی در را بزرگی آموزشی تجربهی سالها این در ایران در هنر آموزش اصلی قطبهای از مقطع در دانشآموخته 350 بر بالغ برونداد فعالیت این مؤثر و بزرگ نمودهای از یکی است. داده شکل میباشد. کارشناسیارشد مقطع در آموخته دانش 150 و کارشناسی اکنون(: )وضعیت ایران دانشگاههای در عکاسی آموزش شناسی آسیب هب توجه با امروزه گذشته سال سی طول-حدودا - در برنامهریزیها و تالشها از برخی ر غم به 1- برای آموزشی متعدد مراکز کارشناسیارشد و کارشناسی مقاطع در عکاسی فارغ-التحصیالن زیاد تعداد که ویژه به است. نگرفته صورت مناسبی برنامهریزی کار بازار به هنری فرهیختگان از گروه این جذب قیاس در کشور کثیراالنتشار روزنامههای در هنری شغل نیازمندیهای ستون به استناد کار-با بازار در سهم از عکاسی مجسمهسازی و تصویرسازی گرافیک نقاشی مانند تجسمی هنرهای دیگر رشتههای با دوربین ک س هر که قدیمی پنداشت همان 1391 سال در حتا میرسد نظر به است برخوردار کمتری دارد. عمومیت کماکان ندارد تخصص به نیازی عکاسی و است عکاس دارد ر شد زمینهی هم که جامعه سطح در دانشجویان آثار ارائهی برای مناسب برنامهریزی عدم 2- توسط را جامعه آحاد هنری بیان درک و تصویری دانش عمومی سطح هم و کرده فراهم را دانشجویان بخشد. ارتقا ایرانی هنرمندان 18

12 21 آمریکا مانند پیشرفته کشورهای در عکاسی آکادمیک آموزش دربارهی نگارنده مطالعهی اساس بر 3- حتا و فیلم با عکاسی آموزش رقومی)دیجیتال( عکاسی فرآیند گسترش و پدیداری ر غم به 2011 م سال در هب خود برای را بزرگی اعتبار آن آموزش از که گونهای به است جریان در معتبر مراکز در قدیمیتر شیوههای زور هر آن بر عالوه میپندارند عقبماندگی بیانگر را قدیمی فرآیندهای آموزش ایران در اما میآورند. دست میگردد. دشوارتر کشور در آن مواد و ابزار کمبود و نبود دلیل به قدیمی فرآیندهای انجام امکان کشورهای در دیجیتال عکاسی آموزش شیوههای دربارهی همکاران سایر و نگارنده مطالعهی اساس بر 4- دیجیتال البراتوار نمودن برپا و ابزاری تجهیز به مبرم نیاز فرآیند این کامل آموزش 2011 م سال در پیشرفته یک به فرآیند این عالی آموزش مراکز برخی در متاسفانه که حالی در دارد. رنگ مدیریت سازماندهی و طرح برای نیازی اصوال که آموزشی میشود محدود نرمافزاری برنامهی چند و رایانه یک دیجیتال دوربین ندارد. را دانشگاه در پیوسته تأمل طریق از یکدیگر- با عالی آموزش مراکز مستمر ارتباط و هماهنگی عدم دیگر مشکل 5- آموزشی مطالب بهروزرسانی پژوهشی یافتههای ارائهی در مشترک- فعالیتهای سایر و نمایشگاهها سمینارها باشد. می عکاسی حوزهی در مترجمزاده خدادادی محمد احترام: با عکاسی آموزشی گروه مدیر هنر دانشگاه تجسمی- هنرهای دانشکده 1391 فروردین و شرححال بود قرار اگر نیز امروز میسنجم آموزش با مرتبط متولیان به خطاب دغدغهنامهای موارد همین بنویسم مطبوع وزارتخانه در عکاسی اضافه نیز را دیگر مورد چند البته و مینوشتم را آموزش نامتناسب گسترش چنانکه میکردم. مجرب علمی هیأت تأمین بدون عکاسی دانشگاهی و اهداف از درازمدت و میانمدت چشمانداز نبود ایرانی جامعه در آن آموزش اجتماعی ضرورتهای درسها شرح کردن روزآمد و تغییر مراتب سختی برای الزم تجهیزات کمبود و نبود از ناشی ناکارآمدی از کار بازار با مؤثر ارتباط سازوکار نبود و آموزش عکاسی جامعهی اصلی دغدغههای و مشکالت جمله است. کشور اصلی متغیرهای اکنون بتوان شاید اساس این بر جای مقوله چند در را عکاسی دانشگاهی آموزش صفر نقطهی را اکنون وضعیت ما اگر همچنین داد. و تشخیص هدف با و گیریم نظر در خود کنکاش در را آینده و گذشته موقتا کنونی مختصات تعیین از یعنی گذاریم کنار کنونی وضعیت ترسیم مسیر بگذریم عکاسی آموزش سیر زمانی در و طولی بررسی عکاسی آموزش عرضی و همزمانی بررسی روی بر و متغیرهای مهمترین میتوانیم آنگاه شویم متمرکز مقولهبندی گروه سه در را عکاسی دانشگاهی آموزش کنیم: که است آموزشی امکانات و اهداف مقوله اولین - وزارتخانهی بهویژه باالدستی سازمانهای توسط میشود مسیریابی و تعیین فنآوری و تحقیقات علوم فعال که دارد بسیاری زیرمجموعههای خود مقوله این تنها نداریم. کاری آنها به همزمانی چشمانداز در این دست در اصلی قدرت که است این مهم نکتهی دگرگون- را آموزش فرایند ک ل میتواند او و است نهاد نمیکند را کار این البته سازد. تعطیل- یا و برقرار تغییرها کوچکترین اجرای سالها گذر در بسا چه بیاثر تقریبا تغییرات و برده زمان مدیدی مدتهای آموزشی برنامهریزی در اشتباه تصحیح حتا میشود. چهار میتواند وزارتخانه در کاغذبازی هزارتوی در گمان وقتها برخی چنانکه ببرد. زمان سال پنج یا بیشتر دانشگاه در عکاسی رشتهی تأسیس میکنم ضرورت نه و بوده همچشمی و چشم سب برح بحثهای بررسی ایرانی- جامعهی در اجتماعی اولین و عکاسی کارشناسی رشتهی تأسیس مقدماتی کارشناسی رشتهی برای شده پیشنهاد درس شرح میکند. تقویت را ظ ن این عکاسی ارشد است. آموزش سازوکار تعیین مقوله دومین - اما میشود مصوب وزارتخانه در نیز این هرچند دارد. مؤثری نقش آن تعیین و تبیین در دانشگاه آن متغیرهای اما است گسترده بسیار نیز مقوله این هستند. فعال کامال هماکنون همزمانی چشمانداز در درسها شرح ۱- مدعو و رسمی معلمهای ۲- آموزشی ابزار و امکانات ۳- دانشگاه آموزشی و اداری بدنهی ۴-20

13 23 گروه در آموزشی شاخصهای و ویژگیها ۵- چشمانداز ترسیم در میتواند که دانشگاه و عکاسی. باشد مؤثر میانمدت و کوتاهمدت آموزشی را طوالنی بحثی خود نامبرده موارد از یک هر دانشجو اگر متن این محترم خوانندهی که میطلبد از بسیاری باشد دانشگاهی آموزش دستاندرکار یا و مخرب سازنده نقش به و کرده تجربه را متغیرها این فضا این در اگر و است برده پی آنها خنثای یا و مفید او برای خیلی مطالب این است بعید ندارد قرار موارد تمام به تعمیم قابلیت که موردی تنها باشد. تمام اکنون وضعیت در که است این دارد را فوق ۵ مورد دربارهی حتا هستند. فعال همزمان آنها غایتهای اینکه اما آید نظر به اغراقآمیز کمی شاید عکاسی آموزش جریان نامحسوس و محسوس ویترینی یا و خاص ویژگی کشور کالن سطح در قابل غیر امری دادهاند ترتیب دانشگاه هر برای را سرشت براساس نمیتواند امر این البته است. انکار زیرا باشد آمده پدید کشور در دانشگاهی و سازمانی آن آموزشی هویت و عکاسی دربارهی نمیکنم فکر هدش همسو هدفمند مفید پیشمدون از برنامهی پژوهشی- کار حاصل مطالعهشده- و کشور نیازهای با باشد. گرفته صورت رشته این تأسیس بدو در فصلی و ثابت اساتید- معلمهای- شرحدرسها و آموزشی دستورالعملهای آموزشی امکانات و ابزار و تلخ از جملگی دانشگاه دیگر بخشهای همکاران و جدی بحث کدام هر و است دانشگاه شیرینهای درگیریهایی اقتضای به من که میطلبند را طوالنی میدهم ترجیح دارم و داشته زمینهها این تمام در که نشوم. آنها وارد امر در متغیرها مهمترین از که مقوله -سومین این برای همواره و است عکاسی دانشگاهی آموزش و شده گرفته بد- یا تصمیم-خوب پیش از متغیر ۳۰ از بیش طی در دانشجو است. دانشجو میشود شکل در همواره عکاسی دانشگاهی آموزش سال دانشجوی چه است. شده سنجیده خود آرمانی و و...- خالق منضبط بااخالق باهوش مطلوب- مریض بیپول گرفتار نامطلوب- دانشجوی چه فقط دانشگاهی مراتب سلسه در. و... شورشی تنبل اهداف به شده تعیین پیش از برنامههای قالب در البته میشود. داده اهمیت دانشجویان انگیزههای و تمام تجمیع نیست. چارهای واقعا موارد برخی در خاص مقطع یک در دانشجویان تمام خواستههای کامال شکل به ما فرضیهی صفر نقطهی مانند وقوع صورت در بلکه غیرممکن تنها نه دمکراتیک راه و میماند باقی بیفایده و عقیم تجربهی حد در دانشجویان که آمد پیش مواردی نمیبرد- بهجایی معلمان نظر به بیاعتنایی با و خود عمل آزادی با ما بگویند: نیز بعدا البته و کنند رفتار خود ضرر به در نشدید. ما مانع و کردید گوش چرا شما گفتیم ارکان با دانشجویان کلی یا موضعی جدال نهایت این با است. جریان در و مهم مسائل از آموزش نظام تشکیل مانند برنامهریزیها از برخی وجود وصف دانشجویی جشنوارههای برگزاری و علمی انجمن مفیدترین از دانشجویان توسط نشریهها انتشار و دانشگاه و وزارتخانه در باالدستی ارکان تصمیمهای ارزشمندی دستآوردهای میتواند کماکان که است آورد. فراهم دانشجویان خود برای را ویژگیهای با را نامبرده سنجههای اگر حال برای آینده- پیشبینی- قابل و گذشته- تاریخی- کنیم. تجمیع دارد عکاسی آموزش که دانشگاهی هر زمینههایی چه در آموزشی مرکز آن دانست خواهیم است. داشته پ سرفت عرصههایی درچه و پیشرفت و است امکانپذیر اما نیست ساده آن تدقیق البته باید آنچه از منطقیتری چشمانداز ما به میتواند همزمانی سنجههای واقع در دهد. دست به باشیم عکاسی آموزش درزمانی سنجههای با تجمیع در پدیدار آینده برای را واقعیتری چشمانداز میتوانند گروه نورپردازی ابزار وضعیت اگر نمونه برای کنند. کمیت و کیفیت بسنجیم- حاضر حال در را عکاسی نتیجهی کننده استفاده دانشجویان تعداد و ابزار این وضعیت اگر حال نمیآید دست به مطلوبی میشویم متوجه بسنجیم ۱۳۹۰ سال در را رابطه بدتر خیلی نتیجه اکنون سال آن با مقایسه در که مقایسه با شاید داشتهایم. نزولی سیر ما یعنی است. دو این در تبلیغات و نورپردازی درس دانشجویان آثار که یابیم دست نیز دیگری مهم نتایج به زمانی بازهی کند تقویت تنها نه را پسر فت مبنیبر ما فرضیهی انگیزهی همچون مهمی متغیرهای به بتوانیم ما بلکه تدریس کیفیت و آنان ابزاری و مالی توان دانشجویان ابزاری و آموزشی امکانات کنار در اساتید معلمها- ترسیم برای که موضوعی کنیم. ویژه توجه دانشگاه است. ضروری آینده مسیر موضوع به معینی حد تا که بحثی آخر در مخاطب عهدهی بر را نتیجهگیری و پرداخته خود جذابیت باب از نه دیگری- موضوع طرح میگذارد آموزش دغدغهی با که ارتباطی و اهمیت منظر از بلکه گروه میدانید احتماال باشد. مفید شاید دارد عکاسی در که است یکسال از بیش هنر دانشگاه عکاسی دانشکده با حضوری و مکاتبهای مراودهی مسیر دورتموند هنر و کاربردی علوم دانشگاه طراحی 22

14 آلمان قرار گرفته است. در مراتب اجرای این برنامه- فاز دوم آن- در طی سفری یک هفتهای در اوایل مرداد ماه ۱۳۹۶ به منظور آشنایی بیشتر با فضای آموزش عکاسی آن دانشکده و برنامهریزی اجراییتر برای برگزاری کارگاه مشترک در آیندهی نزدیک به اتفاق سه تن از همکاران سفری یک هفتهای به شهر دورتموند آلمان داشتیم. به اختصار میتوان وجود دو موضوع مهم را در جریان این سفر یادآور شد. یکی امکانات ابزاری آن دانشکده و دیگری دیدگاه حاکم بر جریان آموزش عکاسی در آن دانشگاه. برای بیان امکانات ابزاری به ارائه چند عکس گزارشی از مکانها و ابزارهای آموزشی اکتفا میکنم. امکانات گسترده و بهروز شدهی این مرکز آموزشی و شرایط ساده - اما منضبط- استفادهی دانشجویان از تمامی آنها تفاوتی ماهوی را بین جریان آموزش در کشور ما و کشور آنها را پدید میآورد. اشاره به این نکته ضروری است که عکاسی در سادهترین شکل خود از ابزار محورترین رشتههای درسی در دانشگاه است. اما متضاد با این حقیقت واقعیتی سخت و صعب در کشور ما به عینیت درآمده است فرسودگی و کمبود ابزار در برخی از مراکز آموزش عالی در یکسو و تدریس شفاهی دروس فنی مانند دوربین قطع متوسط دوربین قطع بزرگ چاپ عکس رنگی چاپ عکس سیاهوسفید و... که ضرورتا میبایست به تجربهی عملی دانشجو درآید در سویی دیگر متأسفانه از نقاط ضعف بزرگ آموزشی در کشورمان میباشد. ظاهرا فرهنگ شفاهی قویترین روش ارتباطی در میان ما ایرانیان است این فرضیه دربارهی آموزش دروس عملی عکاسی در بسیاری از مراکز آموزش عالی کشور مصداق مییابد. اما موضوع دیگر که شاید بتوانم آن را مهمترین رهآورد آموزشی این سفر بیان کنم این است که ما در جریان برگزاری جلسهی آخر یک کارگاه عکاسی شاهد این مطلب بودیم که دانشجو براساس مکانی که قرار است عکس او ارائه شود- مجله و بیلبورد و سایر رسانهها- عکاسی میکند. او برای اینکار از الگوهای از پیش موجود در جامعه الهام میگیرد. همچنین در جریان برگزاری جلسهی پروژهی نهایی دیدیم که دانشجوی عکاسی براساس همکاری با دانشجوی طراح گرافیک و دانشجوی ارتباطات عکسهای خود را مطابق معیارهای یک مجلهی الگو تهیه میکند. در این جلسه هریک از دانشجویان- عکاس طراح صفحه و کارشناس ارتباطات- دربارهی کار خود توضیح داده و از روش و یافتههای خود دفاع کردند. البته این بخش از کار یعنی ارائهی گروهی عکسها در پایان ترم و حتا در پایان هر جلسه درسی در کالسهای عکاسی خوشبختانه در دانشگاههای ایران سابقه داشته و نتیجهی مطلوب بهدست داده است. با این وصف عموما در ایران آموزش این رویهی کاری- تمرین بر اساس سفارش فرضی و کاربردی- دور از خالقیت و عمل هنری تلقی میشود اما ما در عمل دیدیم دانشجوی آلمانی با آشنایی مفید و هدفمند با بازار کار اعم از مجلهها و رسانهها و گالریهای هنری میتواند کار بهتری ارائه کند و چندان دغدغهی فروش و مصرف و حتا شناخته شدن تولید خود - هنر و یا هر چیز دیگر- را همانند دانشجوی ایرانی ندارد. چنان که در نمایشگاه گروهی دانشجویان به نمونههای متفاوت و متنوعی از آثار هنری و کاربردی برخوردیم که از ایدههای متفاوتی سرچشمه گرفته بودند. شاید این اندیشه که خالقیت به ص رف وجود خودش میتواند جذاب و ایدهی هنری تلقی شود- چنانکه رسم رایج جامعهی هنری در ایران است- جالب باشد اما اینکه به دانشجویان مسیر ارائه و مصرف عکس در جامعه آموزش داده شود و در این مسیر همکاری با هنرمندان- دانشجویان- سایر رسانهها تکلیف درسی باشد تصور میکنم ضرورتی اجتنابناپذیر است که نمودهای آن در این سفر برای من قطعیت یافت. در پایان تذکر این نکته را ضروری میدانم که آثار دیده شده در این سفر در شکل نهایی خود از آثار دانشجویان فعلی عکاسی در کشورمان از جهت ویژگیهای فرمی و قواعد عکاسانه و مفهومپردازی- تا آنجا که من میدانم و دیدهام- باالتر نبود. نمودهای طرح شده در عکسهای دانشجویان ایرانی از ظرفیت مطلوب و ر شد یابندهی آنان به ر غم محدودیتهای ابزاری و... خبر میدهد. این یکی از نقاط قوت در دل آموزش دانشگاهی عکاسی در ایران است. امیدوارم تنهاترین آنها نباشد. گالری تصاویر این مقاله 24

15 گالـری تصاویر 27 26

16 گاههای دانش از تز دایی سیاس ران بح ایران در هنر و علومانسانی 29 دوم بخش دانشگاه-عکاسی و عکاسی خصوصا هنری رشتههای و دانشگاه میان نسبت بحرانهای و نواقص به پرداختن و شناسی آسیب همچنین ارتباط در کلی بحث با که داد تشکیل را بخشی رشته این مقالهی در سپس و آغاز هنر و انسانی علوم دانشگاههای با نهایت در و ادامه هنر دانشگاه بر تمرکز با حبیبزاده مهدی آذری هادی نوشتهی در کادمی آ و عکاسی میان نسبت این مییابد. خاتمه و پیگیری در دانشگاه انقیاد کاالشدگی و آپاراتوس رضانیازی حلوفصل دلیل به ایران در 1 دانشگاه مسئلهی در دانشگاه جایابی و نقشپذیری مشکل نکردن پابرجاماندن همچنین و ما معاصر زیستی تجربهی معرفتی سازوکار با دانشگاه فکری نظام بیسنخیتی از گذر با راهگشا- و زاینده انتقادی اندیشهورزی و همگرا ابتذال و انحطاط وضعیت به بحران مرحلهی خصوصا ابتذال و انحطاط این خاستگاه است. شده پیشروی/یک»یک از برآمده گذشته سهدههی در است: بوده پسروی«در حاکمیتی-دولتی 2 آپاراتوس 1 (پیشر وی سیاستزدگی مغشوش باعنوان غالبا که دانشگاه میگردد. مطرح دانشگاه دولت اقتصادی-حمایتی عقبروی و 2 (پسر وی گردیده دانشگاه کاالییشدن به منجر که دانشگاه از است. و دانشگاه کاالشدگی یعنی دوم عامل باب در ایران در تحصیل اقتصادی حمایت از دولت عقبروی رد که آنجایی از کرد عنوان بدیهی شکل به میتوان هر برای معیارها اساسیترین از یکی کنونی شرایط منزلت و شأنیت خودسازی آن از و برخورداری نوع همینرو از است اقتصادی برخورداری اجتماعی اقتصادی)بهواسطهی برخورداری شاخصهی و معیار 28

17 31 از دولتی اقتصادی پسروی به آموزش( و تحصیل سازوکار آگاهی حوزهی و دانشگاه جغرافیای وضعیت امروز است. یافته تسری نیز ایران مدارس در تحصیل حتی و دانشگاه در تحصیل اساسی قانون سیام اصل ذبحکردن بارز مصداق پرورش و آموزش وسایل است موظف»دولت است: متوسطه دورهی پایان تا ملت همهی برای را رایگان حد سر تا را عالی تحصیالت وسایل و سازد فراهم دهد«. گسترش رایگان طور به کشور خودکفایی گسترش اخیر دهههای در دیگر بیانی به ساختارهای در دهشتناکی لجامگسیختهی صرفا گسترشها تمام اما داده رخ عالی تحصیالت دانشگاهها پولیکردن و خصوصیسازی درجهت ظرفیت آمار به نگاهی با مثال است. رفته پیش عکاسی رشتهی در شده پذیرش دانشجویان کل در ارشد کارشناسی و کارشناسی مقطع دو در کارشناسی مقطع در که مییابیم در 13 سال از کمتر نفر)!( 671 پذیرش ظرفیت کل مجموع از دولتی و رایگان بهشکل تحصیل امکان از درصد 10 دانشجویان درصد 90 و نفر( 55 برخوردارند)یعنی و غیرانتفاعی مراکز شبانه نوبت در نفر 616 )یعنی میتوانند تحصیل هزینهی ارائهی بهشرط پیامنور( کارشناسی مقطع در نمایند. مشارکت بازی این در حدود نفری 72 پذیرش ظرفیت کل از نیز ارشد رایگان تحصیل امکان نفر( 16 درصد)یعنی 20 نفر 56 مابقی)یعنی درصد 80 و آورده بهدست را مراکز و مردمگردان)!( پردیس شبانه نوبت در خود تحصیلی هزینهی پرداخت به ملزم غیرانتفاعی( سمت در صرفا گسترشها تمام آنکه نخست هستند. پولیسازی فرآیند این و داده رخ شهریهای و پولی آزاد دانشگاه»تاسیس با 1360 دههی از دانشگاه آموزش موسسات تاسیس تصویب 1361 سال در تاسیس 1364 سال در غیردولتی غیرانتفاعی عالی دورههای راهاندازی 1367 سال در پیامنور دانشگاه تاسیس 1368 مصوب دولتی دانشگاههای در شبانه گرفته قرار کار دستور در دانشگاهی«پردیسهای پیش تاکنون جنونآمیزی و روزافزون شدت با و رخداده گسترشهای اغلب اینکه دیگر است. رفته دانشگاهی تحصیل امکان افزایش حوزهی در و مراکز در بیمعنایی و غیرقانونی الابالی بهشکل هیچگونه از اساسا که گرفته صورت دانشگاههایی کیفی گسترشهای برای صالحیتی و قابلیت زمینه شکل به و کم ی وجه در صرفا و نبوده برخوردار دانشگاه کردن کاالیی و مدرکگرایی بنگاههای یکسو از را آن دانشگاه تجاریسازی یافتهاند. بروز تکنوکرات بخش قدرت)خصوصا صاحبان انقیاد به اعتبار و ارجمندی دیگر سوی از و درمی-آورد آن( دانشگاهی خدمات ارائهی و کرده مخدوش را دانشگاه ویترینی امر یک به اقتصادی برخورداران برای را از برونرفت برای شاید میدهد. تقلیل نمایشی و نیازمند ایران در دانشگاه کاالییشدن از منتج ابتذال و نادیدهانگاری علیه عمومی دادخواست اقامهی نوعی باشیم. اساسی قانون سیام اصل از عدول ما بحث مورد مسئلهی اول)که عامل باب در ایدئولوژی و آپاراتوس پیشروی یعنی است( در فرهنگی انقالب از پس که حاکمیت-دولت نیز امروز و بوده کار دستور در همواره 60 دههی اسالمیسازی و بومیسازی چون مفاهیمی بهشکل دانشگاهی نظام با رابطه در دانشگاهها)خصوصا میتوان است یافته استمرار هنر( و انسانی علوم علیه وثیق انتقادی گفتمان از گوناگونی شکلهای جنبههایی بر ادامه در که کرد تبیین را پیشروی این اساسا کرد. خواهیم پرتوافکنی انتقادی گفتمان این از در نه و هنر و انسانی علوم وجه در دانشگاه)مشخصا سیاسی ماهیتی بایست آن( فنساالری و علمی وجه در سیاستزدگی نه سیاست از منظور باشد. داشته با همدستی و حاکم نظم بازتولید و استقرار جهت روی های مثابهی به سیاست بلکه قدرت ساختارهای برسازندهسوژهی به بدلشدن برای مداخلهگر شکلهای بازتولید جهت برساختهسوژهی بهجای عمومی ساختار در موثر مشارکت و بودن از جدیدی دانشگاه سیاسی ماهیت خاستگاه است. اجتماعی و آن اندیشهورزی خاص منش و کیفیت از برآمده اندیشیدن از نوعی بافتار و زمینه دانشگاه است: نیز دیالکتیکی اندیشههای تالقیگاه و 3 انتقادی نگریستن و اندیشهورزی منش است. چندآوایی از برخاسته باید مسئلهها و موضوعات به دانشگاه نقادانه جایگیری بهمنظور 4 تبعیدی ذهن نوعی و متعارف سازوکارهای با نسبت در پرسشگرانه و بودن مستعد بهواسطهی تا باشد قدرت ساختارهای انتقادی خرد و تحلیلی فکر برای دانشگاهی فضای نیز و موجود شرایط جلوهدادن طبیعی علیه همواره حرکت خود جامعهی تاریخی-انضمامی وجه حفظ مازاد و متممی وجه در باید دانشگاه واقع در کند. به تماما اینکه نه و کند نقش ایفای قدرت ساختار منظر این در درآید. حاکمیتی-دولتی گفتمان انقیاد خواهد ضد-آپاراتوسی روی هی یک دانشگاه روی هی و است سیاسی-انتقادی وجهی از برخوردار که بود گفتمان تمامیتخواهانهی پیشروی بهدلیل اینکه نه گردد. سیاستزدگی دچار مسلط در باید دانشگاه که چیست آپاراتوس از منظور اما کیفیات و فرآیند نوعی تبیین در آن با مقابله جهت مجموعهی»آپاراتوس کند مشارکت ضد-آپاراتوس گفتمانها دربردارندهی که است ناهمگنی کامال قوانین نظارتی تصمیمات معماری اشکال نهادها موضوعات و علمی احکام اجرایی و اداری تدابیر اموری چنین است. اخالقی و فلسفی آپاراتوس یک عناصر میتوان را همان خود آپاراتوس دانست. مابین که است شبکهای شکل عناصر این 30

18 33 عملکرد نوعی واجد آپاراتوس بنابراین میگیرد... و متنوع عناصر این است«. مسلط 5 استراتژیک سمت در که استراتژیک شبکهای بهواسطهی ناهمگن هم به نسبت میگردد حک و ثبت حاکمیت و قدرت گفتمان پیکربندی درصدد و گردیده مرتبط و همگرا اساس»براین میروند. پیش قدرت غالب و مسلط نحوی به که میدانم چیزی آن هر دقیقا را آپاراتوس تعی ن جهتدهیکردن ضبطکردن قابلیت واجد کنترلکردن شکلدادن ساختن متوقف بخشیدن یا و عقاید رفتارها ژستها به بخشیدن امنیت یا و پیشبرد برای ادامه در است«. ]انسانی[ گفتارهای دو به آپاراتوس متعدد کارکردهای میان از بحث و نظام که میشود اشاره آن اصلی کارکرد و مولفه میتواند مولفه دو این از آگاهی با دانشگاهی شبکهی شود: نایل آپاراتوس با انتقادی و معنادار مواجههای به با قدرت مناسبات تالقی محل در آپارتوس 1( میگردد. پدیدار شناختی( معرفت)قلمروی مناسبات قدرت بازی قسمی در همواره آپاراتوس نتیجه»در در همیشه دیگر سوی از لیکن میگردد. حک و ثبت پدید آن از که است معرفت از خاصی حدود با پیوند و مقید را آن اندازه همان به حالیکه در میآیند از است عبارت دقیقا آپاراتوس میسازد. نیز مشروط نیروها مناسبات با مرتبط استراتژیهای از مجموعهای قرار تأیید مورد معرفت از خاصی انواع طریق از هم که جایی دقیقا اینجا است«. آنها موی د هم و میگیرد با دانشگاه دانشگاه)خصوصا مسئلهی باید که است جایابی و شده مطرح هنر( و انسانی علوم محوریت شود. جستجو معرفت و قدرت میان حدفاصل در آن به تعی نبخش بستر مثابهی به دانشگاه نقطه این در در متم م و مازاد گفتمان صورتبندی و انتقادی تفکر کارکرد مسلط و حاکم گفتمانی و فکری سنت برابر دانشگاهی نظام مییابد. باز را خود سیاسی و معنادار تمامیتخواه و عقیم دیوانساالری و ایران رسمی را دانشگاهی دگراندیش و خالق نیروهای تمام آن آنها یا بهتدریج و میداند خود آپاراتوس مستعمرهی مقام در دانشگاه میسازد. خارج بازی از یا کرده رام را باید مداخلهگر و اثرگذار سیاسی-اجتماعی نهاد یک و همگن روند در گسستگی نوعی شکلدهی جهت در بهجای اما کند حرکت حاکم گفتمان یکپارچهسازی و نمایشی ویترن به بیشتر دیالکتیکی خصلت این خود چاالکی و چموشی و شده بدل بیاثر تزیینی بوروکراسی با همدستی و زیردستی بهواسطهی را دست از دانشگاهی آپاراتوس در گرفتارآمدن و دولتی فریبندهی و متوهمانه پروپاگاندای مثابهی به و داده میکند. عمل انتقادی تفکر انقیاد و آزادیزدایی علیه دانشگاه نقادانهی روی هی و منش آنکه حال دیوانساالری ایدئولوژیکی وجوه از آپاراتوس)اعم مردساالر پوزیتیویستی شناختشناسی مبانی نیز و میتواند دانشگاهی( رایج شناختشناسی بهعنوان این در کند. بدل ضد-آپاراتوس نهاد یک به را آن مرتبط و گسترده شبکهای مقام در دانشگاه وضعیت هم که میشود متجلی دانشگاهی نیروهای از نوعی هم آزاد گفتارهای گردش قلمروی میتواند هم و عمومی امور در نقادانه مشارکت با سیاسی نهاد تبیین در اثرگذار و مداخلهگر اجتماعی نهاد نوعی باشد. اجتماعی ساختار و آپاراتوس با مقابله برای حاضر زمانهی در تکسونگرانه شناختشناسی نظام با مقابله همچنین مقولهی خود هم دانشگاهی ایدئولوژیکی و شناختشناسی علیه انتقادی مقولهای هنر)بهعنوان امر مثابهی به هنر نیز و پازیتیویستی و تکقطبی را کلی امر یکپارچگی که نافرمان و سیاسی جزئی درصدی 60 از بیش حضور هم و میسازد( گسسته امکانها از یکی هنر دانشگاههای در زن جنسیت رویکرد تبیین جهت بنیادی و مهم بالقوگیهای و زن جنسیت حضور است. دانشگاهی ضد-آپاراتوس از سیاسی بدنهایی حضور عنوان به دانشگاه در رویکرد شکلدهی برای زمینهای میتواند یکسو شناختشناسی و معرفتی ساختار به نسبت انتقادی کرده فراهم دانشگاه ذهنی-مردساالر-ایدئولوژیکی شناختشناسیهای صورتبندی بهواسطهی و پیکرهی بر آن انضمامی افزودن و فمینیستی برهم را معرفتی موازنهی حاکم شناختشناسی با زن جامعهی گشتن مرتبط دیگر سوی از و زند میتواند دانشگاهی تراز و سطح در هنر مقولهی سیاسی-اجتماعی شأنیتیابی و اثرگذاری کیفیت و آفرینشگری دگراندیشی خصلت طریق از را زنان سازد. پرشتابتر و عمیقتر هنر آزادیخواهی و آگاهییابی بسترهای مهمترین از یکی دانشگاه عقالنیت پارادایم در واقعگشتن نیز و اندیشهورزی و راحت ورود زمینه)که این به زنان ورود است. سیاسی- ورود یک غالبا است( نبوده بیهزینهای طیف اما میگردد. تلقی تحولخواه و مهم تاریخی ساختار در فعال و حاضر زنان جامعهی از وسیعی در چه و دانشجو مقام در ایران)چه دانشگاهی سیاسی حضور این بر آگاه اساسا یا استاد( مقام دلیل به نیز آگاه اقلیت آن یا و نیستند خویش پرهیاهو و سطحی فانتزی غالبا آگاهی کیفیت فمینیستی فقیر و بیمایه خوانشهای از منتج که کژدیسشدهی شکل در حتی را خود گاه است-که شکاف نمیتواند میدهد- بروز اسالمی فمینیسم لبیت ص و توپر پیکرهی در را معناداری گسست یا ایجاد دانشگاه مردانهی و تقلیلی شناختشناسی بر غنابخشی به-صورت باید کار اینجا واقع در کند. همچنین و موجود شناختشناسی و معرفتی نظام میدان از آنچه هر بازگردانی و بازیابی برای تالش از رود. پیش است شده گذاشته کنار حاکم عقالنیت کنش-ورزی و هنر دانشگاهی نظام هنر نقش اینرو رویکردی تکوین در زنان( هنر)خصوصا انسانی نیروی محذوف سویههای بازگردانی و بازیابی و انتقادی 32

19 35 اثرگذار و اساسی دانشگاه بر حاکم شناختشناسی است. فرآیند نوعی متضمن همواره آپاراتوس 2( ار خود سوژههای دیگر بهعبارت یا است سوژهسازی از بتواند آپاراتوس آنکه برای واقع در میکند. تولید تدابیر معرفتی بدنههای ا عمال از طریق»مجموعهای جهتدهی و کنترل حکومت مدیریت به نهادها و بپردازد«بشر نوع تفکرات و ژستها رفتارها کردن سوژههایی است سوژه-سازی فرآیند نوعی نیازمند ترتیب»بدین آپاراتوساند. قیومیت و انقیاد تحت که که است ماشین نوعی همه از مهمتر آپاراتوس مقام این در صرفا و میکند تولید را سوژهشدنها در البته میآید«. حساب به نیز حکومتی ماشین نوعی آپارتوسها کارکرد از معکوسی شکل معاصر شرایط تولید طریق از دیگر»آنها که است جریان در نیز فرایندی طریق از بلکه نمیکنند عمل سوژه نوعی یقینا مینامیم. سوژهزدایی را آن که میکنند عمل در ضمنی نحوی به سوژهزدایانه لحظهای و سویه حضور سوژهسازی]آپاراتوسی[ فرایند هر قالب»سوژهسازی/ همزمان کارکرد همین در دارد«. مداخلهی مسئلهی باید هم آپاراتوس سوژهزدایی«در دانشگاه جایابی دنبال به و کرد مطرح را دانشگاه متضاد نقطهی در که بود واقعی سوژهسازی مقولهی دارد. قرار آپاراتوس انقیادی و انتزاعی سوژهسازی دانشگاه ضد-آپاراتوس سوژهسازی فرآیند دانشگاه)شبکهی در موجود انسانی نیروهای سیاسی سوژههای به بدل را اساتید( و دانشجویان خود واقعی سیاسی شأنیت به را دانشگاه و کرده نمایشی وجه و انتزاع انزوا انقیاد از را آن و میرساند جغرافیای در سیاسی سوژگی فرایند اما میسازد. دور )سیاست سیاست-ورزی کسوف چیست دانشگاه مسلط قدرت مناسبات به ملحقشدن معنای در نه در سیاست بلکه آن آپاراتوسهای پیشبرد و مجدد پیکربندی برای ضد-آپاراتوس تالشی معنای که جمعی( زیست در هستیدن و بودن شکلهای بدنهای جبونکردن و رام و آپاراتوسها به-واسطهی است شده ناشی آنها از سوژهزدایی و اجتماعی عمومی حوزهی در سیاسی بدنهای بازیابی نیازمند و مداخله دانشگاه بنیادی کارکردهای از یکی است. سازوکار اگر است. سوژهسازی فرآیند این در مشارکت و موجهسازی دانشگاه قلمروی به ورود در قدرت رد را ایدئولوژیهایش و آپاراتوس جلوهدادن عقلی سوژگی نوعی تکوین به باید ناگزیر میگیرد پیش در حتی گماشت همت آنتی-آپاراتوس عقالنیت و شکلدهی به میتوان هنر دانشگاهی نظام حیطهی معرفتی- نظام برابر در انی-انتقادی حس ادراک نوعی هنر دانشگاههای سازوکار اساسا که پرداخت عقالنیت باشد. مقولهای چنین برای بستر مناسبترین میتواند انسانی نیروهای شبکهی و هنر دانشگاههای در یکسو از اگرچه اساتید( و آن)دانشجویان اما است گرفتار ایران دانشگاهی آپاراتوس سیطرهی شکلدهی برای امکانها از مجموعهای دیگر سوی از درون در را ضد-آپاراتوسی سوژهسازی و رویکردها دیالکتیک و دینامیسم نوعی یعنی دارند. مستتر خود که است پنهان دانشگاه ساختار در درونزا و بالقوه بهواسطهی آزادسازی و آشکارگی انتظار در همواره چه»هر است. دانشگاه انسانی نیروهای شبکهی تکتک در بیشتر را خویش قدرت آپاراتوسها منتشر و کنند پخش حیات به مربوط حوزههای رودررو را خود بیشتر اندازه همان به قدرت سازند هر میآید نظر به که یافت خواهد فر ار عنصری با زا بیشتر میگردد قدرت تابع مطیعانهتر چهقدر این آزادسازی برای اما بگریزد«. میتواند آن چنگال نیازمند نخست دانشگاه بطن در مستتر امکانهای دانشگاه سیاسی مسئولیت لحاظکردن و آگاهی ادامه در و هستیم آن بر حاکم آپاراتوسهای علیه مشارکت نیازمند سیاسی منش این پیشبرد برای )بهویژه سوژهسازی فرایند در فعاالنه مداخلهی و انسانی نیروی مستقل شبکهی تشکیل طریق از دانشگاهی( انجمنهای و تشکلها خصوصا دانشگاهی آنچه بازگرداندن مسئلهی امروز نتیجه در هستیم. آنها توسط و است گرفتار آپاراتوسها متن در از بیش همگانی استفادهی به است گشته مجزا تبیین برای تالش واقع در است. یافته اضطرار پیش انقیاد از جلوگیری ضد-آپاراتوسی و انتقادی گفتمان گشوده و قدرت مناسبات در اجتماع همهجانبهی دانشگاه میانجی به سیاستورزی امکان نگهداشتن است. پانوشت علومانسانی دانشگاههای مشخصا پیشرو نوشتهی در دانشگاه از م راد. 1 و فنی-مهندسی دانشگاههای برخالف که دانشگاههایی میباشد هنر و تفکر)فلسفی( حوزهی با همبستهاند دانش و علم مسئلهی با که پزشکی»تفکر«پیوند برای قلمرویی و مرتبطاند هنری( و کنشورزی)سیاسی و میشوند. محسوب»زندگی«با شبکهای و مجموعه به اشاره کلی شکل در آپاراتوس :Apparatus 2. سیاستورزیهای فکری نظامهای ایدئولوژی از اعم متعدد عناصر از از که است اجرایی و تصمیماتی سازوکارهای و نهادها قوانین کالن و یکپارچهسازی پیکربندی بهمنظور حاکمیت و قدرت نظامهای جانب میگردد. ا عمال جمعی-عمومی زیست شکلهای کنترل Exiled mind.4 Critical.3 چیست آپاراتوس در قدرت/دانش". درباهی "گفتگو فوکو میشل رخدادنو تهرن: همتی. یاسر ترجمهی آگامبن جورجو تهران: همتی. یاسر ترجمهی چیست آپاراتوس آگامبن جورجو رخدادنو چیست آپاراتوس در قدرت/دانش". دربارهی "گفتگو فوکو میشل رخدادنو تهرن: همتی. یاسر ترجمهی آگامبن جورجو تهران: همتی. یاسر ترجمهی چیست آپاراتوس آگامبن جورجو همان رخدادنو دانشگاه انسانی نیروی جذب الگوی در هم دانشگاهی آپاراتوسهای. 10 پژوهشی)سازوکار مضامین و آموزشی نظام و برنامهریزی در هم سیاستهای در هم و دانشگاه( ناکارآمد بوروکراتیک و سلسهمراتبی نیروی جذب آپاراتوس مثال است. پیگیری قابل بروندانشگاهی و کالن ایدئولوژیکی حسابهای تسویه شاخصهی با گاه دانشگاهها در انسانی با غالبا یا فرهنگی( انقالب برههی در پذیرفته)مثال صورت سیاسی و جریان که هم گاهی و است بوده همراه ناکارآمد عقیدتی الگوی یک حاکمیتی-دولتی بوروکراسی و پایگان از بوده علمی الگوی مبنای بر همواره ایران دانشگاهی نظام آپاراتوس همچنین است. کرده تبعیت حرکت نیز نافرجام سنتی واپسگرایی و بومیسازی اسالمیسازی حول است. کرده.36 همان

20 37 و عام بهطور هنر دانشگاهی نظام از بحث در ابعادی و شدت چنان معضالت هنر دانشگاه مشخصا شروع نقطهی یک یافتن چیز هر از پیش که دارند روشن برای تالش است. دشوار آنها تبیین برای همراه مخاطره این با همواره وضعیت این ساختن معطوف آنچه و بمانند نادیده اصلی عناصر که است بخشی به نهایتا خود بوده وضعیت از گرهگشایی به است. آن صورتبندی پی در که شود بدل معضلی از با نظری رویکردهای درهمتنیدگی حاصل نیز این دستگاهی دانشگاه از که است معیوبی سازوکارهای به و بوروکراسی چنبرهی در گرفتار عریضوطویل اینجا در ساختهاند. ناکارآمد و عقیم نسبت همان در که آنطور آکادمی که است آن اصلی مسئلهی دولت سازوکارهای تبلور شده نمایان هنر دانشگاه است نظر مد کلمه معنای وسیعترین به )دولت است از دانشگاه ظاهری شدن رها از مواردی حتی اینرو از قالب در بازار رویههای به گشودن آغوش و دولت قید و است( دولتی سازوکارهای حاصل نیز خودگردانی هب که گرانباری زمان و مالی هزینهی و ناکاراییاش است. امر همین از برآمده میکند تحمیل دانشجویان از شروع با میتوان نسبت این پیگیری برای عکاسی گروه بر حاکم شرایط به مشخص وضعیتی پارادوکسها برخی نمایانگر که پرداخت هنر دانشگاه از که هنر آموزش خود به میشود مربوط یکی است. یک عنوان به هنر جهان با را دانشجو است قرار یکسو سوی از و کند آشنا پیچیده و مبهم تاریخی پدیدهی دیگری آکادمیک نهاد هر همچون میبایست دیگر در غایت دو این سازد. کار بازار به ورود مهیای را او مصالحه که متنافرند مسیر دو متضمن حاضر حال نشان تجربه است. ناممکن اغلب بینشان برقرارکردن هنر در عملی و نظری تعمق و معاش پیگیری که داده و حادث شرایطی در فقط و هستند مجزا مقولهی دو هب نوشته این میشوند)در همسو یکدیگر با به-ندرت هنری کار تمایزهای روشنساختن به ناظر که عواملی که آنجا از و نمیشود پرداخته باشند نظری کار و در اینها باشد دو هر برای بستری میبایست دانشگاه ناظر دیگر پارادوکس میشوند(. مطرح یکدیگر کنار از که است آکادمیک رشتهی یک مقام در عکاسی به رابطهی دیگر سوی از و بوده تکنیک به متکی یکسو که معضلی با مواجهه است. داشته هنر با پرتنشی از سطحی مستلزم میآید بیرون تنش این دل از عکاسی گروه است. نظریه و تکنیک با مداوم درگیری بوده عقیم پارادوکسهایی چنین با مواجهه در عمال نکرده فراهم شدنشان روشن برای مجالی حتی و از بسیاری در عکاسی فارغالتحصیل نتیجه در است. فروش و عرضه با بتواند که است متخصصی نه موارد و باشد برخوردار تأمینشده معاشی امرار از تخصصش داشته جامعهاش در تأثیرگذار نقشی که هنرمندی نه باشد. ناکارآمدی گویای که وضعیت این شکلگیری در باید است پارادوکسهایی چنین با مواجهه در دانشگاه منحصر نه البته )که را ساختاری مشخصههای برخی دخیل هنر( دانشگاه به نه و هستند عکاسی گروه به تغییر ساختاری دگرگونیهای بدون واقع در دانست. ناکارآمدی که چرا آورد نخواهد بار به تحولی افراد بتوان شاید است. ساختار همین معلول خود افراد انتصابی روندهای محض سیطرهی را عامل مهمترین دانست آموزشی رویههای تعیین و اساتید انتخاب در هیأت تابع را گروهها مدیریت و آموزش کیفیت که دولتی خطمشیهای از برآمده که وضعی میکند امنا زمانی بهویژه دولتی روال این است. دانشگاه تنظیم در حوزهی در که میگیرد خود به فاجعهبارتری ابعاد در دولت واقع در میرود. کار به انسانی علوم و هنر دانشگاه که دارد فراگیری حضور چنان حوزه این دانست. دولت سازوکارهای از بازنمودی میتوان را است گزینشی نهادی سرشتش به بنا که دانشگاه قرار دولتی گزینشهای از مضاعفی فیلتر معرض در هنر تاریکخانهی سیاست زوال و هنر دانشگاه حبیبزاده مهدی برخی دیرپای استقرار طرف یک از نتیجه میگیرد. آموزشی غامض مسائل با مواجهه در که است استادان نمونهی )یعنی ندارند درخوری توانایی نظری و که همان آکادمی در میانمایگی رواج از اسفناکی بیستم سدهی ابتدای آلمان در را آن وبر ماکس گزینشهای در سیاسی قدرتهای مداخلهی نتیجهی بتوان شاید نیز فعلی شرایط در میدانست. دانشگاهی دانشگاه در سیاسی قدرت حضور شکل آشکارترین مشاهده بوروکراتیک میانمایگی سیطرهی در را هنر مادامالعمر گویی که مدرسانی ریشهدواندن در و کرد کرسی بر تواناییشان ارتقاء برای تالشی هر از بینیاز و بازنشستگی برکت به فقط و میزنند تکیه استادی از است بوروکراتیک فرایندهای همان از بخشی که سلب دیگر طرف از و میکشند( دست جایگاه این خالل از میبایست که دانشجویانی از تجربه امکان اجتماعی مسئولیتهای تقبل مهیای مؤثر فعالیت این از و باشند آتیشان زندگی در نقش ایفای و محلی همچون باید دانشگاه جهت عمدهی کند. عمل تجربهاندوزی برای این اجرایی تهای م س متصدیان شرایط با مواجهه واسطهی به دانشگاه مسئولیتهای پذیرش و انقالب از بعد اثرگذاری مجال آموزشی و اجرایی انقالب از برآمده نسل اما کردند. پیدا عرصه بوده حاضر سختی به فرهنگی زمانی کند)مگر خالی بعد نسل برای را 36

21 39 مشارکت عدم باشند(. وثوق مورد نوعی به آنها که و تعیین مدیریت شیوههای انتخاب در دانشجویان معدودی موارد در اساتید)که انتخاب و دروس تنظیم برخی کنارگذاری یا تعیین برای درخواست به منحصر امکان از دانشجو محرومکردن با است( مدعو مدرسان را او عمال دانشگاه محدودهی در دموکراتیک تجربهی همگانی دموکراسی)مداخلهی فهم و زیستن امکان از سرنوشت( تعیین و جمعی زندگی ساختن بهتر برای رویههای شدن ریشهدار که چرا میکند. محروم در عاملیت از حدی که است آن مستلزم دموکراتیک نوعی شکل به و شود تمرین و زیسته اجتماعی زندگی مهمترین از و یابد پرورش تلویحی دانش و مهارت دانشگاه اجتماعی عاملیت پرورش برای عرصهها مقدمهای دانشگاه در مشارکت امکان نبود است. در که بیتفاوتی بر مبتنی اجتماعی زندگی بر است از دفاع و جمعی کار اساس بر فردی حق گرفتن آن رانده نمادین عرصهی حاشیهی به که کسانی حقوق احقاق برای تالش ندارد. تعریفی چندان شدهاند مهمترین عنوان به شدهاند حذف که آنهایی حق طوالنی فرایندی طی میبایست سیاست ظهور شکل مشخصا و دانشگاه مورد در شود. درونی و آموخته در حاضرنبودن شدن)یعنی حذف این هنر دانشگاه دانشجویی دورهی از اساسا دانشگاه( مقدرات تعیین همین پذیرش بر است مقدمهای و میشود آغاز هب و فارغالتحصیلی دورهی در طردوحذف فرایندهای تقبل طریق از فرایندها این با آمدن کنار بهتر بیان با آنها مستقیم پیامدهای از اجتناب و خود نقش اجتماعی. مستقر نظم در موفق شدن درج زندگی از حوزهای عنوان به دانشگاه که میزانی به سیاست امکان از است دولت حضور شاهد اجتماعی سیاست از منظور اینجا در می-شود. کاسته آن در اتمسفری حضور بلکه سیاسی قدرت سر بر رقابت نه تغییر به امید که بالقوگی نوعی از برآمده است ناظر سیاست دارد نگه دسترس در و زنده را وضعیت پیرامون تغییر طریق از خود تغییر امکان به است معادل سیاست حضور دیگری. با پیوند در و خود یکی میتواند ضرورتا نه و صرفا )که سیاسی فعالیت از قبل سیاست نیست باشد( سیاست جلوههای از یک به نسبت باال حساسیت نوعی از حاکی چیز هر عاملیت ضرورت که است آن بالقوگیهای و وضعیت از سیاست این میکند. برجسته را آن تغییر در شروع موجود وضع در شکافهایی نمایانساختن میشوند. پوشانده مختلف شیوههای به که میشود مواجهه در فارغالتحصیالن و دانشجویان جدیت عدم قبل دانشگاه خود در چشمگیر چنان شکافهایی با اجتماعی زندگی از سیاست زدودن حاصل چیز هر از ریشهدار فرایندهای غیاب است. دانشگاه از بیرون نبود میشود سبب اجتماعی زندگی در دموکراتیک در کند. جلوه طبیعی و بدیهی دانشگاه در سیاست در سیاسی سوژهی پاگرفتن برای شرایطی فقدان در سوژه این ظهور انتظار نمیتوان جامعه کلیت محدودیت این داشتن نظر در با اما داشت. را دانشگاه امکان از میتوان دانشگاه عینی شرایط بر تمرکز و از کرد. دفاع دگرگونی ایجاد و سیاست وجوه برخی دانشگاهی محیط یک در سیاست شرطهای پیش فضای یک منزلهی به محیط آن شدن آشکار امکان فعالیت برای امکانهایی حاوی که است مشترک این بطن در که کرد فراموش نباید باشد)و جمعی گسستها و تناقضها از بسیاری که است فعالیتها شباهت دانشگاه که میزانی به مییابند(. بروز مجال شکلگیری میکند پیدا فرهنگی بنگاه به بیشتری از بیش دانشجو و میشود دشوارتر فضایی چنین جمعی عرصهی یک در عاملی فرد عنوان به که آن درمیآید مراجعهکننده نوعی کسوت به یابد حضور اما است. مدرک ابتیاع عمدهاش و اصلی هدف که سیاست همبستهی که مشترکی فضای مقوم وجه دیگری قبال در داشتن دغدغه و همدلی نوعی باشد تکنوکرات دولتهای حاکمیت تحت که امری است. در بیشتر چه هر سرمایه منطق فزایندهی رشد و است. رفته زوال به رو اجتماعی عرصهی جمعی پیوندهایی همچنان هنر دانشگاه در احساسهای به زدن دامن مستعد که میشود دیده این که زمانی تا اما هستند. دست این از مشترکی سطوح به و نرفته فراتر روزمرگی حد از پیوندها ظرفیتهایی چنین که زمانی تا نیابند تسری باالتر نباشند مؤثر تغییرات به معطوف و جمعی کار مصروف فرایندهایی در یا که نیست این جز سرنوشتشان همچون فارغالتحصیلی از بعد یا بروند تحلیل صوری ازدسترفته امکانهای از نوستالژیک تصویری همین دیگر طرف از گذارند. جا به خاطر در رسوبی از میبایست را دانشجویی دورهی در جمعی کار نبود عکاسان برای کارآمد صنف فقدان اصلی دالیل جمله حقوق از هم بتواند که تشکلی یا صنف دانست با هم و کند دفاع عکاسی فارغالتحصیالن همهی حرفهای فضای و دانشگاه میان پویا ارتباطی برقراری در مولد کار برای تضمینشدهتری موقعیت عکاسی بگذارد. فارغالتحصیالن این اختیار عدم کرد اشاره آن به میتوان که دیگری عامل گروههای دیگر با عکاسی گروه میان مؤثر ارتباط از فهمی هر است نقاشی گروه بهویژه و تجسمی نقاشی و هنر تاریخ با نسبتش به متکی که عکاسی و افتادگی جدا این است. نارسایی فهم نباشد غرب یعنی دارد هم گستردهتری ابعاد البته ارتباط نبودن )نظیر دانشگاهی حوزههای دیگر با ارتباط عدم اینها به معماری یا هنر پژوهش یا هنر فلسفهی یک عنوان به فقط نه البته افزود هم را ادبیات باید با هنر جهان با ارتباط عدم دانشگاهی( حوزهی وضعیت درک میشود سبب که معاصر تاریخ و جامعه پیش کلی امر از جدا آن نظری آموزههای و عکاسی با پیوند»غیاب قالب در را حالت این میتوان رود. نخست وهلهی در نیز این کرد. خالصه کلی«امر 38

22 41 نتیجهی سیطرهی دولت بر دانشگاههای هنر است که از همان ابتدا با تقلیل هنر به مجموعهای از فنون تخصصی موجب تفکیک صوری گروههایی آموزشی شد که ظاهرا میتوانند مستقل از هم پیش روند. البته این نبود پیوند با امر کلی از معضالت بخش عمدهی عکاسی ایران است که در دانشگاه اثرات زیانبارتری مییابد. عکاسان غالبا در شرایطی به فعالیت ادامه میدهند که با دیگر حوزههای تجسمی و با یک فضای نظری بارور ارتباطی نداشتهاند و این در فرایند تولید هم نمایان میشود. این تصویر آشنایی از یک عکاس است که در بیتفاوتی نسبت به نقاشی سینما فلسفه سیاست و ادبیات و تقریبا در نوعی جزیرهی عکاسی فعالیت کند. او در این منفکشدن از تجربههای غیرعکاسانه نمیتواند درک درخوری از کنش خویش در مقام عکاس داشته باشد و عکاسی را بنا به شرایط تاریخیاش فهم کند. این وضع خصوصا در مورد عکاسی به خاطر نسبتهای عمیقش با تجربههای مدرن و زندگی واقعی تناقضآمیزتر است. دانشجویان)وفارغالتحصیالن( عکاسی نیاز به برقراری رابطهای مشخص بین عکاسی و دیگر هنرها و بین عکاسی و تجربهی زندگی دارند. عکاسی نمیتواند بهطور مستقل و خودبسنده تجربهآفرین باشد ضمن آنکه نتیجهی تقلیل تجربهگری در عکاسی به کنکاش در واقعیت با دوربین چیزی جز ارضای کنجکاوی بصری نبوده است. روند تکوین هنر و بازاندیشی در آن همواره از رهگذر ارتباط با آنچه هنر نیست تحقق یافته است. از سوی دیگر سیاست به عنوان امری گرهخورده با تغییر و عمل همواره متضمن ارتباط با عالم بیرونی است)اگرچه ارتباطی دیالکتیکی که ممکن است شکل انزوا و عزلت داشته باشد(. حضور سیاست در هر حوزهای از هنر بسته به آن است که هنر تا چه حد این پیوند دیالکتیکی با غیر هنر را حفظ میکند. در نبود ارتباط با عرصهی بیرون از خود و با کلیت وضع بالفعل هنر صرفا بدل میشود به یک پیشهی نمادین که بیشترین باروریاش در رونقدادن به بازاری محقق میشود که هر چه بیشتر به سیطرهی سازوکارهای تجاری درآمده است. این وساطت بین هنر و غیرهنر است که هم به کار نظری قوام میبخشد و هم هنر را در پیوندی ضروری با امر کلی قرار میدهد. عکاسی در همین عرصهی وساطت جا دارد و از این رو بیش از دیگر حوزههای تجسمی مستعد فعالیت نظری است. با اینحال آنچه در بخش عظیمی از حوزهی آکادمیک عکاسی ما جالب توجه بوده فقدان فضای پررونق نظری و در عین حال مشروعیت یافتن این فقر نظری در قالب دفاع از عکاسی به منزلهی تکنیک بوده است. حاصل این ضعف یا بیزاری از هر گونه کار نظری است یا گمشدن در لفاظیهای بیهوده و بیانیههایی که گاه گالریها را در این وضعیت معنا باخته با معناهایی تصنعی مزین میکنند آن هم به مدد متونی که یا نتیجهی آشنایی با نظریه از خالل همین روال آموزش دانشگاهی بودهاند یا ماحصل تالشهایی شخصی که به دلیل ناکارآمدی فضای نظری دانشگاهی چندان محکی برای ارزیابی نداشتهاند. حتی زمانیکه در دانشگاه هنر از شدت این نظریهستیزی کاسته شده نظریه همچون امری بیگانه به عکاسی تزریق شده و طبیعی است چنین نظریهای نمیتواند سهمی در غنیترساختن تجربهی عکاسی داشته باشد. از آنجا که امر کلی از طریق شکافهای موجود در تجربه نمایان میشود اساسا آنچه میتواند مقوم پیوند عکاسی با دیگر ساحتهای تجربه باشد تعمق در خود عکاسی به منزلهی گسستی در تجربهی انسان مدرن است)و امتناع از فروکاستنش به بازیگوشیها و بیانیههای بصری(. غیاب کنش سیاسی نیز وقتی به شکل شکافی در موقعیت جلوهگر شود بالقوه میتواند حاوی نیرویی به سوی دگرگونی باشد و بالندگی کار نظری منوط به آشکارسازی چنین شکافهایی است. اما کارکرد دانشگاه عمدتا پوشاندن این گسستها با توسل به انباشتی از الیههای کاذب معرفتشناسانه است به کمک نگرشهایی که ضمن ایفای نقش ایدئولوژیکشان میتوانند در پس ژستی انتقادی نیز پناه گیرند-به برکت منابع نظری که گاه میتوانند به توجیه شکلهایی از محافظه کاری راه دهند. این نیز حاصل گرهخوردن نوعی ناراستی عینی با اغلب کنشهای معرفتشناسانه است. در نتیجه دانشگاه بعضا شاهد حضور منتقدانی بوده که نقادیشان با ایفای نقش در راستای الزامات دولت یا بازار هیچ منافاتی ندارد. در واقع برای این پیوند میان محافظهکاری و ژست انتقادی دانشگاه مساعدترین محیط است. دو عامل فوق تنها زمانی به درستی درک میشوند که با ربط درونیشان در نظر گرفته شوند. فقدان یک جمع سازمانیافته و بادوام دانشجویی نتیجهی زوال سیاست و نبود فعالیتهای متکی به عالیق جمعی است. اما این عالیق زمانی بهواقع سیاسیاند که با امر کلی پیوند داشته باشند و لذا میبایست نه صرفا حول عکاسی بلکه حول تجربههایی از زندگی شکل گیرند که برآمده از وضعیت موجود اجتماعی هستند و با کل این وضعیت پیوند دارند. تا زمانیکه عالیق دانشجویان عکاسی منحصرا محدود به دانشکدهی تجسمی یا محدود به گروه عکاسی باشد جمع مؤثری شکل نمیگیرد. در نتیجه مسئلهی زوال سیاست در پیوندی درونی با فقدان کلیت سر بر میآورد. از آنجا که در عرصهی اجتماعی هیچ مسئلهای نیست که در نهایت مسئلهای سیاسی نباشد وضعیت فعلی دانشگاه هنر را نیز میبایست نمودی از یک معضل کلیتر و از این رو مسئلهای سیاسی دانست. حساسیت معطوف به تغییر در دانشجو امری است برآمده از ظهور امر کلی به شکل گسستی در وضعیت و همین حساسیت است که میتواند مقوم دغدغههای نظری باشد. به همین خاطر بحثهای صرفا فنی یا زیباییشناختی از عکاسی در نزدیکشدن به ماهیت آن ناکام میمانند. رشد یافتن یک فضای نظری

23 43 این در کلی امر بروز نحوههای فهم مستلزم عکاسی این پیوندهای فهم رهگذر همین از و است نظریه هنر دانشگاه شرایط حیث این از سیاست. با نظریه ار دولت چهرهی نمایانشدن تناقضهایش در که تعمق میان رابطهای محمل میتواند دید میتوان دانشگاه باشد. دولت سازوکارهای تحلیل و نظریه در مهارکنندهی ضربههای کانونهای از یکی عنوان به برابر در مقاومت از شکلهایی بروز مستعد دولت در سیاست احیاء ضرورت مؤید و دولتی فشار این منظور کرد تأکید دوباره است)باید دانشجویی فضای از فعالیتهایی به نیست محدود سیاست احیاء از دانشگاه در انتخابات هنگام است ممکن که سنخ آن سطح این در حتی عکاسی گروه البته و گیرد شکل است(. کرده پیشه محض بیتفاوتی نیز دگرگونی برای تالش گونه هر فعلی وضع در اما است. باخته رنگ شدت به دانشگاه واقعی شرایط زمینه فرهنگی بنگاه به دانشگاه تدریجی تبدیل با و بوروکراتیک عامالن به فارغالتحصیالن تبدیل برای فراهم هنر حوزهی به دولت دستاندازی واسطههای بوروکراتیزهشدن واسطهی به آنکه ضمن میشود. دانشگاهی نظری مطالعهی هنر آموزش فرایندهای در تأمل موجد و بوده تجربه از برخاسته آنکه از بیش میشود جلوهگر معرفتی انباشتی قالب در باشد نفس شرایط این در است. تأمل آن برابر در مانعی خود که جوانی تجربهی از شکلهایی رفتن دست از به باید بروز مجال سیاست برکت به فقط که کرد اشاره هم زا ذاتیاش فاصلهی واسطهی به جوانی می-یابند. البته که دارد دگرگونکننده نیرویی محافظهکاری در و میشود کانالیزه و مهار مختلف نحوههای به به پسماندی عمدتا بهنجارساز فرایندهای از عبور که حالی در میگذارد. جا به گنگ خاطرهای شکل نآ تبدیل و امور همهی در فرصتطلبی سیطرهی نیروهای یافتن پیوند امکان اجتماعی عرف نوعی به است عرصهای جوانی است. کرده تضعیف را انتقادی برابر در مقاومت بیشترین موجب سرشتش به بنا که جوانی امر ظواهر خالف بر معنا این )به است عرف این میشود(. نادرتری متاع روز به روز ما جامعهی در تجربهکردن برای باال توانایی نوعی از حاکی جوانی و نمیشود محقق خودبهخود توانایی این اما است موجد نمیتواند دولتی نهاد یک مقام در هم دانشگاه حضور کند. جبران را تجربه فقر یا باشد تجربه هرچند نقشی ایفای و تغییر به امید که سیاست نگه زنده را تغییر این با نسبت در دیریاب و کمرمق فضایی اصلی شکافهای آشکارکردن با شاید دارد خود تجربهی فقر در و نفس در تأمل برای آورد پدید در دانشجو تولید و کنش ماحصل آن در که فضایی طریق این از شاید گیرد. قرار انتقادی داوری معرض کرد زنده هنر دانشگاه در را نقد از فیگوری بتوان امکان هرگونه از انفکاک در سازوکارش که دانشگاهی میسر دولتی انتصابی فرایندهای از جدا تغییر-که کاذب گفتارهایی تلنبارکردن با و شده تعریف باشد- خفه خود در را واقعی نقد بذرهای نقد عنوان به دانشگاهی نقد زمینههای اضمحالل است. کرده نابهکاری و دانشگاه ناکارآمدی با است همبسته خالق پیش از بیش نو امر غیاب در که هنری بازار فشار زیر میگیرد. دست به را عمل ابتکار و شده و مانده تغییر به معطوف که بضاعتی اندک بازار این کرده حفظ خود در را شهامت و صراحت از بارقهای خودگردانشدن دیگر طرف از میشود. پایمال نیز تحلیلرفتن بر مقدمهای عنوان به دانشگاه تدریجی را هنری کار سرمایه گردش فرایندهای در نهاد این در کرد. خواهد سرمایه الزامات مقهور بیشتر چه هر و سودآوری به نخواهد اگر کاری چنین شرایط این دوام صورتی در تنها دهد تن هنر بازار معیارهای غیرمستقیم یا مستقیم بهطور که دارد تضمینشدهای کند. عمل دولت ایدئولوژیک ابزار همچون هنر با مرتبط آموزشی فعالیت که است واضح ضعف در واقع در و نیست دانشگاه به منحصر دیگر نقش غیردانشگاهی نهادهای دانشگاه گستردهی دامنزدن در هم و فنی آموزش در هم پررنگتری به دامنزدن داشتهاند)هرچند نظری مباحث به برای فضایی پرورش معنای به لزوما نظری مباحث کار و نظری کار اقبالی بد اما نیست(. نظری کار ظهوری مجال میتواند ندرت به که است آن هنر به بنا که نمادین جایگاههایی قالب در مگر کند پیدا مستقر نظم به غیرمستقیمشان و مستقیم وابستگی کار حاصل که میشود تضمین زمانی پایداریشان موجود شرایط و مناسبات دگرگونساختن به معطوف بیشتری شدت ما کشور در وضعیت این تبعا نباشد)و دولت به وابستگی ضمن دانشگاه میان این در دارد(. بروز فرصت انتقادی نگرشهای و کارها به میتواند فکری سنتهای ریشهدارشدن برای محیطی و دهد در دانشگاه که این باشد. انتقادی تفکر جمله از و دیالکتیک این حد چه تا دولتی آپاراتوس یک مقام و دوام امکان مخالف نگاههای به و بپذیرد را درونی دولت منطق از برآمده نهایت در دهد سخنگفتن و مهار به معطوف دولت عملکرد آنکه با است. وضعیت به بسته اما است نگرشهایی چنین حذف بروز امکان مختلف درجات به اینها دولت تاریخی معیاری میتواند همین و دارند را دانشگاه ساحت در انضمامی موضعی از دولت کارکردهای ارزیابی برای عنوان به هنر دانشگاه باشد. دانشگاه منظر از یعنی دیالکتیک فاقد دولت تاریخی وضعیت از نمودی است سازوکارهایی به متکی و بوده برسازنده درونی الپوشانی مدد به فقط برساختنی هر خاللشان از که محقق مخالف عناصر کنارگذاشتن و تناقضها نگرشهایی نمیتواند دانشگاه این نتیجه در میشود. روند در ناگزیر که برتابد نهادیاش چارچوب در را قرار انتقاد آماج را نهادی چارچوب همین رشدشان عکاسی گروه مشخصا و هنر دانشگاه میدهند. حذف با که تناقض از عاری ظاهر به است نهادی میتوانند قضا از که انتقادی-بحرانی وجوه همهی نیروی نمیتواند باشند آن پشتوانههای مهمترین این از کند. کسب مخالف عناصر از را سازندهاش 42

24 45 دولت یک برای مطلوبی تصویر هنر دانشگاه حیث نیز آن ورشکستگی و میشود محسوب تکنوکرات است. تصویر همین کارآمدی مؤید صرفا هنر دانشگاه بر دولتی خطمشی تمامعیار غلبهی را مخالف رویکردهای حذف که روندی به اتکاء با آورده پدید دانشگاهی می-سازد آن بدیهی وجه ممارست و نقد آموزش برای جدی تالشهای که دانشگاهی چنین میگذارد. ناکام را عملی و فکری کاسبکاری سهمگین هجوم برابر در حفاظی تنها نه با کامل همسویی در بلکه نیست سودجویی و بیشتر چه هر را دانشجویان بازار و دولتی بوروکراسی اب مأنوسشدن و فرصتطلبی به تسلیمشدن به سوق کامیابی( و موفقیت ضروری شرط عنوان آن)به دولت سازوکارهای برکت به هنر دانشگاه میدهد. به شده بدل و ساخته پنهان را درونیاش تناقضهای صراحت یا تلویح به که یکدست کموبیش محیطی در میرسد نظر به میکند. تولید باز را دولت گفتار چندان نیز عکاسی گروه نبود و بود شرایط این تداوم تولید احتماال جز باشد نداشته ایران عکاسی به دخلی گسستهای پوشاندن کنارش در و تکنسین معدودی نتیجه در که نظریه و نقد از کاذب الیههایی زیر اصلی اب دانشجویان رادیکالتر و صریحتر مواجههی امکان امیدی وقتی عالوه به میکند. سلب آنها از را خویش سیطرهی تحت حد این تا که دانشگاهی بازسازی به تنها باشد نداشته وجود است بازار فرایندهای و دولت گذر مرحلهی این هنر دانشگاه که بود امیدوار میتوان در مستحیلشدن و فرهنگی بنگاه به معرفتی نهاد از توسعهی قالب در که روندی گذارد سر پشت را بازار باید را آن و است شده آغاز دانشگاهها خودگردانی نهایت در که دانست گستردهتر تغییر یک از بخشی سرمایه آزاد گردش تابع بیشتر چه هر را دانشگاه مراتب به تناقضهایی شاهد که آزاد بازار کرد. خواهد در را آنها بتوان دشوارتر است-که شدیدتر و صریحتر برکت به کرد- پنهان معرفتشناختی نقابهای پس دکتر تعبیر آورد)به خواهد بار به احتماال که بلوغی در تناقضها تجربهی برای بیشتری امکان اباذری( فضای حتی شاید جهت این از و میگذارد اختیار باشد. انتقادی کنش و فکر برای مستعدتری واقعیت سخت زمین بر کادمی رابطهعکاسیوآ باب در از است. یافته دوگانهای کارکرد ایران در آکادمی برای فضا سالمترین همچنان را آن میتوان یکسو فقدان دیگر سوی از و دانست عملی و علمی فعالیت کارکردهای که نمیدهد اجازه نهاد مقام در آکادمی این منظور شود. محقق شاید و باید که آنطور آن معطوف که آن از بیش ایران در آکادمی که است باشد آگاهی دقیقتر عبارت به و دانش تولید به مجموعهای آن در که است محور اطالعات مجموعهای میشود منتقل بعد نسل به نسلی از دانستهها از آکادمیهای دربهای که نیست عجیب بنابراین اطالعات تکنیسین- وجهه همان روی بر بیشتر غربی ازغندی آذری هادی خوبی به که امری شود باز ایران دانشگاههای محور دانشگاههای فارغ-التحصیالن ناتمام جریان در را خود نشان مرزها فراسوی به شریف دانشگاه جمله از فنی تنگناهای برخی و مدرکگرایی عطش البته میدهد. دانشگاه شدید وابستگی کنار در سیاسی-اجتماعی آکادمی جایگاه تضعیف بر تردید بدون دولت به بالطبع و آکادمی وضعیت از بخشی است. افزوده برخی به نیز دانشجویان و فارغالتحصیالن وضعیت دانشگاه که بازمیگردد افرادی سوی از تنگنظریها اشتباه اقتصادی-تبلیغاتی بنگاهی یا پادگان با را دستبهدست عوامل این تمامی بنابراین گرفتهاند 44

25 47 برخی لطف به همچنان دانشگاه تا میدهد هم چنان هم حداقلی گشایشهای یا انفرادی تالشهای بدون دهد ادامه خود کمینهی فعالیت به لنگانلنگان و موجود وضعیت درک برای چندانی امکان که آن آورد. فراهم آن تغییر و اصالح احتماال زیرمجموعهای عنوان به عکاسی و هنر حوزهی در بحرانی شرایط که است مدتها انسانی علوم از میشود بحرانی وضعیت از صحبت وقتی است. آمدن پدید امکان آکادمی که نیست این منظور و تمام طور به را فردی ارادههای یا جریانها خرده در توانایی عدم منظور بلکه میکند مسدود کمال یک در که است سوژههایی و جریانها به دادن شکل تبادل به عالمانه و آزادانه شکلی به جدلی فضای در نه جدل و آراء تضارب بپردازند. آراء تضارب و به و بالفصل موجود تزهای میان نزاع که معنا این بیانجامد بالنده آنتیتز یک شکلگیری به یکباره هنر حوزهی در عقبماندگیها و مشکالت تمام که خود معنای در بلکه کند مرتفع را عکاسی ویژه به و کنونی فضای در است. مباحثه فضای همان ایجاد پژوهشها بهترین ایدهها نابترین حتی آکادمیها خوب آغازهایی میروند هرز به آثار خالقانهترین و انتقادی فضای آن نبود در که پرفروغ جرقههای وجود سر بر مسئله میگرایند. افول به بهسرعت هنری ناب استعداد یک یا نظری همهچیزدان یک خود با را ایران عکاسی و هنر وار منجی که نیست ایجاد سر بر مسئله بلکه بکشد باال به محاق( )از عملی و فکری آثار آن در که فضایی است فضا یک تحلیل و نقد چندگانه زوایایی از و عالمانه شکلی به تنگ مرزهای از گذر و بالندگی برای را زمینه و شده آورند. فراهم» 1 زدگی»نمایش انسانی علوم در اوضاع شد گفته که همانطور آکادمی ک میت که چرا است بحرانی هنر طبیعتا و بسیاری در بلکه نظری و فکری حوزهی در تنها نه امکانات فقدان میزند. لنگ نیز فنی بخش در مواقع بوروکراسی دانشکدهها تکلیف بودن نامشخص منافع دادن ترجیح نهایت در و پاگیر و دست و سنگین که میشود باعث جمعی منافع بر شخصی محدود یکسو از شوند. مواجه ناگزیر تنگنایی با دانشجویان بسیار دانشگاه عملی و فنی امکانات موارد بسیاری در عکاسی گروههای که است آن از محدودتر و کمتر قابل تکنیسینهایی به را خود دانشجویان بتوانند عکاسی بازار نتیجه در که سازند بدل عکاسی در که میماند باقی آماتورهایی همان سیطرهی در را عکاسی شگردهای و فنون حداقل تحصیل بهجای دانشکدههایی معدود همان در سو دیگر از آموختهاند. عکاسی فن آموزش برای مناسبی امکانات از که سمت به حسابنشده و یکباره چرخش برخوردارند برای عکاسی فوتوفن یادگیری برای انگیزهای نظریه عطش بهعبارتدیگر است. نگذاشته باقی هنرجویان دلزدگی نوعی عمال عکاس هنرمند به شدن بدل از غافل است. کرده ایجاد فنی آموزش به نسبت با ناگسستنی پیوندی مهارت و فن همین اینکه سالهای در اینحال با دارد. و داشته هنری آفرینش قضا از که میشود نظریهای قربانی فنی بحث اخیر سر عکاسی عمل و پراکسیس همان دل از بود قرار نه و جامعهشناسی نه فلسفه نه عکاسی برآورد. فلسفی نگاهی میتوان هرچند است انسانشناسی تجربهی به مفهومی و انسانشناسانه جامعهشناسانه مگر عبارتی به داشت. خود پیرامون جهان از زیسته باشد. داشته وجود خأل در ایده و نظریه میشود امروز دنیای در اشتباه به که شرایطی در بنابراین نظریات میزان در را آثار عظمت بسیاری ایران هنر شده گنجانده ناب مفهومی و فلسفی ایدههای و چندان دیگر تکنیک و فن عمال میجویند آثار در در را قضیه این نمود داشت. نخواهد اعراب از محلی مقاطع در عکاسی دانشجویان رویگردانی و احتراز فنی و عملی دروس از کارشناسیارشد و کارشناسی نیز آزاد آموزشگاههای در حتی گرفت. سراغ میتوان پیرامون نظری کالسهای کالسها پرطرفدارترین همچنان عکاسی فن و عکاسیاند نقد و نظریه تاریخ کرده حفظ را خود محبوبیت آماتورها همان میان در دانشجویان اصلی مسئلهی دو شرایط این در است. بدل بهجای آنها اینکه نخست میکند تهدید را عکاسی فوتوفن بر مسلط و ماهر عکاسانی به شدن بهترین در که میشوند بدل آماتور ورزانی نظریه به بهاندازهی فکری مکاتب و نحلهها تمام از حالت لغتنامهای دانش از جنسی دانست خواهند سر سوزن کلماتی برد. نخواهد راه بینش و آگاهی ایجاد به که و خاستگاه ماهیت از درکی هیچ بدون طوطیوار که رایجی پول به بیشتر و میشوند بازادا و ادا معنایشان با دورافتاده جزیرهی یک ساکنین تنها که میمانند است خاطر همین به هستند. دادوستد به قادر آن عکاسی نمایشگاههای از زیادی بخش مخاطبان که و گنگی از حسی با عام و خاص مخاطبان از اعم جیبهایشان که چرا میکنند ترک را نمایشگاه ابهام عنصر از غفلت که البته است. رایج پول آن از تهی نیز فنی بحث بر اندازه از بیش تکیهی و اندیشندگی را هنر با آن پیوند و عکاسی جدیت و نبوده راهگشا زیرا دارد. کمتری خطر حداقل اما میکند سست نمیگذارد. تنها دانستن از توهمی با را شما معنای به دانشجویی زندگی پایان دوم. تهدید اما و تلخ بعضا واقعیت سخت زمین بر گذاشتن قدم نظریهها آن که جایی است. اجتماعی زندگی سرد شما متاع و نداشته خریداری چندان کذا ایدههای و کنید ثبت را عکسی باشید قادر که دارد خریدار زمانی چنین در نتواند. کار تازه و آماتور فرد یک احتماال که به زیرساختها نبودن فراهم به توجه با و شرایطی چندانی کار نظری دانش به اتکا با میتوان ندرت شما بالنده و مستقل نشریات فقدان در برد. پیش تا داشت نخواهید چارهای منتقد و نویسنده مقام در گالریدارها و مجموعهداران هنرمند پسند و میل به پوستینی هنری نازل آثار عریان تن برای و دهید تن چنین دوختن به حاضر اگر بدوزید. نقد و نظریه از چنین به نخواهید اگر اما هیچ که باشید پوستینی 46

26 49 رخ گسست اولین که است اینجا دهید تن وضعیتی یا منتقد عکاس یک بهعنوان نتوانید وقتی میدهد. احتماال برآیید خود معیشت عهدهی از پژوهشگر داشت نخواهد شما زندگی در چندانی نقش عکاسی خواهد محو بزرگ ایدههای آن همهی با رفتهرفته و شد. پارادوکسیکال موقعیت یک این شاید اول نگاه در اما معیشت و هنر میان پارادوکس آید نظر به و پژوهشگران منتقدان عکاسان بودهاند کم مگر خلق به را زمانی و معیشت به را زمانی که مورخینی آندریاس و گلدین نن تا استایکن از دادهاند. اختصاص عکاسی به را خود زندگی از بخشی همگی گورسکی نه فنی توانایی این و گذراندهاند تبلیغاتی و سفارشی مسیر در بلکه نکرده خارج مسیرشان از را آنها تنها همان که بسا چه است. داده قرار نیز درستتری دیدهی به امروز ما که فنونی و شگردها تکنیکها حامل یا دستمایه میکنیم نگاه آنها به تحقیر است چیزی همان دقیقا این و باشند هنری ایدهای میکنیم فکر همیشه ما ورزیدهایم. غفلت آن از ما که از و ا ل مپ کوههای فراز بر جایی از هنری اثر ایدهی که تمام اینکه از غافل شود الهام ما به باید الهگان طریق شدهاند آزموده زمان محک به که بزرگ هنری آثار اجتماعی زندگی شرایط از عمیق درکی از برخاسته موهبت به که بودهاند زمانهروح دقیقتر بیان به و در هرچند مییابند. نمود اثر در مقبول فنی و تکنیک نظری و عملی حوزههای در بزرگ آثار پیدایی و خلق فضایی شد. غافل پویا فکری فضای آن نقش از نباید آکادمی نهاد همان واسطهی به قضا از غرب در که به که فضایی همان است شده نگهداشته زنده و پویا و میشود احساس مرزها اینسوی در آن خأل شدت بریدن دل سرخوردگی از مختلفی اشکال در را خود از وطن جالی برای تالش و نفرین و لعن عکاسی از میبخشد. نمود عکاسی دانشآموختگان سوی بدتر اگر شرایط دانشگاه نردههای ورای در اما منطق دانشگاه فضای در اگر نیست. نیز بهتر نباشد این آن از بیرون در است محدود نفر چند به سود را آخر و اول حرف که است توهم و رابطه پول مربوط نهادهای تا گرفته گالریها قاطبهی از میزند. عکاسی با ارتباطی هیچ که است سالها عکاسی به فرصتهای به را ملی و جمعی فرصتهای و نداشته نگاهی است کافی نمونه برای کردهاند. بدل فردی به که آثاری یا عکاسان«با روز»ده برنامهی به کشور از خارج در گالریداران برخی نمایشگردانی سنخیت و نسبت و بیندازید میشوند داده نمایش کافی شوید. جویا هنری و جدی عکاسی با را آن پژوهش از که هست جایی آیا ببینید و بگردید است قریب اکثر در تقریبا کند. حمایت عکاسی دربارهی شد. نخواهد عایدتان چیزی موارد بهاتفاق منثور غرولند یک به بیشتر شد گفته آنچه همهی آیا اما میدانند و میدانید میدانیم که است شبیه آیا دارد وجود وضعیت این از گریز برای امکانی آیا هست موجود وضعیت از فراروی برای چارهای این نگارندهی نظر به است موجود فضای از گسست در چاره از جستن بهره بلکه آکادمی از کامل گسست در نه چاره سطور ما اختیار در کاستیهایش تمام با که است فرصتهایی و امکانات کار چارهی است. وضعیت این در خود نقش دیدن چاره میگذارد. جمعهای قالب در فردی ارادههای سازماندهی برای تالش شاید باشد. آنها زدن پیوند برای تالش ادامه در و آکادمیک کوچک و شدن دیده عطش علیه شخصی مبارزهی یک در شاید چاره عکاسی خود و هنر به تعهد نوعی داشتن نگه زنده برای تالش جمعی رشدی برای تالش و تنگنظری از درگذر شاید چاره باشد. گام بهجای کوچک کارهای دقیق و درست انجام شاید چاره باشد. صراحت در شاید چاره باشد. قبلی اشتباه مسیرهای در گذاشتن فراموش باشد. روزمره تعارفات گذاشتن کنار و احترام با توأم نیستند. فردی ایدههای جمعی برآیند جز چیزی نهادها نکنیم باقی شدن دیده برای سخیف تالشهای تنگ حصار در مادامیکه بود. نخواهد راهگشا ما برای نهادی و دانشگاه هیچ بمانیم ترجمه نگارش از اعم عکاسی حوزهی در عملی و نظری فعالیت که است این است منایش جامعهی ایدهی از برگرفته که زدگی منایش این از منظور 1. رساغ به همه و مانده زمین بر اساسی کارهای که است نگرشی چنین در درواقع شدن. دیده برای است وسیلهای بلکه هدف نه منایشگاه برگزاری و نقد در توان می احتامال را روش این منود شوند. عرضه هرن مندان عالقه خیل و بازار به زود خیلی که کارهایی اند زودبازده اصطالح به که روند می کارهایی گرفت. رساغ دوستان آثار کیوریتوری و جیبی قطع و چندم دسته های کتاب ترجمه منایشگاهی ماههی چند فوتی و فوری های پروژه 48

27 مهدی فاضل بخش سوم عکاسی-دانشگاه در این بخش کمی از صحبتهای کلی فاصله گرفته و به سراغ موردهای مشخصتری از این رشتهی دانشگاهی حرکت میکنیم. گسست بین رشتههای دانشگاهی و بیرون دانشگاه قصهای است که از فرط کهنهگی تلخی آن از یاد رفته است! داستان دانشآموختگان عکاسی در این مرز و بوم از داستان دانشآموختگان دیگر رشتههای هنری و غیرهنری جدا نیست و عکاسی نیز در چنبرهی مقتضیات چنین اتمسفری روزگار میگذراند. یک حساب سرانگشتی ساده و توجه به شمار دانشآموختگان عکاسی در دانشگاههای دارای این رشته در هر سال و عدم مواجهه با عکاسان جریان ساز یا حداقل صاحب نظر در این رشته در میان این حجم عظیم دانشآموختگان عکاسی حتا به میزان یک سوم آن دانشآموختگان نشان از وضعیتی نامطلوب)اگر نگوییم بحرانی( دارد. اگرچه که شناخت همه جانبه در خصوص علل پیدایش این پدیده اگر ناممکن نباشد زمینههای متنوع و متکثری را در بر میگیرد و به از سویههای مخ تلفی اشاره خواهد داشت که حتا دامن مقولههایی کلی همچون اقتصاد سیاست و شرایط اجتماعی را نیز خواهد گرفت اما در این یادداشت تالش میشود به تعدادی از دالیل پدید آورندهی این وضعیت در دانشگاه بدون ترتیب خاصی اشاره شود: به روز نبودن مباحث درسی سرفصل دروس دانشگاهی رشتهی عکاسی اغلب برگرفته از نخستین سرفصلهای پیشنهادی وزارت علوم در سالهای آغازین بعد از انقالب است که آن هم برگرفته از سرفصلهای دروس نظام آموزشی فرانسه و فاقد ویژگیهای بومی است! نکتهی اسفبار آنکه برخی از این سرفصلها در طول سالها دانشآموختگان عکاسی و عکاسی 50

28 53 اعراب از محلی و شده منقضی اساسا رسما و همچنان حال این با اما ندارند عمدتا اساتید اگرچه آموزشیاند! مفاد به و گرفته نادیده را درس طرح این جبران تاحدی که میپردازند مطالبی جا همین به مسأله اما شود مافات درسی مفاد فقر و نمیشود ختم آزارنده همچنان بهروزتر و کاربردیتر است. عکاسی ابزار و استودیو تجهیزات فقر عکاسی رشتهی که است این انتظار از برخوردار اگر دانشگاهی ا شل در استودیویی تجهیزات و امکانات آخرین به نسبت پیشرو و غیراستودیویی و امکانات از الاقل نیست عکاسیبازار عکاسی در نیاز مورد حداقلی و اولیه دانشگاههایی از بسیاری آنکه حال باشد! برخوردار امکانات فاقد میشود تدریس آنها در عکاسی که اینجانب زمینهاند! این در حداقلی فضای و اولیه رشتهی دارای که بسیاری دانشگاههای با شخصا از برخی در و برخورد نزدیک از اند بوده عکاسی کی حتا فاقد اینها از بعضی داشتهام... تدریس آنها عکاسی استودیوی اند... بوده عکاسی دوربین دستگاه هیچ! که دیگر تجهیزات و و سوابق به دانشگاه ورودی آزمونهای اعتنایی بی دانشجویان عکاسانهی فعالیتهای در اولیه قبولی از پس هنری رشتههای اغلب در تخصصی مصاحبهای یا و عملی آزمونی علمی آزمون را هنری رشتهی آن به ورود متقاضیان که دارد وجود که است کسانی آن از بیشتر امتیاز و میکند غربال سالیانی عکاسی در اما دارند بیشتری هنری تجربهی است علمی آزمون نمرهی تنها قبولی مالک که است با رشته این به دانشجویان برخی ورود نتیجه و توانستهاند که است عکاسانه سواد و تجربه حداقل در بسپارند ذهن به را مختلف مطالب خوب فقط از تئوریک دانش بر عالوه که اندک دانشجویانی کنار برخوردارند. نیز عکاسی مهارت و تجربه عکاسی جشنوارههای به نسبت محض اعتنایی بی دانشگاهها سوی از دلیل به عکاسی جشنوارههای از بسیاری اگرچه صاحبان بیگانگی حاصل که اجرایی و ساختاری ضعف و محک است معاصر عکاسی و عکس با جشنواره شرکت عکاسان موفقیت سنجش برای مناسبی معیار جشنوارههایی اما نیستند جشنوارهها آن در کننده خارجی( جشنوارههای بین در ویژه هستند)به نیز عکاسی و عکس به آشنا و قوی تیمی توسط که چنین به عکاسی اثر راهیابی و میشوند اداره حرفهای توان به حدی تا میتواند جشنوارههایی بسیاری کامل بیگانگی باشد. داشته داللت عکاس مدت طول در جشنوارهها با عکاسی دانشجویان از دوری آن حاصل که است نامطلوبی امر تحصیل رایج جریان با بیگانگی و معاصر عکاسی فضای از است! عکاسی بهجای یا درسی مختلف واحدهای البالی میشود واحد چند کمخاصیت و بیخاصیت دروس برخی یک در حضور به ملزم دانشجو آن در که نمود تعریف یک اساسا یا و باشد خارجی معتبر جشنوارهی چند یا اصول با حرفهای کامال جشنوارهای دانشگاه چند یا اثر راهیابی و کنند طراحی عکاسانه دقیق مقررات و درسی واحد آن قبولی جشنوارهای چنین به دانشجو بزند. رقم را مطرح عکاسان با عکاسی دانشگاههای ضعیف ارتباط جهان و ایران در مطرح عکاسان که تجربهای و آثار با مواجهه به چهره تعامل و داشتهاند عکاسی مختلف گرایشات انگیزهها ارتقای بر آن مثبت تأثیر که ایشان با چهره جمله از نیست پوشیده کسی بر دانشجویان دانش و دانشگاهی برنامههای در آن فقدان که است مواردی دلیل به گاه اینکه از بگذریم خورد. می چشم به آکادمیک تحصیالت فاقد عکاسان این از برخی اینکه چشمگیر موفقیتهای وجود با هستند عکاسی مردود)!( و طرد دانشگاه علمی هیأت سوی از ایشان فضای در عکاسان این حضور اما میشوند. شناخته خواهد عکاسی دانشجویان به بزرگی کمک دانشگاه بود. از غفلت و عکاسی آرتیستیک ب عد به صرف توجه عکاسی کاربردی جنبههای برخی رشتهی آموختهی دانش پیشرفته کشورهای در گرایش- از یکی تحصیل دوران در چنانچه عکاسی عکاسی تبلیغاتی عکاسی مثل عکاسی کاربردی های آن در باشد کرده انتخاب را آنها مانند و پزشکی حضور قابلیت کارآمد عکاس یک عنوان به شاخه خواهد قدرت با را عکاسی بازار و کاری فضای در دوران پروژههای ایشان از بسیاری که چرا داشت به دانشگاه بیرون فضای در نیز را خود دانشجویی در عکاسی آموختهی دانش اما رساندهاند. پذیرش کاربردی و فنی عرصههای اغلب به ورود برای ایران بلند( یا دورهی)کوتاه یک گذراندن نیازمند عکاسی پیچوخمهای و چندوچون به تا بود خواهد آموزشی مهارت آن در شده آشنا عکاسی از شاخه آن خاص آموزشی سیستم کارآمدی کم و ضعف این و یابد)!( مقتضیات از فارغ که میرساند را دانشگاه در عکاسی میرود. را خود راه آن به بیاعتنای و جامعه تحصیل و دانشگاه در عکاسی رشتهی دانشگاه آیا برشمرده که ضعفهایی وجود با دانشگاه در عکاسی است مثبتی نقطهی و برجستگی هرگونه فاقد شد رشتهی در تحصیل جرأت و قوت با توان می آیا و دانست منطقی وجاهت فاقد دانشگاه در را عکاسی کرد نفی را آن آکادمیک تحصیل است! منفی قطعا پاسخ است مترتب آن بر که کاستیهایی تمام با عکاسی عالقمند دانشجوی برای که است روشنی نقاط دارای منجر و منتج درخشان نتایج به کوشا و پیگیر و خواهد رقم برایش چشمگیر موفقیتهای و میشود 52

29 این دانشگاه در عکاسی رشتهی عبارتی به زد! پرتالش و پیگیر دانشجوی که است دارا را پتانسیل پیشرفت مسیر و داده ارتقا برگزیده که مسیری در را متوسط معمولی دانشجوی اما سازد! روشن برایش را خواهد روانه خالی بیش و کم دستی با را ضعیف یا کرد! رشتهی وجوه از برخی به بود تلنگری آمد آنچه موارد این به قطعا ایران. دانشگاههای در عکاسی مثبت جنبههای به پرداختن و افزود مواردی میتوان میطلبد. مستقل مجالی و مقال عکاسی رشتهی جدید ظرفیت تأسیس و فارغالتحصیالن بحران قربانی محدثه 55 رسمی رشتههای از یکی بهعنوان عکاسی رشته شد. پایهگذاری ایران در ۱۳۶۲ سال در دانشگاهی یافتن اهمیت کار این دالیل از یکی گفت بتوان شاید اثرگذار رسانه یک بهعنوان آن پذیرفتن و عکاسی بود. سیاسی و اجتماعی پدیدههای شکلگیری در به تا آغازین سالهای از دانشجویان گزینش شیوهی است. گرفته صورت سراسری آزمون طریق از امروز دیجیتال عصر به ورود از پس عکاسی آنکه وجود با است تبدیلشده همگان برای قابلدسترس امری به رشد با رشته این در دانشگاهی تحصیل همواره اما شدیدتر رقابت با هرسال و است بوده همراه فزایندهای سالها این طول در است. همراه قبل سال به نسبت نقد مورد بارها دانشجو پذیرش پایین ظرفیتهای کم فارغالتحصیالن حتی اینوجود با است. قرارگرفته و شغلی موقعیتهای به نتوانستهاند رشته این تعداد کنند. پیدا دست مفید بودن قدیمی عکاسی مختلف گرایشهای فقدان مقوله به توجه عدم آموزشی منابع و سرفصلها مطالعاتی منابع کمبود رشته این در هنر اقتصاد فضای و ابزار قبیل از امکانات محدودیت شده تألیف تحصیالت دوره در نظری دانش به تأکید آموزشی امکانات با پذیرششدگان تعداد تناسب عدم تکمیلی را کار بازار در دانشآموختگان پذیرش و جذب و که کرد عنوان رشته این نواقص ازجمله میتوان فارغالتحصیالن از جمعیتی با مواجهه آن ماحصل و باال علمی سطح داشتن با که است ناامید و منفعل دانشگاه به ورود برای کرسی یافتن پی در بهروز دانش ترجمه حوزه در جایگاهی یافتن یا مدرس کسوت در 54

30 57 مرتبط غیر مشاغل جذب یا و میکنند تالش نشر و میشوند. مستحیل و شده تکمیلی تحصیالت دورهی در دانشجو پذیرش نمودار این نشاندهنده جاری سال تا ۱۳۹۰ سال از عکاسی و کار فاقد فارغالتحصیالن کثرت باوجود که است برجذب دانشگاهها همواره مناسب اجتماعی وجهه سال در بهطوریکه میورزند تأکید بیشتر دانشجوی از ارشد کارشناسی مقطع در عکاسی رشته ۱۳۹۵ شد خارج تهران دانشگاه و تهران هنر دانشگاه انحصار در نیما غیرانتفاعی موسسه و تهران سوره دانشگاه و نکته اما کردند دانشجو پذیرش به شروع محمودآباد خواهد ظرفیت افزایش که است این در قابلتوجه کند باز را رشته این مسائل کور گره توانست نبودن کاربردی توجه درخور نکات از یکی بگوییم بهتر اگر یا عکاسی آکادمیک آموزشهای این است. نظری مبانی بر آموزشی نهادهای تأکید است مشهود نیز دانشجو پذیرش حین در گرایش برخالف عکاسی رشته در عملی آزمون بهطوریکه و نقاشی چون تجسمی هنرهای رشتههای دیگر روال این با است. اهمیت فاقد تصویری ارتباط کاربردی و تجربی داوطلبان حضور امکان نامناسب برای آکادمیک آموزشهای از استفاده توانایی که با داوطلبان عوض در و سلب دارند را کار بازار ارتقاء جذب رشتهها سایر از محور کنکور مطالعات به اتکا شکل به فارغالتحصیلی از پس و میشوند دانشگاه بازار جذب مرتبط غیر رشتهای در بیهدف و منفعل میشوند. کار است. نابگرایی بر دانشگاه تأکید دیگر نکته در عکاسی رشته معضل مهمترین گفت بتوان شاید است. دانشگاه گرایانه ناب رویکرد نشدن کاربردی و وقت سال دو صرف با که دانشجویی مثال برای به شود دانشگاه وارد تکرقمی رتبه با توانسته هزینه قبل دوران مشقات پاسخ که است نابی اهداف دنبال نمیشود محقق اهداف این وقتی و بدهد را کنکور طراحیشده سؤاالت دیگر طرف از شد. خواهد ناامید است قدیمی منابع به متعلق اغلب سراسری آزمون در در هنر دانشجویان عموم که طراحیشده طوری و رشتهها سایر از که هستند افرادی از ضعیفتر آن برای آموزشوپرورش که بهاینعلت میشوند وارد است. نکرده را الزم سرمایهگذاری افراد از دسته آن موفقتر انگلیسی زبان رشته کارشناس مثال بهطور که است آزمون این در نقاشی رشته کارشناس از کرده سپری طراحی آتلیههای در را دانشگاه روزهای سراسری آزمون در مؤثر مادهای زبان زیرا است میباشد. تجربی عکاسان که است این نابگرایی این ماحصل داد خواهند دست از را دانشگاهی تحصیالت امکان بدنه با کاربردی و تجربی بدنه بین عظیم شکافی و هدف هیچ بدون دانشگاهها و میشود ایجاد علمی عکاسان و میشوند دانشجو تولید به مشغول خاصی شرایط که تئوریک دانش به توجه بدون تجربی و شده بازار اقتضائات اسیر نداشتهاند را آن اکتساب برد. خواهند پیش را خود کار نازل سطحی در طرح بودن قدیمی رشته این دیگر مشکالت از مراکز به علوم وزارت سوی از که است آن درس آن در اینکه وجود با است. گردیده ابالغ آموزشی بهبود گذشته به نسبت و گرفته صورت اصالحاتی باید صرفا که هستیم دروسی شاهد اما است یافته ندارند. کاربردی جنبه و شود گذرانده عکاسی کاربردی شاخههای پنداشتن اهمیت کم نیز دانشگاهیان طرف از پرتره و تبلیغات م د مانند که است حالی در این میباشد. بحث قابل نکات از یافت درخواهیم عکاسی تاریخ به اجمالی نگاهی با و کرده ظهور گرایشها همین در عکاسان مهمترین باعث چیز چه اما بودهاند تأثیرگذار عکاسی درروند بگیرند خود به بازاری عنوان شاخهها این که شده هیچگونه که باشند افرادی آنها کنندهی دنبال و ندارند. نظریهای و تاریخی تحوالت از سررشتهای کاهش و افزایش به ارتباطی شد ذکر که مشکالتی بنیادینی مشکالت اینها ندارد. دانشگاه ظرفیت طرف از آن اصالح برای باید پایبست از که هستند نظر به بعید وجود این با شود. اقدام سیاستگذاران مقطع در جدید ظرفیت کردن اضافه که میرسد و دانشجویان مصائب به اشراف با عکاسی رشته ارشد هدف و باشد گرفته صورت رشته این فارغالتحصیالن در رشته تأسیس است. موجود وضعیت اصالح آن کارشناسی مقطع به اتکا بدون ارشد کارشناسی مقطع به دانشجو فراخوان جز ماحصلی دانشگاه یک در محیط چون استاندارد و اولیه امکانات فاقد محیطی تخصصی کتابخانه مجهز عملی کارگاههای آموزشی منسجم علمی هیئت فقدان دیگر سوی از ندارد. و... و کند پیگیری و تدوین را آموزشی سیاستهای که برقرار دانشگاه و دانشجو بین سازنده تعاملی بتواند کرد. خواهد تولید جدیدی مشکالت کند 56

31 نتایج نظرسنجی از دانشآموختگان درباره دوره کارشناسی ارشد عکاسی 59 بخش چهارم فرجام یک رویا در بخشهای گذشته تا حدودی آشفتگیهای این رشتهی دانشگاهی بررسی شد و در واقع این بخش تکمیل کنندهی ماجرای گذشته است. نظرسنجی پیشرو ارزیابی تحصیالت تکمیلی رشتهی عکاسی در ایران را هدف قرار داده است. تمام سعیمان بر این بود که این نظرسنجی کمترین زمان را از مخاطب بگیرد و همچنین در دسترس همگان باشد به همین دو دلیل گزینهای و بر بستر اینترنت پیاده شد. فرجامیکرویا 12 سال از زمانی که اسماعیل عباسی در مصاحبهای بر این نکته تأکید کرد که باید نیاز کشور به دانشآموخته عکاسی را در نظر گرفت و بر اساس آن به پذیرش دانشجو در این رشته اقدام کرد و تلویحا ظرفیت رشته عکاسی را بیش از نیاز کشور دانست گذشته است. 1 در این فاصله بر تعداد فارغالتحصیالن عکاسی بیشتر و بیشتر)و قطعا بدون هرگونه برآوردی از نیاز کشور( افزودهشده و از سوی دیگر جذبه عکاسی دیجیتال جمع کثیری را بیرون از فضای آکادمی به سمت این رسانه جلب کرده و اینان به مدد کالسهای آزاد کتابها یا اینترنت عکاسی را فراگرفتهاند و البته بعضی از آنها چه در عرصه تجاری و چه درصحنه هنر به توفیق دستیافتهاند. در این میان برخی با اهداف و دالیل گوناگون)گاهی هم بدون هیچ هدف و دلیل خاصی( میکوشند وارد دوره کارشناسی ارشد این رشته شوند. دالیل این گروه و اینکه چقدر ادله ایشان با واقعیت فضای آکادمی انطباق دارد به این نوشتار مربوط نمیشود ولی آگاهی از احساس و اندیشه دانشآموختگان کارشناسی ارشد عکاسی درباره این مقطع برای کسانی که میخواهند به آن راه یابند میتواند مفید باشد. هدف از برگزاری این نظرسنجی پیش و بیش از هر 58

32 61 دانشآموختگان که بود موضوع این به بردن پی چیز پرشماری چندان جماعت که عکاسی ارشد کارشناسی صندلیهای به رسیدن برای که کسانی نیستند هم عکاسی خود از رشتهای هر از نفر هزاران با دانشگاه کامپیوتر و حسابداری و مکانیک و کشاورزی تا گرفته دوره این طی از پس کردهاند رقابت... و صنایع و را آن از مقدار چه میکنند. فکر چگونه آن درباره میکنند ارزیابی مهم یا لذتبخش مفید خود برای )با را خود عمر از سال سه از بیش که آنچه از و چقدر کردهاند آن صرف کنکور( سال یک احتساب میتوان را سؤاالت برخی پاسخ البته دارند رضایت بخشهای به دانشجویان که انگاشت نمرههایی دید خواهیم چنانکه و دادهاند خود دانشگاه مختلف امید ولی نیستند. هم درخشانی چندان نمرات عموما کمک دوره این کلی سطح بهبود به آن نتایج که است آزمون در شرکت سودای که کسانی همچنین و کند این به میخواهند و دارند سر در را ارشد کارشناسی سازد. آگاهتر بگذارند قدم مقطع دوره این در شرکت به عالقهمندان است الزم از بسیاری احتماال که بدانند چیز هر از پیش این اتمام و آزمون در موفقیت صورت در هم ایشان اکثر مانند است( آن به ورود از آسانتر دوره)که الزم انگیزه یا رغبت حتی کنونی فارغالتحصیالن دورهی درباره گزینهای نظرسنجی در شرکت برای عدم دالیل به پرداختن داشت. نخواهند هم را مذکور مجالی خود نظرسنجی این در دانشآموختگان شرکت که دوستان این بیتفاوتی از گالیه و میطلبد دیگر ایشان میان در نیز دانشگاهها کنونی اساتید از بعضا شماره این یا متن این فضای و ندارد ثمری هستند کافی بهاندازه میکنم گمان پیشاپیش که مجله از نظرسنجی این البته میکند. تلختر را بود خواهد تلخ اینکه جمله از نبود خالی مفرح و شگفت نکات از مقطع در خود تحصیل محل دانشگاه که کسانی کرده اعالم سوره و آزاد دانشگاه را ارشد کارشناسی شگفتی این علت خوانندگان اینکه برای و بودند)!( تاکنون آزاد دانشگاه که داد توضیح باید دریابند را نداشته پذیرش عکاسی ارشد کارشناسی مقطع در دانشگاه عکاسی ارشد کارشناسی ورودی نخستین و انجام از قبل سال یک درست یعنی 95 مهر سوره پاسخگویان تعداد متأسفانه است. بوده نظرسنجی این بوده) کمتر هنر دانشگاه با مقایسه در تهران دانشگاه دانشگاه برابر در هنر دانشگاه کنندگان شرکت نسبت دوستان هم چه هر و است( بوده یک به دو تهران این درودیوار بر را نظرسنجی آگهی نشریه در فعال گرفتند تماس اینوآن با و آویختند کانال آن و سایت نوشتند حکمتآموز جمالت و کردند طراحی پوستر و پاسخگویان شمار کردند تمدید را نظرسنجی زمان و میآید دنبال در آنچه بههرروی نشد. بیشتر چندان یک و گزینهای سؤال سی با نظرسنجی یک حاصل سؤال سیویک هر پاسخ بررسی است. تشریحی سؤال به مربوط آمارهای اما نیست ضروری چندان اینجا در صورت در که است موجود مجله در پاسخها کلیه آن به مجله با ارتباط صورت در میتوانید تمایل یابید. دسترسی مرتبط چقدر عکاسی رشته به شما فعلی کار است فعلی شغل ارتباط میزان به مربوط اول پرسش 13.3 میان این در بود. عکاسی با دانشآموختگان درصد 15 شغل و بیکارند فارغالتحصیالن درصد ارتباطی اصال یا دارد عکاسی با کمی ارتباط ایشان بسیار یا زیاد ارتباط هم درصد 71.7 شغل ندارد. مقایسهی جالب نکتهی دارد. عکاسی با زیادی اشتغال آمار با فارغالتحصیالن این اشتغال میزان دو حدود عکاسی»کارشناسی«فارغالتحصیالن در گرفته صورت نظرسنجی طبق است. پیش دهه عکاسی فارغالتحصیالن 14% حدود 1374 سال دوره فارغالتحصیالن شامل تنها زمان آن در که 22 از بعد. 2 بودهاند بیکار میشدهاند کارشناسی فارغالتحصیالن مورد در درصد همین تقریبا سال که زد حدس میتوان دارد. وجود ارشد کارشناسی افزایش کارشناسی فارغالتحصیالن بین در آمار این است. یافته قابلمالحظهای چه تا ارشد کارشناسی مقطع آموزههای است کرده کمک شما فعلی شغل به میزان میکند. آشکار را جالبتری نکته دوم سؤال اما کارشناسی دوره آموزههای فایده پاسخگویان از %18.6 و میکنند ارزیابی زیاد خود فعلی شغل برای را ارشد این %39 حدود میدانند. متوسط را آن فایده %25.4 آن هم 17% حدود و میدانند کم بسیار و کم را فایده میدانند. فایده فاقد بهکلی خود شغل برای را آن از آنچه با ارشد کارشناسی دوره چقدر داشت مطابقت داشتید انتظار انتظارات با را دوره این پاسخگویان کل %9.8 تنها این %39.3 میدانند. زیادی انطباق دارای خود قبلی یعنی پاسخگویان از نیمی از بیش و متوسط را انطباق اندکی و انتظار از دور بهکلی را دوره این %50.9 دانشگاه البته میدانند. خود انتظارات با منطبق %18.8 و دارد بهتری وضع میان این در تهران زیادی انطباق دارای را دوره این آن فارغالتحصیالن هنر دانشگاه مورد در که میدانند خود انتظارات با درصدی 25 مقابل در و است 2.7 تنها درصد این آن انطباق تهران دانشگاه فارغالتحصیالن بین در که %64.8 میدانند کم بسیار یا کم را خود انتظارات با ارزیابی اینگونه را آن هنر دانشگاه فارغالتحصیالن از میکنند. عکاسی رشته در کارشناسی مقطع در اگر نسبت را ارشد دوره آموزههای کردهاید تحصیل میکنید ارزیابی چطور کارشناسی دوره به ارشد کارشناسی فارغالتحصیالن از بسیاری رشته است. بوده عکاسی نیز کارشناسی دوره در عکاسی آموزههای که معتقدند %20 حدود میان این در بوده کارشناسی دوره از مفیدتر ارشد کارشناسی با دوره این آموزههای که معتقدند %22 9 است با را آن %57.1 و داشت برابری فایده کارشناسی دوره 60

33 63 این که میکنند ارزیابی بیفایده کامال و کمتر فایده %37.5 مقابل در 67.2 هنر دانشگاه بین در درصد است. چشمگیر تفاوتی که دارد قرار تهران دانشگاه کارشناسی دوره در شده ارائه نظری واحدهای میکنید ارزیابی مفید چقدر را ارشد مقطع این در ارائهشده نظری واحدهای مورد در زیاد بافایده را واحدها این پاسخگویان از %16.4 داری را آنها %36 حدود مقابل در میکنند. ارزیابی را دروس این فایده %32.8 میدانند. کمی فایده میدانند فایده فاقد کامال را آنها %14.8 و متوسط را واحدها این پاسخگویان نصف از بیش اندکی یعنی متوسط فایده با مابقی و کم بافایده یا و بیفایده کامال هنر دانشگاه که است پیدا ناگفته و میدانند زیاد و دارد. بدتری وضع دراینبین کارشناسی دوره در شده ارائه عملی واحدهای میکنید ارزیابی مفید چقدر را ارشد هم این از وضع عملی واحدهای مورد در اما این که درصدی 18 مقابل در است. نگرانکنندهتر %26 از بیش میدانند زیادی فایده دارای را واحدها ارشد کارشناسی دوره در واحدها این که معتقدند متوسط را آنها فایده %23 است. فایده فاقد بهکلی یعنی میکنند ارزیابی کم را آنها فایده %32.8 و کامال را عملی واحدهای پاسخویان %59 درمجموع همان بازهم و میدانند اندک فایدهای با یا بیفایده مورد در تهران و هنر دانشگاه دو بین مألوف الگوی دارد. وجود نیز پرسش این خود پایاننامه موضوع انتخاب در چقدر بودهاید مختار منفی درمجموع هم پرسشها همه پاسخ اما پاسخهای به توجه با میتوان که موضوعی نیست. دانست دوره این قوت نقطه را آن فارغالتحصیالن دانشجویان اغلب که هرچند است. پایاننامه موضوع مییابند دشوار را پایاننامه موضوع انتخاب مقطع این یک با را آن روی بر کار دانشجویان تمامی تقریبا و بیشتر( هم شاید مواردی )در تأخیر ترم سه الی دوره این از طوالنی مدتی در و میرسانند اتمام به پژوهش چگونگی و مسیر از درستی ذهنیت هیچ نشان فارغالتحصیالن پاسخهای ندارند دانشگاهی کل در دوره این در که مواردی ازجمله که میدهد و پایاننامه موضوع همین میشود ارزیابی مثبت است. آن داوری و انجام فرایند موضوع انتخاب در را خود پاسخگویان %80 حدود میدانند زیادی اختیار دارای یا مختار کامال پایاننامه و کم اختیار اختیار از حدودی دارای را خود مابقی و میدانند. اختیار فاقد کامال رضایت خود نامه پایان موضوع از چقدر اید داشته رضایت خود پایاننامه موضوع از %76 حدود کمی بسیار و کم رضایت %7 از کمتر و دارند زیادی دارند. پایان نظری موضوع روی بر مطالعه چقدر کنید می ارزیابی مفید را خود نامه تدوین جریان در مطالعه پاسخگویان از %67.8 حدودی تا را آن %25.4 و مفید بسیار را پایاننامه فایده دارای را آن باقیمانده %6.8 و میدانند مفید این پاسخگویان از هیچکدام و میکنند ارزیابی اندکی نمیداند. فایده فاقد بهکلی را مطالعه نامه پایان عملی بخش روی بر کار از چقدر داشتهاید رضایت احساس خود عملی بخش روی بر کار مورد در رضایت البته زا %47.5 و است کمتر حدودی تا پایاننامه و زیاد رضایت پایاننامه از بخش این از پاسخگویان باقیمانده %25.1 و دارند رضایت حدودی تا %27.1 ناراضی کامال یا و داشته کمی بسیار یا کم رضایت بودهاند. مختار خود راهنمای اساتید انتخاب در چقدر بودید در کامال را خود پاسخگویان از نیمی درست تا %36.7 و میدانند مختار راهنما اساتید انتخاب و دانسته اختیار دارای زمینه این در را خود حدودی اساتید انتخاب در ابدا که کردهاند اعالم نیز %13.3 نداشتهاند. خود از اختیاری راهنما نظری بخش راهنمای استاد عملکرد از چقدر اید داشته رضایت خود از %48.2 یعنی پاسخگویان از نیمی به نزدیک خود نظری بخش راهنمای استاد عملکرد از ایشان رضایت %15.5 دارند. زیادی بسیار یا زیاد رضایت نیز %22.4 و دارند کمی رضایت %13.8 و متوسط کامال خود نظری بخش راهنمای استاد عملکرد از دانشگاه دو میان مشهود تفاوتی بازهم ناراضیاند. که میخورد چشم به پاسخها این در تهران و هنر آن جزئیات به متن شدن طوالنی از پرهیز برای نمیپردازیم. محل دانشگاه در کنید می توصیه دیگران به چقدر تحصیلشما کارشناسیارشدعکاسیبخوانند توصیه قویا دیگران به پاسخگویان از %14.8 تنها به ایشان تحصیل محل دانشگاه در که میکنند مشغول عکاسی ارشد کارشناسی دوره گذراندن دانشگاه فارغالتحصیالن میان در آمار این شوند. دانشگاه دانشآموختگان بین در و %18.8 تهران کل از 47.5% است. %8.1 یعنی نصف از کمتر هنر این از نه و میکنند توصیه کار این به نه دانشجویان نمیکنند توصیه چندان %24.6 میکنند. منع کار میان در نمیکنند. توصیهای چنین ابدا %13.1 و جزو که نیست هیچکس تهران دانشگاه پاسخگویان فارغالتحصیل پاسخگویان %21.6 و باشد گروه این گروهاند. این جزو هنر دانشگاه دوره در را خود دانشگاه بخش مفیدترین میدانید چه ارشد کارشناسی هنر دانشگاه دانشآموختگان از %24.3 دوره بخش مفیدترین را خود همکالسیهای همین به درست میدانند. خود ارشد کارشناسی بخش مفیدترین را دانشگاه عمومی جو هم مقدار کتابخانه امکانات مجموعه ایشان از %21.6 میدانند. 62

34 65 اساتید از برخی یا مجموعه هم مقدار همین به و عملی امکانات %1.6 میدانند. بخش مفیدترین را مفیدترین را فوق موارد از هیچکدام %8.2 و دانشکده توزیع تهران دانشگاه مورد در نمیکنند. قلمداد بخش از %62.5 دارد. وجود پرسش این مورد در دیگری جو %25 اساتید را بخش مفیدترین دانشجویان کتابخانه امکانات مجموعه %6.3 دانشگاه عمومی از هیچکدام هم مقدار همین و میکنند ارزیابی نمیدانند. بخش مفیدترین را نامبرده بخشهای کاشناسی دوره اساتید از شما عمومی رضایت است بوده چقدر ارشد کارشناسی دوره اساتید از خود رضایت پاسخگویان زیاد بسیار %4.9 داشتهاند: ابراز اینگونه را ارشد %21.3 و کم %11.5 متوسط %49.2 زیاد %13.1 دو بین یادشده تفاوت الگوی طبع به و اندک بسیار شکل به هم پرسش این مورد در تهران و هنر دانشگاه بسیار و زیاد رضایت میخورد.) %5.4 چشم به فاحشی گروه دو همین %31.3 مقابل در هنر دانشگاه در زیاد تهران( دانشگاه پاسخگویان دوره از پس خود آیندۀ به شما امید میزان چه آن از پیش به نسبت ارشد کارشناسی است داشته تغییری به امید درباره پاسخگویان از دیگر پرسش در شد. سؤال ارشد کارشناسی دوره از پس خود آینده بسیار امیدشان دوره این از پس که دادند پاسخ %6.6 بیشتر امیدشان که دادند پاسخ %32.8 شد. بیشتر نداشته تغییری امیدشان که کردند اعالم %42.6 شد. قبل از کمتر دوره این پساز را خود امید %9.8 است. بسیار آن از پس را خود امید %8.2 و میدانند آن گفت میتوان درمجموع میدانند. آن از پیش از کمتر پس خود آینده به فارغالتحصیالن میانگین امید که است. بوده آن قبل از بیش دوره این از پس ایران عکاسی آینده به شما امید میزان آن از پیش به نسبت ارشد کارشناسی دوره از است داشته تغییری چه ایران عکاسی آینده به امید تفاوت درباره پرسش نشان را جالبی نتایج ارشد دوره از پس و پیش کردهاند اعالم پاسخگویان از %29.5 مجموعا میدهد. بیش دوره این از پس ایران عکاسی به امیدشان که دادهاند پاسخ %32.8 است. بوده آن از قبل دوره از امید و است نکرده تفاوتی موضوع این به امیدشان که ایران عکاسی به نیز پاسخگویان از %37.7 مجموعا و است شده آن از پیش از کمتر دوره این از پس میانگین امید که گفت میتوان قبل پرسش برخالف پسازاین کشور عکاسی آینده به فارغالتحصیالن است. بوده آن قبل از کمتر دوره التحصیلی )فارغ خود تحصیلی هویت به آیا میکنید افتخار خود( دانشگاه عکاسی فارغالتحصیل اینکه از پاسخگویان %39.3 بهعالوه هستند خود دانشگاه ارشد کارشناسی مقطع عکاسی بین در درصد این میکنند زیادی افتخار احساس دانشگاه مورد در و 24.3 هنر دانشگاه فارغالتحصیالن به حدودی تا %36.1 درمجموع است تهران کم خیلی %6.6 و میکنند افتخار خود هویت این افراد این نمیدانند. افتخار واجد را آن ابدا %8.2 و شامل را هنر دانشگاه فارغالتحصیالن بین از 13.5% ایشان زمره در کسی تهران دانشگاه از و میشوند نیست. ارشد کارشناسی مقطع در اینکه از کل در هستید راضی چقدر کردهاید تحصیل عکاسی تحصیل از فارغالتحصیالن کلی رضایت درنهایت و از %21.3 و گرفت قرار پرسش مورد مقطع این در بسیار رضایت مقطع این در تحصیل از پاسخگویان رضایت %34.4 دارند. زیادی رضایت %26.2 و زیاد تحصیل از %8.2 و دارند اندکی رضایت %9.8 و متوسط ناراضیاند. کامال عکاسی ارشد کارشناسی مقطع در بسیار رضایت %43.8 تهران دانشگاه فارغالتحصیالن در و داشتهاند مقطع این در خود تحصیل از زیادی رضایت دادهاند. پاسخی چنین %10.8 هنر دانشگاه %21.6 و تهران دانشگاه پاسخهای از %31.3 زیاد %25 متوسط رضایت میدهد تشکیل را هنر دانشگاه %37.8 و تهران دانشگاه دانشآموختگان پاسخهای میشود. شامل را تهران هنر دانشگاه پاسخهای اندکی رضایت هنر دانشگاه فارغالتحصیالن %16.2 از ایشان %13.5 و دارند مقطع این در تحصیل از از هیچیک ندارند. رضایتی اصال مقطع این در تحصیل )رضایت پاسخهایی چنین تهران دانشگاه پاسخگویان ندادهاند. کامل( نارضایتی و کم کارشناسی تحصیل دورۀ مشکالت اساسیترین میدانید چه را خود ارشد خواستهشده پاسخگویان از یکم و سی سؤال در کارشناسی دوره مشکل اساسیترین آنچه تا بود شرکتکنندگان همه کنند. ذکر را میدانند ارشد و ندادهاند پاسخ سؤال این به نظرسنجی این در کاستی بهعنوان را مورد چندین پاسخگویان عموم متعددی عوامل کردهاند. ذکر ارشد کارشناسی دوره مجرب اساتید کمبود و اساتید علمی ضعف مانند فراوانی و روزآمد و مفید درسی سرفصلهای فقدان نیازهای با دوره این انطباق عدم بیفایده واحدهای این برای روشن هدف فقدان و بیبرنامگی کار بازار در را تواتر بیشترین شدهاند. ذکر موارد ازجمله دوره اساتید قلت و اساتید ضعف شده ذکر موارد میان تشکیل مقطع این در تدریس برای الزم توانایی با دانشگاه دو هر پاسخگویان میان در مورد این میدهد. گوناگون اشکال به پاسخها %55 در و دارد عمومیت سرفصلهای فقدان است. شده اشاره اساتید ضعف به پاسخ در پرتکرار عامل دومین روزآمد و مفید درسی است. پرسش این به نظرسنجی این خصوص در چند نکاتی تعداد اختالف به توجه با اینکه نخست دانشگاه با تهران دانشگاه فارغالتحصیل پاسخگویان تفسیر احتیاط با باید را نتایج در موجود اختالف هنر شدهی مشاهده الگوی اینکه به توجه با البته کرد. است شده تکرار سؤاالت تمام به پاسخ در اختالف 64

35 67 به شدن اضافه صورت در که زد حدس میتوان نتایج کلی شکل تهران دانشگاه پاسخگویان تعداد اینکه دیگر و کرد نخواهد چشمگیری تغییر چندان زمانی دورههای در پاسخها کلی شکل در بارز تفاوتی را نتایج تمام میتوان و میخورد چشم به متفاوت که قرارداد قرائت مورد نیز مختلف دورههای برحسب اما نیست متن این حوصله در خوانشی چنین البته پاسخهای اگر باشد. مفید میتواند آن به کلی اشاره قبل دوره دو به را دانشگاه دو هر فارغالتحصیالن خواهیم شاهد کنیم تقسیم آن از پس و 1390 از سؤاالت اغلب به پاسخها 1390 پس دوره در که بود از پس دوره در نارضایتی بهطورکلی و هستند منفیتر انتخاب با البته است. آن قبل دوران از بیشتر 1390 نتایج مقایسه مبنای عنوان به هم دیگری تاریخ هر زمان در هرچه عبارتی به میشود حاصل مشابهی افزوده پاسخها در نارضایتی بر میآییم جلو به ساختاری و بنیادی تغییری درصورتیکه و میشود داشت انتظار میتوان نگیرد صورت مقطع این در پرسشها این به آینده و فعلی دانشجویان پاسخ که این از بیش نارضایتی از حاکی فارغالتحصیلی از پس پیچیده قطعا نارضایتی افزایش این تبیین بود. خواهد شدن بدتر به را پدیده این نباید و است دشوار و نسبت اخیر سنوات در مقطع این آموزش کیفیت است دلیلی سادهترین و نخستین این هرچند داد. پاسخها این داشت نظر در باید میرسد. ذهن به که تحصیل دوران در آکادمی شرایط بازخورد صرفا حیات مختلف شرایط برآیند نتایج این و است نبوده جو کار بازار و اقتصادی شرایط ازجمله ما اجتماعی و است دانشگاه خود شرایط البته و سیاسی عمومی دیگر و نامبرده پارامترهای از یک هر تأثیر برآورد دقیق پژوهشهای از استفاده نیازمند مؤثر عوامل هک داشت خاطر به باید اینها همه بهعالوهی و است عکاسی جریانات از آگاهی و علمی سطح انتظارات که دانشجویانی میان در زمان طول در نیز دنیا روز است تغییر حال در مدام میشوند وارد مقطع این به دانشجویان معلومات و ذهنیات در تفاوت همین و اینکه کما دارد. تأثیر نظرسنجی نتایج در قطعا حال زمان به هرچه که میدهد نشان نتایج همین با را دوره این بیشتری پاسخگویان میشویم نزدیکتر میدانند. نامنطبق داشتهاند انتظار آن از آنچه ورزی نظر به که نبودیم آن بر نظرسنجی این در عکاسی ارشد کارشناسی دوره خصوص در تبیینی یا صرفا نظرسنجی این بلکه یازیم. دست ایران در برداشت و حس بر آنکه برای است بوده کوششی آمار و تابانده نوری دوره این فارغالتحصیالن عمومی مقطع این درباره فارغالتحصیالن نظرات از اولیهای شده عیان تالش همین در آنچه البته دهیم. بهدست آنکه امید و نیست خوشایندی چندان حقیقت است به موظف دانشجویان بین در ازجمله پژوهشگرانی همچنین و دراینباره تحقیق به پایاننامه تألیف این بهبود و اصالح برای راهکارهایی ارائه برای تالش شوند. ترغیب وضع برمیآید نظرسنجی این نتایج از آنچه اساس بر تغییر برای دقیق غیر هرچند مسیری باشد بنا اگر کلی راهکار یک عنوان به دهیم پیشنهاد وضع این نقاط برجستهترین بر باید دوره این بهبود برای مثبتترین شویم. متمرکز پاسخها در قوت و ضعف به مربوط سؤاالت پرسشنامه این در را بازخوردها عملی واحدهای را آنها منفیترین و داشت پایاننامه پژوهشی دوره سمت به بیشتر حرکت شاید دوره. این امکان صورت در )یا عملی واحدهای از کاستن و واحدها( این در الزم اصالحات انجام و تجدیدنظر و باشد مقطع این وضع بهبود برای شروعی نقطه آگاهیرسانی که است مفید زمانی البته اینها همه صورت دوره این چندوچون خصوص در مناسب پیشنیازها از دقیق و کافی اطالعات و گرفته این خواستههای و اهداف دروس محتوای ساختار مقطع این داوطلبان و عالقهمندان اختیار در دوره مطابقت عدم مشکل کار این گیرد. قرار تحصیلی دوره با را آینده فارغالتحصیالن و متقاضیان انتظارات به هماکنون اگر کرد. خواهد کمتر ارشد کارشناسی دروس محتوای از بخواهید و بزنید سری وب فضای عکاسی ارشد کارشناسی دوره ساختار و اهداف و مقطع این دروس لیست جز بیاورید دست به اطالعی هم برنامهریزی)آن عالی شورای 1373 سال مصوب نخواهید چنگ به چیزی دانشگاه( دو این سایت در نه عناوین همین تمام حتی شد یادآور باید و آورد و نمیشوند تدریس دوره این در هم)خوشبختانه( آنها میشوند. ارائه دیگری عناوین آنها بهجای شورای مصوب سرفصل با میشوند تدریس که هم شدن سپری با که است بدیهی ندارد. همخوانی عالی در است الزم عناوین این تهیه از دهه دو از بیش آن تا حداقل گیرد. صورت کلی بازنگری آن مورد توضیحاتی میتوانند خود عکاسی دانشکدههای زمان آنها پیشنیازهای و میدهند ارائه عمال آنچه درباره افرادی آمدن هم گرد صورت این غیر در کنند. ارائه در مختلف توقعات و ذهنیات معلومات پیشینهها با در است بنا ازآنچه قبلی آگاهی بدون دورهای چنین این از بعد قطعا شود داده آموزش آنان به دوره این از چنانچه و آورد نخواهد بار به درخشانی نتایج هم ناامیدکنندهتری نتایج میآید بر نظرسنجی این نتایج داشت. خواهد دنبال به هم عکاسی دانشکدههای وضعیت از گزارشی هیچچیز یا عکاسی 1.یا شامره اول سال خالق عکاسی فصلنامه )1384( پور اعظمی پریسا.69 تا 62 صص 2 عکاسی رشتهی فارغالتحصیالن فعلی وضعیت دربارهی 2.تحقیقی صص 100 شامره نهم سال عکس ماهنامه )1374( حقیقی عاطفه.85 و 14 66

36 69 بخشپنجم باهم اندیشیدن 1 همهیمااحساستمایلنهفتهعمیقیبرایگفتوگویمفید داریم! و همین تمایل نهفته عمیقا در دل یک نشریه هم احساس میشود. در سه گفتوگویحاضرسعی کردیمتاسهفضای دانشجو آموزش دانشگاهو ارتباطاین سهنقطهودرنهایتنسبتشبافضایکلی رابررسیکنیم. بابهنامصدیقی دانشآموختهایکهاین روزهادراین عرصهفعالاست گفتوگو را با محوریت دانشجو آغاز و در گپ میانی با معلمی جوان که از اساتید دانشگاه تهران است و همچنین در حوزهی آموزش و عکاسی معاصر ایران دغدغهمند است سواالت را ادامه دادیم و در پایان با فرشید آذرنگ که سالها در این رشته موقعیتهای متفاوتی)دانشجو استاد مدیر نشر سردبیر مجله و...( را تجربه کرده است در مورد فضای کلی این روزهای دانشگاه و رشتهی عکاسی به گفتوگونشستیم. 1. با هم اندیشیدن: راز گفتوگو مارتینا و یوهانس هارتکه مایر ل. فریمن دوریتی ترجمه فاطمه صدرعاملی)طباطبایی( چاپ اول 1382 انتشارات اطالعات. گفتوگو آرمین عبدی و امیر خادمحسینی با بهنام صدیقی مروری بر تجربه آکادمیک عبدی: موضوع گفتوگو ما مسائل مربوط به دانشجویان و فارغالتحصیالن رشته عکاسی در ایران است. بهتر است از اینجا شروع کنیم که در رشتههای هنر افراد در بدو ورود به دانشگاه سودای آرتیست شدن و پذیرفته شدن از سوی جامعه هنر را در سر دارند اما پس از مدتی به هوای گرفتن مدرک تحصیالت خود را به پایان میرسانند. با قبول این مهم که امروزه ما با تعاریف متفاوتی از واژه هنرمند نسبت به گذشته مواجهیم و بخش عمده این تعاریف تأکید بر تحصیل فرد در فضای آکادمیک هنر است و یا فردی که جدا از تسلطش به مسائل تکنیکی مدیوم مربوطه توانایی پژوهش و تجزیه و تحلیل داشته باشد دارند. به نظر شما اساسا در رشته عکاسی مدرک دانشگاههای داخل کشور با تمام ایرادهایی که به آن وارد است که شامل شرح درس ناکارآمد و پراکنده و سردرگمی میان عکاسی بهمثابه ابزاری کاربردی و عکاسی بهمثابه هنری معاصر و... میباشد شأن و اعتباری در میان عموم یا جامعه هنر دارد چراکه بسیاری از هنرمندان تجربی که مدرک دانشگاهی عکاسی ندارند و در کارنامه هنری خود نتیجه مطلوبی کسب کردهاند. با این حال نیز بعضا شاهد تمایل این هنرمندان به تجربه فضای دانشگاه هستیم. اگر شما این گفتوگو را بهعنوان یک فارغالتحصیل عکاسی در این زمینه ادامه دهید میتواند شروع خوبی باشد. 68 صدیقی: آنچه من بیان میکنم بر مبنای تجربههای خودم است. تجارب گذشته افراد دارای یک سری

37 71 مشخص شاید که است هم با تضادهایی یا و تمایزها من خب است. دانشگاه به ورود برای آنها نیت کننده میکردم. عکاسی دانشگاه به ورود از قبل سال پنج دوره در و داشتم ابتدایی شیوهای به چاپ و ظهور تجربه بودم. کرده شرکت فیلمسازی جوان سینمای انجمن در عبدی: عکاسی شدم. آشنا عکاسی با که بود آنجا بله صدیقی: پس شدم. آن مجذوب من و میداد من به استقاللی یک عکاسی مشغول خود به خود که شدم متوجه مدتی از هک عکسهایی با هم گاهی میگیرم. عکس و شدهام زمان آن در میکردم. شرکت مسابقات در بودم گرفته شکل هنری حوزه و جوان سینمای انجمن در گروههایی مشغول و میشدیم جمع هم گرد گاهی که بود گرفته در سادهتر بیانی به بودیم. نظر تبادل و گفتگو و بحث و شدم دانشگاه وارد آن از بعد نبودهام. تنها کار شروع سرفصلهای شد. مطرح برایم دیگری مباحث یکمرتبه که اساتید مرام و منش با آشنایی کتابها متفاوت انتقال بر سعی و میکنند برقرار ارتباط دانشجو با چگونه آن در واقع در هستند. آگاه آنها به که دارند مفاهیمی شد خواهم مواجه چه با که میدانستم تقریبا من دوره در اتفاقی اینکه تا باشد! جمع حواسم باید مقدار چه و یعنی شوم دانشگاه وارد ندانسته و کنم شرکت کنکور تخصصی کالسهای در من میشد باعث آشناییام آن در کنجکاوی روی از بعضا و باشم داشته فعالی حضور یا بودند دیگر دانشگاههای در که اساتید از برخی کالس شرکت میدادند درس قبل ورودیهای دانشجویان به خوبی خیلی تجربه من برای دانشگاه در تحصیل کنم. امکان اساتید از بسیاری با شدن آشنا از گذشته بود. کارهای مورد در آنها نظرات و مشاوره از استفاده بخصوص میشد من پیشرفت به منجر که بود خودم یک در که بصری منطق و تصویر با آشنایی درزمینهی میشود. پیگیری پروژه چیزی هر دانشگاه که شنیدهایم خیلی عبدی: تا دارد مناسبی بستر حداقل باشد نداشته که آنها کمک با یا اساتید طریق از بتواند دانشجو استاد یعنی بدهد قرار دید معرض در را خود آثار فعالیت و دانشجو ارتباطی حلقه دانشگاه یا میشود. تلقی حرفهای اما است! ارتباطات دانشگاه حسن مهمترین صدیقی: کافی تنهایی به ارتباطات این به دانشجو کردن تکیه کار صرفا نه نکند تمرین که زمانی دانشجو نیست! داشته دانشگاه از خارج فعالیتهایی باید بلکه کالسی ادعایی اینکه دلیل به سال و سن این در افراد باشد. شما حال دارند. را بازده کم کارهای انجام امکان ندارند نداشته حضور درکالس و نکنند کار افراد این کنید تصور از بخشی دارند حضور کالس در که هنگامی و باشند)!( دانشجو بهعنوان بلکه نشوند! متوجه را اساتید حرفهای پیشینه باالخره باشند. داشته پیشزمینههایی باید صرفا نه خوانده کتابهایی چه است مهم دانشجو حتی و نقد شعر داستانی کتابهای عکاسی! به راجع به ما ورود حال هر به خب است. دیده که فیلمهایی دورههایی در میباشد. کنکور آزمون واسطه به دانشگاه پذیرفتهشدگان مواقع اکثر در ولی داشته مصاحبه آزمون دلیل نیز این شدهاند. دانشگاه وارد مصاحبه بدون برخی میبینم اوقات گاهی است! نارضایتیها از بسیاری رشتهای سراغ و میدهند رشته تغییر دانشجویان از این همه واقع در نبوده! نیز اولشان انتخاب که میروند آن که میشود این به منجر زنجیرهای یک مثل اتفاقات برسد! نارضایتیهایی به دانشجو کردید اشاره گفتید که مطالبی در شما عبدی: دانشجو! نارضایتی درعینحال و فعالیت عدم به این شکلگیری در اساتید نقش شما نظر به است چگونه وضعیت کالسها در که سختگیریهایی عدم صدیقی: و میشود همه شدن قبول به منجر بعضا دارد وجود نیب عموما شوند. فارغالتحصیل میتوانند بهراحتی همه وجود هماهنگی مسائل به نگاه نوع لحاظ به اساتید دانشجویانی کنیم! سختگیری چقدر کجا اینکه ندارد. تن چیزها از بسیاری به میشوند هنر فضای وارد که سفت آن چون دارند. غیبت و میآیند دیر نمیدهند. حس را هست دیگر رشتههای فضای در که سختی و کالس از جلسه یک اگر کنید فکر شما مثال نمیکنند جبرانش امکان سخت خیلی دهید دست از را مهندسی خیلی میافتد هنر فضای در که اتفاقی ولی میآید پیش است شکل این به نیست. فرموله و ندارد مشخصی روال را آن و دارید فعالیتی یک میگیرید. را عکسی یک که میدهید! نشان مسئله از جدای روند این واقع در عبدی: میگیرد. شکل فرد کردن تجربه با بیشتر آموزش خیلی آموزشی متد میکنم فکر من ولی بله صدیقی: ضعیف پیشینه با که افرادی همین باشد. مؤثر میتواند بله! نداشتند عالقه اگر عالقهمندند باالخره آمدهاند کرد نمیتوان کاری هیچ آنها با است! دیگری حرف کردن عالقهمند برای راهی فکر به میتوانیم حتی و چون دارند. یادگیری به کمتری میل که باشیم افرادی دانشگاهاند داخل استاد بهعنوان افرادی هرحال به به هستند. روتین آموزش یک درگیر همه( )نه عموما هک میکنند! نگاه بچهها به پیشداوری یک با بهتر بیان نرسیدهاند فکری بلوغ به هنوز یا نمیدانند بچهها این ندارند. آنها به فکری نزدیکی برای زیادی تالش و اجازه این هم آموزشی فضای آن که میکنند احساس کالس زمان ساعت چهار یا دو خب نمیدهد. آن به را برای زیادی زمان که میبینیم را معلمی کم ما و است بچهها که باشد بهگونهای رفتارش و بگذارد دانشجویان تا باشند. ارتباط در آن با بتوانند هم کالس از خارج داشته وجود گاردی یک دانشجو و استاد بین اینکه کار چه علیکم و سالم که: باشد شکل این به و باشد به بنابراین و... ببینم رو کردی که کارهایی و کردی سری یک باال از آموزشی سیستم اینکه علیرغم من نظر که هستند افرادی هم آن از بخشی ولی دارد مشکالتی و میبرند پیش عملی بهصورت آموزش حوزه در را کار با مسائل این به راجع مقدار چه افراد این نمیدانم من آموزشمان میتوانیم چگونه ما )که میکنند گفتوگو هم چه است ضعیف دانشگاه خروجی اگر بدهیم ارتقا را 70

38 73 چه ما دانشگاههای بهترین خروجی دارد وجود مشکلی کم (. آنقدر چرا هستند کسانی آموزش از استانداردی شرایط در معموال عبدی: )با نیست باال مستعد افراد خروج میزان هم هنر تجربه و پیشینه مطالعه به وابسته اینکه به توجه است(! فردی مناسب نفره بیست کالس یک در ندارم اعتقادی من صدیقی: چرا باشند. داشته کیفی خروجی نفر بیست آن همه باید میافتد اتفاقی چه ببینیم باید نیست هم نصف درگیر که است سال هشت نیز من کرد. آسیبشناسی در دارم. زمینه این در تجربههایی و هستم آموزش مسئله برقرار ارتباط نحوه و منش رفتار تأثیر متوجه مدت این ذهنم در را نمونههایی خودم مورد در شدهام. معلم کردن اساتید کی تا بودند! مؤثر و متفاوت خیلی که دارم یاد به کنند! عکاسی دانشجویان و کنند طرح موضوعی باید و نمیدهند اهمیت است مهمتر که چیزی آن به چرا با من نظر به است. خودش با دانشجو خود کردن آشنا آن تکنیکی لحاظ به که سال دو از بعد درسها شرح همین در شدند. آشنا دیدن با حدودی تا و کردند رشد مقداری اینجا و میشود داده موضوع اینقدر چرا بعدی سال دو کیست. خودش نمیفهمد دانشجو یا هنرجو که است او از )وقتی است کجا دغدغههایش و ببیند باید چگونه چه بداند است چیزی چه دغدغههایش میشود پرسیده میکند درست هم پایاننامهای آخر در و بدهد( پاسخی به راجع باشد قرار اگر ولی نیست بد بصری ازنظر که میکند تکرار یا است کپی یا نمیداند. بزند حرفی آن به و میکند استفاده مشترک بهصورت را چیزهایی یا و دوربینش جلوی که چیزی آن با خودش حسی ارتباط آن است شده تائید چون فقط نیست. قائل خیلی هست تاریخ سازوکار کجای این نمیداند و میدهد ادامه را میگیرد قرار کجا دانشکده آن در و است ما عکاسی که دانشجویی هر با من همین برای است. آنجا چرا و که میدانم هستند. ناراضی عموما میکنم صحبت کسانی دانشگاه آن در باالخره کارند. کم هم خودشان ولی کنند. منتقل را چیزی و بزنند حرفی که هستند چیزها خیلی میکند سپری فرد آن که دورهای ذات مطالعه کردن فکر سکوت تمرکز میگیرد آنها از را همه از پرسش و عمیق مشاهده عمیق تجربه عمیق هیچ که حاشیههایی شدن جدا همینطور و اینها... ندارند. برایشان حاصلی حال به تا زیادی کارگاههای شما خادمحسینی: گذشته سال هشت در همچنین کردهاید برگزار را موضوعاتی نیز عکاسی آموزشگاههای در فضای در حضور تجربه طرفی از و میکنید تدریس عکاسی یادگیری تفاوت داشتهاید. را دانشگاهی نظرتان به و چیست دانشگاه و آموزشگاهها در هستند عکاسی یادگیری به مایل که افرادی برای یا است مناسب آموزشگاهها دست این تجربه دانشگاه در تحصیل چون بله! هستیم ما که جایی در من نظر به صدیقی: نشدهاند! مدرسه به تبدیل یک هیچ ما آموزشگاههای به و نکردند تعریف چهارساله یا دو دوره یک یعنی احتماال هستند آموزش متقاضی که کسانی دلیل همین نمیبینند. آنها در اعتباری مدرک اعطا اعتبار از منظورتان خادمحسینی: است وقتی و نیست دانشگاه اسمش بههرحال بله! صدیقی: هم مذهبی و دینی دروس آن باشد دانشگاه از حرف میتوانیم آموزشگاهها و هنر مدارس در ما دارد! حضور میانرشتهای مباحث هنر تاریخ عکاسی به فقط مباحث تمام و و...( روانشناسی فلسفه )جامعهشناسی چندان که زوائدی هیچ بدون بپردازیم. آنها به مربوط نمیآید. دانشجو کمک به نظر به شدم. متوجه من که بهگونهای عبدی: مانند مدارسی عکاسی آموزش زمینه در اگر شما آنجا در گرافیک آموزش که گرافیک ویژه مدرسه داشت وجود گفتید که است شیوهای همان به سروشکل دانشگاه از خارج در عکاسی آموزش میگرفت خود به بهتری با را هنرجویان میتوانند مدارس این بله! صدیقی: حدود سال هر کنند. انتخاب مصاحبه و ورودی آزمون گرایشها بپذیرند. ساله 2 دوره یک برای را نفر 15 باشند. متفاوت و شفاف درسها شرح باشند. مشخص دیگری و دهد انجام تکنیکی کار میخواهد کسی جایی چنین باشد. مستند عکاسی مشغول میخواهد صحبت آموزشگاه مدیر با وقتی اینکه خاطر به نداریم. سخت و دارد هزینه نمیآید هنرجو میگویند میکنیم الزمهاش داد. انجام کاری چنین میشود من نظر به است. تعریف را دوره آن بتوانند که است خوب اسپانسر داشتن این در کنند. دعوت خوب اساتید از تدریس برای و کرده هنرجو بلندمدت دورههای برای بتوانند احتماال صورت کنند. جذب شما که سالهایی در عبدی: هنوز دهقانپور آقای بودید دانشجو حضور و میدادند درس دانشگاه در در حضور تجربه از لطفا داشتند. بگویید. ایشان کالس فعالترین از یکی خب صدیقی: آقای کالسهای دانشگاه کالسهای ساعت ایشان اینکه خاطر به بود. دهقانپور کالس بود قرار و میآمدند ونیم دو تا دو کالس در نه ساعت تا ما ولی باشد شش ساعت تا زا پس میبست. را در و میآمد نگهبان تا میماندیم زیادی حرفهای و بیرون میرفتیم قدمزنان ما کالس اینگونه معلمها ندارم انتظار االن من -البته میزدیم از غیر است. فرد یک شخصی ویژگی رفتار این باشند و داشتند خود همراه عکس زیادی تعداد کالس در اینکه خارج ما میکردند. تحلیل و میدادند نشانمان را عکسها میرفتیم بودیم. ارتباط در هم با خیلی هم کالس از و زندگی به راجع میخوردیم املت و چای قهوهخانه عکاسی سر بحث همیشه میزدیم. حرف تجربههایمان برای و میگفتند را نکات از بسیاری ما به ایشان نبود میزدند. مثالی خودشان زندگی از شویم متوجه ما اینکه هک بود مهم مهماند. اینها میشدیم متوجه ما اینکه تا باید اساتید کی تا کنند طرح موضوعی عکاسی دانشجویان و چیزی آن به چرا کنند! اهمیت است مهمتر که آشنا آن و نمیدهند با دانشجو خود کردن است خودش 72

39 75 یافتن برای باشیم اخبار دنبال یا بخوانیم روزنامه ما و میشدیم دقیق چیزی هر روی یعنی رخدادها علت ما به شکل این به را دیدن بگذریم. نبود قرار چیزی از خیلی همچنین و غیرمستقیم خیلی میدادند آموزش در که چیزهایی و عکسها به راجع هم غیرمستقیم عکسهایی روی میدادند. نظر میشد مطرح کالس همیشه میگذاشتند وقت خیلی میآوردند بچهها که یک روی که وقتی داشتند. کادربندیها برای مثالهایی رفتی! هم آنجا»... میگفتند میکردیم کار موضوعی با کردی! نگاه هم را این خب دیدی! هم زاویه آن از را ما یعنی داری!«اطالعاتی چه زدی! حرف هم فالنی میشدیم متوجه یکدفعه که میکردند سؤالپیچ آنقدر آن به عکاسی میرفتیم که بعد دفعه نمیدانیم. خیلی میکردیم. توجه بیشتر فضا آن به و سؤالها پیش سالها که خوبی اتفاق یک عبدی: یحیی مثل افرادی میداد رخ دانشگاهها در به شروع و... گلستان کاوه جاللی بهمن دهقانپور پلی و بودند کرده گالریها به دانشجویان معرفی بعد اما هنر حرفهای فضای و دانشگاه بین بودند امروزه ما و شد کمرنگتر خیلی اتفاق این آنها از دانشگاه در رویدادها دست این از شاهد کمتر هنرهای دانشکده در اتفاق این نیز حال هستیم. بیشتر هنر دانشگاه به نسبت تهران دانشگاه زیبا بین ارتباط فقدان شما نظر به میخورد. چشم به یک به تبدیل هنر حرفهای فضای و دانشگاهها است نشده معضل فرهنگ که چیزی آن امروزه من نظر به بله. صدیقی: و نهادها بین فاصله است. فاصله میدهد شکل را ما فاصله هم با همه هستند. فعال نهاد همان در که افرادی نمیافتد. اتفاق این معموال کشورها سایر در ولی دارند چون ارتباطاند در دانشگاه با دائما گالریها و مجلهها سازشان و ساخت و معماری میگیرند. کمک هم از دانشگاهها در ما ولی ارتباط این تثبیت برای شده تعریف است قرار که نگارخانهای و داریم گارد داریم نگهبان ندارد! حرفهای فرم خیلی شود داده نمایش آن در کارها دعوت پایاننامه کارهای برای گالریدار و کیوریتور کیفیت بر عالوه عکسها آن اینکه خاطر به نمیشود هم فضا ندارند. هم مناسبی نور و قاب چاپشان نامناسب سری یک فقط دالیل همین به نیست! حرفهای فضای است اساتید از برخی سوی از هم آن فردی تالشهای در مهاجر آقای و نجمآبادی آقای مثال میشود دیده که عکاسها از برخی ارتباط برقراری برای خود کالسهای بچهها کار و بیایند که میکنند دعوت را گالریدارها یا گفتوگو بچهها با فعالیت-هایشان به راجع و ببینند را خوب کسی کار ببیند اگر نجمآبادی آقای بعضا کنند. یک به میکند معرفیاش انفرادی نمایش برای است قالب در را کارها از برخی میکند سعی خودش یا گالری هم مهاجر آقای و برساند انجام به گروهی نمایشگاه یک این نظرم به میکند. کمک انتخاب و مشاوره زمینه در کم ارتباطات این میدانیم ما وقتی است خوب خیلی انجام را کار این باید حد آن در داریم توانایی و است دیگری شخص آزاد دانشگاه در است ممکن حاال دهیم. آن امروزه من نظر به بله. شکل را ما فرهنگ که چیزی فاصله است. فاصله میدهد در که افرادی و نهادها بین همه هستند. فعال نهاد همان در ولی دارند فاصله هم با اتفاق این معموال کشورها سایر نمیافتد کسی هنر دانشگاه در نمیدانم من دهد. انجام را کار این ما ولی نه! یا باشد چیزها این به حواسش که هست من نظر به باشیم داشته انتظار نباید دانشجو بهعنوان سخت همیشه گالریدارها با کردن برقرار ارتباط ابتدا در پیدا را جایگاهش همیشه خوب کار معتقدم اما است نقدها آموزشی فضای در کاری میبینیم وقتی میکند. است ممکن میشود. معرفی دارد خوبی فیدبکهای و نمایش میتوانید معمولی جای یک در را کارها کنید فکر آن از بعد چون کرد را کار این باید نظرم به بدهید دیده کارها این هرحال به میروید. بعدی کارهای سراغ میکنی مطالعه میکنی رشد خودت آرامآرام و میشود کنی کار هنری حیطه در بخواهی اگر میکنی. کار و برگزار نمایشگاه است مدنظرت که آنجایی میتوانی شکل همین به هم باشی مطبوعاتی عکاس اگر کنی. بیا -میگویند نمیگیرد تحویلت کسی ابتدا در است. و سماجت آنقدر اگر اما نمیدهند- بهت پول یا نیا! آن باالخره باشد خوب کارت وقتی و باشی داشته عالقه میکنند. درک را کردید اشاره که همانطور خادمحسینی: و دانشگاه حمایت بدون حرفهای فضای به ورود بسیاری امروزه است. دشواری مسئله گالریدارها نحوه دارند. را خودشان هنرمندان گالریها از بوده شکل چه به شما فعالیت شروع اولین که بود دانشجوییام دوم سال صدیقی: دانشجو من که زمان آن کردم. برگزار را نمایشگاهم عکاسی بم زلزله از من بود. دیگر بستر یک اصال بودم حمایتم غیردولتی مردمی سازمان یک و بودم کرده گرفت شکل صورت این به نمایشگاهم اولین میکرد. نفع به تا شد داده من به هنرمندان خانه در فضایی که ولی کنم. ارائه را عکسهایم بم بیسرپرست بچههای آنها من بود اکباتان مورد در که پایاننامهام کارهای نمایشگاه برای آنها و دادم ابریشم راه گالری به را سری یک اینکه خاطر به نکردند. موافقت انفرادی بود این گالری برنامه خب و داشتند سختگیریهایی داشتم دوست من باشیم. داشته گروهی نمایشگاه که اگر دهم. نمایش انفرادی نمایشگاه در را مجموعه این آریا گالری به را من نجمآبادی آقای بیاید یادم درست برایم اتفاق این که بود ایشان کمک به و کرند معرفی را نمایشگاهم و پسندیدند را کارها هم آریا گالری افتاد. کردند. برگزار گالریها تنوع و تعداد دوره آن در البته عبدی: فعالیت نوع و خاصی مدیوم به پرداختن لحاظ به برگزاری به میل همچنین و نبود شکل این به آنها دیده کمتر دانشجویان سوی از انفرادی نمایشگاه میشد! موقع آن که کنیم دقت هم این به باید بله صدیقی: سطوح و بود کمتر گالریها تعداد نبود. امروز مثل فضا 74

40 77 فکر دانشجو بهعنوان من نداشتیم. هم آنها از مختلفی خیلی عکاسی معرفی برای راهابریشم گالری میکردم خیلی که هستند دیگری گالریهای اآلن اما است خاص مسئله و عکاسی! زمینه در فقط نه میکنند کار جدی من است. دانشگاه فضای از خارج دانشجو فعالیت دیگر نظرم به اینکه خاطر به میزنم مثال خودم مورد در بیستوسه در من خب کردند. کمک خیلی من به اینها سفارش دانشگاه از قبل حتی و شدم دانشگاه وارد سالگی بودم تئاتر جشنواره یک عکاس مثال میگرفتم عکاسی روزنامه دو و مجله یک برای من دانشگاه اول سال از یا عکاسها با زیادی ارتباطات و میکردم مطبوعاتی کار یک من بم نمایشگاه و تجربهها این از پس داشتم. کردم کار دانشجویی خوابگاه راجعبه دیگر مجموعه مجموعه به کردم شروع ندادم. هم نمایشش اصال که یک بهعنوان که شدم متوجه دانشگاه در و کردن کار حاال میکنند. تعریف مجموعههایم را من هویت عکاس تلنگر این چقدر معلمها که میآید وجود به سؤال اینجا انجام کاری چه دانشگاه از بیرون شما که میزنند را از بخشی ارتباطات و عمومی روابط هرحال به میدهید دهم انجام خوب کار من که نمیشود است. ماجرا این علیکی و سالم نه ببینم را کسی نه کنار بکشم را خودم خاطر به بپرسم. را کسی نظر اینکه نه و باشم داشته هستند زیادی دانشجویان و است زیاد رقابت اآلن اینکه بگوید کسی شاید باال! بیایند و کنند رشد میخواهند که شوم. ارتباطهایی اینچنین وارد که نیست من مرام در داری بگویی دروغ نیست الزم که است این من جواب یک وارد نمیخواهی تو میکنی. تالش خودت برای باید خودت پس خب شوی. حاشیهای جریانات سری و نگهداری دست کجاها و است کجا مرزهایش بفهمی ندهی. یا بدهی تن چیزی به کجاها و دانشگاه بین ارتباط مورد در خادمحسینی: میشود کمرنگ دانشگاه نقش که زمانی گالریها کمرنگتر آن بهتبع هم نظری مسائل و نقد قطعا انتخاب در شرایط این با شما نظر به میشوند. میشوند گذاشته نمایش به گالریها در که آثاری دارد وجود سنجشی و معیار مشکل من نظر به نه. خیلیها برای نه! صدیقی: هنر تاریخ به نسبت الزم احاطه که است این فضا آن بگویم میتوانم واقع در نیست. کافی نقد و عکاسی تاریخ گالریها اخیرا هستند. اینگونه آنها درصد نود شاید مورخ یک -مانند دارند هنری تحصیالت که کسانی از یا و میکنند همکاری آنها با که کیوریتورهایی هنری باشد- مسلط هنری رشته یک به حداقل که کسی از به اتفاق این من نظر به عموما ولی میگیرند. کمک که عکسی نمایشگاههای اکثر نمیافتد! درستی شکل بود کافی است. وارد آنها به نقدهایی میبینم من کند هنرمند آن به کوچکی راهنمایی شخصی چنین نیستند. دنبالش اینها ولی دهد ارائه بهتر را کارش تا برای است. مهمتر برایشان اولیه خوشآمد و سلیقه چون نوع هر نمیشود. ساخته گالری برای هم هویتی همین راجع حدسی اصال میخورد چشم به فضا آن در کاری چه در و چیست که زد نمیتوان گالری بعدی نمایش به میکند. فعالیت دارد ژانرهایی هستیم آن در ما که وضعیتی در خادمحسینی: دانشگاهی فضای در سکون و بیحالی یک حرفهایتان در اینکه به توجه با میشود. احساس خودش را راهش باید دانشجو که کردید اشاره کمبود یا اساتید نقش گرفتن نظر در با کند. پیدا شکلگیری در را دانشجو سهم دانشگاه امکانات میبینید چگونه رخوت این با و کند کار باید دانشجو من نظر به صدیقی: داشته تماس و ارتباط است ذهنش در که بهترینهایی همه اتفاقا نیست. نیافتنی دست آدمی هیچ باشد او برای ببینند را فردی ممارست و پیگیری اگر معلمها دارند دوست باشی داده انجام کاری اگر میگذارند. وقت است مقدور برایشان که تایمی یک در ببینند. را کارت کالسیاش پروژه عکسهای بخواهد فقط دانشجو اگر اما حالت این در نیست. خوب این دهد قرار اولویت در را میکند. پیدا اولویت مدرس دغدغههای و عالقهمندیها آموزشی سیستم به مربوط مسئله این از بخشی البته با را دانشجو توانسته مدرس یک چگونه که میباشد میبینم را افرادی من کند. آشنا دغدغههایش و خودش پیگیرند. ولی نیستند دانشجو که از عمدهای بخش حالت این در نظرم به عبدی: نقش و بکشد دوش به دانشجو باید را تحصیل بار میشود. کمرنگتر دانشگاه دانشگاه در ضعفهایی متوجه دانشجو وقتی صدیقی: و ارتباط باید خودش میشود. برجستهتر نقشش است معذوریتهایی وجود خاطر -به دانشگاه که رفتوآمدی عکاسی و هنر باالخره دهد. شکل را نمیسازد دارد- که به نمیتوان دارند منتقدانه نگاهی خود ذات در معاصر کالس در دانشجویانی بعضا نکرد. اشاره قدرت و سیاست مسائلی چنین کردن باز اما میپردازند مسائل این به دانشجویان نیست. امکانپذیر دانشگاه محیط در صرفا تحلیل و تجزیه توانایی دانشگاه از خارج فضای در باید مواقع بعضی در باشند. داشته را خود پیرامون مسائل برای موضوعی هم فوقلیسانس دوره در که میبینم نادرستی کار من عقیده به که میدهند پروژهها انجام بیرونی چیزی با دانشجو همیشه مواقع این در است. نمیکند. پیدا را راهش دانشگاه از پس و است مواجه دفاع توانایی ولی کند برگزار هم نمایشگاهی است ممکن زندگی و کار برای ارتباطی نمیتواند و ندارد را کارش از کند. پیدا زیستهاش بین که معمولی اتفاقات از یکی عبدی: بین تفاوت مشاهده میدهد رخ دانشجویان در که آثاری از بسیاری و دانشگاهی آموزههای رد میباشد. میشود گذاشته نمایش به گالریها چند قالب در ترم هر عکاسی کارشناسی دوره کلی جنبههای از یکی آموزش درسی واحد میتوان مثال برای گرفتهاند. نظر در را عکاسی و پرتره مستند معماری عکاسی کارگاههای از هنر آموزش با برخورد نوع این برد. نام تبلیغاتی از پس دانشجو که شد خواهد این به منجر نهایتا برای تصمیمگیری توانایی همچنان سال چهار 76

41 را عکاسی زمینههای از یکی در فعالیتش ادامه آموزش نقص بزرگترین من نظر به باشد. نداشته چنین برای زمینهسازی عدم دانشگاه در عکاسی میباشد. تحصیلی سال چهار طول در مسائلی کارگاهها در تغییر برای باید دانشگاه نهاد صدیقی: انتظار نباید کند. تالش عکاسی مختلف گرایشهای یا بیافتد اتفاق سال دو یا یک در تغییرات این باشیم داشته بکشد. طول دهه دو است ممکن وجود شما نظر به پس خادمحسینی: میتواند عکاسی رشته در مختلف گرایشهای باشد مؤثر به ما که زمانی اما کند کمک میتواند بله صدیقی: باشد میتواند چگونه برخوردمان آگاهیم مسئله این را موضوع این میتوانند چگونه آموزشی فضای در اساتید دارد وجود رشته این در گرایشهایی چه بدهند! انتقال نهایت در و کنید تجربه را آنها همه بخواهید شما شاید تصمیمگیریها این از بخشی نظرم به بگیرید. تصمیم دانشگاه بگوییم همش اگر است. فرد پیشینه به وابسته ما اگر چیست خودمان نقش پس است فقدان از پر نداریم فضایی هیچ شویم تسلیم فقدانها این مقابل در مقایسه دیگران با را کارهایمان نمیتوانیم نهایت در و کنیم! به خیلی کردن کار میکنم فکر من عبدی: همچنین و خورده پیوند دانشجو عالقه و انگیزه وارد وقتی دانشگاه. به نیز دانشجو عالقه و انگیزه که میگذاریم قدم راهی در میشویم دانشگاه راه ادامه برای است قرار و میرسد نظر به هموارتر که زمانی اما کند پیشنهاد ما به روشنتری مسیر درون افتادن همانند نباشد مناسب دانشگاه بستر خروج برای تالشی هر که است متناوب چرخه یک میرسد. نظر به بیفایده آن از عدم میتواند دالیلش از یکی است! درست صدیقی: دانشگاه کاستیهای و موجود فضای از کافی شناخت میدهند کنکور که کسانی باشد. آن به ورود بدو در در دانشجویی با یا نرفتهاند دانشگاه داخل حال به تا ضعفها آن متوجه تا نکردهاند مشورت دانشگاه آن کسی اگر باشد. نداشته زیادی انتظار دانشگاه از و شود حرف مسائل همین مورد در بخواهد مشورت من از است ممکن نباشد فعال و نکند کار بیاید اگر زد. خواهم فعال به مربوط همهچیز ولی بگیرد همشکل ارتباطهایی است. او بودن افرادی امروز عکاسی جامعه در خادمحسینی: و نیستند عکاسی دانشجوی که میبینیم را فعال بیشتر حتی یا میزان همان به ولی نبودهاند افراد و اساتید با و دارند مجموعههایی هستند تفاوتهایی چه افراد این ارتباطاند در مختلف بهعنوان دانشگاه دارند آکادمیک عکاس یک با موقعیت بهبود در نقشی چه آموزشی مرجع یک باشد داشته میتواند هنرمند یک دربارهی که مسائل این همهی با صدیقی: دارد! را خودش نقش دانشگاه کردیم صحبت آنها با و استاد و دانشجو بین ارتباطات در نقشش بیشترین است. رشتهها سایر دانشجویان و همکالسیهایش از کلی تعریف بخواهیم اگر پس عبدی: اصلیاش کارکرد آن دانشگاه دهیم ارائه دانشگاه ایجاد برای محلی به و ندارد را است آموزش که است. گشته بدل افراد بین ارتباط میکند. زیست حداقلها با بله صدیقی: کی بهمثابه دانشگاه بهگونهای پس عبدی: میکند عمل کاتالیزور میکند. تسهیل را رشدی فضای یک واقع در صدیقی: شرایطش بهترین در نیز اتفاق این البته عبدی: میدهد. رخ که افرادی و اساتید به شرایط بهترین صدیقی: تعداد همین دارد. بستگی دارند حضور دانشگاه در را خودشان خاص شیوه هرکدام داریم که دانشگاهی و فکری ارتباط اساتید مراکز این از بسیاری در دارند. نمیکنند کار اساتید از برخی ندارند. مشترکی ذهنی میدهد درس را معماری عکاسی کارگاه که کسی مثال است کرده کاری زمینه همان در آیا مقطع در شما تحصیل به توجه با عبدی: و زیبا هنرهای دانشکده در عکاسی کارشناسی امروز به تا زمان آن از رشته این تغییرات اینکه دانشگاه اندک مزایای به اگر است. نبوده چشمگیر ایدهآل آموزش یک و نکنیم اکتفا شد اشاره که در فعالیت سال نه از پس بگیریم. نظر در را آموزش در را کمبودهایی چه هنر حرفهای فضای میکنید احساس دانشگاهیتان داشتن پژوهشی نگاه صدیقی: به نسبت آکادمیک آموزش مزایای از عبدی: با افراد آشنایی سیستم این از خارج در آموزش در پس میباشد. مسائل با مواجه برای متدهایی گرفتن شکل موجب -که آکادمی برتری آن واقع ما دانشگاههای در میشود- ساختارمند ذهنی ندارد وجود پیگیری دانشگاهها در که متدی این صدیقی: عکاسی رشته در فقط نه است. کالسیک متد میشود و نقاشی رشته از بهتر عکاسی در شرایط نظرم به بلکه مجسمهسازی رشته در مثال برای است. مجسمهسازی آن از پس و میدهند آموزش را مختلفی تکنیکهای نتیجه اگر میخواهند. کار دانشجو از موضوعی بهصورت است کافی باشد همسو مدرس ذهنیت و سلیقه با کار نمیشود. گرفته نظر در آثار علمی و نظری پیشینه و پژوهشی نگاه باید دانشگاه اول سالهای از دانشجو را نگاه نوع این سوم و دوم سالهای در تا باشد داشته پژوهشی نگاه که میکنند فکر افراد بعضا کند. درک کار و بخوانند کتاب باید که معناست این به داشتن افراد زیسته تجربه و حس با شروعش اگر اتفاقا نکنند. برای را مسئلهای اگر و است پژوهش ادامهاش باشد ندارد خودش به ارتباطی هیچ که کند انتخاب پژوهش نمیافتد. برایش اتفاقی آرتیست بهعنوان بر هنرمندان ایران در بعضا خادمحسینی: بینالمللی موفقیتهای و مدارک کسب مبنای جایزه شما اینکه به توجه با میشوند. سنجیده 78

42 81 آن واسطه به و دارید خود کارنامه در را 1 اما پی کردید کسب لندن در را پروژه تکمیل فرصت و هنر جامعه رفتار در تغییری اتفاق این از بعد کردید احساس خودتان با عکاسی بهخصوص تغییر این متوجه خیلی کاری لحاظ به من صدیقی: آشنا و دوست در شاید نداد. رخ خاصی اتفاق نشدم باشد داشته تأثیری قبلی ارتباطات شدن جدیتر و من خب است. خودم خاطر به هم اینها از بخشی ولی به فقط من نظر به نکردم. سکوت و میکنم برقرار دیالوگ حرفی من که هنگامی نیست بینالمللی موفقیت کسب یک در میکنم بیان کارم قالب در را دیدگاهم و میزنم کنار را جوایز اگر گذاشت. خواهم تاثیر خوشبینانه حالت... و مقالههایم مجموعههایم فعالیتم پیشینه بگذاریم ایجاد در برآیندشان که باشند چیزهایی اینها همه شاید باشد. داشته تأثیری ارتباطات روند برعکس اتفاق این گاهی خادمحسینی: که هستند هم هنرمندانی میدهد رخ معمول از خارج در نهادهایی استقبال از پس آثارشان میگیرند قرار استقبا ل مورد هم داخل در کشور میکنند. تثبیت را خود جایگاه و مثال صدیقی: خانم آثار مورد در میکنم فکر خادمحسینی: میکند. صدق قدیریان نمایش به ایران در را آثارشان که ایشان خب صدیقی: گذاشتهبودند. بعد شهرتشان تثبیت ولی بله خادمحسینی: از پس آثارشان بود پاریس در آثارشان نمایش از شد. پررنگ ایران در بینالمللی استقبال مایههایی ایشان آثار ولی است تأثیرگذار بله صدیقی: دلیل به فوکوس این واقع در ندارد. من کار که دارد مسائل این است. زنان حوزه مسائل و زن به پرداختن میشود دریافت راحتی به خب و است قاب جلوی خیلی دیگر تعبیری به و نیست آن در غریبی و عجیب چیز و خوشبختانه دارد. نکتههایی قطعا هست غربی( دید )از این از خطرهایی متوجه ابتدا همان از عکاسی در من و میخواندم من و بود وارد نقدهایی شدم دست حواسم میتوانم که جایی تا میکردم سعی میشنیدم. کار وقتی ایران مثل درجایی که معتقدم من چون باشد. کنید فکر ببینید. را اینجا خود باید اول میکنید هنری داخل در توانستید اگر نیست ایران از خارج کسی هیچ کارتان روی خوب هنری نقد یک و بگیرید ارتباط کشور خارج کار آن که ندارد اشکالی آنوقت باشید. داشته و کنند برقرار ارتباط هم آنها شود دیده هم ایران از سایرین یا و ایشان که نیست این منظورم البته بنویسند. میگیرند. عکس غرب دید برای وجه به توجه گفت میتوان خادمحسینی: بوده هنریاش اعتبار از بیشتر آن فرهنگی خیلی نظرم به میکند. مشخص زمان را این صدیقی: کنیم کار دیگری افراد و ما باید کنیم. قضاوت است زود موردشان در میتوان شدند دیده که بعد دهه چند و با موازی - ایرانی کارهای از فراتر است بهتر زد. حرف مطرح را مفاهیمی کنیم. کار ایران- از خارج هنرمندان خودمان به بودن مربوط عین در که دهیم بسط و کنیم کنند. درگیر هم را نگاهها سایر بتوانند حضور به میتوان شما مهم تجارب از عبدی: کرد. یاد 2 پاریسفوتو بینالمللی رویداد در آثارتان مهمی خیلی تجربه را آن حقیقتا من صدیقی: و دارم مجموعهای یک وقتی اینکه دلیل به نمیبینم. نمایش به رویداد آن در را آثار از مجموعهای که کسی دلیل به را آنها فروش توانایی دارد دوست میگذارد نظر در با را آثار و باشد داشته میکند که هزینههایی فرد این حال میکند. انتخاب مسئله این گرفتن مسائل و عکاسی به نسبت کمتری شناخت میتواند اگر باشد. داشته میکنیم تجربه ایران در که عکاسی نیست. اینطور من دید از است مهمی تجربه نظرت به نه یا دادم را سوالت پاسخ نمیدانم مناسبات از مهمی بخشی بپذیریم اگر عبدی: حضور پس میدهد. شکل مارکتش را امروز هنر پاریس آرتفر چون رویدادهایی در شدن دیده و و جهانی فروش به و... شانگهای دبی فوتو هنر از بزرگتری جامعه در آثارش شدن شناخته شما اینکه به توجه با خب میکند. بسزایی کمک همکاری راهابریشم گالری با هنرمند بهعنوان هک میکنم طرح اینگونه را سؤالم داشتهاید هنرمندان معرفی زمینه در گالری این تالشهای بوده مؤثر بینالمللی رویدادهای در آرتفر در من از عکس یک وقتی نظرم به صدیقی: معرفیشدن نمیکند. کمکی هیچ باشد پاریسفوتو چند نمایش توانایی گالری که میآید وجود به وقتی باشد. داشته کامل بهصورت را آن یا مجموعه از عکس با زدن حرف و مجموعهها از کاتالوگ تهیه مثل مواردی مورد در خریدارها- صرفا -نه کیوریتورها و پژوهشگران از هرحال به باشد. مؤثر آثار معرفی در میتواند کارها هم کیوریتورهایی و موزهها مدیران رویدادهایی چنین میتوانند آرتفرها باشد اینگونه اگر میکنند. بازدید صورت این غیر در ولی باشند معرفی برای جایی بخشهای البته ندارند. خاصی جایگاه کال آرتفرها باشند داشته خاصی جایگاه است ممکن آنها جانبی به جانبی بخشی که هست آرتفری آتن در مثال دعوت را کیوریتورهایی و دارد 3 اسپیس پراجکت نام امیرعلی پروژه در من از عکس دو پارسال میکنند. من 4 آخر روز مجموعه از عکسها بود. آنجا در قاسمی دریافت ایمیلی سوئد در موزهای از پیش ماه یک بود. کار مهاجرت مورد در بودند داده توضیح که کردم پسندیدهاند. و بودند دیده آتن در را کارهایم و میکنند کنم. همکاری گروهی کار این در کردند دعوت من از مدنظرم دست این از تجربههایی کل در عبدی: نیفتاده شما برای پاریسفوتو در که اتفاقی بود. رخداده. آتن آرتفر در ولی کند. کمک میتواند فرد خود حضور بله صدیقی: کمی و میآیند که افرادی داری حضور غرفه در وقتی مورد در و معرفی را خودت میتوانی میکنند. مکث قبلی کارهای به راجع که متریالهایی کنی. گفتگو کارها نظر به بگذاری. اختیارشان در کردهای آماده بعدیات و

43 83 که کسی دهد انجام باید گالری را کارها این همه من کامال رویکرد آن که است اینجا و کرده درست را غرفه هنری فرآیند از آگاهی نمیدهد. جواب درست تجاری آن شکلگیری در میتواند کرده انتخاب هنرمند که جذابیتهای از یکی شاید من نظر به کند. کمک ارتباط کردن معرفی مشغولاند گالری در که کسانی کاری میتواند باال. بکشی را کسی اینکه باشد هنرمند یک نقد که را بدی کارهای بعضا باشد! هم منفی صورت به و خوشرنگ که کارهایی یا است وارد آنها به زیادی مشتری کارها این میکنند معرفی را اگزوتیک و لعاب دارند. هم زیادی دانشگاه فضای در همیشه خادمحسینی: تحصیل و تحصیلی مهاجرت مورد در حرفهایی اساتید گاهی میشود. زده کشور از خارج در و میگویند مسئله این مورد در کالسها در هم شما نظر میکنند. رفتن به تشویق را دانشجویان از خارج در تحصیل آیا چیست مورد این در میکند کمک دانشجویان به کشور شرط یک ولی میکند کمک من نظر به صدیقی: که منابعی همه از شما که است این هم شرطش دارد! عکاسها با ارتباط اساتید -مثل دارید اختیار در اینجا علوم خودمان وقتی باشید. کرده استفاده و...- کتابها بسیاری سؤاالت میکنیم مطالعه را فلسفه و انسانی درک خودت را اینها وقتی میآید. پیش برایمان حالت این در زدهای! تاشهایی سری یک فقط نکنی نظرم به ولی کنی رشد و تغییر آنجا است ممکن که کسانی که است این دلیلم نمیافتد. خاصی اتفاق زا یا میبینیم آنها از چیزی چه شدهاند چه رفتهاند نیومدیا حوزهی در رفتهاند یا و گرفتهاند فاصله عکاسی میتوانی است باز خیلی فضا آنجا در میکنند. فعالیت عکاسی که کنی انتخاب را جایی یا بخوانی 5 فاینآرت دیگر فیلدهای که جایی نه یا است مهم خیلی آنجا در هک میبینی و میشوی عالقهمند کنی. انتخاب را مهماند یک به عکاسی از و کنی تجربه میتوانی هم را کارها این میشوی. دور شکلی عکاسی رشته در که شما همدورههای از عبدی: که هستند کمی افراد شدهاند فارغالتحصیل شدهاند. معرفی عکاس یا هنرمند بهعنوان امروزه و عکاسی دغدغه یا دارند فعال حضور که کسانی درگیر مدتی از پس نیز افراد این عموما دارند هنر دست این از مشکالتی و میشوند مالی مسائل مسائلی چنین بعضا میشود. پررنگتر برایشان دغدغهمند و فعال افراد دوباره ریزش سبب است چگونه مسائل این با شما برخورد میشوند. عکاسی طریق از را خودتان پروژههای هزینه آیا آثار فروش یا تدریس میکنید تأمین بگویم باید عکاسی هزینههای جای به صدیقی: پرهزینه خیلی من عکاسی چونکه زندگی هزینههای را هزینههایم دانشجویی دوره در من البته نیست! آنالوگ عکس زیادی تعداد میکنی تجربههایی کردهام. راجع صحبت کلی و نگاتیو زونکن چندین دیجیتال و نمیگیری عکس خیلی دیگر آن از بعد عکسها به اینکه دیگر مسئله باشد. آنچنانی هزینهی نیازمند که هم را بهایش باید آوری دست به میخواهی چیزی اگر رفتم تهران از سال چهار تحصیلم از بعد من بپردازی. سکوت آنجا در بود. زندگیام دوران بهترین از که شمال در سالها همین در میکردم. فکر داشتم تمرکز داشتم راجع خط به خط اینترنت در کردم. شرکت اما پی رقابت کارهایشان به راجع میخواندم خارجی آرتیستهای به مینویسند. چه هایشان 6 استیتمنت در بدانم میخواستم هستم! کار کجای من اصال و چیست آثارشان نقدهای که بود سالم بیستونه 87 سال در موقع همان من زندگیام در مادی و مالی لحاظ به من رفتم. شمال به کار دانشجویی دوره در هرچه نیاوردم دست به چیزی تقریبا هم اآلن شد. زندگیام و عکاسی خرج بودم کرده فکر بتوانم که میکنم زندگی شکلی به است. اینگونه خیابانها در دائما کنم. تجربه و ببینم بخوانم کنم نگاه بیشتر میکنم. رفتوآمد مترو و اتوبوس با پیاده درگیرم است دیدن ذاتش که عکاسی با چونکه میکنم رد عکاسها دیگر کشورهای در که میکنم فکر این به و معتقدم کردهاند. کارهایی چه خود زیسته فضای مورد پله و آهسته را مراحل این که کسی مستند عکاسی در زندگیاش پنجاه یا چهل دهه در شاید رود پیش پله به معنیدار و فهمیده کارهایش دهد. رخ اتفاقی برایش از میدانم چون ندادم تن خیلی مادیات به من شوند. آنها به ما سیاسی فضای یا رسانهها چگونه و میآید کجا بخواهم که نیست مسئلهای دلیل همین به میدهند. بها خاطر به شاید نبوده آگاهانه خیلی کنم. تالش آن برای سفارشی کارهای بین این در حال این با باشد. روحیهام و کنم زندگی بتوانم که این خاطر به دادهام انجام هم عالقه ولی باشم داشته را کردم اشاره که چیزهایی همان نداشتم. کارها آن به هم چندانی 1. MOP Foundation 2.Paris Photo 3.project space 4.The Last Day 5.Fine art 6.artist's statement 82

44 85 84 نبوی صیاد با ملکی روزبه گفتوگو کنونی وضعیت در عکاسی آکادمیک آموزش آموزش از شما شناخت به توجه با ملکی: در عکاسی رشتهی قرارگیری آیا عکاسی اصفهان هنر )تهران مختلف دانشگاههای رویکردهای باید محمودآباد( و سوره سمنان نهادهای این از یک هر از را متفاوتی آموزشی مانند رویکردهای داشت انتظار آکادمیک زمان مرور به که و... نظری هنری فنی رویکرد را دانشجویان ورودی/خروجی و میگیرد شکل میکند. هدایت بسترمند صورت به باید را مقوله این نظرم به نبوی: میشود مطرح اغلب اینکه کرد. بررسی و نگریسته گرایش وجود یعنی شکل این غربی کشورهای در باید دارد وجود عکاسی دانشکدهی هر برای مشخص لحاظ از عکاسی که شرایطی با ما کشور در آیا که دید امکان دارد سختافزاری و افزاری نرم زیرساختهای یک از ما است مشخص که آنچه نه یا است پذیر باید و میبریم رنج ایران در عکاسی آموزش در آشفتگی خروج برای امکانپذیر و اجرایی راهکارهای دنبال به آموزش رایج گفتمان در اینکه با حتی باشیم. آن از دانشگاه تمرکز که میشود گفته اینطور معموال عکاسی رویکرد بر تهران دانشگاه و بوده فنی رویکرد بر هنر اینجا جالب نکتهی اما است متمرکز )فاینآرت( هنری مشابه و یکسان دانشگاهها این سرفصلهای که است است. یکدیگر شهرهای متفاوت بسترهای به توجه با بتوان شاید شهرها آن در عکاسی آموزش برای مختلف دانشگاه مثال برای گرفت. درنظر متفاوتی رویکردهای توریستی و تاریخی سنتی بافت به باتوجه اصفهان و کند دنبال را عکاسی از مشخصی رویکرد دارد که خود رویکرد خود بومیت به توجه با نیز سمنان دانشگاه و همینطور هم دیگر های دانشگاه کند مشخص را را ایران عکاسی کلیت از بخشی نهادی هر نهایت در موقعیت باید ابتدا که میکنم فکر من اما دهد. شکل و خوب دارد که مشخصاتی همهی با را کنونیمان علمی بررسی مستلزم که کنیم آسیبشناسی دقیق به توجه با بتوانیم تا باشد عینی های داده بر مبتنی و دهیم. ارائه بلندمدتی و علمی پیشنهادهای نتایجش ارائه هم کلیتری پیشنهادات میشود حال عین در به میتواند کارشناسی اول سال دو مثال عنوان به داد دروس و زیباییشناسی و تجسمی مبانی بحث کلیات مشترک دانشجوها همه بین که یابد اختصاص پایه دروس کارشناسی دورهی پایانی سال دو در و باشد دانشجو که دهیم قرار نحوی به را عملی تخصصی انتخاب را گرایشاش خود انتخابی رویکرد با متناسب بدست مطلوبی نسبتا تخصص گرایش آن در و کند واحدی سه یا دو درسهای گذراندن به مجبور و بیاورد بدین نباشد. عکاسی مختلف شاخههای در پراکنده خود رویکرد به توجه با میتواند دانشگاه هر ترتیب قرار خود دانشجویان اختیار در کارآمدتر آموزشهایی دهد. دورهی در عکاسی آموزش شما نظر به ملکی: و مجسمهسازی همانند میبایست کارشناسی یا تدریسشود هنری سنت یک اساس بر نقاشی فنی جنبههای به بیشتر معماری تدریس همانند که عکاسی رشتهی برای میتوان آیا بپردازد رویکردی است هنری/تاریخمند و فنی همزمان میتوان دیگر شکل به گرفت درنظر بینابینی رابطهای چه عکاسی آموزش مورد در پرسید عکاسی هنری خصلت و فنی وجوه بین باید محقق بینابینی حالت این تا باشد داشته وجود شود را دو این نمیشود و باشد باید دو هر قطعا نبوی: نظر در بدون هنری عکس تصور کرد. تصور هم از جدا البته است. بیهودهای کار فنی مشخصات رعایت گرفتن که میطلبد بسیاری پیشنیازهای فنی بحث من نظر از نیست. دسترس در ما دانشکدههای در امروزه متاسفانه دانشجویان میشد انجام فیلم با عکاسی که گذشته در عکس چاپ به و تاریکخانه در را زیادی واحدهای آشنا عکس چاپ مختلف های شیوه با و میگذراندند ما شده دیجیتال غالب عکاسی که اکنون اما میشدند. متعددی مشکالت دچار نمایشگاهی تصاویر ارائهی در دانشجویان عکس ارائهی و چاپ بخش در مثال هستیم. دانشگاه که چرا نیستند. برخوردار کافی دانش از اغلب دانشجویان و ندارد اختیار در را نیاز مورد تجهیزات بنابراین نمیشوند. آشنا روند این با دانشگاه درون در و ایران عکاسی کنونی بستر به توجه نیز مورد این در روش مثال برای است. مهم بسیار دانشگاهها داشتههای تدریس با تهران دانشگاه در عکس نقد درس تدریس متفاوت کامال اصفهان هنر دانشگاه در درس همین عکاسی نمایشگاه چه مگر اصفهان در که چرا است و کرد نقد و رفت بتوان که افتد می اتفاق ترم طول در کاتالوگ روی از صرفا را عکس نمیتوان هم طرفی از و رفت نمایشگاه باید کرد. نقد اینترنتی تصویر یا و ما عکاسی همهی درد این البته دید. نزدیک از را عکس

45 87 واسطهی به اغلب جهان عکاسی آثار با ما آشنایی است اینترنت در شده منتشر یا کتابها در شده چاپ تصاویر در دانشجویان از کسی کمتر نظرم به بدینترتیب است. درک درستی به را گورسکی یا وال جف کارهای اینجا تصویر ارائهی از درستی درک همین برای اند. کرده روی از نهایت در که کردهایم عادت چون نداریم. هم بپردازیم. عکس نقد به کاتالوگ بالتکلیفی در هنوز ما هنر آموزش امر در کلی طور به که شرایطی در معلقیم. مدنیسم پست و مدرنیسم میان مدرنیستی های آموزه را ما مبانی پایههای همچنان تشکیل شدهاند تئوریزه و گرفته ریشه باهاوس در که شدت به آموزههای شناسی زیبایی نظر از میدهند مدرنیستی پیست ناقص گاها و مدرنیستی پست درست را جوشانی دیگ اینها که میکنیم دنبال را امروز آیا میشوند... سردرگمی باعث که میکنند و سیاه عکس با عکاسی آموزشهای باید همچنان نیاز پیش سفید و سیاه عکاسی آیا شود آغاز سفید که هستند سواالتی نمونه اینها است رنگی عکاسی نداریم. بدانها روشنی پاسخ هنوز نظرم به به عکاسی تفکیک عدم به توجه با ملکی: آموزش تفاوت دانشگاه در مختلف شاخههای چه در را ارشد کارشناسی و کارشناسی دورهی میبینید کامال مقولهای ارشد کارشناسی من نظر به نبوی: رشتههای تمامی مانند نیز عکاسی است. متفاوت میکند تبعیت دانش هرمی ساختار از دیگر دانشگاهی مباحث کنیم حرکت هرم رأس سمت به چه هر در رو این از میشود. مطرح بیشتری فلسفهی و نظری دربارهی خیلی نمیتوان مثال ارشد کارشناسی دورهی دوره اگرچه کرد. صحبت عکاسی دوربین سختافزار بر همچنان دنیا مختلف دانشگاههای در MFA های در کلی طور به اما دارند تاکید همچنان عکاسی عمل زیباییشناسی بر بیشتر مقطع این نیز دنیا دیگر جاهای در رویکرد این فنی. مباحث تا است متمرکز تصویر میشود. موضوعیتر و خاصتر مراتب به دکتری دورهی شدن کم و دروس شدن نظری آیا ملکی: ارشد کارشناسی دورهی در عملی واحدهای این آیا دارد اشاره هنری گرایش به تلویحا اهمیتدهی کنار در )MA رویکرد )مشابه رویکرد بخش از را دانشجویان پایاننامه نظری بخش به دور )MFA رویکرد )مشابه هنری عکاسی عملی نمیسازد جایی تا و دارد وجود ضعف این متاسفانه بله نبوی: واحد چند افزایش بر مبنی ارادهای دارم اطالع من که بین دوره پایان در تا دارد وجود هم عملی واحدهای به وجود به نسبی تعادل پایاننامه عملی و نظری بخش عملیاتی امکان چقدر اجرایی ساختار در اینکه اما آید نمیدانم. را باشد داشته شدن بازار مناسبات به توجه با و شما نظر به ملکی: دانشجویان اشتغال احتمال چیزی چه کار را عواملی چه اساسا و میدهد افزایش را فارغالتحصیالن شغلی نابسندگیهای مسبب شمسی هفتاد و شصت دهههای در شاید و از یکی دانشگاه قطعا در تصمیمگیری مرجع مهمترین از ولی بود ایران هنری عکاسی مرور به ها گالری که هشتاد دههی را نقش این میشوند عکس پذیرای میگیرند. عهده بر گالریها میدانید عکاسی درس تهران دانشگاه در من اینکه به توجه با نبوی: هنری رویکرد به توجه با و میدهم درس و خواندهام در میگیرم. نظر در گالریها را کار بازار دانشگاه این از یکی دانشگاه قطعا شمسی هفتاد و شصت دهههای هنری عکاسی در تصمیمگیری مرجع مهمترین شاید و مرور به ها گالری که هشتاد دههی از ولی بود ایران عهده بر گالریها را نقش این میشوند عکس پذیرای مسئله این اکنون فرمودید شما که همانطور میگیرند. عنوان به گالری به دانشگاه اتصال حلقهی که دارد وجود داخل در میدانید که همانطور است کجا درآمد محل گالریهای دنیا مهم دانشگاههای هنری دانشکدههای نهاد یک عنوان به را مهمی نقش که دارد وجود مهمی چه و جوان هنرمندان معرفی نظر از چه هنری معتبر در میکنند ایفا هنری عکاسی روند بر تأثیرگذاری در نظر به سخت چندان ارتباط برقراری شرایطی چنین رایج چیزی چنین متاسفانه ما کشور در اما نمیرسد. دانشگاه دانشجویان عکاسی ساالنهی برگزاری نیست. نمایش کنار در تا گرفت پا راستا همین در هم تهران و گالریدارها از دعوت با دانشجویان ساالنهی تولیدات شکلگیری برای کمکی مرتبط نهادهای با همکاری اشاره نیز نکته این به البتهباید باشد. اتصال حلقهی این کار بازار به ورود برای همواره آکادمیک دانش که کنم دیگری آموختههای به ورود برای افراد و است ناکافی نیست. ایران به منحصر تنها امر این و دارند نیاز نیز کارگاههای ساالنه برگزاری با همزمان راستا همین در کند کمک دانشجویان به که میشود برگزار مختلفی داشته اختیار در کار بازار به ورود مورد در آموختههایی هنر اقتصاد مورد در کارگاههایی و نشستها باشند... و استارتآپ هنری- عکاسی ارزشگذاری به توجه با ملکی: عدم و تهران و هنر دانشگاههای در نمایشگاهی هنریعکاس قبول برای مناسب بستری وجود امکان عدم همچنین و شغل یک عنوان به فعالیتهای مبنای بر هنری عکاسی پیگیری فارغالتحصیالن برای مناسب حرفهی صنفی جستوجو میتوان بستر کدام در را عکاسی کرد با را هنری عکاسی میتوان اشتغال مورد در نبوی: حوزهها این در اشتغال کرد. مقایسه فلسفه یا ادبیات بار یک میگردد. باز دانشجو خود به زیادی حدود تا نخبهای دانشجوی که میگفتند احمدی بابک آقای و داشت آکسفورد دانشگاه از فلسفه دکتری که داشتند مختص مشکل این که نیست اینگونه بنابراین بود! بیکار دانشگاه نظرم به رشتههایی چنین در باشد. ما کشور که آورد وجود به فرد در پتانسیلهایی میتواند تنها ببرد. بهره آن از آینده در بتواند 86

46 89 اشتغال برای هدفمند بسترسازی هنری عکاسی در هنری عکاسی ماهیت با که چرا است ممکن غیر تقریبا آموزش امر خود جنس از ناسازگاری ندارد سازگازی تا میشود تالش پژوهش و نقد حوزهی در البته هنر. بتوانند که گیرد قرار دانشجویان اختیار در آموزههایی دانشکدههای در نظرم به ببرند. بهره آن از آینده در )تکنسین عکاس کارورز و منتقد میتوان تنها هنری که هنرمندانی بتوان شاید و داد پرورش عکاسی( که دارم شک اما کرد بالغتر را دارند هنری استعداد یعنی کند هنرمند را شخصی یک بتواند هنر دانشکده که همانگونه کند ایجاد شخص در هنری ذوق بتواند داد. پرورش شاعر نمیتوان ادبیاتی دانشکدهی هیچ در البته )غیرهنری( عکاسی های شاخه سایر مورد در عنوان به کرد. بررسی میشود و است ممکن امر این اجتماعی بسترهای نیز آن در که خبری عکاسی مثال اولین که 1372 سال در هستند. کننده تعیین بسیار مشغول عکاسی رشتهی در آزاد دانشگاه ورودیهای فارغ حالی در )1376( سال چهار از بعد شدند تحصیل سپری را خود اوج دوران مطبوعات که شدند التحصیل وقت استادان که مستندی رویکرد به توجه با میکرد. تعداد که شد این به منجر داشتند آزاد دانشگاه در خبری و مستند عکاسی جذب نسل آن افراد از زیادی شوند. کار مشغول و شده شغلی فرصتهای از یکی ملکی: نگارش و عکاسی نقد عکاسی فارغالتحصیالن اقتصادی-فرهنگی بستر در است. آن پیرامون»منتقد- به میتوان اندازه چه تا کنونی تکیه شغل یک عنوان به نویسنده-پژوهشگر«دارد وجود کار این سر بر مشکالتی چه و کرد این از میتواند نقشی چه دانشگاه بین این در کند ایفا جهت بستر دلیل به حاضر حال در متاسفانه نبوی: افراد برای مناسبی اشتغال فضای نامناسب اقتصادی مثال برای ندارد. وجود منتقد-پژوهشگر عنوان به اغلب هستند هنری مشاور نیازمند که گالریدارها چندانی نیاز و هستند نهایی تصمیمگیرندهی خود درآمد یا نمیبینند. تخصصی مشاوران استخدام به که نیست شکلی به ایران در عکاسی تخصصی مجالت بتوانند آنها برای نقد نگارش سایه در بتوانند منتقدان به تنها مشکالت این برطرفسازی کنند. معاش امرار البته که میآید وجود به مناسب ساختاری ایجاد کمک به اندک بسیار مدت کوتاه در آن به دستیابی احتمال میرسد. نظر آموزشگاههای اخیر سالهای در ملکی: و کردهاند فعالیت به شروع مختلفی عکاسی فارغالتحصیالن اشتغال برای مناسبی مکان چگونه را آموزشگاه عملکرد هستند. عکاسی میکنید ارزیابی امر عکاسی التحصیالن فارغ اشتغال لحاظ از نبوی: آموزشگاهها عملکرداین در را سردرگمی مبارکیاستاما در که دانشگاهها برخالف کرد. مشاهده میتوان هم را هنرجو ترمی و ساله چند پیوستهی دورهی یک و عناوین آزاد آموزشگاههای اغلب در میدهند پرورش اگرچه که میشوند ارائه درس تک صورت به موضوعات راحتتر بتوانند آموزشگاهها تا میکند کمک امر این روز جریانات با را خود و کرده رها سنت قید از را خود فهم به است ممکن خود امر همین اما دهند تطبیق در شود. منجر هنری اتفاقات از سطحی درک و ناقص یک بر مبتنی و وابسته همواره آکادمیها دنیا همهجای این به منجر موارد اغلب در اتفاق این که هستند سنت سنتی فضایی به تبدیل آکادمیک فضاهای که میشود باشند. هنری آوانگارد جریان به نسبت محافظهکار و است آکادمیک شخصی میگوییم وقتی دیگر بیان به است. برآمده سنت یک از که است این منظورمان موسسات و هنری آزاد آموزشگاههای البته آنچه با متفاوتی سویههای ایران از خارج در خصوصی اغلب ایران از خارج در دارند میخورد رقم ایران در که فضای و میشوند آموزشگاهها جذب دانشجو غیر افراد اما است متفاوت آکادمیک فضای با کامال آنها آموزشی در که )افرادی دانشجویان اغلب ایران آموزشگاههای در میشوند آموزشگاهها این جذب دارند( حضور آکادمی سنتی و بسته فضای به باشد واکنشی شاید که آموزشگاهها این مدرسان اینکه جالبتر دانشگاه. یعنی میدهند. شکل دانشگاه مدرسان همان هم را هنرجوهای و مدرسان آزاد آموزشگاههای عمال محل دانشگاه با تفاوتشان تنها و هستند دانشگاهها دلیل از زیادی بخش شاید بنابراین است. آن برگزاری را اخیر سالهای در آموزشگاهها این موفقیت و رونق حاکم آکادمیک فضای در که دانست محدودیتهایی است. در مطالعاتی شما که آن به توجه با ملکی: در داشتهاید ایران عکاسی وقایع و مسائل مورد نقاط چه داده رخ انقالب از بعد که تحوالتی سیر کدامها اساسی ضعف نقاط و داشته وجود قوتی عکاسی کنونی مسیر در دانشگاه نقش بودهاند میکنید ارزیابی چگونه را ایران در میتوان را عکاسی شدن دانشگاهی شک بی نبوی: انقالب از بعد سالهای در عکاسی عطف نقطه مهمترین برای مهم سوژهی یک به را عکاسی که جایی دانست تئوریهای و نظریات شد باعث و کرد تبدیل مطالعه داریم امروز اگر کنند. باز عکاسی در را خود جای هنری خود میکنیم صحبت ایران در عکاسی جریان به راجع است. عکاسی شدن دانشگاهی نتایج از بخشی نقش بر نمیتوان اما مسیر این ی ادامه برای تا کرد برنامهریزی باید کرد. اکتفا دانشگاه آغازگرایانه عهده بر عکاسیمان آیندهی طراحی در را سهمی بتوان بپرسیم خود از که است مهم خیلی نظرم به بگیریم. داریم. عکاسیمان آیندهی تولید و ساخت در نقشی چه آینده آمدن منتظر گذشته مانند نمیتوان دیگر امروزه عکاسیمان آیندهی تمامیت باشیم منتظر اینکه یا بود این در و شود تعریف غربی روایت کالن یک توسط ایفا را مهمی بسیار نقش میتواند دانشگاه قطعا مسیر کند. دانشگاه روند به زیادی خیلی احترام تعصبی هیچ بی 88

47 91 همچنان که نیست گفتن به نیازی البته قائلم. تهران دانشگاه این در اساسی خیلی و زیاد خیلی ایرادهای روند مشاهدهی با اما نیست کتمان قابل و دارد وجود یک تعریف راستای در دانشگاه این خروجیهای در عکاسی کلیت خروجی در که چیزی آن و سنت روند میشود مشاهده اخیر سالهای در دانشگاه این ادامه همچنان روند این امیدوارم و است جلویی به رو و نداریم سازی سنت جز چارهای اکنون ما کند. پیدا میتواند دانشگاه در حالتش بهترین در سنتسازی این باید مدت. بلند برنامهی در هم آن و بگیرد شکل گرفته شکل تازه جوانهی این تا کرد نقد و کرد حوصله با شدت به من بسازد. را خود تعریف و یابد هویت بتواند به و ایران هنری جریان در که کنندهای ناامید مباحث هستم. مخالف گرفته شکل ایران عکاسی در ویژه طور که باورم این بر من ایران! عکاسی مرگ نظیر مباحثی است نگرفته شکل هنوز اساسا ایران در هنری عکاسی سال چند ایران در هنری عکاسی عمر مگر بمیرد. تا حال در هنر یک ایران هنری عکاسی من نظر به است بسیار زمانی به شکلگیری برای که است شکلگیری که همانگونه دارد. نیاز سال سی یا بیست از بیشتر است شکلگیری حال در هنر یک دنیا در "هنرمعاصر" میان به صحبتی آن مرگ از شخصی هیچ دنیا در و دارد. را شرایط همین نیز ایران در عکاسی نمیآورد مرده ز معجزی هیچ داشت»امید معجزه انتظار نباید باش«. زنده نیست هستیم عکاسی فضای برای مولفهایی نیازمند ما نقدشان تیز لبهی بسیاری باشند. روز به که مولفهایی اثر چون میگویند و میگیرند هنرمند سمت به را که مخالفم امر این با من نداریم. هم عکاسی نداریم هنرمند حرفه 56 شماره در که مقالهای در را دلیلش سارکوفسکیگونه چهرههای نیازمند ما گفتهام. نوشتم با را عکاسان و دهند ارائه تعریف بتوانند تا هستیم عکاسی به بتواند کنند آشنا تعاریفشان و تحلیلها در ما که است کاری این بدهند. پیشنهاد مسیر ایران ایران عکاسی تاریخ در نتوانستهایم گذشته سالهای دهیم. انجام قبیل )از خود فعالیتهای نهایت در ملکی: نشستهای برگزاری مقاله نگارش تدریس می پیگیری راستایی چه در را...( و تخصصی هستید متصور آن برای دورنمایی چه و کنید شما که است اهمیت حائز رو آن از دورنما )این فعالیت مدرس عنوان به نیز تهران دانشگاه در میکنید.( پویاتر بسیار میتواند ایران عکاسی من نظر به نبوی: نقد داشتن پویایی این الزمهی باشد. کنونی وضعیت از بررسی مورد را ما عکاسی تاریخ که است محور جریان ایران عکاسی جایگاه بتواند که معنی این به دهد. قرار عکاسی جهان در که موازی جریانهای با قیاس در را جذاب من برای آنچه کند. تبیین دارند وجود معاصر که است مسئله این بینی پیش برای تالش است خواهد سمت کدام به نزدیک آیندهی در ایران عکاسی راستا این در بود خواهد چه آن مولفههای و رفت ایران در هنری عکاسی های زمینه و بستر به توجه است. مهم بسیار تالش میتوان را من مطالعات و بررسیها محور لزوما که دانست تاریخی جریانشناسی یک برای یک صورت به که جریانی نیست. تکخطی بررسی Planetary منظورم دقیقتر طور به میکند. عمل شبکه امروز هنر دارد. معاصر هنر در دقیق معنایی که است صورت به یعنی میشود تبیین Planetary صورت به در هم با اما ندارند ثابتی جای هرچند که سیارههایی بدینترتیب میگذارند. اثر یکدیگر بر و هستند ارتباط پیشبینی را سیارهها از یک هر جایگاه میتوان حتی چرا میشود. پررنگ منتقد نقش اینجا در اتفاقا کرد. دادن پیشنهاد منتقد کار اسمیت تری گفتهی به که منجر اسنشیالیسم به نباید پیشنهاد این ولی است را بعدی گام که بگویم هنرمند به نمیتوانم یعنی شود. میدهم. پیشنهاد را آن صرفا بردارد چگونه در هنری عکاسی بر من تمرکز حاضر حال در است بکری فضای ایران عکاسی نظرم به است. ایران البته گفت سخن بسیار آن دربارهی میتوان که نظر به که میکنم تکرار هم باز امیدوارانه. سخنهایی کاری پیشنهاد از غیر به ما پیشنهاد یعنی نقد من عکاسی بگوییم نمیتوانیم ما دهیم. انجام نمیتوانیم عکاسی فضای در پا جای یک تنها اگر حتی نداریم. و کرد صحبت آن از میتوان که دارد هستیای باشد برشمرد. را ویژگیهایش 90

48 93 آکادمی در عکاسی رشته بر مروری میتواند رابطهای چه ایدهآل حالت در شما نظر به نوری: فعلی شرایط از نظر صرف باشد. عکاسی و آکادمی بین شرایط با احتماال که فاصلهای و عکاسی آکادمیک فضای دارد ایدهآل از خارج عکاسی فهم یا آموزش حاضر حال در من نظر به آذرنگ: درستی به گفته این امیدوارم نیست پذیر امکان اصال»آکادمی«و دانشگاهی تحصیالت محاسن و فواید من منظور شود. درک تربیت کاربلد و آگاه و ماهر افراد که نیست هنر حیطه در تکمیلی هنرمند همه این پس که شود اعتراض آن متعاقب و میکند بهخصوص»naive«اصطالح به و ورز ذوق و خودآموخته و ساده باید پاسخ در آمدهاند. بیرون آکادمی از مگر مدرن دوران در مرهون هم خودانگیخته و خودآموخته هنرمندان نمایی رخ بگویم دیسکورسیو یا گفتمانی خصلت و آکادمی ایده وجود به متکی و نگه زنده و جریان در مدام را هنر ایده که جایی یعنی است آن آکادمی از من منظور بنابراین میکند. پاسداری آن از و میدارد کسی که نیست هم هاروارد حتی و تهران و هنر و آزاد دانشگاه درگیر آکادمی با پیشاپیش و لزوما دانشگاهها این به شدن وارد با کلی و انتزاعی ظاهر به ایده این اگر حتی باشد. شده مانوس و و واقعی مکانی وجود نفس ندهیم قرار نظر مد هم را ماهوی و ادیان در مقدس مکانهای همچون آموزش برای جزیی و عینی چنین نبود در که چرا است. حیاتی و کننده تعیین بسیار عنصری مجازی و پراکنده حوزههای از است مجبور احتماال شخص مکانی میکنند عمل پوپولیستیتر ماهیتا که شود عرصه این وارد فیزیکی مکان نفس اما سایتها. و آموزشگاهها نمایشگاهها مثل مدرس و دانشجو برای را مدام بازبینی و تمرکز امکان آکادمی دغدغه یک که کسانی کند. می فراهم طوالنی زمانی طی در نشان را خودش زمان در که یابند می مشترک و افراد با را ساله چند معاشرتی همچنین و میدهد رشد میشود باعث که میزند رقم مختلف همقطاران و کنند رصد خویش با همزمان و همراه هم را آنها حوزههایی با را دغدغهشان آن تبع به و تدریج به و محک به اخالقیات و جامعه و تاریخ همچون دیگر بهسختی آکادمیک مکان این از خارج بگذارند. آزمون به و کرد فراهم را تعاملی و سنتز چنین بستر میتوان رسید. کارآمد نتایج چیست آکادمی مثبت کارکرد شما نظر به نوری: دیگر موقعیت و تجربه یک از بگذارید آذرنگ: جنگ. بگیرم: وام آکادمی اهمیت توضیح برای طبیعی شکلی به جنگ جبهه در حضور صرف نوع که آنقدر میبرد باال را انسان مرگ احتمال آن با مواجهه و دادنش رخ نحوه و مرگ از خاصی در میشود. بدل جنگ میدان چالش مهمترین به به آکادمی در حضور است: همینطور هم آکادمی شما زیسته تجربه احتمال جهان خرده یک مثابهی قل ت و میبرد باال»وضعیت«یک و ایده یک از را مساله جنگ در مرگ کثرت اندازه به تجربه این علت مهمترین و اولین این و است هولناک و ساز نه آکادمی پیامد مهمترین اما است. آکادمی وجودی شکل امکان بلکه سر انباشتن نه و سواد اندوختن تشخیصقدرت بنام است موهبتی انتقال و گیری کالم به "کالم" به دادن عمل امکان آن تبع به و به سر و پلید پیوندهای کردن برمال و یافتن موثر 92 آذرنگ فرشید با نوری عباس گفتوگوی در دهاتیوار و سخیف اینکه نه کننده تلف و زیر از استفاده با فرهنگی جعفریهای" "شعبان هیات گروهها بعضی همچون متکلفانه و بیهوده گزارههای را موجود وضع الحال معلوم نشریات سرمقالههای و وضع اینکه فهم بلکه دادن جلوه انقالبی وضع یک کسانی چه نفع به و چیزهایی چه حاصل موجود زمانی بازه یک آدمها از تعدادی اینکه درک است مورد در کنند سپری و سیر هم با را ساله چند دیگر کنش و کار با پیوند در خاص رشته آن حقیقت شکلی به و باشند داشته سرسپاری و وسواس فعاالن یک قامت در فکری حیطه آن اعتالی برای انسانی برای واسطهای و گذرگاه به آن کردن تبدیل و ایده شکل را چیزی همان اینها همه بکوشند. دنیا فهم دوران میگوییم آن به احترام با و تلویحا که میدهد زدنها تست قالب در آموزشی دورانی نه دانشجویی به رسیدن جهت در مدت کوتاه خطاهای و آزمون و و یافته ثبات و استاندارد ظاهرا جایگاه و برداشت یک برداری. گرته همان یا دردسر بدون که است جهت آن از همچنین دوران این اهمیت دوران از تازه جوانیاند سنین در دانشجویان اکثر خاص فضای این وارد و شده فارغ مدرسه و تحصیل و اخالق مثل بنیادینی مسایل شالوده که میشوند نحوه و انسانی علوم به رویکردشان و جامعه و سیاست جدی تجربههای اولین حتی و آدمها با معاشرتشان دورانی میکنند. تجربه و کشف آن در را عاشقانهشان و رمانتیسم و آنارشیسم از بخش حیات رگههایی با

49 95 ایدئالیسم و این سه یعنی مولفه های بالقوه تجربه زیسته یعنی همه مایملک یک روح زنده برای تجربه و لمس عظمت. اینها چیزهایی است که باید در آموزش لحاظ شود هم از طرف معلم و هم دانشجو. درنهایت نفس حضور آکادمی ازنظر من چیزی نیست جز برمال کردن یا ظهور و بروز چیزی به نام»تاریخ«آن رشته خاص با تمام جوانبش قبض و بسطش حسن و قبحش. با توجه به شرایط امروز دنیا و بهخصوص اوضاع و احواالت ما این امر فقط در آکادمی رخ میدهد. خیلی بعید است که خارج از آکادمی و در محیطهای حقیقی و مجازی بیاصل و نسبی که میشناسیم چنین تجربه و همآوایی مشترکی بهعنوان مثال در قالب یک نهاد یا یک گروه یا جنبش شکل بگیرد. نوری: و آکادمی کنونی چقدر به این هدف نزدیک است آذرنگ: البته من لفظ آکادمی را برای این فضاهایی که در حال حاضر هست استفاده نمیکنم. اینها یک سری ساختماناند با کاربری تدریسی/ فرسایشی عده ای هم کارمند/معلم مثل خود من و تعدادی هم دانشجو/پرسهزن که خیلی وقتها از سر ناچاری و بالتکلیفی به دانشگاه میآیند و تا آخر هم به همان منوال ادامه میدهند. شکل فعلی این رابطه قطعا شکل دلپسندی نیست و کامال بیراهه میرود اما بحث نقادانه در باب رابطه آکادمی و عکاسی در ایران و راههای بهتر شدن و خروجی گرفتن از آن هم بحثی واقعی و ثمربخش نیست همچنان که در طی سالهای متمادی دچار دور باطل هم شده است. فکر هم نمی کنم مساله اصلی ما رابطه یا عدم رابطه آکادمی و عکاسی باشد مثل رابطه رشتههای علوم پایه با صنعت بلکه مساله مرتبط با علوم انسانی شکل پیچیدهتری به خود می گیرد. زمان خود ما هم همین وضعیت حاکم بود. اما شاید از خوش شانسی من بود که با کسانی همدوره و همدرس شدم که احساس کردم این اتفاق مهمترین اتفاق زندگی من است. دقیقا»اتفاق«در گیومه. چون من رشته دیگری هم میتوانستم بروم حتی در حوزه علوم تجربی. شاید هم بضاعت فعلیمان چنین باشد اما بیهودگی و شاید دقیقتر هولناکی تجربه دانشگاهی ما همین است که آدمها بر اساس شانس و تصادف درگیر یک حوزه خاص میشوند نه بر پایه اصولی مدون و صبغه و سنتی جدی گو اینکه نقش بخت و تصادف را هم نمی توان نادیده گرفت. بنابراین فرد نهایتا میگوید میروم با یک حوزهای آشنا میشوم و آکادمی در نهایت بهانه و مفری میشود برای»وقوع احتمالی یک اتفاق«. نوری: به نظر شما جای کنونی عکاسی در دانشکدههای هنر و در کنار دیگر رشتههای هنری با توجه به چیزی که اآلن دارد اتفاق میافتد جای درستی است آذرنگ: به نظرم جای دیگر هم بروید همین است. یک سری واحد تدریس میشود و شاید نوع من لفظ آکادمی را برای این فضاهایی که در حال حاضر هست استفاده نمیکنم. اینها یک سری ساختماناند با کاربری تدریسی/فرسایشی عده ای هم کارمند/معلم مثل خود من و تعدادی هم دانشجو/پرسهزن که خیلی وقتها از سر ناچاری و بالتکلیفی به دانشگاه میآیند روحیه ما امکان بیشتری به شکل گیری آن»اتفاق«میدهد. مثال در آمریکا یا اروپا روابط بین استاد و دانشجو بهقاعدهتر است. یعنی ممکن است استاد هر نوع خدمت و وظیفهای را هم انجام بدهد ولی بعد از دوران تحصیل دیگر اینگونه نیست. ولی در ایران در غیاب چنین قاعده و سنت و ضوابطی خیلی وقتها روابط شخصی به کمک میآید ولی در نهایت در بهترین حالت قواعد یکسان است ولی سطح و درجه کاربست آنها متفاوت و حتی فاصلهدار است. قوانین فوتبال هم در ایران همان قوانین جهانی فیفا است. به جام جهانی هم میرویم اما سطح فوتبال چه! و با هر تیمی از قطر تا آرژانتین که بازی کنیم همیشه دچار استرس و التهاب و خشم و کارشکنی و»حواشی«و منتظر یک»اتفاق«ایم. در مورد آموزش هم چنین احواالتی برقرار است ظاهرا قواعدش مشخص است ولی ما خیلی توان»اجرای«آن را نداریم. لزوما هم مربوط به خود آدمهای حوزه عکاسی نیست. بخش عمدهاش متاثر از سیاست در مفهوم کالن است که هم اصال امکان اعتماد و کرامت به خود ما را نمیدهد هم امکان جهتمندی درست آنها را به ما همان چیزی که به گفتوگوی تمدنها و فرهنگها باب شده. وقتی قدرت سیاسی و اقتصادی ندارید دیگران هم مجبور نمیشوند برای ما وقت بگذارند. زمان کوتاهی را صرف میکنند و به همین دلیل جنبههای اگزوتیک اهمیت پیدا میکند. بنابراین قواعد همان است ولی سطح بازی فرق دارد و بروز آن»اتفاق«سطح بازی ما را تعیین میکند. نوری: شما معتقدید که آکادمی جایی است که در آن فهم عکاسی اتفاق میافتد و در مورد هنر هم نظرتان همین است یعنی فهم هنری هم باید با همین روند در دانشگاه شکل بگیرد آذرنگ: بله حتما آکادمی به معنایی که قبال گفتم. اما بعضیها هم ممکن است بگویند که دانشگاه قرار نیست آرتیست تربیت بکند. اینها از یک طرف یک شأنی برای هنر و هنرمند قائل میشوند که حتی آکادمی هم قادر به برآوردن آن نیست و از یک طرف تلقی عینی و واقعیشان از هنر و هنرمندی در جامعه در سطحی مبتذل قرار دارد و میگویند ایدئالیست نباش و از هر دو طرف مصادره به مطلوب میکنند تا در چشم دیگران عزیز شوند. اتفاقا آکادمی قرار است آرتیست و مطلع و منتقد و مخاطب و... تربیت کند. اگر نمیشود این مسئله دیگری است. مگر میشود باوهاس شکل بگیرد و قرار نباشد آرتیست تربیت کند کتابها و سخنرانیها و جنبشها و مکاتب و سبکها و نهادها و همزیستی چند ساله استاد و دانشجو پس قرار است چه کار کند! قرار است 94

50 97 آرتیست تربیت بشود. منظورم بزک کردن و پرزنت کسانی بهعنوان سلبریتی نیست مرادم تربیت کسانی است که نگران سرمایه و هست و نیست انساناند و با تمرکز و جهتمندی به ایده هنر از یاوه و ابتذال و نوکیسهگی و دلقک بازی منزجر و گریزانند و تالش میکنند رخدادها و جانهای آزاده و پدیدههای واالی بهخصوص گذشته را رستگار کنند و مساله غایی شان»نجات«است. اما آموزش در ایران تبدیل به تدریس شده است. یعنی همنشینی یک سری از گزارههای ظاهرا تئوریک در دورههایی کوتاه مدت همه چیز از قبل مشخص شده و هیچ وقت معلوم نمیشود که آن دانشجو چرا باید اینها را بخواند و اصال خود دانشجو هم نمیداند برای چه اینجا است. هیچکس هم دانشجو را در این مسیر نمیاندازد که مدام زندگیاش وجودش و حضورش را مرور و بازبینی کند. این اتفاق فقط در آموزش رخ میدهد و در تدریس محلی از اعراب ندارد. همگی مدام سعی میکنند از آن ایده ب رنده فاصله بگیرند که دردسر کمتری داشته باشند سطح سوادها مشخص نشود تکاپوها تقلیل یابد و دانشگاه هم از این نوع رابطه استاد و دانشجو خوشحالی کند. آب از آب تکان نخورد. ولی اگر قرار باشد آموزش شکل بگیرد حتما باید واجد رنگ و بویی انقالبی هم باشد. یعنی آدمها باید در حین آموزش خودشان را به مساله بدل کنند. نوری: شخصا دوست دارم که همیشه نوری هرچند کوچک در دل تاریکی ببینم و شاید بشود از جایی و نقطهای شروع کرد و این وضعیت تغییر کند. با توجه به انسدادی که در حال حاضر در آموزش به وجود آمده اگر به نظرتان راه حلی )با در نظر گرفتن امکان وقوع و جنبهی عملی( وجود دارد فکر میکنید چیست و باید باید از کجا شروع کرد آذرنگ: همه در جریان وضع موجود هستند ولی وقتی عنوانش میکنی حال همه بد میشود. وقتی واقعیت را عنوان میکنی اسمش را بدبینی میگذارند درصورتیکه واقعیت همین است. ما چون در ایران زندگی میکنیم فکر میکنیم باید مهمترین اتفاقات عکاسی در اینجا و اکنون رخ دهد ولی اصال حواسمان به آمریکا و فرانسه و... است. جالب اینکه این آدمهای خوشبین و رحیم هیچ وقت فکر نمیکنند که شاید مهمترین اتفاقات عکاسی در افغانستان یا برزیل بیفتد و وقت و عمرشان را روی آنجاها بگذارند. این خوشبینی چیزی جز عوام فریبی برای منفعت نیست! یک بازی لوس و لو رفته است. اما علیرغم این اتهام بدبینی من خوشبینترین آدم هم هستم حتی در حوزه عکاسی جزو فعالترینها هم بودهام بدون هیچ فروتنی یا تکبری از زمانی که دانشجو بودم تا االن! بنابراین دقیقا همین بدبینی/ واقع بینی برای من موتور متحرک بود و جواب شما را هم از همین سویه میدهم. ما دنبال کورسو نباید بگردیم این سطح و افق فکری افراد خوشبین است. این»کورسو«به مرور تبدیل به»آب باریکه«میشود. ما باید به دنبال چراغ بگردیم اما این چراغ را من در گالریدارها و مناسباتشان نمیبینم در سکوت و مماشات اکثر فعاالن هنری نمیبینم در استاد و شاگردی که درون کالس در مورد تاریخ عکاسی بحث میکنند و رگ گردنشان برای خیلی چیزها باد میکند اما از کالس که بیرون میآیند با هر گالری و آدمی مینشینند و با یک کافیشاپ و یک سفارش متن یا نقد نمایشگاه و جدیدا هم کیوریتوری همه مسائلشان حل میشود نمیبینم. اینها دقیقا و ضرورتا به کورسو محتاجاند. من نمیتوانم از این آدمها و از این مناسبات امید بطلبم. امید مربوط به انسانهای دیگر و شرایط دیگری است. امید برای من در معاشرت با آدمهای ندیده است. بهخصوص آنهایی که مردهاند. من امید را آنجا جستجو میکنم. در آن چیزهایی که نشست کرده و خیلی ها قادر نیستند به سمتش بروند. برای اینکه اگر بروند زندگیشان باید تغییرات اساسی کند و اگر فرومایه نباشند و اگر ناامید مطلق باشند شاید به مسیرهای حیات بخشی وارد شوند. بهطور مثال از حیث آموزش عکاسی رخ نشان دادن امید نه از کتب عکاسی بلکه از سوی ادبیات میآید وقتی از من میپرسند برای نقد چه کتابی بخوانیم میگویم کتابهای»نقد عکس و عکاسی«را فعال کنار بگذارید مهمترین چیز برای عکاسی ادبیات است بهخصوص رمان. این حرف را من بیست سال است که میزنم. دانشجویی که نگران این است که نقد نمیداند حتی حاضر نیست سه ماه از وقتش را بگذارد پای خواندن تعدادی از رمانها تا برکات آن را ببیند. حاضر نیست سه ماه برای وجودش خرج کند. در نهایت من هیچکدام از اینها را ناامیدی نمیدانم. امید هست ولی برای کسی که خودش را در دریا انداخته باشد و طبیعتا شما در طوفان به دنبال نجات میگردید وگرنه بیرون از آن که حواستان به ماهیگیری است. به همین دلیل هم اصال فکر نمیکنم که باید یک آدمی از بین ما بیرون بیاید یا در تاریخی که من زندگی میکنم اتفاقی بیفتد. آن طرف را هم که نگاه کنید با وجود یک تاریخ دویست ساله ولی چهار پنج نقطه اوج بیشتر ندارد. عدهای هم آمدهاند و رفتهاند و کوشیدهاند و فضا را آماده کردهاند برای دیگران. اما ما خیلی دوست داریم که تمام اینها را به خودمان منتسب کنیم. این توهم که در دورهای که زندگی من جریان دارد حتما باید یک اتفاقی رخ دهد. چنین تصورات سخیفی آزاردهنده است و حتی فهم غلطی از ناامیدی میدهد. نوری: به نظر شما آموزش عکاسی باید یک چارت درسی مشخص داشته باشد یا میشود از پیش زمینههای متفاوتی را برای آن تعریف کرد که دانشجو تا یک جایی بیاید و سپس راهش را انتخاب کند آذرنگ: درستش روش دوم است. اما شکل درستتر آن این است که به هرحال آکادمی باید

51 99 میپرسند من از وقتی کتابی چه نقد برای میگویم بخوانیم عکس»نقد کتابهای کنار فعال را عکاسی«و چیز مهمترین بگذارید ادبیات عکاسی برای رمان. بهخصوص است بیست من را حرف این میزنم که است سال 98 باشد. داشته رسانه آن تاریخ به ربطی یک اینگونه من که بگویید نمیتوانید شما است! اینطوری اوضاع فعال یا دارم دوست اساس بر که است این درستترش شکل بستر بهعنوان شود مشخص برنامهای تاریخ ترکیبات و مختلف خاکهای بستر این ولی را کارها همه دارد. پی در و الزم را مختلفی بر باید واقعا کرد. محول دانشجو به نباید اگر میکنیم فکر ما اغلب گذاشت. تأثیر دانشجو روی کتابی کسی میشود مگر است. خطا بگذاریم تأثیر نخواهد و بگیرد کالسی بگذارد. تأثیر نخواهد و بنویسد که غیرممکن تنها نه چیزی چنین بگذارد. تأثیری و تکثرگرایی را بیهودگی این اسم است. لوحانه ساده استادی خوب استاد میگذارند. مختلف برداشتهای کند دکلمه و روخوانی یا بگذارد پاورپوینت که نیست من کند! کار چه بگیرد تصمیم خودش هم دانشجو و اتفاقات و آدمها و کتابها و متنها بعضی روی بر اگر به را خودم اصال و نکنم تاکید و... آرمانها و افقها و ندهم نشان جمع حواس و معتمد و مطلع گونهای کند اعتماد من به پزشک یک مانند به دانشجو که و خودم عمر کاری چه برای بیاید جلو پله پله و بیمنظری در نه دانشجو میکنم. تلف را مخاطبم تاثیرات و نظرات و آراء کوران در بلکه اطرافیان مطلق بزند انتخاب به دست باید گوناگون آگاهانه و عامدانه دانشگاه اولیه ترمهای گذراندن از بعد نهایت در و تأثیر که میکنم را تالشم تمام من بگیرد تصمیم تصمیمگیری برای را موجود امکان همزمان و بگذارم بدهم مغزی "شستشوی" آنکه نه و کنم ایجاد او آدمی به کردن تبدیل و امکانات همه شستن یعنی فهم نباشد اینگونه اگر تاییدگر. و پیگیر اما منفعل را چیزها خیلی ضرورت نمیافتد. اتفاق دانشجو برای نمیشود. متوجه از پیش به که اهمیتی و تاکید به توجه با نوری: عکس نقد دربارهی داشتهاید عکس نقد به این اینکه دهید. توضیح بیشتر آموزشی محیط در باید چطور درسی واحد یک قالب در عکس نقد کاری چه به عکس نقد واقع در یا شود گنجانده رمان که فرمودید شما چون چگونه و میآید دانشگاهی ترم یک در طبیعتا شود خوانده ترم دو و ترم یک از را بیشتری زمان و نمیگنجد آکادمی در دانشگاهی واحد این با دقیقا و میطلبد کرد چهکار باید مشکل و وقت کمبود بر قرار اگر ببینید آذرنگ: باشد و... مدرک گرفتن و بیحوصلهگی و اقتصادی وجود شیوه دو احتماال اینصورت غیر در ولی هیچ. که و مباحث سری یک با را دانشجو اینکه یکی دارد. و مرجع کتاب یک ارایه مثال بکنیم آشنا گزارهها دانشجو روش این در مبحث. یک از کلی شمای یک اینکه»بدون بنویسد صفحهای یک نقدی میتواند دهن عنوان یک اطالق با بعد و کند«درک را عکس هرمنوتیک مثل حوزهای یک به آن چسباندن و پرکن از توهمی غیره و پدیدارشناسی و نشانهشناسی و است. نقد تدریس شیوه یک این ببخشد. آن به شاکله کنید احساس ترم یک در است ممکن شیوه این در بعد ترم در واقع در ولی شد دستگیرتان چیزی که بلکه نمیخورد دردتان هیچ به تنها نه که میفهمید رفتهاید. فنا به هستم آن طالب من که شیوهای و دوم شیوهی پروژه به میکند تبدیل را عکس نقد که است شیوهای سختگیرانه و مدام سنجش عکس نقد فرد. زندگی دادن نخ سر امکان زیروبمش. تمام با است زندگی به مدرس. من برای حتی و دانشآموز برای است شرح یک با وقت هیچ شخصه به من دلیل همین در بلکه نمیروم. کالس سر مشخص کامال درس زمان یک در دانشجو و من حضوری هم واقعی شرایط ردیابی همدیگر برای را سرنخهایی عینی مکان و را زندگیمان که بگیریم یاد را موهبت این تا میکنیم میدهد. رخ عکس نقد در فقط این کنیم. مرور مدام دادن شعار منظورم دارد. انقالبی حالت که است اینجا شود زیرورو باید دانشجو ذهن نیست هوچیگری و دانشجو که است این نیازمند این و بخورد شخم باید و وارد سالگی بیست سنین همان حوش و حول تا میشود. سخت دیگر کار سالگی چهل در شود درگیر تدریس را چیزی هم ساله ۹۰ افراد به میتوان واقع در است گذشته کار از کار دادن آموزش برای اما کرد در کنسرت. اجرای برای پیانو نوازندگی آموزش مثل دیگر آنجا و هستید طرف آموزش با شما دوم شیوه دو هر هنرجو هم و معلم هم نیست. هرکسی کار درک برای بگذارند را موجودیتشان و توان تمام باید تغییر. ایجاد و وضعیت تدریس برای عکاسی تاریخ درباره اما و نوری: عکاسی تاریخ جامع منبع یک حتی دانشگاه در مثل کتابی ندارد. وجود هم فارسی به شده ترجمه این پیشتر نباید شما نظر به هرش. یا ماری ن کتاب دانشگاه در عکاسی تاریخ واحد در میافتاد اتفاق بکنیم کاری چه است بنا این فقط موضوع اما است. ضروری خیلی آذرنگ: بیستم قرن اول نیمه تا حدودا ببینید شما نیست. و اتفاقات ترین عمده ولی نداشتیم عکاسی تاریخ چنین کردند. ظهور دوره آن در عکاسان بزرگترین گفتمان تجلی و تدوین و انسجام در حتما منابعی که کتابهایی همین ولی دارند نقش عکاسی ود حدودا اواخر همین در مهمترینهایش میگویید شدند. چاپ پیش دهه سه نیست مربوط آکادمی به هم مسئله از بخشی میخواهد. دلیل و مخاطب جدیت و مترجم و ناشر دوا را دردی چندان هم اینها چاپ رف ص که البته شود. نمی هم خوانده که نشود خوانده اگر نمیکند افراد درد به بیشتر نیست آماده محیط وقتی نهایتا پاراگراف و نویسی استیتمنت برای میخورد میانمایه نویسی. موسسهها بعضی در که است سالی چند رفته هم شما شاید و میشود برگزار کالسهایی پیگیرند هم خیلی میروند. هم خیلیها باشید.

52 101 بنیامین به راجع وقتی مثال که نمیداند کسی ولی درنهایت میشود مجذوب و میشنود چیزی آدورنو و وقتی که همانطور درست بشود. دیگری آدم یک باید خودرو آدم همان میدهی دست از را عزیزت یا مادر و دست گزارههایی اینکه نه باشی نباید د لهدزد و را آن انگلوار و کند زبان و رد را آنها از شکسته پا بچسباند بیربطی موضوع و استیتمنت و متن هر به مصیبتهایی تمام با را بنیامین امثال نهایت در و و کند شیرین خودش برای کشیدند زندگی در که آدم آن درنهایت کند. خرجشان بود نفعش به هرجا و نمیکند فرقی هیچ پیشش سال ده و سال پنج با لزوما میگویم همین برای است. شده زرنگتر فقط تاریخ تنها نه البته نیست. کارساز عکاسی تاریخ کتاب در نداریم. هم خوب عکس نقد کتاب بلکه عکاسی کریم جاللی بهمن حمیدیان تورج گفتم مصاحبهای دهه در دیگر خیلیهای و پور دهقان یحیی امامی احترامم عین در میکردند. کار زمینه این در باید 60 آقای است. وارد آنها به نقد این اما همگیشان به و دهقانپور آقای کرد کار چه مدت این در جاللی از خیلی فضا این در همینطور هم حمیدیان آقای برگزار متفاوتی نمایشگاههای نکردند. جلوه عکاسها از خیلی نشد. ترجمه و نوشته متون از خیلی نشد نشد. مشخص مواضع از خیلی نشد. زده ها حرف خوب شد داده باج دالل و گالری به عوض در اما اواخر رفته. دست از که است فرصتهایی همه اینها تبدیل داد صورت کارهایی میشد که هم 70 دهه سعی هرکسی که سرگردان نابغه تعدادی به شدیم نهایت در و بکشد بیرون آب از را خود گلیم میکرد میراث»سیاهه«و شدند رزومه به تبدیل آنها همه خودمان تاریخ و عکاسی تاریخ با ما دغدغه ماحصل و دادند! شکل را و نیفتاد نظرم به که است اتفاقاتی همان این بعضیها برای کنید تولید که هم منبع شما و نمیافتد میکنید. فراهم رفتن زیرآبی امکان را تعالی امکان هم بعضیها برای ولی نوری: است درست میکند فراهم و رشد فکر به که کسی آن اما حتما. آذرنگ: که کسی نمیکند. فکر مسائل این به است تعالی ببیند نمیشود منتظر اصال است رشد دنبال به کسانی مگر بخواند. برود بعد و هست چیزی چه خواندند کجا میکردند کار و 70 و 60 ۵۰ دهه که شد عالقهمند عکاسی به ک ی دهقانپور یحیی خود افراد این طور چه گلستان ابراهیم و حمیدیان تورج امکان مهماند. شخصیشان رویکرد و منظر این از دارد وجود دیگر مساله و موضوع بیشمار در تعالی ندارد. پیوند عکاسی به مستقیما که حاضر حال در آماری ازلحاظ نظرم به نوری: که آدمهایی تعداد داریم شیوه و شکل این با ما است شما مدنظر که اتفاقی بهموقع میشد بالقوه هستند البته و میکنیم کم را بیفتد برایشان فکر اما میکنند پیدا را راهشان که کسانی هرحال به بهتر منابع بهتر استاد وجود میکنم میکند. بیشتر را اتفاق این وقوع امکان دارم قصد من ولی است همینطور قطعا آذرنگ: اینجا شما کنم. اشاره مانده مغفول که مسائلی به عمرتان همه باید کوچک عادی تغییرات ایجاد برای کردن بیاثر و جبران و اصالح برای کنید صرف را بعضی و آدمها بعضی مزورانه و فاحش اشتباهات»دانشگاه بگذارید. مایه خودتان جان از باید جاها به که است صفاتی اینها خوب«استاد خوب چیزهایی چه خوبشان نمیدانیم اما میبریم کار اگر که میگذارم این بر را فرض همین برای هستند. نبود فراهم امکانات یونان یا افغانستان و ایران در یابم نجات درواقع و کنم رشد باید چگونه نوعی من و دوستان از خیلی است. افراد این با من صحبت روی کنند کار نتوانستند که دلیل این به من دانشجویان خیلی این و بگذارند کنار را هدفشان شدند مجبور به سالگی ۴۰ یا ۳۰ در افراد این که است وحشتناک کردهاند. زندگی اشتباه که میرسند نتیجه این درگیر را من ذهن که دیگری موضوع نوری: اینقدر رشته)عکاسی( این چرا که است این کرده عدم همین مثل است متفاوت دیگر رشتههای با است. شاخص تفاوتهای از یکی که منبع وجود بشود تدریس دانشگاه در رشتهای میشود مگر باشد! نداشته وجود تدریس برای کافی منابع و اوال باشیم واقعبین بخواهیم اگر ببینید آذرنگ: ایران در عکاسی سوی به جدی عمومی رویکرد از حتی است نوظهور نسبتا و ندارد چندانی قدمت و قدمت مربوطه مکانهای تاسیس و آموزشی حیث دلیل به که است این دیگر بخش ندارد. چندانی عقبه عرصه این وارد تجربی آدمهای بودن نوظهور همین راه انقالب و جنگ خود و نظر اهل آدمهای تا شدند درگیر خیلی که آدمهایی کرد. باز آنها ورود برای را و توان و قصد نه نبود: دغدغهشان نبودند هنر با قرار چه از ماجرا بفهمند که داشتند را این ضرورت تجربیاتشان داشتند سعی بیشتر شرایط به بنا و است یا گلستان کاوه مثل کسانی یعنی کنند منتقل را را ایشان من که جاللی بهمن و معصومی مسعود واقعا اینکه دیگر بخش میدانم. تجربی آدمهای بیشتر سه دو از بیشتر کنند تبیین را مطلبی بود قرار اگر توجه با نداشتند. آموزش برای چنته در چیزی جلسه نمیتوانست مدتی تا عکاسی قاعدتا دالیل این به برود. جلو خارج آدمهای گرایش دلیل شما نظر به نوری: چیست حوزه این به عکاسی رشته از به عکاسی وابستگی آن بخش یک آذرنگ: متنوعتر. و میشود آسانتر روز هر که است تکنولوژی با که است مستقیمی نسبتا رابطه آن دیگر بخش یک بخش یک و زبان مثل دارد اجتماعی یا فردی زندگی کوتاه- مردم عموم نظر در عکاسی که است این دیگر هنر به را شما که است راهی دستترین دم و ترین از راحت خیلی شما عکاسی در میکند. وصل کل در میشوید. جدی امر وارد روزمره دنیای و روزمرگی از پیش یا بیش که است رشتهای تنها شاید عکاسی 100

53 103 بداند خود هنر و خود تاریخ به مربوط را خود آنکه است چیزی این یافته. پیوند انسانی علوم حوزه با میگوییم وقتی نمیبینیم. دیگر رشتههای در که وقتی اما میرود هنر تاریخ سمت به ذهن نقاشی و سیاست و فلسفه سمت به ذهن عکاسی میگویید این از میرود. نقاشی... حتی و تاریخ و جامعهشناسی میکند فعالیت انسانی علوم حوزه در که کسی رو است ممکن بنویسد هنر به راجع میخواهد وقتی این باشد. عکاسی برسد ذهنش به که چیزی اولین شود. عمومیتر کمی ظاهرا عکاسی که شده باعث در عکاسی به نگاه نوع این شما نظر به نوری: ایران از خارج در انسانی علوم مختلف حوزههای است همینطور نیز بیجهت است. همینطور کلی شکل به بله آذرنگ: ار عکاسی رسالههای و کتابها مهمترین که نیست من خود نوشتهاند. عکاسی حیطه از خارج افرادی اما پرداختهام اینجا عکاسی موقعیت و فضا به هرچند با هم اینجا از خارج اما نگرفتهام. آن از کمکی هیچ خیلی ایران به نسبت دانشگاهها تعداد اینکه به توجه نیست دسترس در و دست دم چیز همه است بیشتر مثل دارد. وجود هم جایگزینی و بدیل فضاهای ولی نیستی. دمخور و مواجه نازل امور با عموما اینجا کارشناسی دوره کارکرد شما نظر به نوری: چیست عکاسی ارشد روال این با عکاسی ارشد من نظر به آذرنگ: دست دنیا جدی جاهای از خیلی ندارد. موضوعیت عکاسی ارشد مقطع اینجا در مرسوم شکل به کم دارند هم کوچک شهرستانهای ایران در حاال ندارند. قرار اگر درمجموع ولی میکنند! برگزار عکاسی ارشد و کارشناسی دوره از عمال دهد رخ اتفاقی هست بهویژه کند. پیدا را درستش شکل باید قبلتر حتی باشد. تئوری بر سوار باید ارشد دوره میکنم فکر ارشد کارشناسی دوره تمرکز درواقع پس نوری: هم مکتوب رسالهی یک و باشد نظری بحث بر باید باشد داشته و اجرایی سواالت این حقیقی و کلی جواب آذرنگ: بیهودگی بر مبتنی واقعبینی نوعی با قبلتر را جزیی موردنظر»اتفاق«آن بروز برای آخر سر اما دادهام همزمان ولی داد رضایت روال همین به باید اجبارا کرد. منتقل دانشجو به هم را الزم آگاهیهای باید»رساله«را موجود نوشتههای این اسم بشود اگر درگیری دچار دانشجو حداقل است. عالی که گذاشت کتاب صرفا نظری از من منظور البته شود. می نظری و مدام تفکر و توجه یعنی نظری نیست. خواندن و هنرها با بودن دمخور عکاسی. مورد در متمرکز عکاسی نظریه از اساسی جزئی میتواند دیگر امور باشد. میدانید ضروری را پایاننامه نوری: مقداری همان به نمیدانم ضروری نه آذرنگ: اما نمیبینم ضروری را ارشد کارشناسی دوره که که باشد نیست بد نظری دوره این وجود صورت در ۲۰/۳۰ میتواند سطح این در دانشجو کند مشخص نه. یا بنویسد مطلب صفحه پرورش برای احتماال را دانشگاه شما نوری: بلکه عکساندیش آن معنای به نه منتقد)منتقد کند( منتشر جایی و تولید نقدی که کسی دقیقا مشخص بهطور اینکه به توجه با میدانید. مفید میکند عکس نقد که کسی برای جدی کار فضای به کمکی منتقد پرورش میکنید فکر ندارد وجود میکند عکاسی جامعه جامعهشناسی برای مثال برای ببینید آذرنگ:خب یا شرکت کدام ندارد. وجود فضایی چنین هم منزلتی و اندازه و حد جامعهشناس)در وزارتخانه بنابراین میکند! استخدام دارید( مدنظر شما که ندارد. ضرورتی ظاهر در نمیکنم فکر اصال موجود دانشگاههای مورد در متمرکز که است آدمهایی پرورش هدفشان که زیرمجموعهاش هر در عکاسی به مشخص و جدی نقد من حیث این از ندارم. هم انتظاری و بپردازند میکنم جدا حرفهایاش داستان این از همیشه را تبدیل عکس نقد من برای گفتم که همانطور و بر زندگی. سنجش و بررسی و ریویو نوعی به میشود است. نقد همان فلسفه و فلسفه همان نقد اساس این باید که هستیم وضعیتی در ما میکنم احساس من امکان شاید ما نجات در و بدهیم نجات را خودمان نیست این مرادم بگیرد. صورت هم دیگران نجات از را خودمان گلیم و باشیم خودمان فکر به باید که شدن روشن برای برویم. در قسر و بکشیم بیرون آب یک به باید بحث این دست معالفارق قیاس و ادمز زمانی اگر مثال بزنم. میکردند فعالیت استیگلیتس و هنر تاریخ در جایگاهشان نگران ولی بودند تقال در نبودند آمریکا عکاسی معنی این به تاریخیشان نقش و وجوه نگران میجستند دیگر جایی در را عکاسی باید که باید نمیکرد فکر هیچگاه استیگلیتس نبودند. من ولی دهد نجات معرکه آن در را خودش به قضیه این درون میخواهم که کسی بهعنوان دغدغهام آخرین و اولین کنم فکر قضیه این خود است مهلکه واقع در یا معرکه این از یافتن نجات این در مرا میتواند نقد نشدن. همراه آن با یعنی عرضه کجا هیچ من نقادی اگر حتی کند کمک راه جمله از وسیلهای هیچ به و نشود چاپ نشود تلفن با حتی و مصاحبه و سخنرانی و کالسداری این نجاتم. مساله درگیر من نرسد. کسی گوش به وضعیتی کلی صورتبندی و»نامیدن«قسمی نجات میکنم. تجربهاش ایرانی اصطالح به من که است یک که اکنون و اینجا در خاصی نسبتا وضعیت را تالشش تمام و است آن معرض در زنده روح و بندد بکار آن فهم و تشریح و تبیین برای باید حیاتی بسیار بابت این از نقد کند. حفظ را حرمتش و وضعیت از رفتن در معنی به نجات بنابراین است. و وضعیت بر اثربخشی معنی به بلکه نیست مهلکه 102

54 105 هدایت و سمت و سو دادن به آن برای ادامه زندگی است. کسی که در طوفان است نمیتواند شخصا فرار کند. اطراف او را همه جا آب فراگرفته است. او تنها چارهاش هدایت کشتی است. تنها راهش نجات است. نجات یعنی همین ضرورت و تنگنای یک راه بیشتر نداشتن. این وضعیت کم از ایده نجات در اقوام سرگردان ندارد که در آنجا هم نجات نه به معنای ترک و انکار یا ارتداد از آن قوم و مذهب به جهت قسر در رفتن از سرگردانی بلکه به معنای هدایت سکان آن قوم و قرار و آرام و ا سکان است. بحث تئوری را هم که صحبتش را کردیم اینجا کاربردش روشن میشود. نظریه این نیست که من بدانم تری برت چه گفت و لیز ولس چه نظری دارد و بقیه چه میگویند و آنها را ی لخی در سخنرانیها و استیتمنتها سر ریز کنم. نظریه تنها امکان نجات یافتن ما است به دلیل همان امکان زل زدن به ظلمات. چنین تئوریای عین پراتیک است عین کنش. یعنی من اینجا تبدیل میشوم به سوژه یعنی هم ذهن و هم فاعل دقیقا»فاعل شناسا«. اما عمال دانشگاهها بهجای سوژه مهره تربیت میکنند. در تدریس مهره تربیت میشود اما در آموزش باید سوژه تربیت کرد. به این معنی که فرد نگران باشد و تالش بکند برای»رهایی و رستگاری«و به نظر من این هدف غایی آموزش است. در حقیقت در همین مرحله و وضعیت مرزکشی بین امید و ناامیدی بین خوشبینی و بدبینی دیگر بیمعنا است. امید و ناامیدی آشوب و نجات چفت هماند همه اینها عین و تجسم»کنش«اند. نوری: خود شما تابهحال خروجی خوبی از این سیستم آکادمی داشتهاید یا دیدهاید آذرنگ: تا حدی بله من حداقل ده بیست عکاس خوب میتوانم معرفی بکنم ولی اینها اکثرشان وارد این معرکه نشدند. خود من هم که ت شر میزنم و هزار جنگ و جدال میکنم واردش نمیشوم. من تغییرات دانشجوها را در کالس بهوضوح میبینم. بهطور مشخص چهار پنج مورد را میتوانم بگویم که خروجیهای خوبی بودهاند. ولی خیلی کم است آنقدر کم است که میتوانم بگویم هیچ کاری نکردهام. البته مشکل فقط از من یا آکادمی یا دانشجو نیست مسائل دیگری دخیل است. شما برای عبور از این وضعیت باید آدم یونیکی بشوید یونیک نه به معنی number one بلکه به معنای کسی که نجات مهمترین دغدغهاش باشد به این معنا باید یونیک و یگانه شوی. یعنی باید هم و غمت را برای این ماجرا بگذاری و آن را در طی زمان طوالنی حفظ و پیگیری کنی. نوری: نظرتان درباره نحوه گزینش برای پذیرش دانشجو در دوره کارشناسی ارشد چیست آذرنگ: به نظر من گزینش نمیخواهد هر که میخواهد باید امکان ورود داشته باشد. کاری هم غیر از این نمیتوانیم بکنیم. چون اگر قرار باشد کاری شود باید رفت و قبل از دانشگاه این کار را انجام داد. اگر معیار و سنجشی برای پذیرش میبود خیلی از فعاالن کنونی از جمله خود من قبل از ورود به دانشگاه از دور خارج شده بودیم! اما بعد از یکی دو ترم خود من و بعضی از همدورهایهایی که یادشان گرامی است به جدیترین دانشجویان این رشته تبدیل شدیم. به همین دلیل موافق معیارگذاری پیش از ورود به دانشگاه نیستم چون در این صورت فضایی تک بعدی با مهر استاندارد شکل میگیرد و همه در بهترین حالت تبدیل میشوند به عکاسان نشنالجئوگرافی و آژانسهای خبری و تبلیغاتی و یا خیل عکاسان ظاهرا هنری)بگذارید از ذکر نامهای معروفشان خودداری کنم(. یعنی کسانی که در وهله اول از حرفهشان ارتزاق میکنند و دست در دست جامعه پیشرفت میکنند و دم به دمش میدهند. آن اتفاق حیاتی در آکادمی باید بیفتد باید اجازه داد هر کسی که کنجکاو و حتی بالتکلیف و پ رت و عالف است بیاید معیار و سنجش برای بعد از ورود است. نباید با معیارهای محافظهکارانه و صنفی کسی را که هنوز در باغ نیست پس زد. چرا که آموزش دقیقا با همین افراد و موقعیتها سروکار دارد. نوری: در قسمتی از مصاحبه مطلبی در مورد آقای دهقانپور یا آقای حمیدیان گفتید که کاری نکردهاند برای عکاسی درحالیکه برای خیلیها الگو هستند و خیلیها راهشان را با نگاه کردن به ایشان پیدا کردهاند در این مورد کمی بیشتر توضیح بدهید. آذرنگ: این را نگفتم که بخواهم ایشان را کوچک بشمارم... بعضیها کال کسب و کارشان»دوستدار بودن«است. در واقع بخشی از این عرض ارادتها شبیه هواداریهای تیمهای فوتبال است. هواخواهان در هر شرایطی آن تیم را می پرستند نه به خاطر فوتبال به خاطر رنگ و بازیکن. تعصبشان از این سنخ است. من وقتی میگویم بهطور مثال آقای دهقانپور یا حمیدیان کاری نکردند منظورم این است که در عین حال که در دو قطب مخالف بودند اما هیچکدام بسته به زمان طوالنیای که در فضای عکاسی حضور داشتند کار موثری صورت ندادند. آقای دهقانپور در همه نمایشگاهها حضور داشت با همه هم معاشرت داشت تمام وقتش را هم صرف عکاسی کرده اما نقش تاریخی خود را در این حوزه جدی نگرفت. نه نمایشگاه قابل ذکری داشت نه کتاب قابل اعتنایی منتشر کرد نه مصاحبه کرد نه متن منسجمی در این حوزه تدوین کرد و نه حتی متون کلیدی و راهگشایی را معرفی و تشریح کرد نه موضع خود را مشخص کرد و نه جهتگیری خاص و تعیین کننده ای در کنش عکاسی صورت داد. حتی از این هم گویاتر: اگر فرض کنیم این ایرادات به خودشان وارد نیست دست کم به آن جامعه عکاسیای که خود را مدیون و متوجه او میداند وارد است که چطور فضایی را فراهم نکرده که حقیقتا یکی از محترمترین عکاسانش کاری صورت

55 107»فروغ«ضعیف کتاب با سال سالهای از بعد و بدهد یعنی دقیقا چیزی چنین بروز تمام. و نشویم مواجه گرفته جدی جامعه این طرف از وقت هیچ دهقانپور ساحت نبوده. او از کتابی منتظر هیچکس و نشده را دهقانپور یحیی مثل کسانی اثرگذار و عمومیتر دلسوزان و مریدان و شاگردان کردند. میل و حیف در را او گهگاه که آنهایی جز هستند. کسانی چه او با هم گاهی و میگیرند آغوش در جلوت و خلوت یادگاری عکس یک شکسته گردنی و مغموم حالتی در یا میکنند آماده کارشان دفتر یا رزومهشان برای افراد این برای دهقانپور یحیی عظیم اهمیت عین ارزشهای و تاثیرات باب در دندانگیر صفحه یک و...( مرادی و کسراییان و حمیدیان دهقانپور)و و توکلیان و تیرافکن و قدیریان برای اما ننوشتند و نوشتند درشت و ریز سلبریتیهای اقسام و انواع بضاعت یعنی این گذاشتند. تاکید و کردند مصاحبه زا میگویند خیلیها ایران. عکاسی بیچیزی و بگویید من به شما گرفتهایم تأثیر دهقانپور آقای نیست. آن از ردی هیچ که گرفتهاند تاثیر کجاها تأثیر دهقانپور یحیی شیفتگان همین روی بر در ما خوشبختانه ابریشم! راه گالری یا گذاشته»عقب عکاسان این به هنرمند حرفه در سالها آن آن شیفتگان همیشه همین اما پرداختیم. افتاده«خودشان سطحی امورات برای االن مثل هم موقع که موقعها آن و بودند گالری و دالل دنبال در به در شیفته بود فقید جاللی بهمن حضور دوران دوران بودند افراد پرزنت برای امکاناتش و قابلیتها و او دهقانپور یحیی و میگرفتند یادگاری عکس و و محجوب عکاس یک به و گذاشتند مسکوت را بحث دادند تقلیلش مشرب خوش و قلب خوش فی شدن مد همه و»جعفرخانها«شدن آپلود و نثرها و مباحث بعضی جهت هر به باری و البداهه تعدادی و بیمایه عکاس تعدادی رقصیهای خوش الکن نویسان پاراگراف و الوقت ابن باز مترجم/نظریه قیاس به fast thinkers بوردیو قول نقد)به به دست کنار. به هم چندسال این در فود( فست دانشگاه فضای از دارید تمایل خودتان آیا نوری: شوید خارج آزاد بیرون آموزشی فضای هر از مایلم بهشدت آذرنگ: نمی برگزار کالسی هم دانشگاه از بیرون حتی بیایم. دو باشد. ترم آخرین که امیدوارم ترم هر واقعا کنم مختلف. تراشیهای بهانه با کشیدم کنار هم بار سه سوای اوایل نشد. باز ولی و... طوالنی مرخصی با برای دلیلم کردم اشاره هم پیشتر که شغلی مسئله اما بود بچهها خود درخواست و لطف کار ادامه در کردن صحبت به من که است این کنونیام دلیل دالیل به غیابش در و کردهام عادت عکاسی مورد و کالس بهانه به و میکنم خأل احساس شخصی و میدارم نگه موضوع حوش و حول را خودم درس محترم و محفوظ خودم برای که دارد دستاوردهایی که جایی تا که است این هم دیگرم دلیل است. بگیرم. بعضیها از را فرصت بتوانم خیلی شما برای دانشگاه طورکلی به نوری: است بوده تأثیرگذار بود. تأثیرگذار شخصه به من برای بله آذرنگ: و بزرگ انسانهای نداشتم. دیگری امکان هیچ چون کردم. مالقات آنجا در را گمنامی اما محترم عکاسی در را آکادمی نقش شما نهایت در نوری: است درست نمیکنید ارزیابی مثبت خیلی ما چندان نقش بهنظرم بله دانشگاه! نه آکادمی آذرنگ: بحثمان ابتدایی توضیحات به توجه با ولی ندارد مثبتی نشود. یا شود تعطیل که نمیبینم هم دلیلی 106

56 109 فالح مینا گوهری عسکری میالد چشم تک غریبهی ششم بخش غریبه غریبه)دانشجو(. یک حرفهای برای است محفلی اینجا با و است دانشجویی تجربیات جنس از که حرفهایی دارد. عمیقی پیوند دانشجویی زیست نظر با که پرسشنامهای به پاسخها براساس حاضر متن ایران از خارج عکاسی آموزش کیفیات کلی وجه دو به در مهاجران عکاسی آکادمیک آموزش وضعیت قیاس و تنظیم ایران در خود دانشگاه با تحصیلشان محل دانشگاه با پرسشنامه پاسخهای عالوهبر است. گرفته شکل شد مقایسهی مورد در مهاجر دانشآموختگان نظر بررسی آکادمیک آموزش برای ایران از خارج و داخل شرایط وضعیت که میشود مشخص واضحی صورت به عکاسی وضعیت به نسبت مراتب به ایران در عکاسی آموزش است. کاریکاتوری رونوشتی به شبیه بیشتر آن جهانی وضعیت به میتوان اختالف این مشهود موارد عمده از عرضهی و کار بازار با دانشگاه نسبت تجهیزات و امکانات میانرشتهای تعامالت و آموزش نحوهی و درس شرح اثر عوامل بر مروری حاضر متن اصلی محور کرد. اشاره را عکاسی دانشآموختگان مهاجرت که است وشرایطی ضروری نظر به سازوکاری بلکه انتخاب یک صورت به نه میکند. مطرح عکاسی دانش پیگیری برای به مکانی-مبدا- از سفر مفهوم عمدتا 1.مهاجرت شاید است. گشایش نیت به دیگر-مقصد- مکانی دیگر خاص نقطهی یک امکانات و شرایط زمانیکه نآ ترک نیست خواستهها و نیازمندیها پاسخگوی سیر در گشایشی بتواند دیگر نقطهای به سفر و نقطه مهاجرت میرسد نظر به پس کند. ایجاد دستآوردن به غریبه نخست که دانست یری- پروسهای-س میتوان را میل سپس و میکند ایجاد را سکون نقطهی در شدن ایجاد بهجهت دیگر-غریبه- نقطهای بهسوی حرکت به آشنایی. میلی میتواند آموزش امر بر تاکید با 2.مهاجرت هدف به نو نقطهای در قرارگرفتن جهت در یافته واالیش از شود. محسوب تجربیات گشایش و مطالعات کردن نو دانشآموختگان مهاجرت میرسد نظر به دیگر سوی شدن رها برای تالش از حسی همواره حاضر شرایط در عبارت به است. متضمن نیز را تنگنا در گرفتاری از در زود یا دیر ایران در عکاسی دانشآموختهی دیگر 108

57 111 در مدام کشمکشی اسیر که گرفت خواهد قرار شرایطی مبدا- نقطهی مختصات و شرایط شد. خواهد فرسودگی غریبهساز مسیری در را عکاسی دانشآموختهی ایران- برای چاره راه تنها میرسد نظر به که میدهد رشد سرزمینهای بهسوی آن ترک وطن در غریبگی این است. غریبه عکاسی دانشآموختگان وضعیت نقد یا و 3.بررسی عمر از طوالنیتر حتی راهی به سر حاضر زمان در ایران و مجهول نقاط از حرکت مراتب در میکشاند. عکاسی صدساله چند ریشههای قوتها و ضعفها گمشدگیها وضعیت نمیتوان دیگر عبارت به میشود. نشانگر را بدون را شمسی 90 دههی در عکاسی دانشآموختهی ایران اجتماعی و فرهنگی وقایع سیر گرفتن نظر در بتوانیم شاید تاریخ در عقب به حرکت با کرد. بررسی را حاضر وضعیت شکلگرفتن علل بررسی امکان ایرانی مواجههی وضعیت مثال عنوان به کنیم. مشخص از بسیاری بر روشن مثالی میتواند عکاسی دوربین با نظر به که آنرو از باشد حاضر ایران فرهنگی اتفاقات سرگرمیهای جهت در چیزی هنوز عکاسی میرسد با که فنی یا و است فراغت اوقات کردن پر و شخصی میرسد. پایان به دوربین با کار نحوهی دانستن میان به هنوز ایران در عکاسی 4.دانشآموختهی عنوان به عکاسی وجاهت زمانیکه از است. نیامده مردم در شمسی 1362 سال شد- مطرح آکادمیک رشتهای این پس از میگذرد. سال 34 زیبا- هنرهای دانشکدهی عکاسی محصلین از بسیاری مشترک تجربهی سالها عکاسی مگر میپرسند او از که است گنگی نگاههای عکاسی دانشگاه در که کسی تفاوت یا است رشته هم چیست دیگر کس با میگیرد عکس درخت از و خوانده نیک فال به حتی میتوان را اتفاقات دست این البته و بیان بودن تازه و محیط بودن بکر جهت به گرفت دانشآموختهی اجتماعی وجاهت عدم اما رشد. امکانات و مشخص نیز وی اقتصادی فعالیت زمینهی در عکاسی کار بازار اجتماعی وجه از میرسد نظر به است. مشهود صرفا که کسی با تفاوتی عمال عکاسی دانشآموختهی مورد این ندارد. کند استفاده عکاسی دوربین از میتواند پزشک یک تفاوت به که است زمانی به شبیهترین شاید میکنیم. فکر شکستهبند یک و نقش یک عنوان به عکاسی 5.دانشآموختهی واضح بسیار صورتی به ایران جامعهی در اجتماعی اضافی موجودی شود. تعریف غریبه یا بیگانه میتواند زمانهی در بیدردی و بیکاری سر از تنها شاید که است. بسته عکاسی آکادمیک فراگیری به دل حاضر منزوی و عقب به حرکت عموما مواردی چنین در جوابگویی نظر به روش اجتماعات خرده در شدن همان با شدن روبهرو مجددا اما قابلتوجه نکتهی است. که فضایی مورد در خصوصا است شکستهبند جماعت هنرمند یک عنوان به میتواند عکاسی دانشآموختهی همان یا و نمایش و عرضه فضای بپرازد خود بیان به گالری. دور درگیر ایران در عکاسی 6.دانشآموختهی در حتی وجاهتش عدم تحصیل زمان در است. باطل آموزشی حقوق از بسیاری از را او آکادمیک جامعهی فعالیتش اهم دانشآموختگی زمان در و میکند محروم دانشآموختگان میشود. چرخ مجدد اختراع از تمثیلی جامعه در را خویش وجود به نیاز باید نخست عکاسی جغرافیای میرسد نظر به دیگر عبارت به کنند ایجاد عنوان به اجتماعی نقش به نیاز حاضر زمان در ایران تعریفی که دلیل این به ندارد عکاسی دانشآموختهی تالش به دست شخصی هر حالت این در ندارد. آن از وجود عدم مانند بسیار دالیل به که میزند تعریف برای نمیتواند و نداشته مقبولیت توان منسجم فکری بستر دهد. شکل را جریانی کردن تعریف در کنکاش برای راهی را هنر 7.اگر هم و فردی صورت به هم وضعیت این بدانیم انسان محدودهای خود تعریف میکند. پیدا مصداق اجتماعی به و است فرد تشخص واجد که میکند ایجاد را قابلیت فرد تشخص انسان اجتماعی زیست دلیل به شاید دارد. نیز را افراد از مجموعهای در پیگیری حرکتی افراد تالش مجموعهی که است سیاق همین جریان موجودیت میتواند که میشود سبب را جمعی زا اندوختهای با عکاسی دانشآموختهی کند. تعریف را در دانش ترجمهی واسطهی به دیگران-جهانی- دانش این در است. خود جامعهی به خود ارائهی برای تالش سایر در همتایانش که است آنچیز خواستار او وضعیت امکانات و موقعیت فکری بستر مانند دارند جغرافیاها میدان و آکادمیک سطح در عکاسی اهمیت اجتماعی در زیادی افراد طوالنی تالش سابقهی مشخصا و نمایش راه منطقیترین شاید وضعیت این در عکاسی. شناساندن فرهنگش که سرزمینی به مهاجرت است جغرافیا تغییر ایران در جایی اکنون و شده آموخته تحصیل طی در ندارد. حاضر عکاسی دانشآموختهی وضعیت گفت 8.میتوان همان-طور است بیمارگونه وضعیتی حال زمان در آنچیز قاعدهی به بنا دیگر عبارت به باشد میباید که جغرافیای در باشد. شده کاشته که شد خواهد برداشت کردن زیست و کردن نگاه دیگری دست روی از ایران مشخصا آنها از که باشد داشته میتواند پیامد چندین جغرافیایی و فرهنگی محیط به کردن مهاجرت یکی محیط در آموزهها نوسازی و پیگیری برای است دیگری در و ایران زندگی محیط با شدن غریبه دومی و غریبه کردن. مهاجرت خود به عکاسی دانشآموختگان مهاجرت نهایت 9.در بسیار موردی مهاجران تجربیات به بنا ایران از خارج گونهای به است. عکاسی شناخت کیفیت در تاثیرگذار با قیاس قابل حتی میرسد نظر به که مشهود چنان در اما نیست. ایران در عکاسی دانشآموختگان وضعیت عکاسی وضعیت اصالح راه در میرسد نظر به دیگر نگاه عکاسی دانشآموختگان وضعیت آن تبع به و ایران در مفهوم به ایران نیاز ماهیت باید راهها همهی کنار در هست- که چه آن-هر به بنا و شود مشخص عکاسی شوند. اجرا و طرح عکاسی آموزش سیاستهای 110

58 113 سقا سحر تردید با همواره ایران در عکاسی رشته در تحصیل مواجه دانشگاهی حیطهی از خارج افرادی سوی از در عکاسی که است پیشینهای دلیل به این و بوده آشنایی دلیل به ایران در است داشته ما کشور حتی یا و تبلیغاتی و صنعتی وجه با مردم عامهی با عموما رشته این در تحصیل عکاسی خانگی در را چیزی»چه که سؤال این یا و کمرنگ لبخندی میشود مواجه میدهند «آموزش شما به دانشگاه توانایی با مساوی را عکاسی عموما که دلیل این به حتی را رایج تفکر این و میدانند شاتر دادن فشار هم پنجاه دهه آموزشی مسئوالن بین در میتوان استاد درخواست به پاسخ در که زمانی کرد دنبال عکاسی کارشناسی دوره راهاندازی برای شفائیه عکاسی کارشناسی دوره»دانشجویان بودند پرسیده چهکاری به فارغالتحصیلی و تحصیل ترم ۹ از پس در اینکه برای است الزم آیا و شد خواهند مشغول از عکاسی به تهران پارکهای و آزادی میدان حواشی وقت اینهمه کنند اقدام گردشگران و مردم مسافران مربوط گفتگوها این» 1 شود صرف برایشان هزینه و بوده دانشگاه در عکاسی کارشناسی دوره راهاندازی به دورهی راهاندازی اوصاف این با کنید تصور حاال است و محال میتوانست چهقدر عکاسی ارشد کارشناسی باشد! بیاهمیت سالی همان در ستاری محمد دکتر گفتهی به بنا کارشناسی دوره دروس برنامه شفائیه استاد که زمان آن عالی آموزش و فرهنگ وزارت به را عکاسی در دوره راهاندازی برای اصولی موافقت و کردند ارائه )دانشگاه هنر دانشگاهی مجتمع و تهران دانشگاه دوره برنامه و دروس شرح گردید اخذ فعلی( هنر مزبور وزاتخانه تقدیم نیز عکاسی ارشد کارشناسی اجرایی هیچگاه درس شرح آن دلیلی به اما بود شده نشد! گود داخل نشیبهای و فراز و فراوان مصائب طی از بعد حاال و هستیم ۹۰ دههی در برانگیز سؤال رشتهی این در عکاسی ارشد مقطع راهاندازی از دهه دو از بیش هم تهران دانشگاه همچنین و میگذرد هنر دانشگاه آغاز را مقطع این در دانشجو پذیرش ۱۳۸۶ سال از کرد. یک بهعنوان دارم سعی یادداشت این ادامه در هنر دانشگاه ارشد مقطع در عکاسی دانشآموختهی در رشته این ضعف نقاط و خود دریافتهای تهران است خوش دور از شنیدن دهل صدای در شما با تحصیل دوران در را تهران هنر دانشگاه بگذارم. میان تشریح انگشتان زیر در گل زیبایی و لطافت آیا میپژمرد تمام با را چیزی که پیشآمده ما همهی برای متوجه آن به رسیدن از پس اما خواستهایم وجود تا بودیم ساخته خود برای که آمالی کعبهی شدهایم کعبهی بخواهیم اگر حاال است! پوشالی زیادی حدود را ارشد( مقطع )در عکاسی رشته در تحصیل آمال خواهیم مواجه فراوانی چالشهای با کنیم بررسی رشته این در تحصیل باز دیدی با اگر شاید و شد آن با مواجهه و مسیر انتخاب در کنیم بررسی را سؤاالت پاسخ کنیم تصمیمگیری منطقیتر بتوانیم مشخص بیشتر را مقطع این در تحصیل چالش زیر میکند: عکاسی رشتهی در هم لیسانس مقطع در آیا یکم. تحصیلکردهایم غیر هنری رشتهای در لیسانس مقطع در آیا دوم. تحصیلکردهایم عکاسی از مرتبط غیر رشتهی در لیسانس مقطع در آیا سوم. تحصیلکردهایم هنر با عکاسی ی زمینه در دانشی و تجربه آیا چهارم. داشتهایم دیگر شهری از یا هستیم پایتختنشین آیا پنجم. آمدهایم رشته این در تحصیل برای زا یکی میتواند تجربی و تحصیلی پیشزمینهی از رضایتمندی میزان تعیین در اساسی فاكتورهای بودن همگن میزان دیگر منظر از و باشد رشته این برد پیش کیفیت در خاص ورودی آن دانشجویان از هماهنگی این و است تأثیرگذار بسیار کالسها و نظری عملی تجربهی و سنی محدودهی لحاظ هماهنگی این چه هر که است قابلبررسی حرفهای بود. خواهد بیشتر رضایتمندی و کارایی باشد بیشتر عکاسی رشته درس طرح به نگاهی بعدی قدم در ورودی دانشجویان برای که درسی طرح میاندازیم که بود درسی طرح همان دقیقا بود ارائهشده ۹۲ سال طرح این که بود تنظیمشده قبل دهه دو به نزدیک غیرکاربردی عقبمانده هم ۷۳ سال برای حتی درس سالهای در گویا و ۹۲ سال در بود. سطحینگر و در دانشگاه که محدودیتهایی دلیل به آن از پیش آن داشت درسی واحدهای برخی ملزومات تهیه مثال میکرد تغییر هیئتعلمی بهدلخواه خاص واحد ماهوارهای و دریایی هوایی عکاسی نام به درسی ما خیابانی عکاسی درسی واحد این بهجای که داشتیم 112

59 115 درسی واحدهای این کنار در میدادیم انجام دیگری ناهمگن درسی واحدهای عجیبوغریب ارشد مقطع در رشته این بالتکلیفی که داشت وجود دلیل این )به میکرد دوچندان را هنر دانشگاه در گفتهی به بنا که کردم بیان را هنر دانشگاه بالتکلیفی این با تهران دانشگاه ۷۳ سال در ستاری محمد دکتر شروع ۸۳ سال از و بود نکرده موافقت درس طرح این در دانشجو پذیرش برای دقیق برنامهریزی به با که بود تنظیمشده طوری برنامهها و کردند مقطع اول درترم ما باشد.( همخوان جهان روز برنامههای که داشتیم پیشرفته عکاسی و کامپیوتر نام به درسی رتوش نحوه آموزش به کالس ساعات بیشتر حجم درسی واحدهای بسیاری داشت اختصاص عکسها داشت وجود ما درسی برنامه در دست همین از دیگر هیجان و یادگیری بهقصد کالسها این سر بر که حذف از ترس تنها و نمیشدیم حاضر دانش کسب نگه کالس سر را ما زیاد غیبتهای خاطر به شدن کی مرارتها و کاستیها این تمام اما میداشت میشدیم متوجه اینکه آن و داشت خوب نتیجهی و عمیق میتواند عکاسی رشتهی در تحصیل چقدر میدانیم. کم ما چقدر و باشد وسیع برای مفید و مؤثر اهرمهای از یکی گمانم به بتواند استاد اینکه هستند اساتید دانشجو پیشرفت ارکان از یکی میتوان را بیندازد شاگرد دل در شوری به امر این دانست. دانشگاهی تحصیالت در موفقیت آموزشدهندهی نقش در استاد که نیست معنی آن با استاد که معناست بدان این شود! ظاهر صرف همدلی و کند برقرار خوبی رابطهی بتواند دانشجو جدید مسیری در گذاشتن قدم در امنیت احساس و دانا همراه یک سخن دیگر به و بدهد دانشجو به را تهران هنر دانشگاه در رابطه این متأسفانه اما باشد رابطهی به را خود جای و بود ناپیدا و کمرنگ بسیار بود. داده سنتی استاد-شاگردی باران از پس قبل از که دانشجویانی فارغالتحصیلی از بعد حاال بودند شاغل عکاسی با مرتبط رشتهی در رد باالتر مرتبهای در دانشگاهی مدرک بهواسطهی شاغل که کسانی و میشدند واقع قبول مورد جامعه میتوانستند اکثرا فارغالتحصیلی از بعد نبودند و آموزشگاهها مثل شوند. آموزشی محیطهای جذب که غیره و غیرانتفاعی کاربردی علمی دانشگاههای سر آموزش امر در هم آموزشگاهها و دانشگاهها قصهی عموما شدم متذکر پیشتر که همانطور دارد. درازی میدانند عکاسی دوربین با کار توانایی را عکاسی میتواند تخصصی هر با هرکسی فرضیه همین بنابر و دانشگاه در چه دهد آموزش بهراحتی را عکاسی را اپیدمی این زمان میتوان که آموزشگاه در چه مشکل و زد تخمین عکاسی شدن دیجیتالی از پس که متخصصی غیر افراد اکثر که است اینجا دیگر عکاسی میکنند تدریس حوزهها این در را عکاسی که خاطر این به و میدانند آن فنی جنبهی فقط را وجه این تدریس به تنها دارند عرصه این در تجربهای هنری و نظری جنبهی و میپردازند آن بهخصوص که نسبت همین به و میشود واقع ظلم مورد عکاسی هنری نظری وجه با آشنایی برای چندانی شناخت این دانشآموختگان ندارد وجود عموم برای عکاسی برای مناسب جایگاه یافتن اقبال کمتر هم رشته مییابند. را تدریس این تمام با حاال یادداشت این تیتر به بازگردیم است خوش دور از شنیدن دهل صدای آیا اوصاف به امور تمام و ندارد قطعیت دنیا این در هیچچیز نتیجهگیری مطمئنا میپذیرند. صورت نسبی حالت نظرانه کوته میتواند هم یادداشت این پایان در قطعی از رضایت میزان امر این به توجه با پس آید نظر به هر برای ارشد مقطع در عکاسی رشتهی در تحصیل را نکته این و است متفاوت مختلف اهداف با شخصی ارشد کارشناسی مدرک که داشت دور نظر از نباید این در تحصیل کیفیت از فارغ تهران هنر دانشگاه یک دانشگاه این دانشآموختگان تمام برای رشته دارد. دنبال به اجتماعی تأیید مهر فاکتورهای کنار در اجتماعی تأیید مهر آخر در اما صدای شنیدن مقبولیت که است تجربی و آموزشی میکند تعیین را عکاسی رشته در تحصیل دهل در هنری مدرک دنبال به که افرادی برای مثال یکی عکاسی رشتهی مطمئنا هستند ارشد مقطع اما میآید بهحساب گزینهها راحتترین و بهترین از کسب و بیشتر فراگیری دنبال به که افرادی برای بسیار میتواند نزدیک از دهل صدای هستند دانش شهرستانی دانشجویان برای مگر باشد گوشخراش امکانات با را گوشخراش صدای این میتوانند که خارج مختلف کالسهای و پایتخت هنری فرهنگی کنند. تعدیل دانشگاه از دانشآموختهی یک بهعنوان را خود یادداشت با آکادمیک تحصیالت مشتاق و عکاسی ارشد مقطع میرسانم پایان به بیت این قدم زد خواهی کعبه شوق به گر بیابان در مخور. غم مغیالن خار کند گر سرزنشها عکسنامه واقعیتها«و»آرمانها )۱۳۹۲(. محمد ستاری 1. ۳۷ و ۳۶ شامره 114

60 منشی امیررضا 117 استکهخود مسئلهای با برخورد یادداشت این تالش مخاطب را خود که سوژهای کرده. قلب سوژه قامت در را هک سوژهای نمیداند فلسفی ساحت آسیبشناسیهای تجربهای که سوژهای نمیخواند را محور نظریه نقدهای که سوژهای نمیکند زیست را هنر فضای از معاصر سوژهای میبیند خود با تقابل در را هنر اقتصادی گردش جلسات در دانشجویی دوران در تجربههایمان گواه به که شناختشناسی حوزه در جدیت از بدیل بی اوجی به دفاع روشی دانشگاههنربایستی دانشجویانعکاسی میرسید! قرار سرمشق مسئله این فصل و حل برای را گونه لنین دهند. اساتیدی افتادهی جا عالقهی با روزگار بد از که روشی زدن پس جهت در طاعی خانم و زاده مترجم دکتر چون کجا! آن و کجا این ولی بوده! سو هم نظری عالقههایی دغدغهی لنین برای که کرد روشن خوبی به آلتوسر به نسبت فلسفه پسینی موقعیت جهت به محور فلسفه اما ناکارآمد و بوده عقیم مطالبهگر موقعیتهای در تاریخ برایگروهعکاسیاینپسزدنفضاینظری بهنظرتحت تاثیرپروپاگاندایمحیطبروکراتیکدانشگاهیوسعیوافر گروه شده باعث و بوده نظام این با نشدن دار زاویه برای آرزوی در تنها انضمامی غیر کامال صورت به عکاسی نابخالصعکاسیازدسترفتهمرثیهسراییکند. شکل جمهوری ریاست انتخابات نام به بزنگاهی در مثال برای کهصداوسیمانیزصفوت در را صنفی مطالبهگری قدری به عکاسی گروه شمارد می موجه مواقعی چنین بود شده لبریز آلمانی عکاسی حضور از پذیرایی شوق از امضای همچون فعالیتهایی کمترین برای جایی حتی که نهاد شدن پررنگ از حمایت جهت در همقطارانشان نامهی این البته که نداشته نیز را انتصابی نهاد با تقابل در انتخابی است«مدرنیته چشم»عکاسی تعریف یادآوری با مورد از نابخشودنیتر گناهی عکاسی گروه برای را موقعیت این دانست. خواهد هنر دانشگاه گروه-های سایر عکاسی گروه افتاده دور جزیرهی گفت میتوان فضای گالریها هنر اقتصاد مخاطب تنها نه هنر دانشگاه عکاسی حرکتی روند در موثر و عکاسی نظری رمق کم مخاطب حتی نظر به سورئال حالتی به بلکه نیست ایران نیست. نیز جامعهمان روزمرهی حوزهی سوژگی خود ندانستن مخاطب با که سوژهای واقع در عافیت اوج در و نیست بیش کالبدی و کرده ذبح را خود برای بیفرجام تالش از بیشتر نظر به میبرد سر به طلبی کنار به نیاز است عبث تالشی که کالبد این کرد آگاه داریم. الزم را گزاردنش از چرخش با میتواند عکاسی گروه علمی انجمن خود مطالبات با گروه کردن همراه برای نظری رویکرد تالشی کند. شروع منظور این برای را عملی تالشی را دانشگاهی روابط در سیاسی امر از کاراتر تعریفی که میطلبد. عکاسی گروه اصالح برای عقیم نظری بسط 116

61 119 بخش هفتم ما اما در این بین ما دانشجویان و دانشآموختگان عکاسی. در این بخش بیشتر به مسائلی پرداخته شده است که حول خودمان است و به خودمان بر میگردد. از حال و روز فعلیمان از دردهایمان نقد کردن خودمان و دیگری. فرقی نمیکند دانشجو باشیم استاد دانشگاه رئیس دانشکده کارمند وزارت علوم یا حتی فردی بدون تحصیالت آکادمیک هر جا بحث در مورد دانشگاه باشد و هر شخصی در پشت میکروفن قرار بگیرد همه ناقد وضعیت موجود هستند و کسی از وضع فعلی دانشگاه راضی نیست. البته این نارضایتی بهنوبهی خود جای امیدواری است چرا که نشان میدهد تا حدودی بهضرورت تغییر و اصالح در ساختار موجود پی بردهایم اما اینکه چطور این ساختار قرار است اصالح شود و تغییر پیدا کند بهدرستی روشن نیست. به نظر میرسد برای هر اصالح و تغییری نیاز باشد تا مشکالت را ریشهیابی کنیم علل عقبماندگیها را بیابیم و کاستیها را مشخص کنیم تا درنهایت زانیار بلوری پسرفتدانشگاه و دست پیشما بتوانیم به راهحلی برسیم و نسخهای شفابخش در جهت بهبود وضعیت فعلی بپیچیم. تا اینجای کار به نظر میرسد همه باهم اتفاقنظر داشته باشند اما اختالف درست از اینجا به بعد است که آشکار میشود. اینکه ما ریشهی مشکالت را در چه بجوییم و از چه بدانیم کامال بستگی به زاویه دید ما دارد و اینکه دقیقا داریم از چه جایگاهی به مسائل نگاه میکنیم. بسته به جایگاه و نقطه دید ما نهتنها علت عقبماندگیها و ریشهی کاستیها را در چیزهای متفاوتی خواهیم یافت بلکه حتی ممکن است علل یافت شده از نقطه نظرات متفاوت در تعارض با یکدیگر قرار گیرند. درست همینجا است که هرگونه تالش جمعی در جهت بهبود وضعیت موجود جای خود را به کشمکش و درگیری خواهد داد و همین 118

62 121 افتراق خود تبدیل به عاملی دیگر سد راه بهبود شرایط فعلی میشود. کافی است دانشجو باشیم تا انگشت اتهام را به سمت اساتید و مسئولین دانشگاه بگیریم. از بیسوادی و کمسوادی ناالیقی باندبازی و بیحوصلگی آنها بنالیم و تصور کنیم که احتماال اگر اساتید باسواد و افراد شایستهای جایگزین شوند وضعیت بهبود پیدا خواهد کرد. جالب اینجا است که این باسواد و شایسته بودن هم دقیقا مشخص نیست بر اساس چه معیاری قرار است تعیین شود. مثال استاد بداخالق و سختگیر اما دارای مطالعه و کار بلد در حوزهی تخصص خود بهتر است جایگزین استاد خوشاخالق و سهلگیر اما بامعلومات ناکافی شود یا خیر! و البته مسائل دیگری چون اینکه آیا هر فرد کار بلد درزمینهی تخصصی خود مهارت آموزگاری و توان انتقال تجربیات خود را دارد یا نه سنجش دقیق را بازهم سختتر خواهد کرد. حال کافی است نما ۱۸۰ درجه عوض شود و ما در جایگاه استاد قرار بگیریم آنوقت ریشهی مشکالت بیانگیزگی و کمکاری دانشجوها راحتطلبی و سطحینگری آنها خواهد بود و نیز بیکفایتی مسئولین ردهباال نبودن بودجهی آموزشی کافی و دغدغههای معیشتی. احتماال اگر بازهم از زاویه دید دیگری بخواهیم به ماجرا بنگریم مشکل از دانشجویان و اساتیدی است که بدون انتقال و کسب مهارتی خاص بهجای آنکه مولد باشند صرفا مصرفکننده هستند. البته از موارد ناحقی بگذریم که دانشگاه را صرفا به شکل یک بنگاه اقتصادی و محل کسب درآمد نگاه میکنند و بس. به نظر میرسد مشکل آنجا تشدید میشود که در هیچ حالتی حاضر نیستیم انگشت اتهام را به سمت خود بگیریم. اگر ما بیانگیزه و تنبل هستیم علت نه ما بلکه ساختار جامعه و وضعیت دانشگاه است که ما را به این سمتوسو سوق میدهد. ما اگر کمکاری میکنیم و یا با دانش روز همگام نمیشویم علت بیانگیزگی و قدرنشناسی )به لحاظ مادی و معنوی( دیگران است که سبب میشود تالش بیشتری نکنیم و بیشمار استداللهای دیگری ازایندست که سبب میشود کامال خود را بر حق بدانیم و از خود نه در مقام متهم بلکه در مقام شاکی سخن بگوییم. البته که حقداریم و ما هم به نحوی در این ساختار بیمار گرفتار شدهایم. البته که دالیلی که در متهم کردن دیگران ارائه میدهیم دالیلی غلط نیست اما درنهایت قرار است این اتهامها و شکایتها به چه چیزی بیانجامد. اثبات مظلوم واقعشدن ما یا شاید هم دست پیش گرفتن برای پس نیفتادن قرار است دقیقا چه معضلی را حل کند. مرثیه و نوحه خوانی برای دانشگاه را همه خوب از بریم اما هنگام عمل چه سود که خود بهشخصه قدمی بر نداریم. درست است که ما معلول یک شرایط بیمار هستیم اما به نظر وقت آن رسیده که خود را در مقام علت ببینیم. کافی است پیش از آنکه به فکر اصالح علل کاستیها باشیم نقش خود را در این علتها بازیابیم. اگر دانشجو هستیم سخت کار و مطالعه کنیم پیگیری کنیم سطح دانش خود را به حدی باال بریم که هرکسی را در مقام استاد نپذیریم طالب و مطالبهگر باشیم تا افسرده و ناراضی کسب علم را به نمره و پاس کردن واحد و گرفتن مدرک نفروشیم روحیهی انتقادی را جایگزین بیخیالی و چاپلوسی کنیم. اگر استاد هستیم دغدغهی علمی را از هر دغدغهی دیگری باالتر ببینیم تدریس را از سر عالقه ادامه دهیم نه از سر بیکاری هرروز خود را نوآموزی ببینیم محتاج مطالعه و یادگیری و از سیستمهای قدیمی استاد شاگردی به سمت سیستمهای جدید دانشجو محور حرکت کنیم دانشجوی مطالبهگر و منتقد را بر صدر بنشانیم و نوچهپروری را خالف شأن خود و دانشگاه بدانیم و بیشمار موارد دیگر از این دست. درنهایت اگر از پشت تریبون پایین بیاییم تنها کافی است با خود عهد ببندیم که از خود آغاز کنیم و امیدوار باشیم که این آغاز سرآغازی باشد برای رفع کاستیهای دانشگاه. 120

63 123 آغنده رومینا 122 ما کدام و سوژه تأثیر تحت حالتی هر در و همیشه ابژه سوژهای میباشد. است بخشیده وجود سوژه به آنچه و میاندیشد دربارهاش دوخته ابژه به را نگاهش که از میدهد آن از نهایی تفسیر بهعنوان آنچه بنیان که اطالعاتی دادههای و آموختهها آگاهی تجربیات است. شده بنا گرفته جای خود ذهن در همگی سوژه و انتقادی رویکردی با تا آنم بر نوشته این در عکاسی کارشناسی دورهی در تحصیل موضوع به محور آن )دانشجویان( فارغالتحصیالن رویکرد درنهایت و به نسبت که رویکردی و تحصیل دوران طی در بپردازم. میگیرند پیش آموزشی محتواهای بهعنوان ایران دانشگاههای در آنچه فراگیری آل ایده حالت در میشود قلمداد عکاسی رشتهی عکاسی فنون آموزش گروه دو به عمده بهصورت شکلگیری به آنچه آموزش و دیجیتال و آنالوگ تقسیم میکند کمک دانشجو در عکاسانه بینش عکاسی کارشناسی دوران طول اکثر در میشود. بر بیشتر اصلی تمرکز ایران آموزشی فضاهای در ایجاد چگونگی عکاسی دوربین اپراتوری فراگیری عکس یک ایجاد و بصری لحاظ از استاندارد تصویر آشنا به کمتری توجه حال همین در است. چشمنواز هنری نظریههای و تئوریها با دانشجویان کردن راه دادن نشان و دارد قرار عکاسی در بهخصوص در موانع و بلندیها پستیها عکاسانه شعور رشد برای میگیرد. قرار غفلت مورد اساتید توسط راه اپراتوری و عکاسی فنون فراگیری عالقهمند فرد نیز عکاسی متعدد آزاد آموزشگاههای در دوربین میتوان تمرین و ممارست با حتی و است امکانپذیر موجود کتابهای از استفاده با را الزم مهارتهای اینترنت گستردهی دنیای در که فراوانی مطالب و یادگیری امکان فراوانی آورد. دست به است موجود نیست معنا این به عکاسی فنون در مهارت کسب و پیش از بیش بلکه است ارزش کم توانایی این که رد عکاسی تکنیکهای و فنون اهمیت اثباتکنندهی که بخواهد عکاسی فرد اگر اما است امروز دنیای هنر عکاسی خواندن نوشتن دیدن تمرین سالها از بعد را خود بتواند که برسد جایگاهی به روح تزکیهی و فنون در توانایی داشتن تنها بداند هنرمند لقب الیق کافی او برای متوازن عکسی خلق صرف و عکاسی تجربههاست و آگاهیها اینگونه خالی جای نیست. بودن هنرمند اجازهی حقیقت در عکاسی هر به که به کافی میزان به نیز آکادمی محیط در و نمیدهد عکاسی در اساتیدی معدود نمیشود. پرداخته آن انتقال و آموزش به که دارند حضور ایران آکادمیک آموزش میپردازند. دانشجویان به آگاهیها اینگونه واکنش و کردن فکر درست دیدن چه و دیدن چگونه زیبای توهم از دانشجویان کردن خارج دادن نشان تابهحال که عکاسی هر از و میدانند را همهچیز اینکه میگیرند عکس بهتر کشیده نفس زمین کرهی روی الگوهای گذاشتن کنار و یادگیری به آنها تشویق آنها دادن ارجاع و فکری استقالل به دعوت اشتباه آگاهیهایی ازجمله رشدشان بابت خود نفس به نقد کالسهای در آنها بر تأکید کمبود که است میشود. حس دانشگاه عکاسی کارگاههای و عکس با وظیفهشناس و مسئول اساتید این بااینکه حتی تالش تمام راه در موجود دشواریهای و سختیها اما میدهند انجام اطالعات این انتقال برای را خود دانشجویان از بسیاری که است این اصلی مشکل حاضر پیشرفت و یادگیری قصد با کالسها در که کنار به حاضر خود ناخودآگاه دنیای در ولی میشوند دانستههایشان و خود به نسبت تعصبشان گذاشتن پذیرفتن و کردن فکر شنیدن برابر در و نیستند آنچه شنیدن میکنند. مقاومت تلخ حقایق برخی جان و بخراشد را گوش است ممکن است حقیقت به درد این تجربهی بیتردید ولی دهد درد را دیواری و فاصله میشود. تمام افراد رشد قیمت اساتیدی برابر در افراد و دانشجویان از برخی که همهی با و میخرند جان به را سختیها تمام که گوشآزار و تلخ حقایق شجاعانه ناخوشایند شرایط سوژه نگاه اساس بر کردهاند فرض میکنند بیان را ره پایهی بر را آنها سخنان تا میشود باعث محور و )پیشینهها است داده تشکیل را وجودشان آنچه شنیده...( و اطالعات تجربیات روانی طرحوارههای که باشد معتقد موردنظر فرد اگر کنند. قضاوت و معنا در کلمه حقیقی معنای به هنرمندی حاضر حال در برداشت اینگونه آنها از بسیاری ندارد وجود ایران هیچکس دیگر که است این او منظور که میکنند نخواهند خودسازی و شناخت تجربه کسب رشد با و شود تبدیل اصیل هنرمندی به آینده در توانست میبرد. زیرسوال را آنها تواناییهای ضمنی بهصورت داشته انتقاد هنری جامعهی موجود شرایط به فرد اگر برداشت اینگونه میتوانند مذکور گروه همان باشد

64 125» 1 مهتری»مالیخولیای دچار منتقد فرد که کنند همهی که است حالتی در اینها همهی است. گشته که فردی جستوجوی در که ادعاییم این مدعی ما به را ما و کند تصحیح را ما خالصانه و خردمندانه اما میباشیم شود رهنمون است درست آنچه سمت و غرور هستیم حاضر ما از هیچکدام یا اندکی تنها تخریب را خودساختهایم برای که اشتباهی تعصب معصومانه حقیقت اندکاندک دهیم اجازه و سازیم از هیچکدام یا اندکی تنها کند. رسوخ ما وجود درون فرا پا با و بپذیریم را تغییر از ترس تا هستیم حاضر ما خود زیستی امن منطقهی از شدن خارج و گذاشتن را درونی چالشهای و سختی کشیدنمان قد بهای به بخریم. جان به آموزشی محتواهای اصلی سوژهی دانشجویان که هستند عکاسی آکادمیک محیط در ارائهشده این فارغالتحصیالن به سال چهار طی در حداکثر بگیرند تصمیم خود باید آنها میگردند. بدل رشته محیط آن از آنچه هر به نسبت عکسالعملی چه ود کل بهطور آنها دهند. نشان میکنند دریافت در ۱. خوددارند: یادگیری قبال در انتخابی حالت آنها به اساتید توسط که آموزشی محتویات برابر باب است ممکن هم اوقات بسیاری در و میشود ارائه را آنچه هر بگیرند جبهه کلی بهطور نباشد میلشان آگاهانه پردازش هیچ بدون را میدارند دریافت که کسب اجازهی و کنند رد تمام تعصب با منطقی و ندهند. خود به را جدیدی اطالعات و تجربه هیچگونه ساختهاند اساتید و خود بین که فاصلهای دیوارهای ۲. همان از آنچه رسوخ اجازهی کنند خراب شجاعانه را هیچ بدون بدهند خود به میکنند دریافت محتویات درنهایت کنند بررسی سلیم باعقل را آنها تعصبی تصمیم خود شخصی مطالعههای و بررسیها از بعد بهدرستی وقتی مراحل این کردن طی از بعد و بگیرند انتخاب را است موردنظرشان آنچه دستیافتهاند آن کنند. میرهاند. دیگران بند از را انسان مسئولیتپذیری را رویهای چه تا کنند انتخاب مختارند دانشجویان صورت در کنند. اتخاذ خود تحصیل روند طی در میکنند تجربه اوقات آن در آنچه مسئولیت پذیرفتن بسازند. خود برای را سازندهای دوران میتوانند در آموزشی و اطالعاتی کمبودهای برابر در همچنین غیر در و بگیرند کمک خود اساتید از امکان صورت کمک موثق منابع در تحقیق و جستجو صورت این بخش پاسخگوی و کرد خواهند آنها به شایانی بود. خواهند سؤاالت از کثیری که هستند دانشجویان خود این درنهایت رویکرد عکاسی آکادمیک محیط بر را تأثیر بیشترین منکر نمیتوان وجه هیچ به میگذارند. آن روند و امکانات و دروس اطالعاتی و مهارتی کاستیهای این با سال چهار که افرادی اما گشت ارائهشده با ابتدا که رادارند این توانایی زیست خواهند مباحث پیگیری و مستمر تالش با سپس و مسئولیتپذیری در موجود موانع همهی نظرگیری در با هدفمند بدون شوند. محیط این رشد باعث آهستگی به راه بود نخواهد بیتأثیر سازنده و مداوم تالشهای تردید و رشد به عالقهمند و مشتاق دانشجویان حضور و همراهی افزایش برای پرقدرت انگیزهای یادگیری مسیر طول در ایشان همدل و دانشجویان با اساتید آموزشی امکانات و اساتید دانشگاه بود. خواهند آنها دانشجویان این باشند که ممکنی شرایط هر در افزایش و رشد به نسبت رویکردی چه که هستند برای تصمیماتی چه و کنند انتخاب خود آگاهی ار فارغالتحصیلیشان سالهای که خود آیندهی همواره باشد که چه هر ابژه بگیرند. میشود شامل است. سوژه تأثیر تحت آقای سخرنانی به عکاسی«و»فلسفه تهران دانشگاه عکاسی دانشجویان عکس ساالنهی اولین نشست اولین باب در که یادداشتی به 1.اشاره شد. منترش آذرنگ فرشید 124

65 127 جبری و کردن فکر برای است فرصتی دانشگاه گزاره این مصداق بهترین شاید و کردن مشق برای باشد. هنر دانشکدههای سیستم بخواهم آنکه از پیش یادداشت این در من آموزش ن فس که آنم بر کنم نقد را فعلی آموزش در کنم. یادآوری را آن فرصتهای و دانشگاهی»هنرآموزی«سنگر تنها ظاهرا دانشگاه فعلی وضعیت هنر از بحث میتوان که است دانشگاه در تنها است. زمان محدودیت از فارغ سرمایه گردش از فارغ کرد مافیایی. روابط از فارغ و با دانشگاه دانشآموختگان میان تفاوت اصلی علت یا میکنند شرکت مؤسسات کالسهای در که کسانی نشأت همینجا از شدهاند آشنا هنر با تجربی بهطور برای بود چندساله فرصتی ما برای دانشگاه میگیرد. به اجبار البته و تبادلنظر و بحث هنر با شدن آشنا یا چهارساله دورهی یک در هنر تحصیل کردن. مشق هنرگفتمان قواعد کرد کمک ما به دوساله حتی دانشگاه و هنرمند میان نسبت فروغی مهدی هنر تاریخ دورههای گذراندن الزام کنیم. درک را پابهپای نقد تمرین و بصری مبانی هنر فلسفهی بود. دانشگاه موهبت مهمترین عملی آموزش سراغ به مستقیم بهطور اغلب آموزشگاهها و مؤسسات آنجا حتی میروند. نرمافزار و مهارت تکنیک آموزش آموزشگاهها به هنر فلسفهی و تاریخ آموزش پای که آزمون و کنکور روی تمرکز موارد اکثر در میشود باز هرگز آموزشگاه هنرجوی برای سبب همین به است بیآنکه او نمیخورد. گره دانش و اندیشه به عملی کار به شروع سطحی ادراکی با کند درک و لمس را هنر فضای جشنوارهها در عاقبت و میکند خود آثار تولید میشود. ارائه سوم درجه گالریهای گاهی یا مجازی هنری که عکاسی حوزهی در بهویژه روند این حضور میشود. ملموستر است ممتنع اما سهل تحصیالت موارد قالب در که آماتور عکاسان پررنگ اعتمادبهنفس ایشان به ندارند هنری حتی و عکاسی را آنان عطش جوایز کسب برای رقابت و میدهد در میکند. بیشتر کلیشهها نمایاندن متفاوت برای در ایران حرفهای گالریهای دیوار همواره مقابل )بهویژه هنر فارغالتحصیالن و دانشجویان اختیار گالریها در آنچه هرچند است. بوده عکاسی( رشتهی هنری عیار از موارد همهی در لزوما نیز میشود ارائه میتوان دستکم بااینحال نیست برخوردار باالیی عکاس- خودآگاهی میزان ارائه از شکل این در گفت از بیش مراتب به اثرش محتوای و ماهیت از هنرمند بهعالوه است. جشنوارهای و آماتوری خطاهای و سعی عکاس هنرمندان مشهورترین فهرست به نگاهی قدیریان شادی از است نکته همین مؤید نیز ایران آثار گرانترین خالق که تیرافکن صادق و گوهردشتی محمد و مهاجر مهران تا هستند ایران عکاسان بین در رسیدهاند. شخصیتر زبانی به آثارشان در که غزالی همیشه دانشجویان محاورات ترجیعبند بااینوجود کرده ایفا ما رشد در نقشی چه»دانشگاه که است این حتی میکنیم«. تلف وقت فقط دانشگاه در ما است دامن تصور این به گاهی نیز اساتید و مدرسان برخی نشأت کجا از ناامیدانه برداشت این اما میزنند یا است دانشگاه داخل در یأس این منشأ میگیرد آن بیرون در دلیل به دانشگاه یکسو از دو. هر من نظر به دارد پایینی بسیار بازدهی 1 اداری پیچیدگیهای کشور در هنرمندان و هنر شرایط دیگر سوی از و نتیجهی به افراد هنگامیکه و است بیسامان بهشدت دانشگاه گردن بر را تقصیر الجرم نمیرسند مطلوب میبینند. ممکن محمل تنها همچنان دانشگاه بااینحال عدم اما است عکاس( )بهویژه هنرمند پرورش برای آن( خالص معنای )به هنر معبر از درآمدزایی امکان دور هنر از رفتهرفته را آنها فارغالتحصیالن برای روانتر مالی گردش با بازارهایی سمت به و کرده عدم میدهد. سوق سفارشها( و تبلیغات )مثال باعث گالریها و دانشگاهها بین مناسب ارتباط دیوار بر نازل باکیفیت آثاری شاهد یکسو از شده برای فارغالتحصیالن دیگر سوی از و باشیم گالریها حالآنکه باشند. سردرگم خود آثار فروش و نمایش و نقد حوزهی در هنری آثار تولید حوزهی از گذشته و منتقد پرورش بستر مهمترین دانشگاه نیز پژوهش است. پژوهشگر دانشجویان درست جهتدهی عدم متأسفانه به منجر ارشد مقطع رسالهی موضوع انتخاب برای بیارتباط موضوعاتی با متوسط رسالهی دهها تولید منسجم سیاست یک اگر است. شده هم به نسبت حول پژوهشی رساالت از بدنهای دادن تشکیل برای وجود ایران معاصر عکاسی معضالت و موضوعات ریشهیابی مشکالت از بسیاری تاکنون ایبسا داشت لحاظ به ما پژوهشهای دستکم یا میشد حل و اینکه نه و بودند یکدیگر تکمیلکنندهی موضوعی داشته وجود مشابه رسالهی چند موضوعات برخی در کوچکترین موضوعات برخی در مقابل در و باشد باشد. نشده برداشته خألها کردن پر برای قدمی 126

66 129 رفت آن سخن که منسجمی رویکرد است گفتنی که است سالها مهندسی فنی دانشکدههای در در را بزرگ معماهای اساتید است. شده نهادینه و میکنند حل خود دانشجویان پایاننامهی قالب بردارند. روبهجلو قدمی میکوشند مستعد دانشجویان برای میتوانست دانشگاه خود درخشان مجموعههای که کند فراهم امکانی بگذارند. نمایش به گالریها در ویژه شرایطی با را بورسیه مستعد دانشجویان برای میتوانست دانشگاه که نکند فراموش میتوانست دانشگاه بگیرد. نظر در همانند باید و است»هنرمند«پرورش او رسالت برنامهریزی زمینه این در جهان دانشگاههای سایر علمی هیأت اعضای و مدرسان انفعال متأسفانه کند. شده دیده گاه که است رسیده حدی به دانشگاهها بهکلی حتی یا میکنند تلقی افتخار را آن که است میکنند: واژگون را مسأله صورت میروم و میکنم تدریس میآیم فقط _»من باشم«. داشته دخالتی برنامهریزی در نمیخواهم هنرمند رشد بستر نمیتواند اساسا _»دانشگاه قوانین از و باشد یاغی باید هنرمند چراکه شود کند«. عصیان و سکون به دانشجویان انفعال دیگر سوی از لطمه دوچندان هنر حوزهی در دانشگاه ناکارآمدی انجمنهای اهمیت درست درک عدم است. زده بهجای گروهی منافع جایگزینی عدم و دانشجویی دانشجویان ضعفهای مهمترین از یکی شخصی منافع از ناتوانی و درازمدت نگاه فقدان است. ایران در هنر دانشجویان شده موجب درازمدت منافع تشخیص مدت کوتاه در که کنند اقدام کاری برای تنها نهادهای از فردی اعتبار کسب یا پول به را آنها بهبود امکان از ناامیدی مهمتر همه از برساند. مشهور رسوب )که ایران فرهنگی و سیاسی اجتماعی فضای دغدغهی تنها شده باعث است( متمادی دهههای جغرافیای در فردی رشد دانشجویان از بسیاری باشد. ایران از خارج این طی در میتوانست که بود فرصتی دانشگاه در ارزشگذار و تعیینکننده نهادی به دهه چند بیشک چراکه شود تبدیل ایران معاصر هنر عرصهی بسیار همچنان دانشگاه کاستیها همهی علیرغم ایران هنر غیردانشگاهی نهادهای از غنیتر و سالمتر گالریهای و فرهنگ وزارت زیرمجموعههای ازجمله حتی معتقدم اوصاف این همهی با است. خصوصی اداری موانع تمامی باوجود غبارآلود فضای همین در محصور را ما فرودست و فرادست از که فرهنگی و به دانشگاه تبدیل برای جمعی همت اگر است کرده»میتوانیم«باشد داشته وجود هنر سکاندار نهاد این امید این نبود اگر که برداریم روبهجلو گامهایی نمیکردم. سیاه سطرها منتظر جاده سر فاتحی علیرضا که خواست من از پیش چندی سردبیر جناب حدود حاال که عکاسی دانشجویان از یکی بهعنوان دارم حضور دانشگاه فضای در که است سال هفت جدیتر کمی که بنویسم فضا این مورد در یادداشتی بحثی باب که شاید باشد خودمانی صحبتهای از درس بهبود به بشود کمکی و بازشده مورد این در را مباحث از دسته این مشکل ایشان دانشگاه. و که بود این بر تأکیدشان و کردهاند درک بهخوبی شکوه از که باشد بهگونهای نوشتهها شماره این در -که اساتید و دانشجویان بین معمول شکایتهای و و خیابان و خانه در و نیست هم دانشگاه خاص البته شاید خالصه و کتاب و مجله و روزنامه و تلویزیون اساسیتر گرفته فاصله هستیم- درگیرش همهجا در شاید و بخوانیم و بنویسیم موضوع این دربارهی بار هر بار چند و چندین بپردازیم. مباحثه به حتی شکایت نادرست رفتار این از کردم سعی جهتی از و مالک این با که بنویسم چیزی و برگذرم کردن بعد نشد. که نشد ولی باشد. داشته همخوانی معیار به باز که میدیدم آمادهسازی پاراگراف دو یکی از هستم شکایتهایی همان طرح حال در دیگر شکلی میان در و هنر دانشگاه نیمکتهای روی بهکرات که موضوع این از میزدیم. را حرفش همدانشگاهیها نکند که میکردم فکر این به و بودم شده ناراحت که ندارم و نداشته دیگری حرف شکایتها این جز دادم اجازه و گذاشتم کنار را مسئله روزی چند بزنم. روز چند این بماند. باقی پشتها و پس آن در جایی باریک بهجاهای داشت کار شد هفته چند به تبدیل با اینکه تا میآمد. سر به داشت هم مهلت و میکشید بگذار گذشت مانع این از نمیشود گویا گفتم خودم مورد در کردن کنجکاوی و کشیدن سرک بهجای نقش و دیوار این خود به شکایتها دیوار آنطرف قد اساس و پایه کدام بر که ببینم و بنگرم نگارش و تصمیم این سردبیر آقای که امیدوارم است. برافراشته تعبیر پیشرفت برای عزم نبود و تنبلی به را من کردارها و رفتارها از برخی که است درست نکنند. کنار است بهتر و میگیرند قرار مذمومات ردهی در تا که عقیدهام این بر بهشدت من اما شوند گذاشته از که ببینیم و کنیم توجه آنها به باید هستند وقتی البته میدهیم. انجامشان چرا و میگیرند ریشه کجا نیست کردن ریشهکن تضمین ریشه به رسیدن ادبیات و هنر دربارهی هم دیگر کسان بسیاری چه عکاسی همین مورد در حتی و فرهنگی مسائل و 1.bureaucratic 128

67 131 متأسفانه و میگویند و گفتهاند باب این در خودمان هم خودشان چهبسا و میشوند فراموش راحت خیلی دغدغهمندان از یکی قول به شاید میکنند. فراموش میآموزم و آموختهام بسیار او از که عکاسی و هنر آن در که نباشد این جز وضعیت این از برگذشتن راه روزی درنهایت شاید کنیم نگاه خیره و خیره و خیره به و کردیم مشاهده آن در را خودمان واقعی نقش رسیدیم. خودشناسی شدم. دانشگاه وارد که بود ۱۳۸۹ سال در من و گذراندم هنر دانشگاه در را عکاسی کارشناسی دوره تهران دانشگاه زیبای هنرهای دانشکده در هماکنون عکاسی رشته ارشد کارشناسی دوره گذراندن مشغول اگر و بوده»خوب«بهاصطالح درسم همیشه هستم. کنند تشویق را ل محص ابتدایی دوران مثل بود قرار بینصیب آفرین چندینوچند کارتهای از احتماال احساس هیچوقت چرا نمیدانم حال این با نمیماندم. حس و نکرده تجربه شنیدهام چنانکه را»موفقیت«نادرستی و درست جهت هر در جهتی در که نکردهام به ابتدا همیشه معمول طبق هستم. حرکت حال در مغموم هم خیلی و کردم شک خودم تواناییهای دانشجوهای و دوستان صحبت پای وقتی اما شدم همهگیر که انگار مشکل این که دیدم نشستم دیگر کسانی بیشتر مینالند. آن از بزرگ و کوچک و است خیلی دارند قرار من به شبیه موقعیتی در که ندارند خود نزدیک حتی آیندهی از روشنی تصویر رهنمون شرق به را آنها بعدیشان قدم نمیدانند و شد دستگیرم نکته این از آنچه غرب. به یا کرد خواهد بگذاریم قدم آن در بتوانیم ما که راهی که بود این که نمیدانیم هم ما خود گویا و ندارد وجود اساسا مسافری به شبیه بسازیم. باید چطور را راه این این با گاهی و ایستاده منتظر جاده سر که شدهایم گاهی و اینطرف به گاهی آنیکی با گاهی و سواره حرکتهایی درنهایت اگرچه و میرود آنطرف به و برود میخواهد کجا به که نیست معلوم اما میکند اینجا به چگونه که شد سؤال برایم کجاست. مقصدش چرا و رسیدهایم همان از که بود کننده آشفته افکار این درنتیجه جستجوی در دانشگاهی تحصیل ابتدایی سالهای اصال یا تجسمی هنرهای هنر عکاسی مشکالت کتابها برآمدم. ارتباطم در آن با که فرهنگی حیات به نشستم. افراد صحبت پای و خواندم نوشتهها و دسته این در کردم سعی و انداختم نگاه اطراف و دور مرحلهی به روزی که شاید بشوم دقیق مسائل از خیلی و شد دستگیرم چیزهایی رسیدم. چارهجویی نظرم به خودم فهم و درک حد از باالتر هم مسائل از و بارها که داشت وجود نکتهای اگر بااینحال آمد. -اگر ما فرهنگ و هنر تاریخ در دیگر بارهای و بارها ما- حیات تاریخ در بگویم و بدهم تعمیم نخواهم ما بداخالقی یا بیاخالقی نکته آن برخوردم آن به که است رفتارهایی یا رفتار اخالق از منظورم بود. چندان شاید بمانیم. پایبند آنها به و باشیم برگزیده عکاسی با رابطه در بحث که نرسد نظر به درست باید ولی کنیم مرتبط اخالق بحث به را دانشگاه و به خیابان و خانه از را پایمان وقتی ما که پذیرفت در بنیادینی تغییر الزاما میگذاریم دانشگاهی فضای نیست هم تضمینی و نمیدهد رخ کردارمان و رفتار بشویم. فرهیختهتری آدمهای فضا این به ورود با که ای نیست هم پیچیدهای چندان مسئلهی البته پیچیده میتواند دانشگاه محدود حوزهی در دستکم خاطر به که است بدیهی تقریبا مسئلهای نباشد. شده دشوار بسیار آن کردن حل بداهتش همین قاعده و اصول نیازمند دانشگاه مانند فضایی است. ولی بگذارد. چندانی تأثیر نمیتواند آن بدون و است جور قاعده و اصل با هنر هنری پیشروان ما نظر در کرد. قفس در را هنر نباید بهاصطالح و درنمیآید هر و کند پرواز رها و آزاد که گذاشت باید را هنرمند این دانست. غایی منزلگاه را همانجا نشست که جا چون که است نادرستی تصورات دیگر دستهی از هم از وجود تمام با برمیدارد ما دوش از را مسئولیت از دفاع برای حاضریم حتی و میکنیم استقبال آن تعبیر آن به من اما برویم هم محاکمه میز پای آن شاعران به خطاب که قائلم معاصرمان شاعر زیبای زندان را ضابطهها از رهایی»تا میداد هشدار جوان میکنیم که کاری با را تکلیفمان اگر ما 1 نکنند!«خود پایمان نمانیم پایبند خود تصمیم به و نکنیم روشن زد. خواهد لنگ همیشه بهاصطالح و ساده بسیار شدم آشنا کتابی با پیش چندی آمریکا عکاسی جامعهی در میگویند که دلنشین نام است. افتاده مقبول بسیار یادداشتهای عکاسی:»آموزش کتاب پ رکیس فیلیپ آن نویسندهی و گردآورده«مسائل که ساده بهغایت است کتابی است. زبانی با و مدرن نگرشی با را عکاسی اساسی نویسنده میکند. بیان گفت و گپ زبان به نزدیک بهعنوان را سؤاالتی کتاب ابتدایی صفحات همان در مشخص عکاسی دانشآموزان برای خانهتکلیف به تمامتر هرچه فکر و دقت با باید که است کرده هستند: ازاینقرار سؤالها بدهند. پاسخ آنها چیست هنر چیست جهان در هنرمند کارکرد چیزهایی چه با هنر تولید جریان در میخواهید شوید درگیر را موسیقی( و نقاشی )مثل فعالیتها برخی چرا مهندسی )مانند دیگر فعالیتهای و میدانیم»هنر«نمیدانیم هنر را جامعهشناسی( و یا»تبلیغاتی«هنرهای و»زیبا«هنرهای تفاوت چیست در»کاربردی«میکنید نزدیکی احساس زنده هنرمند کدام با میکنید نزدیکی احساس مرده هنرمند کدام با چیست هنر تولید جریان در»استعداد«کارکرد چگونه اقتصادی و سیاسی جهان و هنر بین رابطهی است دارد ارتباطی چه )معنوی( مذهبی جهان با هنر 2 دارند باهم رابطهای چه طبیعت و هنر 130

68 133 مربوط میکند مطرح پ رکیس که سؤاالتی بیشتر ما که موضوعی همان یعنی هستند هنر تعریف به میگیریم یاد ابتدایی ترم چند در هنر دانشجوهای و بدانیم بیپاسخپرسشهای دسته از را آن خامی سر از حتی و بیهوده عملی را کردنش دنبال کالسهای در هنر دانشجوهای ما کنیم. تلقی مورد در که گوناگونی نظریات با عموما دانشگاه تصور این کمکم و میشویم آشنا مطرحشده هنر طول در که تعاریفی که میگیرد شکل اذهانمان در عصر در ما حاال و شدهاند رد بهعملآمده هنر از تاریخ هک عصری یعنی بهغلط که میبریم سر به پساتعریف بیهوده اگر هنر تعریف در کوششی نوع هر آن در از را نتیجهای انتظار و امید نباید دستکم نباشد فعالیتی نوع هر قاعدتا احوالی چنین در داشت. آن اعتبار اندازه یک به بدهند انجام هنر دانشجویان که میشود تلقی امتیاز فینفسه تکثر و تنوع داشته میگردد: مایه این در چیزی هنر تعریف بهترین و مشکالت از میکنند«. هنرمندان که است»هنرکاری چنین نتیجهی بگذریم اگر تعریف این درشت و ریز موضعی کسی اگر که است این طرف یک از وضعی و لقب هزار با کند دفاع آن از و انتخاب را مشخص دیگر طرف از و میشود حمله او به نفرین و لعن که میآید پدید نارضایتی با آمیخته سنگینی سکوت بههرحال چه است نقد بودن ناممکن همین حاصل و سمت به زمان ورزیهای هنر انواع میان از هرکسی رضایت که میخواهد بتواند اگر و دارد گرایش سویی هنری گوناگون فعالیتهای از را خودش نارضایتی یا اعالم اگر رفت وصفش که اوضاعی با اما کند اعالم نارضایتی ابراز اگر و میگویند منافعش از کند رضایت یک در بگویم: سادهتر دارد. دشمنی میگویند کند به که کلماتی از یکسانی تعریف شما و من اگر گفتگو چهبسا افراطی حالت در باشیم نداشته میبریم کار جانانهای کشیدهی شما و کنم سالم شما به من که را من گفتن سالم چراکه بخوابانید من گوش در کردهاید. برداشت داشتهام قصد ازآنچه متفاوت کامال بحرانی وضعیتی را آن میتوان که وضعی چنین در باهم توانست نخواهیم بههیچعنوان نفر دو ما دانست نخواهد پیش هم یکقدم ما گفتگوی و کنیم گفتگو قدر و قضا به نخواهیم اگر حالتی چنین در رفت. 3 نامتناهی میمون آن منتظر نخواهیم و جوییم توسل کند تایپ برایمان را شکسپیر آثار کل تا بمانیم از را تعاریفمان که است این میماند که راهی تنها بمانیم وفادار تعاریف این به و 4 کنیم یکی کلماتمان و پیدا چه طرف دو از یکی روز آن فردای اگر چه بازنخواهیم بگذارد پا زیر را تعریف این نهان در چه دوطرفهمان رابطهی در مشخصی دستاورد توانست را تعریف علنا طرفین از یکی اگر بیاوریم. دست به اما خط سر به گشت خواهیم بر باز بگذارد پا زیر پنهانی بهصورت یکطرف که است حالتی آن از بدتر کار نهتنها حالت این در بگذارد: پا زیر را تعریف پیدا نادرستی تصور بلکه رفت نخواهد پیش کار از و هستند یکی ما تعاریف اینکه بر مبنی میشود که ما سکونتگاه در نه مشکالت گلآلود سرچشمهی ما میان به را راهش آبادی ناکجا کدام نمیدانم از غریبی و عجیب محصوالت اینکه ضمن است بازکرده و ما نه که شد خواهد پیدا ظاهری تفاهم این از هم پی آنها ماهیت به توانست نخواهد دیگر هیچکس نه پیداست قراین و شواهد از که آنطور متأسفانه ببرد. حد تا اینکه با و است دوم همینگونهی از ما وضعیت کنار و گوشه از بارها و بارها و میدانیم را این زیادی را ا شکال این جریان وسط از درست گاهی حتی و هم کنار نیستیم قادر همچنان اما کردهاند گوشزد و قرص اینکه یا برسیم توافقی به باهم و بایستیم کنیم. مخالفت یکدیگر با رودررو محکم تعریف سر بر مشخصی موضع به نتوانیم وقتی تا البته و برسیم اخص بهطور عکاسی و بهطورکلی هنر زمینهها همهی در گفتگو باب وقتی تا آن از باالتر که که زمانی تا و باشد نشده باز دانشگاهیان ما میان جاروجنجال دنبال به حال وضعیت تعریف بهجای گفتوگویی»هر نقاش دبیری بهرام قول به باشیم 5 است«. توهم یک ۱۳۷۸( آگاه )تهران: سیب! این است تلخ چه آتشی 1.منوچهر ۱۱. ص 2.Philip Perkis, Teaching Photography: Notes Assembled, (Rochester, NY: OB Press and RIT Cary Graphic Arts Press, 2005), p. 20. تصادفی بهطور میمون یک اگر نامتناهی میمون قضیهی بر 3.بنا بهصورت را کار این و بفشارد را تحریر ماشین یک کلیدهای تایپ را متنی هر یقین به قریب بهاحتامل دهد ادامه نامتناهی را. شکسپیر ویلیام کامل آثار مثال کرد خواهد نیست نادرست و درست از صحبت اینجا در که است ذکر به 4.الزم شکل حرکتی تا است طرف دو میان تفاهم دارد اهمیت آنچه و کرد نگاه را رس پشت جلوتر بتوان که شود پیموده راهی و بگیرد پرداخت. تعمق به آن مورد در و افسانهها: و آدمها نژاد شاهرخی محمدرضا و دبیری 5.بهرام ۲۰. ص ۱۳۸۷( چشمه نرش )تهران: دبیری بهرام با گفتوگو بههیچعنوان را آکادمیک متون انسجام نوشته این که 6.میدانم میکنم. عذرخواهی فرهیخته خوانندگان از بابت این از و ندارد این در که مشکلی مرتبهی که داده نشانم من شخصی تجربه دیگر مشکالت و مسائل از خیلی از کردهام تأکید آن بر بارها نوشته موقوف راهحلها از بسیاری کردن آزمایش امکان و است باالتر ما طرف از است. مشکل این کردن حل برای راهی کردن پیدا به نوشته این در را شنیدهام و خوانده چه هر که داشتم عزم دیگر کار این با ندارم قصد البته نیاورم. چندانی نقلقول و بگذارم کنار سخن هیچ آورندهی را خودم و باشم داشته زمینهای هیچ در ادعایی پذیرفتهام که تأثراتی و تأثیر از که بود این هدف بدانم. نویی مطرح خود پیراسته و آراسته نهچندان زبان به اینجا را حاصلش کنم. 132

69 برافراشته نیمه پرچم یک باب در اسدی سها 135 هشتم فصل برافراشته نیمه پرچم عکاسی فعالیتهایدانشجوییودانشآموختگان این و روزها این در که است مواردی جمله از برداشته که پرچمهایی است. نیاز بسیار وضعیت نیمه حالت در اکثرا متاسفانه ولی میشوند ود رو پیش مقالهی دو در میمانند. رها برافراشته با مستقیم ارتباط در که سالها این مهم فعالیت و توصیف مورد است دانشآموختگان و دانشجو میگیرد. قرار تحلیل و یافت پایان فرهنگی انقالب دوره اینکه از پس عکاسی رشتهی شدند بازگشایی دوباره دانشگاهها دانشگاه ابتدا در بازگشت. عالی آموزش فضای به نیز پذیرای صداوسیما دانشکده و هنر دانشگاه تهران و بودند کارشناسی مقطع در عکاسی دانشجویان بهصورت عکاسی رشته هرسال در تاریخ بعدازآن مقطع مدتی از بعد میپذیرفت. دانشجو آکادمیک نظر در عکاسی رشتهی برای نیز ارشد کارشناسی و بود آن آغازکنندهی هنر دانشگاه که گرفتهشد تاسیس تهران دانشگاه در سالها باگذشت سپس اعم دانشگاهی سیستم هم حاضر حال شد.در علمی و نور پیام سوره دانشگاه آزاد دانشگاه از عکاسی دانشجوی قابلتوجهی تعداد به کاربردی نظر به غیرعادی کمی موضوع این که میپذیرند دارد. بیشتری صحبت جای و میرسد شدن سازماندهی نیاز ۸۰ و ۷۰ دهههای در برداشتن به منجر که میشد حس بسیار عکاسی هنرهای از رشته این اعتالی راه در مهمی قدمهای یافته سازمان حرکتهای نخستین گردید. تجسمی تأسیس طریق از ابتدا عکاسی ارتقا بهمنظور شده گذاشته بنیان محلی انجمنهای و کوچک کلوپهای نفت صنعت شرکت عکاسی انجمن از میتوان شد. برد. نام ایران عکاسی انجمن اولین بهعنوان آبادان ابراهیم زندهیاد توسط ۱۳۳۷ سال در که انجمن این اعضای مخصوص تنها گشت تأسیس هاشمی جنگ زمان در و بود نفت شرکت کارمندان و فرهنگی شد. یکسان خاک با عراق و ایران تأسیس قالب در عکاسان تالش چندی از پس به فزایندهای سرعت تخصصی و بومی انجمنهای قطعی ضرورت مسیر این طی در و گرفت خود اجتنابناپذیر را ملی سطح در فراگیر انجمنی تشکیل جدی کامال شکلی به بار نخستین برای اینکه تا کرد از نفر سی از متشکل گروهی ۱۳۸۳ شهریورماه در آموزشی نهادهای تخصصی انجمنهای نمایندگان گرد ایران هنرمندان خانه در عکاسی نشریات و را ایران عکاسی ملی انجمن تأسیس تا آمدند هم مبنای بر که نشستها این نتیجه کنند. برنامهریزی آزاداندیشی اصول اساس بر و نوآورانه کامال تصمیمی ایران عکاسان انجمن و رسید سرانجام به بود فراگیر و )NGO( مردمنهاد سازمان اولین بهعنوان 134 عکاسی فارغالتحصیالن فرهنگی انجمن پیرامون یادداشتی

70 رسید. تصویب به کشور وزارت در عکاسی هنر در صورت دو به انجمنها که است ذکر به الزم : 1 NGO یا م ن س یا مردمنهاد انجمنهای ۱- هستند: که میکند اشاره سازمانی به خود معنای درکلیترین نمیشود. محسوب دولت ساختار از بخشی مستقیما دولت از مستقل مردمنهاد سازمانهای از بسیاری کمکهای راه از سازمانها این بودجه و هستند دولتی سازمانهای کمک با نیز مواردی در و مردمی انجمن میشود. تأمین روشها این از ترکیبی یا دولت عکاسان انجمن و ایران مطبوعاتی عکاسان صنفی مردمنهاد انجمنهای از نمونهای فرهنگی میراث این کنترل :GGO یا دولتی انجمنهای ۲- میباشند. فرد و است دولت نظر تحت کامال انجمنها از نوع و دخل نمیتواند دولتی سیستم از غیر گروهی یا عکاسان انجمن باشد. داشته آن مدیریت در تصرفی جوانان سینمای انجمن و مقدس دفاع و انقالب دولتی نظام بر مبتنی و انجمنها نوع این از نمونهای هستند. آکادمیک آموزش متمادی سالهای طی در بسیاری دانشآموختگان ایران در عکاسی رشته از حمایت برای قطعی الگوی هنوز اما شدند تربیت در اینکه تا نداشت وجود رشته این فارغالتحصیالن فارغالتحصیالن فرهنگی»انجمن ایدهی ۱۳۸۲ سال اقدام و رسید آقایی مجتبی ذهن به ایران«عکاسی در و خاص چهارچوب در انجمن این تأسیس به نمود عکاسی رشته دانشآموختگان از حمایت جهت گشت تدوین انجمن این برای نیز اساسنامهای و و بیست مناسبت به ۱۳۸۷ سال در درنهایت و دانشگاهها در عکاسی رشته شدن دایر سال پنجمین مدرک دارای آقایی مجتبی شد. شناخته رسمیت به دانشگاه زیبای هنرهای دانشکده از عکاسی لیسانس دانشگاه از فرهنگی امور مدیریت فوقلیسانس و تهران جشنواره دبیر حاضر حال در و است طباطبایی عالمه نفر ۹ همراه به او میباشد. نیز فجر تجسمی هنرهای دانشگاه تهران دانشگاه اساتید از همگی که دیگر مؤسس هیئت بودند صداوسیما دانشکده و هنر که انجمن مؤسسان دادند. تشکیل را انجمن این تهران و هنر دانشگاههای فارغالتحصیالن از ترکیبی آقایی مجتبی ۱- از: عبارتاند بودند صداوسیما و ۴- جوادیان امیرعلی ۳- ستاری محمد ۲- سربرزه هاشمی میر عباس سید ۵- کرمانی روح زنده مسعود بدرفر محمود ۷- حاجیآبادی چراغی جهانگیر ۶- سلیمانی فرهاد ۹- فراهانی داودآبادی علیاصغر ۸- رحیمیان. مهدی محمد ۱۰- برای زمان همان در آقایی مجتبی گفتهی به بنا تهران دانشگاه وقت مسئولین با ایده این شدن عملی مواجه نیز آنها زیاد استقبال با که شد صحبتهایی از و بود کالم حد در فقط آنها پشتیبانی اما گشت برای مکانی دادن اختصاص مانند معنوی حمایتهای اعضای البته کردند. امتناع نوپا انجمن این گرفتن پا میزبانی به را جلسه چند هدفگذاری از بعد انجمن و انقالب عکاسان انجمن جمله از مختلف مکانهای عضوگیری آن از پس اما کردند برگزار مقدس دفاع انجام رأیگیری اساس بر اساسنامه طبق باید که دالیل از یکی شاید البته نگرفت. صورت میشد تأسیس ازدیاد زمان آن در انجمن این به بیتوجهی بود. عکاسی انجمنهای سایر مدیریت حوزه میان در که انجمنهایی این از یکی برای را هویتی و کرد باز جا کشور کالن و میانی که بود بحران عکاسان انجمن نمود ایجاد عکاسی ۱۳۸۳ سال در آقایی مجتبی توسط نیز انجمن این در وقایع مستندسازی بهمنظور و بم زلزله از پس این تأسیس پی در شد. تأسیس بحرانی زمانهای عکاسان و انتظامی نیروی بین تفاهمنامهای انجمن در بهجای را گروه دو این که گردید منعقد عضو در تا میداد قرار یکدیگر کنار بودن هم مقابل شکل بهترین به وقایع مستندسازی بحران مواقع و بیتوجهی با نیز انجمن این متأسفانه شود. انجام شد. کمرنگ مسئولین عدمحمایت آلبوم در آیا که میگردد مطرح سؤالی حال ایجاد به تصمیم عدهای که بود کم چیزی انجمنها گفتهی به بنا گرفتند عکاسی فارغالتحصیالن انجمن میتوانیم مؤسس هیئت اعضای از یکی آقایی مجتبی به تا که شویم متوجه اولیه سرانگشتی حساب یک با عکاسی فارغالتحصیل هزار پنج و بیست از بیش امروز از ارشد کارشناسی و کارشناسی کاردانی مقاطع در این که است این اصلی مسئله داریم. کشور عالی نظام جایگاه به فارغالتحصیلی از پس آیا هستند کجا افراد دستیافتهاند رشته این در خود موردنظر این در عضویت برای الزم»شرط گفت: آقایی بود این است پیدا نامش از که همانطور انجمن گرفته فرا آکادمیک صورت به را عکاسی اعضا که دانشجوی واقع در باشند. شده فارغالتحصیل و داشته ویژهای جایگاه که میشود تربیت عکاسی فراهم برای تالش انجمن این اهداف از یکی باشد. قابلیتهای معرفی جهت الزم زمینههای ساختن جهانی و ایرانی جامعه به ایرانی عکاسان و عکاسی عکاسی فارغالتحصیالن شغلی آینده تأمین البته بود. نگاه اصل در نبود. فارغالتحصیالن انجمن عهده بر دارد وجود کشور در انجمن تعریف به نسبت غلطی و است متفاوت کامال صنف با انجمن تعریف زیرا به واقع در صنف گرفت. اشتباه هم با را دو این نباید و لوازم میتواند و میباشد اعضا صنفی حقوق دنبال کند. فراهم اعضایش برای رفاهی خدمات و تجهیزات که است ممکن البته نیستند اینگونه انجمنها اما هدف درواقع اما بدهد هم صنفی خدمات انجمنی میباشد. رشته آن ارتقا و پیشبرد انجمنها اصلی داشت انتظار میتوان انجمنها از که خدماتی از در عضوش از که صورت این به است حقوقی خدمات رونق برای کند دفاع و حمایت احتمالی مشکالت برابر خدماتی و آموزش کند تالش شغل و رشته آن ارتقاء و است اجتماعی پایگاه یک انجمن بهنوعی دهد. ارائه را 136

71 139 میباشد کسبوکار واحد یک مانند صنفی واحد اما متمایزند. هم از انجمن( و )صنف دو این طبیعتا و کشور در انجمنهایی که ابتدا از هم دلیل همین به گاهی ماندند. باقی بالتکلیف بهصورت شد تأسیس اما کرد ثبت موسسه اسم به را آنها ارشاد وزارت وجود ارشاد وزارت در انجمن اسم به چیزی اصل در باشند دولتی ارگانهای از یکی تابع اینکه مگر ندارد. فیلمسازان انجمن یا جوانان سینمای انجمن مانند باید انجمنها که شد اعالم مدتی از بعد مستند. اجتماعی رفاه و کار تعاون وزارت از زیرمجموعهای خصوصی به جایگاه هیچ انجمن هم آنجا در اما باشند همهی پس صنف! میشود صورت آن در چون ندارد. بهصورت تا کردند تجمیع کشور وزارت در را انجمنها انجمنها به احزاب جریانات البته که بیایند در حزب میباشند.«نزدیکتر فارغالتحصیالن فرهنگی انجمن مهم اهداف از به میتوان است ذکرشده اساسنامه در که عکاسی کرد: اشاره موارد این و فارغالتحصیالن نیازمندیهای ۱ -شناسایی کشور پژوهشی و علمی آموزشی اجرایی مراکز خدمت جهت مناسب زمینه ایجاد برای تالش و توسعه و جامعه به فارغالتحصیالن بیشتر هرچه ۲ -گسترش کشور. عکاسی هنر و فرهنگ دانش تبادل و عکاسی فارغالتحصیالن بین ارتباط و فرهنگی تخصصی علمی عملی تجارب و دانشگاه بین ارتباط ۳ -توسعه آنان. هنری دانشگاه امکانات متقابل بهکارگیری بهمنظور جامعه پژوهشی علمی گوناگون های درزمینه انجمن و مشکالت انعکاس و عکاسی رشته هنری و فرهنگی دانشگاه. به جامعه در عکاسی رشته معضالت و های درزمینه آموزشی جزوات و کتب ۴ -تدوین راهنمایی ابتدایی مقاطع جهت عکاسی گوناگون و سازمانها همکاری با دانشگاه و هنرستان دبیرستان تخصصی اطالعات و دانش ۵ -افزایش ذیصالح. مراکز تازهترین با آنان آشنایی و اعضاء هنری و فرهنگی منزلت و جایگاه تبیین عکاسی حوزه در پیشرفتها ارتباط ۶ -برقراری عکاسان. حقوقی و عکاسی حقیقی داخل در عکاسی هنری و علمی مراکز و تشکلها با چندمنظوره تعاونی ۷ -تأسیس کشور. از خارج و بهمنظور تالش ۸- کشور. عکاسی فارغالتحصیالن رشته فارغالتحصیالن و متخصصان معرفی و شناسایی تخصصی مجامع مطبوعات رسانهها به عکاسی کارشناسی بدنه تقویت بهمنظور... و عمومیها روابط تالش ۹- کشور. اجرایی دستگاههای در عکاسی اطالعاتی بانکهای تخصصی کتابخانه ایجاد برای عکاسی حیطه در تخصصی موزه و اطالعرسانی تحقیقاتی انتشاراتی پژوهشی پروژههای از حمایت عکاسی. فعالیتهای حوزه در نمایشگاهی و هنری انجمن. اعضای معنوی و مادی حقوق از حمایت ۱۰- ایران«عکاسی فارغالتحصیالن»انجمن ایدهی هرچند ماند. باقی سالها همان در تئوری صورت به برزخی حالت در اما شد فعال نه و ابطال نه که از سال چندین گذشت از پس امروز گشت. رها هر از بیش برافراشته نیمه انجمن این پایهگذاری عکاسی تا میشود حس وجودش به نیاز دیگری زمان دهد. نجات ترحمآمیز وضعیت این از را کشورمان انجمنها تعداد افزایش به توجه با حاضر حال در انجمنها این که میرود انتظار عکاسی حوزهی در این فارغالتحصیالن برای ویژهای امتیاز و جایگاه نیفتاده اتفاق این متأسفانه اما باشند قائل رشته از یکی که ایران عکاسان انجمن مثال طور به است. افرادی برای میباشد رشته این انجمنهای مهمترین نسبت آموختهاند آکادمیک بهصورت را عکاسی که ویژهای امتیاز و نداده قرار خاصی اولویت افراد دیگر به شرایطی چنین آمدن پدید است. نگرفته نظر در نیز برای مشخص منزلی فقدان دالیل از یکی میتواند باشد. عکاسی فارغالتحصیالن فارغالتحصیالن انجمن که مهمی کارهای از یکی تعاریف و مبانی اصالح دهد انجام میتوانست عکاسی نسبت اندیشه و تفکر طرز همچنین و عکاسی اصلی اصالح زیرا بود جامعه در هنر این وجودی فلسفه به میشود منجر نگرشها طرز تغییر به تفکرها طرز خواهد تأثیرگذار نتیجه و عملکرد روی درنهایت و ایران عکاسی فارغالتحصیالن انجمن نهایت در بود. عکاسی موقعیت و جایگاه ارتقای در میتوانست باشد. داشته تأثیرگذاری بسیار نقش کشور در انجمن که مهمی کارهای از یکی مثال بهطور دهد رواج را آن و کند آغاز میتواند فارغالتحصیالن عکاسی رشتهی فارغالتحصیالن پتانسیل از استفاده درواقع است. عکاسی آتلیههای تأسیس جهت در مقطع فارغالتحصیل یک حداقل وجود اجبار و الزام آتلیه راهاندازی مجوز کسب برای عکاسی کارشناسی اطالعات و هنری دید هم تا میشود باعث عکاسی به هم و شود منعکس کار بازار فضای در دانشگاهی ببخشد. بیشتری ارزش و شأن عکاسی آتلیه آن عکاسی فارغالتحصیالن انجمن شدن احیا قابلیت البته است. بررسی مستلزم فوقالعادهاش اهداف آن با این برای که پیشینهای به توجه با حاضر حال در برپایی برای مثبتی قدمهای میتوان دارد وجود انجمن به تازهنفس و جوانتر افراد به که برداشت آن دوباره است. نیاز قدیمی اساتید تجربیات و پشتیبانی همراه در جدیدی فصل برسند سرانجام به اگر که قدمهایی خورد. خواهد رقم کشورمان عکاسی NGO بهاختصار و Non governmental Organization انگلیسی 1.به منابع: فهرست ۹۵ تیر رسبرزه آقایی مجتبی با اسدی سها -گفتگوی

72 141 مرتضي كريميان عقدا دربارهی جشن عکس ذیل فعالیتهای دانشجویی در دانشگاه میتوان به موضوعات مختلفی پرداخت ام ا تشکیل انجمن علمی از ضروریترین فعالیتهای دانشجویی در هر رشتهای محسوب میشود. از مهمترین مسئولیتهای انجمن علمی نیز میتوان به چاپ نشریات و برگزاری جشنها و جشنوارهها اشاره کرد. برگزاری جشن عکس در دانشگاه هنر یکی از مهمترین فعالیتهای دانشجویی عکاسی به شمار میآید به همین دلیل بررسی و تحلیل»جشن عکس«موضوع یادداشت من قرار گرفت. در این یادداشت ابتدا تاریخچه مختصری از دورههای اول تا چهارم جشن عکس را بیان کرده و سپس روند برگزاری دوره پنجم و ششم را که خود شاهد برگزاری آن بودهام بهطور مفص ل شرح خواهم داد و درنهایت به آسیبشناسی و تحلیل کلی جشن عکس و مشخصا دوره پنجم و ششم خواهم پرداخت. اولین جشن عکس نخستین جشن عکس دانشگاه هنر در آذرماه ۱۳۸۵ به دبیری»حمید صفآرا«آغاز به کار میکند. در این دوره از آثار شهید حسن قریب در اولین سالگرد شهادتش نمایشگاهی برگزار میگردد. همچنین از عکسهای برگزیده این دوره با موضوع»عکاسی طنز«و»خدا در شهر«نیز نمایشگاهی برپا میشود. نشستهایی با حضور ابراهیم حقیقی سعید بهروزی مهدی مقیم نژاد و محمدرضا طهماسب پور برگزار و غرفه عکس یادگاری فروش نشریات و لوازم عکاسی نیز راهاندازی میشود. نمایش فیلمهای آموزشی عکاسی نیز از دیگر برنامههای این دوره به شمار میآید. در مراسم اختتامیه نیز از زحمات چندین ساله محمد خادمیان تقدیرمی شود. دومین جشن عکس در آذرماه ۱۳۸۶ برگزار میگردد. دبیری این دوره از جشن را»گالره خوشگذران حقیقی«به عهده دارد. )تصویر ۱( موضوع مسابقه عکاسی در این دوره در بخش اصلی»عکس و عکاسی«و در بخش جنبی»روزگار ما«میباشد. در فراخوان این دوره میخوانیم:»این مسابقه در راستای تأکید هر چه بیشتر بر معنا و جایگاه مجموعه عکس در عکاسی امروز است.«حمید سوری مهران مهاجر و مهدی مقیم نژاد در طول هفته عکس به بیان دیدگاههای خود درباره مجموعه عکس میپردازند. برگزاری جلسه نشست با داوران جشن عکس )مرحوم بهمن جاللی محمد غفوری و شهریار توکلی( نمایش فیلم»ماجرای عکاسی«و نمایش آثار برگزیدگان بهصورت اسالید نیز از دیگر برنامههای این دوره است. همچنین در مراسم اختتامیه بزرگداشت»استاد احمد عالی«برگزار میشود. 140

73 143 سومین جشن عکس این دوره در آذرماه ۱۳۸۷ به دبیری»محسن حسنپور«شروع به کار میکند. موضوع مسابقه عکس این دوره»دغدغههای عکاسانه«میباشد. در فراخوان آن آمده است )تصویر ۲(:»سومین جشن عکس دانشگاه هنر تالش دارد تا شرکتکنندگان را به تأمل در چیستی عکس وادارد.«همچنین در این دوره در کنار مسابقه عکس و برگزاری نمایشگاه نخستین مسابقه»نقد عکس«دانشجویی با موضوع»رسانه عکاسی«نيز برگزار میگردد و نقدهای رسیده توسط اسماعیل عباسی محمد خدادادی مترجم زاده و فرشید آذرنگ مورد داوری قرار میگیرد. )تصویر ۳( همچنین نشستهایی با حضور بابک احمدی حمید سوری ایمان سیوف و داریوش کیانی برگزار میگردد. چهارمین جشن عکس»نگین شیدوش«دبیری و»دالرام جمالیان«دبیراجرایی این دوره از جشن عکس را به عهده دارد. این دوره پس از چهار سال وقفه در اسفندماه ۹۱ با موضوع»بودن معاصر«برگزار میگردد: )تصویر ۴(»سادهانگارانه خواهد بود اگر معاصر بودن را بودن در یکزمان و مکان خاص معنا کنیم. میخواهیم عمیقتر بنگریم به چیستی دوران معاصر.«عالوه بر برپایی نمایشگاه عکس نشستهای تخصصی نیز به موضوعاتی با محوریت هنر معاصر ایران- مشخصا عکاسی- با حضور نیما پرژام صالح نجفی محمدرضا شریفزاده بهرنگ صمدزادگان و حسن خوبدل میپردازد. کارگاههای آموزشی مسائل فنی عکاسی نیز با حضور حسن کمالی و علی طاهری برگزار میگردد. پنجمین جشن عکس دبیر جشن: هادی ابراهیمی بسطامی مشاور علمی: دکتر مهدی مقیم نژاد گروه اجرایی: فروغ مرادی مرضیه نجفی پور خاطره شمسیپور مرتضی کریمیان عقدا و آرمین عبدی. پنجمین جشن از شهریورماه ۹۳ کلید میخورد. گروه عکاسی تمایل زیادی به برگزاری آن ندارد و مسئولیت برگزاری آن را به عهده گروه اجرایی میگذارد. گروه اجرایی یا همان اعضای انجمن علمی مصمم به کار خود ادامه میدهند و خود را برای برگزاری جشن باشکوهی در بهمنماه آماده میکنند. جلسه هماندیشی با حضور اساتید و دانشجویان برگزار میشود و از همه برای مشارکت در برگزاری جشن عکس دعوت به عمل میآید. جلسات انجمن بهطور مداوم تشکیل میشود. نظرات و ایدههای خوبی مطرح و درباره جزئیترین مسائل جشن بحث میشود. روی کاغذ همهچیز خوب پیش میرود. اعضا برای تحقق آرمانهایی که برای برگزاری جشن در سر میپرورانند قدم درراه جذب اسپانسر برمیدارند. پروسه جذب اسپانسر طوالنی میشود و نتیجهای در برندارد. بهمنماه نزدیک میشود و کاری از پیش نرفته است و بودجهای هم در کار نیست. اعضا در مواجهه با این شرایط متوجه میشوند که تحقق اهدافشان برای برگزاری جشنی ایده آل ممکن نیست بنابراین دلسرد شده اختالفات شروع میشود و ریزشها اتفاق میافتد. تنها دو نفر از اعضای هفتنفرهی انجمن خود را با شرایط هماهنگ کرده و مصمم به برگزاری جشن در هر شرایطی هستند. اعضای جدیدی به انجمن و گروه اجرایی جشن اضافه میشوند و هدف آنها برگزاری جشنی آبرومند با داشتن حداقل بودجه و امکانات است. زمان برگزاری جشن عکس به اردیبهشتماه ۹۴ موکول میشود. فراخوان جشن پنجم منتشر میشود )تصویر ۵(:»در این دوره برخالف دوره قبل مسابقه عکس در سطح دانشگاه هنر و با شرکت دانشجویان عکاسی این دانشگاه برگزار میگردد. در این نمایشگاه با رویکردی منحصربهفرد هیچگونه ممیزی و یا محدودیتی بر روی آثار ارسالی انجام نمیگیرد و تمام دانشجویان عکاسی از ترم اول دوره کارشناسی تا ترم آخر دوره کارشناسی ارشد در این نمایشگاه حضور خواهند داشت.«142

74 145 ورک برگزاری و آرت ویدئو نمایش آن کنار در از و گرفتهشده نظر در نیز تاکهایی آرتیست و شاپ به دعوت برنامهها این در شرکت برای مطرح هنرمندان میآید. عمل و بنر چاپ مهمانها رفتوآمد نمایشگاه آمادهسازی میلیون ده حدود در چیزی جشن تبلیغاتی پوسترهای بودجه نرسیدن دلیل به که بردارد در هزینه تومان متحمل خودشان را مبلغ همه اجرایی گروه دانشگاه نشود. ایجاد خللی جشن برگزاری مسیر در تا میشوند وقفه سال سه از پس پنجم عکس جشن ترتیب هر به عکسکار نمایشگاه افتتاح با ۱۳۹۴ اردیبهشتماه در میکند. آغاز را خود و کاشانی سهراب حضور با آرت ویدئو شاپ ورک کرمی کتایون افسری مهرداد حضور با تاکها آرتیست بابک نژاد مقیم مهدی مهاجر مهران منوچهرزاده رامیار طول در بهشتی کوهرنگ مجید و کوثری عباس کاظمی میگردد. برگزار کاربردی پردیس در عکس هفته جهت برگهای بازدیدکننده هر به عکس نمایشگاه در مخاطبان منتخب تا میشود داده آثار به دادن رأی خدادادی محمد توسط آثار آن کنار در و شود مشخص مورد نژاد مقیم مهدی و سلیمانی فرهاد زاده مترجم میشوند. مشخص برگزیدگان و میگیرد قرار داوری ۶( )تصویر طاعی پروین استاد زحمات از اختتامیه مراسم در مناسبت همین به بزرگداشتی و میآید عمل به تقدیر میگردد. برگزار نقره( جشنواره )اولین عکس جشن ششمین علیآبادی گلرو جشنواره: دبیر زاده مترجم خدادادی محمد دکتر علمی: مشاور کرمانی روح زنده مسعود اجرایی: مشاور اعلمی سارا راد حبیبی پریا اجرایی: گروه زاده مترجم خدادادی محمد دکتر علمی: شورای محمدمهدی نجمآبادی مهرداد نژاد مقیم مهدی دکتر ستاری محمد دکتر رحیمیان دبیر و برگزار ۱۳۹۴ مهرماه در علمی انجمن انتخابات انتخاب انجمن اعضای میان از نیز عکس جشن ششمین میشود. برای انجمن جدی فعالیت چندماهه وقفهای از پس و جشن دبیر تغییر با عکس جشن ششمین برگزاری آغاز بهمنماه از دبیر بهعنوان علیآبادی گلرو تعیین میگردد. آن دنبال به و است اسپانسر جذب اعضا اولویت اولین میزنند. سر مختلفی شرکتهای و ادارات به فرهنگی معاونت طرف از خبری بحبوحه این در را انجمن اعضای دانشگاه میکند: شگفتزده از آئیننامهای اساس بر برنامهای به علوم وزارت طرف هیچ»جشن«عنوان با و نمیگیرد تعلق بودجهای جشنواره به عکس جشن باید شود. تبدیل حضور با متعددی جلسات میشود برگزار مسئولین شرایط به توجه با نهایتا و تصمیم انجمن پیشآمده این حل برای که میگیرد در را نقره جشنواره نام مشکل قرار عکس جشن عنوان زیر دهد. در میبایست مراسم است فروردینماه ولی شود برگزار ۱۳۹۵ اردیبهشتماه است. نرفته پیش از کاری و میکند. حمایت ششم عکس جشن از عکاسی گروه عکاسی گروه بهواسطه ایران عکاسان انجمن رئیس و حضور و اضافهشده جشن سیاستگذاری شورای به میگردد. گروه دلگرمی موجب ایشان حمایت در عکس نمایشگاه برگزاری برای نیز هنرمندان خانه آذرماه به جشنواره برگزاری زمان و میشود گرفته نظر دانشگاه اساتید از نیز جشن علمی شورای مییابد. انتقال

75 147 میشود. تشکیل خبر دانشکده و تهران هنر در میگردد. برگزار سیاستگذاری شورای جلسه مدو ن آئیننامهای نبود از اجرایی گروه جلسه ابتدای رئیس - خواه جعفری آقای از جشن برگزاری برای رد هم ایشان میکند انتقاد تشکلها- و انجمنها برای دستاویزی را جشن اطالعیه انتقادات به واکنش میکند. جلسه زدن برهم عنوان جشن اطالعیه در که است ازاینقرار قضیه نقره جشنواره عنوان باالی در ششم عکس جشن است! قرارگرفته است ممکن که شرایط این دیدن با انجمن اعضای جشنواره آئیننامه شود لغو بهکلی مراسم برگزاری امتیاز به ششم عکس جشن ترتیب بدین و میكنند امضا را میشود. تبدیل نقره جشنواره اولین میگردد. منتشر تیرماه در جشنواره اطالعیه میکند سخت را اطالعرسانی کار دانشگاهها تعطیلی نتیجهای به هم اسپانسر جذب برای تالش طرفی از و نمیرسد. را خود گالری بود شده متعهد که هنرمندان خانه پس را حرفش دهد قرار جشنواره اختیار در رایگان به هزینهها سر بر دانشگاه فرهنگی معاونت با و میگیرد میشود. منحل کامال قضیه و میرسد اختالف مرز تا بار چندین جشنواره میماند. ناتمام همه کارها میرود. پیش شدن منحل و جشنواره علمی شورای فکری پشتوانه با نهایتا عکس مسابقه پیشنهادی موضوعات در اعضا بازنگری میرسد. تصویب به جشنواره موضوع ترتیب بدین و منتشر مهرماه در جشنواره فراخوان ۷( )تصویر میشود. قطعی جشنواره برگزاری است: آمده فراخوان در به توجه با هنر دانشگاه عکاسی علمی»انجمن فضای در زیباییشناسی مفهوم در آموزشی کاستیهای عکس جشنواره اولین دارد قصد امروز عکاسی گسترده انتقال قدرت رویکرد با زیباییشناسی موضوع با را نقره کند.«برگزار محتوا در عکس نمایشگاه افتتاح با جشنواره آذرماه آمدن با میشود. آغاز دانشگاه فرهنگی معاونت نگارخانهی محمدرضا کیا طاهری حامد حضور با نیز نشستها نوری عباس زندوکیلی سارا افسری مهرداد ابوالقاسمی میگردد. برگزار جشنواره مدت طول در صدیقی بهنام و ۸( )تصویر نمیگیرد. صورت چندانی استقبال عکس مسابقه از و نژاد مقیم مهدی مهاجر )مهران جشنواره داوران آثار پائین کیفیت از بیانیهای صدور با نیز آذرنگ( فرشید نمیگیرند! نظر در آن برای را برگزیدهای و کرده انتقاد قدردانی مناسبت به بزرگداشتی اختتامیه مراسم در ترتیب بدین و میشود برگزار نبوی رضا استاد زحمات از میدهد. پایان خود کار به نقره جشنواره اولین و پنجم دوره بررسی از پس که سؤالی اولین بیشک جشن برگزاری لزوم که است این میشود مطرح ششم چیست مشکالت و کمبودها این همه باوجود عکس فرصتها. از استفاده است روشن جواب وجود تحصیل دوران در دانشجو هر برای که فرصتی دانشگاه آموزشی سیستم طرفی از و است محدود دارد جوابگوی دارد که محدودیتهایی و مشکالت به توجه با برگزاری ترتیب بدین نیست دانشجویان نیازهای فرصتی به میتواند عکس جشن همچون برنامههایی تبدیل دانشجویان آموزشی خألهای رفع برای مناسب گردد. از میتوان برنامههایی چنین برگزاری با همچنین برای مناسب بستری بهعنوان دانشگاه آکادمیک فضای کرد استفاده بیسابقه و جدید تجربههای به یافتن دست معمول جشنوارههای در آنها تحقق که تجربههایی نیست. ممکن عکاسی و مهم امری عکس جشن برگزاری استمرار بنابراین استمرار راستای در باید دانشجویان که است ضروری بکوشند. آن برگزاری به بخشیدن میتوان عکس جشن مختلف دورههای بررسی با گروه گیر گریبان مشکالتی آن از دوره هر در که گفت ادوار بین در مشکالت این از بسیاری و است بوده اجرایی مشترکاند. مختلف به دورهای از تجربه درست انتقال عدم متأسفانه جشن مختلف دورههای بین که شده موجب دیگر دوره به عکس جشن متأسفانه و ندارد وجود پیوندی عکس است. نشده تبدیل ریشهدار و مستمر جریان یک قبل دورههای برگزارکنندگان به هم ایراد این البته 146

76 149 دورههای برگزاری مسئول که کسانی به وهم است وارد مکتوب سند و گزارش متأسفانه چراکه هستند بعدتر طرفی از و ندارد وجود قبل دورههای از مدو نی و دورههای بررسی دنبال به هم پسازآن برگزارکنندگان بهصورت دوره هر ترتیب بدین و نرفتهاند خود از قبل است. برگزارشده خود از قبل دورههای از مستقل از را عکس جشن که مسائلی از دیگر یکی است بازداشته مستمر جریان یک به تبدیلشدن و سوم دورههای بین که است چندسالهای وقفههای در با است. افتاده اتفاق پنجم و چهارم همچنین و چهارم نظر به سالها آن در احتمالی مشکالت همه داشتن نظر مهمترین علمی انجمن کمکاری و ضعف که میرسد است. بوده وقفه ایجاد و عکس جشن نشدن برگزار عامل نیست بیتقصیر ماجرا این در هم عکاسی گروه البته بین انگیزه ایجاد و مناسب جهتدهی با گروه چراکه عکس جشن برگزاری به را آنها میتواند دانشجویان مستمر و ساالنه بهصورت آن برگزاری تا کند ترغیب متأسفانه اما شود نهادینه دوره هر دانشجویان بین در برگزاري تا شده باعث عكاسي گروه افراطي دموكراسي و باشد دوره هر دانشجويان همت به متكي عكس جشن از جشن برگزاري به عالقهای دانشجويان دورهای در اگر آنها ترغيب براي هم عكاسي گروه ندهند نشان خود میرسد نظر به كرد. نخواهد اقدامي جشن برگزاري به گروه بين خأل ايجاد باعث افراطي دموكراسي اين كه تغيير خأل اين رفع كه است شده دانشجويان و عكاسي را دانشجويان بيشتر همت و عكاسي گروه سیاستهای میطلبد. عکس جشن دورههای تمام در که ديگري مشکل تحمیل اجرایی گروه به را زیادی فشار و داشته وجود دانشجویان مشارکت و همبستگی عدم است کرده حضور همچنین است. گروهی کارهای انجام در عکاسی جشن نشستهای و برنامهها در دانشجویان حداقلی دوره در بهخصوص و دورهها تمام در تقریبا نيز عکس سیاستهای شاید است. مشهود کامال ششم و پنجم ضعف یا و عکاسی گروه کمکاری دانشگاه نادرست دانشجویان بیانگیزگی ایجاد عوامل از برنامهها کیفی این اما باشد بوده مراسمهایی چنین در شرکت برای دانشجویان عدمحمایت برای قبولی قابل توجیه دالیل که دانشجویی فعالیتی بهعنوان عکس جشن از عکاسی برگزار دوستانشان یا و همکالسیها از عدهای توسط نیست. میشود در عکاسی گروه اساتید کمرنگ حضور طرفی از آن به باید که است موضوعي عکس جشن برنامههای میتواند برنامهها در اساتيد حضور قطعا کرد. اشاره جلسات به طرفي از و گردد اجرايي گروه دلگرمي موجب ببخشد. اعتبار معاونت با علمی انجمن رابطه دیگر مهم موضوع است. دانشگاه فرهنگی معاونت همکاری و حمایت میزان به دوره هر در قطعا برگزاری کیفیت در را آن تأثیر علمی انجمن با فرهنگی ششم دوره در بهعنوانمثال میبینیم. عکس جشن علمی انجمن با فرهنگی معاونت مناسب همکاری عدم وجود به عکس جشن برگزاری روند در را مشکالتی برگزاری به تصمیم که دانشجویانی البته است. آورده با که باشند داشته نظر در باید گرفتهاند عکس جشن مشکالتی چنین بروز امکان دانشگاه مسئولین تغییر انجمن مصرانه پیگیری ممکن راهحل تنها و دارد وجود میباشد. علمی فرهنگی معاونت اصرار به توجه با ششم دوره در نظر میشود. تبدیل نقره جشنواره به عکس جشن دانشگاه رشتههای همه که است این بر فرهنگی معاونت آن اساس بر و پذیرفته را جشنوارهها آئیننامه باید کنند. برگزار را خود برنامههای اتفاق جشنواره به عکس جشن تغییر هرچند وضعشده قوانین اساس بر ولی نیست خوشایندی عنوان میتوان ولی نداریم آن پذیرفتن بهجز چارهای در هم را نقره جشنواره و داشت نگه را عکس جشن مهمترین بهعنوان عکسجشن نام تا قرارداد آن کنار یازده طی که هنر دانشگاه عکاسی اتفاق باسابقهترین و بماند. باقی است برگزارشده دوره شش در و سال شش این در عکس جشن که گفت میتوان نهایتا از برخی در است. داشته زیادی افتوخیزهای دوره است برگزارشده ضعیفتر دیگر برخی در و قوی دورهها پیشین دورههای از تجربه کسب با که است آن امید ولی شاهد قوت نقاط تقویت و ضعف نقاط کردن برطرف و باشیم. هفتم دوره در آن چهبهتر هر برگزاری بههیچوجه مسائل این بیان از هدف اینکه آخر کالم مقصود بلکه نیست حواشی و اختالفات به زدن دامن گامهایی برداشتن برای آنها رفع و مشکالت بیان که بود آن بر سعی تمام شد نقدی اگر و روبهجلوست واقع سازنده و مؤثر بتواند تا باشد دلسوزانه و عادالنه شود. دکتر همکاری و حمایت از که میدانم الزم خود بر علیآبادی گلرو خانم زاده مترجم خدادادی محمد قدردانی و تشکر کمال سراجیان آقای و عاشوری خانم اسناد و اطالعات گذاشتن اختیار در با که باشم داشته را هر در مرا عکس جشن مختلف دورههای به مربوط کردند. یاری مقاله این شدن چهبهتر 148

77 طبیعت نیک کیوان 151 نهم بخش نامه پایان و پایاننامه نوشتن از روایتی به بخش این ابتدایی مقالهی آخرین در و میپردازد مسیر این دلسردیهای و مشکالت معرفی شماره این پروندهی با متناسب پایاننامهای مقاله میشود. مانده. دفاعم موعد تا ماهی چند ۱۳۹۶. تیرماه ۳۱ پایانیافته درسیام کالسهای که است ماهی چند میخواندم چیزهایی تنگشده!(. دلم بگویم )باید کردهام شروع است هفتهای چند میخوانم. چیزهایی رساله. نوشتن به پایاننامه انجام از پیش دانشجو میگوید آنکه دارد. حق حدی تا کارستان کند کاری میخواهد نشان این کردهام. حس را این خود مورد در حداقل مثال اشتیاق! این است خوب چه و است اشتیاق از معدود از این واقع در پربازده! و کممصرف موتوری در که است دانشآموختگی دوران فرصتهای ور را داشتهها و ثابت را خود میتوان واقع به آن بعد صبحها هرروز کمابیش میمانم. خانه در کرد. نوشتاری فایل لپتاپ پای مینشینم صبحانه از اضافه. قبلیها به چیزهایی و میکنم باز را word و سؤالها برمیخورم تازهای چیزهای به گاهی را تصورشان حتی پیش که چیزهایی نو فرضیات سراغ میاندیشم است! هیجانآور نمی-کردم. هم سپس مینویسم چیزهایی میگیرم اندیشههایی بهخودیخود روند این دارم. سامانشان تقالی را این باید اما باشد دغدغه اگر خاصه است جذاب کارستان آن دم به میتوانم صورتی در که بگویم نیز نداشته مالی دغدغهی نخست وهلهی در که برسم پژوهشگر است شایسته است. مهم این پول باشم. ترجمه تدریس نه باشد پژوهش مشغول بیشتر هر که )هرچند دیگر حرفهی یا مسافرکشی عکاسی ضمایم زیب کالس از پس و دفاع از پیش باب در بیفزایند پژوهنده بینش بر میتوانند تجربهها این نوع تجربهی درصورتیکه اما کنند کمک کار بازده به و و موازی تجربهی نه و باشند فرع و موازی یا پیشینی را متمرکز مطالعهی و پژوهش کار توان این که غالب میگیرد(. پژوهشگر از مقطع کالسهای در که نیم و سال اینیک زمستان تا ۹۴ ) عکاسی ارشد کارشناسی و نگاه بر تأثیری چه و گذشت چه نشستم ۹۵( از گویا داشت خواهد رو پیش رسالهی در عملکردم در آموزشی پایههای و درسی واحدهای مربوطترین است. تحقیق روش درس پایاننامه پژوهش با رابطه با که بود این آمد آگاهیام در که نکتهای نخستین که یک( )ترم شدم مواجه هنگامی درسی واحد این 150

78 153 بودم نکرده آغاز را پایاننامه پژوهش جد بهطور هنوز نبودم آن درگیر اما داشتم نظر آن به که هرچند مطالعهی با همزمان درواقع نبود. اصلیام مسئله و و است مشخص )که پایاننامه نگارش استانداردهای نشستن و داشت( دست در را آن موقع هر میتوان راک به پایاننامهام بدنهی در را آنها کالس این در ای همزمانی صورت در که میرسد نظرم به نمیبردم. پایاننامه عملی شروع به درسی واحد این نزدیکی وجود به تحقیق روش شایستهتر تجربهی امکان )پرسشهایی کرد پرسشهایی میتوان آمد خواهد را تحقیق روش و نمیآمد( پیش یک درترم شاید که بردهام پی بههرحال کرد. تجربه کاربردیتری طرز به تجربی شکل به بیشتر را تحقیق مهم روشهای که نآ مرادم آموختهام. دیگر نوشتههای بامطالعهی و نوشته ک نه در که است فکری و نوشتاری شیوههای کاغذ روی شدم متوجه بهعنوانمثال یافت. میتوان یا نمیتوان واحدی دو درسی نطق یک بهصورت و درک را پژوهش در شجاعت میتوان بهسختی حداقل داشته را این شجاعت پژوهشگر است شایسته کرد. نیافتد تعیینشده پیش از مسیری دام در که باشد یا خود غلط نسبتا یا غلط فرضیات رد جسارت و نیز و باشد داشته را فکری معین الگوهای و دوستان این گمانم به و میبیند که حقی پای ماندن شجاعت و کار انجام نیز و انجامشده نمونههای دیدن با جز میگذرد بیشتر چه هر نمییابد. تحقق تجربه کسب میبینم. هنری کار شبیه بیشتر را پژوهش کار غیر در که میدانم روا بسیار را پژوهش در خالقیت خواهد محافظهکارانه کاری صرفا نتیجه صورت این را خواننده خمیازهی اسباب آخر در احتماال و بود با مقایسه و استعاره بهکارگیری آورد. خواهد فراهم میتواند فهم امر در ملموستر و مشابه پدیدههای روشنگری میزان بگیرید نظر )در باشد کارآمد بسیار در را افالطون غار و خط و خورشید استعارات موضوعات(. دیگر و ایده باب در اندیشههایش فهم اسطوره زبان بدون که هستند چیزهایی که همانگونه بدون که هستند نیز چیزهایی فهمید نمیتوان باشند فهم بد و گیجکننده میتوانند استعاره یاری پردازی استعاره فلسفه. و هنر زمینههای در خاصه میتواند فهم امر در و است خالق تفکری نیازمند دسته آن هنری کار یک همچون کند. کمک بسیار اصالت واجد که میبینم جذاب را پژوهشهایی از به متعلق را آنها بهنوعی و باشند خالقانه اساسا و یک به صرفا را نگاه این بدانم )خالقش( نویسندهاش آن( شبیه چیزی یا )مدرنیسم تاریخی برههای یا اسم نوشتههای به است کافی آن بهجای ندهید تقلیل خود برای را آن تا کنید دقت میبینید که جذابی علمی کار که بگوید کسی اینجا شاید کنید. ثابت نیز گفته این و شود انجام بیطرفی اصل مبنای بر باید درواقع بگیریم. نادیده را اصل این که معناست این به را اصل این میگویم نیز من است درست حرف این پی در و صادق بهجایش و گرفت نادیده است بهتر کاریام زمینهی و من برای بیطرفی اصل بود. حق باشد گمراهکننده میتواند نیز و ندارد معنایی چندان بیطرف کنم سعی که هم هرچقدر بهوضوح چون شکل به )شاید گرفت خواهم را چیزی سوی باز باشم حاضر حال در من که باشید داشته )توجه ناخودآگاه(. دنیای و انتقادی و فلسفی نظریات فضای در را خود زمینهها این در را گفتههایم بنابراین میبینم هنر چون دیگر زمینههای با مقایسه در بگیرید نظر در باید است.( قید یک بیطرفی آن در انگار که ریاضی رفتار به تظاهر بهمنزلهی بیطرفی مخالف که بگویم و تجربه از اندوختهای درنهایت کس هر ماشینیام. این مبنای بر تفکرش و است ناآگاهی( )و آگاهی اندوختهها میگیرد قرار خاص سویی در اندوخته فکری شیوههای و جهتها شاید و میشوند بیشتر نقطهی یک نه است پویا بردار یک تفکر کنند. تغییر تغییر و جهتگیریها معنای به پویایی این و ساکن حس است. حقیقت مقصد به پیوسته جهتهای یونگ )شاید دارد را حق خود نهاد در آدمی میکنم انسان نهاد در دیرینهای نمونههای که کنم درک را و خوب که ضمیری میگرفت نظر در فراموشکار دست بدان آگاهی است کافی تنها و میفهمد را حق را اینها برسد(. یار و افالطون نیک به میتواند یازد جذاب آرای و نوشتهها در بلکه درس جزوهی در نه با صرفا نمیکنم هم گمان )و دیدهام زندگی در و شکل همان به عنوانوارشان بازشماری و مطالعه شوند(. درک عملی مواجههی و تجربه از نیمی و است عکاسی من تحصیلی رشتهی ازلحاظ و کاغذ روی )حداقل پایاننامهام پروژهی از است. عکاسی عملی پروژهی درسی( واحد شمار کار انجام به نسبت رغبت موجب شاید که عواملی با اما است کار شایستهی نمایش میشود عملی عمال زیبا هنرهای دانشکدهی در تجربهام به توجه ندیدهام. عکاسی کارهای نمایش برای مشخصی مکان ژوژمان و کارگاه سه کل در نیم و سال اینیک طی و زیرزمین در یکی که داشتیم دانشجویی عکاسی و کالس در نیمی و زیرزمین در نیمی یکی راهپله نگارخانه و راهرو در نیمی و کالس در نیمی دیگری عرضهی برای استانداردی مکان هیچیک و شد برگزار غالبا و محیطی( کارهای مورد در )جز نبودهاند عکس نداشت. وجود عکسها عرضهی برای کافی جای بگیرد دانشجو از را کار رغبت میتواند بهواقع این )»کارم شود سرسری و بیانگیزه کار انجام موجب و نمیشود داده نمایش مناسبی جای در درنهایت که واقعا آیا پس داشت نخواهد هم چندانی مخاطب و پرسشی این میکنم گمان است «( مهم کاری این است هنرمند تربیت هدف اگر بهویژه باشد. بهجا 152

79 155 انتظار گرفت. نخواهد فرا را کار عرضهی شیوهی عمال برای مشخصی جایگاه حداقل عکاسی رشتهی است مکان وجود صورت در )که باشد داشته کار عرضهی دانشجویان کار دیدن به عالقه که آنها مشخص به ژوژمان مشخص زمان در میتوانند دارند عکاسی سرگردان دانشکده در بیآنکه کنند مراجعه مکان آن و افزود( خواهد»دیگر«مخاطبان برشمار این شوند عکس خود و نیست کار عرضهی برای جایی هیچ اگر کارگاه وجود به لزومی چه ندارد عرضه برای جایی نمایشگاهی کارهای مورد در بنابراین است عکاسی باطل انتظاری باره این در جدی عملی کار انتظار بهطور درنهایت کارم اینکه به نظر با من است. عکاسی شد نخواهد داده نمایش دیوار روی مناسب میکنم. نظری کار مورد در همانقدر انگیزه موضوع این آن بر درسی ترم سه این طول در است. صادق نیز که کنم تصور میتوانم بنویسیم مقاله چند که شدیم )نشریهی داشتند محتمل مقصدی مقالهها این اگر عمومی( مخاطب و وبالگ الکترونیکی یا کاغذی باال را کار جدی ت و بازده میتوانست چقدر امر این نوشتن برای بیشتری انگیزهی دانشجو به نیز و برد ندیدم تحصیل طول در را امکانی چنین اما دهد همانجا و رفت کنجی به نوشتههایمان آنکه حاصل نقش پایاننامهها با رابطه در بهویژه موضوع این ماند. بهاتفاق قریب اکثر که بگویم میتوانم دارد. پررنگتری نشر به راه عکاسی رشتهی ارشد مقطع پایاننامههای تبدیل روند دربارهی کمی شدم آن بر نمییابند. کتاب به عکاسی رشتهی ارشد مقطع پایاننامههای که رفتم کتابی سراغ به رابطه این در. 1 کنم تحقیق ارشد پایاننامهی مضمون و موضوع کلیت مستقیما عکاسی»اخبار کتاب است: کرده منتشر را عکاسی زنگیآبادی. نازنین تألیف )۱۳۹۳( ناصری«عهد در پایاننامهی محتوای کلیت شامل درواقع کتاب این رشتهی در زنگیآبادی نازنین ارشد کارشناسی دوران در عکاسی»بازتاب عنوان زیر تهران دانشگاه عکاسی دورهی بر تأکید )با قاجار عصر مجالت و روزنامهها و اصالحات شماری بهاضافهی )۱۳۹۰( ناصری(«و داشتم ایشان با گفتوگویی است. تازه الحاقات میکنم. اشاره باب این در نکاتی به موجز بهطور ایدهای کتاب به پایاننامه تبدیل ایدهی آنکه نخست موجب امر همین درواقع نبود. شده اندیشیده پیش از برای وقتیکه از»بیش مؤلف خود بهزعم که میشود کتاب به آن تبدیل برای شده صرف پایاننامه انجام مشکالت از یکی گفت میتوان بنابراین شود«صرف برنامهریزیهای عدم کتاب به پایاننامه تبدیل اصلی ناپختگی لذا و کتاب شکل به انتشار باهدف قبلی ایشان گفتهی به بنا درواقع است. آن ساختاری پایاننامه دفاع از»پس کتاب بهصورت انتشار تصمیم»با و پروژه«طول سختیهای و تالش به توجه با و به نیز و گرفت شکل مشاور«و راهنما اساتید تشویق تحصیل ادامهی برای قوی رزومهی»یک ایجاد دلیل کتاب ناشر که است شایانذکر کشور«. از خارج در کتاب نشر سرمایهگذاری پایاننامه مطالعهی از پس که گفت میتوان نظر این از است. گرفته عهده به را مشکلی مورد این در حداقل مالی مسائل با رابطه در ناشران آشنایی صورت در و است نداشته وجود اتصال حلقهی یک وجود و دانشجویان با سرمایهگذار مانعی کار کیفی سطح کفایت مسلما و دو این بین با )هرچند کتاب نشر درزمینهی سرمایهگذاری در ندارد. وجود محدود( تیراژ آموزشی برنامههای احتمالی هدف میخواهم آیندهی و ارشد کارشناسی مقطع در عکاسی رشتهی نظر به آورم. نظر در را رشته این در خود کاری دوره این از که دارد وجود انتظاری چنین میرسد به مسلط و صاحبنظر دانشجویی ممکن جای تا محصالن شدهام متوجه که آنجا تا بیاید. بیرون کار تخصصی مسیر چند به عکاسی عالی آموزش یکدیگر با موضوعات )بعضی شوند وارد میتوانند هنر نقد آموزش پژوهش تاریخ دارند(: همپوشانی رد تجربهام طبق خاص. گرایشهای و فنی حوزهی جز زیبا هنرهای در عکاسی ارشد کارشناسی مقطع دوره این در آموزشی هیچ کمابیش که فنی حوزهی آشنایی حدی تا دیگر حوزههای در است نداشته که نبوده شیوهای به آموزش این اما شده ایجاد بار به متخصص مذکور حوزههای از دریکی کمابیش دارد سر در هنری کار هدف که کسی مثال بیاید. دانش )مثال نمیکند تجربه را الزم فنی دانش هیچ امکان و گالری با رابطه و چاپها( انواع دربارهی فنی در دارد نقد به عالقه که کسی ندارد شایسته نمایش معاصر نمایشهای میان قابللمسی رابطهی دانشگاه زمینهای یا نشریه اینکه کما شد نخواهد ایجاد نقد و ارائه را نقدهایش عمال طریق آن از بتواند دانشجو که این در وبالگهایی و )نشریات ندارد وجود نیز کند را نقد و مقاله عمومی پذیرش اما هستند رابطه ندارد(. وجود حرفهای نقد و دید میتوان بهندرت دیگر زمینههای در پژوهش و تاریخ به که کسی بهندرت روز علمی منابع و آرشیوها به دارد عالقه شبکهی لطف به )البته داشت خواهد دسترسی سادهتر بسیار کتابها و مقاالت به دسترسی اینترنت با خودم پژوهشی کار در بهعنوانمثال اما است شده خارج که شدهام مواجه مقاالتی و کتابها از بسیاری هزینه بهصرف نیاز و هستند اینترنتی دسترس از شغل یک بهعنوان حرفهای پژوهش اینکه کما است( است. نیافته پایگاهی ایران در هنوز درآمد منبع و دانشگاه و ناشران میان ارتباطی هیچ دیگر سوی از آموزگاری قصد که کسی و ندیدهام زمینه این در تجربهی و امکانات نیمساعته سمینار چند بهجز دارد نظر به )هرچند نمیآورد دست به سخنرانی کافی این به حرفهای تدریس امکان باوجود که میرسد طوری است شده توجه زمینهها دیگر از بیش زمینه تجربههای برخی میتواند دانشجو گفت میتوان که به توجه با کل در آورد(. دست به را کافی( نه )و الزم دانشکده )در مقطع این در آموزشی برنامهریزیهای که میرسد نظر به تهران( دانشگاه زیبا هنرهای

80 157 عمال هدف تربیت متخصص حرفهای مدنظر نیست و بیشتر در پی دانشجویانی است بادانش عمومی در زمینههای گوناگون مربوط به عکاسی )چیزی شبیه به جنس اهدافی که برای مقطع کارشناسی در نظر گرفتهشده(. دربارهی آینده چه میتوان گفت دارم مینویسم. حال من خواندن است نوشتن کشف است و خلق. آینده این را نمیدانم. شاید این نوشتهها و این تصاویر حال من به سیاق پیشینیان به کنج عزلت بنشینند. آینده آیا میتوانم نقد کنم و نقد بگیرم کشف کنم و مشک پرکنم بیاموزم و بیامیزم از هنر زندگی بگردانم یا که اینها جملگی تنها زیب ضمایماند خالصه کنم. دارم مینویسم عکاسی میکنم میخواهم کاری کنم کارستان! شوقش رادارم اما امکانش را چطور ۱. با سپاس از راهنامیی آقای مهران مهاجر همراهی آقای عباس امیری و همکاری خانم نازنین زنگیآبادی. معرفی پایان نامه فاطمه طهماسبی عنوان پایان نامه: تاثیر اولین دانشآموختگان عکاسی )دهه 50 و 60 ه.ش( در اروپا و آمریکا بر روند آموزش رشد و توسعه عکاسی معاصر ایران استاد راهنما بخش نظری: دکتر جواد سلیمی استاد راهنمای بخش عملی: دکتر محمد خدادای مترجم زاده نگارش و تحقیق: فاطمه موسوی پایان نامه و تحقیق جهت اخذ درجه کارشناسی ارشد سال: 1390 دانشگاه هنر فاطمه موسوی در این پژوهش در پی یافتن تاثیراتی است که اولین دانش آموختگان عکاسی در اروپا و آمریکا بر روند آموزش رشد و توسعه عکاسی معاصر ایران گذاشتهاند. در فصل اول پس از مرور سالهای آغازین عکاسی در ایران)دوران قاجار( نگاهی به دوران پهلوی و دهه سی)به عنوان دهه آغازین عکاسی هنری در ایران( میاندازد. نگارنده در توضیح این بخش میگوید:»در فصل اول به مسیر پیموده شده عکاسی و فرهنگ از زمان تاسیس وزرات علوم در سال 1232 و وزارت فرهنگ در سال 1288 تا تاسیس وزارت فرهنگ و هنر در سال 1343 پرداخته میشود. در بررسی این دوره زمانی به نقش»وزارت فرهنگ و هنر«156

81 159 و»تلویزیون ملی ایران«به عنوان دو نهاد دولتی تاثیرگذار و همچنین نقش»فرح دیبا«به علت توجه به مسائل فرهنگی و هنری و با در نظر گرفتن وضعیت اجتماعی و سیاسی جامعه به مسائلی که باعث پیشرفت یا عدم پیشرفت عکاسی شده پرداخته شده است.«فصل دوم پژوهش در ابتدا با نگاهی به اتفاقات دهه 1340 شروع شده و پس از برشمردن تاثیرات انقالب سفید بر رشد فرهنگ و هنر و توسعه آموزش وارد بحث اصلی پژوهش شده و به معرفی نخستین دانش آموختگانی که دهههای 40 و 50 در دانشگاههای اروپا و آمریکا در رشته عکاسی تحصیل کرده و به ایران بازگشتهاند میپردازد. داوود ملک صدیق رضا نور بختیار کامران عدل مسعود معصومی از جمله دانشآموختگان دهه 30 و یحیی دهقانپور بهمن جاللی ضیاالدین خطیر عبدالعلی ذکاوت ناصر اعتماد کاوه کاظمی فرهود حقی فرهاد محمود عزیزی پروین طاعی و میترا محاسنی دانشآموختگان دهه 50 هستند که شرح کاملی از فعالیتهایی که در زمینه عکاسی و تدریس آن در نهادها و موسسات گوناگون داشتهاند در متن پژوهش آمده است. نویسنده درباره نقش این دانشآموختگان در رشد و توسعه عکاسی میگوید:»تعدادی از این افراد پس از بازگشت به ایران بالفاصله به کار عکاسی به صورت حرفهای مشغول شدند نقش این افراد همچون آقایان مسعود معصومی رضا نور بختیار کامران عدل و بیژن بنی احمد در خصوص پیشرفت در زمینه عکاسی تبلیغاتی و صنعتی کامال مشهود است. در آتلیههای شخصی و همچنین در سازمانهای دولتی همچون تلویزیون ملی ایران)توسط کامران عدل( روزنامه اطالعات)توسط رضا نور بختیار( روزنامه کیهان)ایوب کالنتری( و... تغییراتی چه به لحاظ ابزار و ادوات و از چه نظر شیوه عکاسی به وجود آمد.«در ادامه پژوهش و در فصل سوم ابتدا به چگونگی دانشگاهی شدن عکاسی در دهه 60 و شکل گیری اولین طرح درسها برای این رشته پرداخته شده است. موسوی با معرفی دانشگاه هنر دانشگاه تهران و دانشکده صداوسیما به عنوان نخستین دانشگاههایی که در سال 1362 اقدام به جذب دانشجو نمودهاند بهوسیله مصاحبه با اولین ورودیهای عکاسی این دانشگاهها)کسانی چون مهران مهاجر محسن راستانی مهرداد نجم آبادی و مسعود زنده روح کرمانی( به بررسی نقش اولین اساتید این دانشگاهها )کسانی چون یحیی دهقانپور بهمن جاللی مسعود معصومی هادی شفائیه و...( در آموزش عکاسی میپردازد و در پایان پژوهش چنین نتیجه-گیری میکند که:»اولین کسانی که با آموزش عکاسی درگیر شدند کسانی بودند که تحصیالت آکادمیک عکاسی را در اروپا و آمریکا گذرانده بودند مانند کامران عدل در فرانسه رضا نور بختیار در انگلستان داوود ملک صدیق در آمریکا مسعود معصومی و بیژن بنی احمد در آلمان. این افراد پس از فارغ التحصیل شدن به ایران باز میگردند و در حالی که در مدت تحصیل خود اساتیدی را دیده و تجربههایی داشتهاند که دیگر عکاسانی که در داخل کشور بودند از آن تجربیات برخوردار نبودند. در نتیجه این عکاسان با ارائه عکاسی متفاوت)از آن چه تا آن روز در کشور بود( باعث تغییر عکاسی ایران)در زمینه های مختلف تبلیغاتی صنعتی خبری گزارشی و...( در دههی 40 شدند و در واقع همین افراد پایه گذاران آموزش عکاسی در کنار کسانی مثل احمد عالی و هادی شفائیه هستند. آموزش آکادمیک درکشور آغاز میشود اما هیچ برنامه و متن مدونی برای تدریس عکاسی در دانشگاهها وجود نداشته است. می-توان گفت آموزش عکاسی در دانشگاههای هنری ایران با توجه به نقش مهم اساتید و عدم تدوین کتب آموزشی جهت تدریس این رشته بیشتر معلم محور بوده است تا متن محور. با حضور گروه دوم اساتید و معلمین آموزش عکاسی در حوزهی آکادمیک از جمله حضور یحیی دهقانپور و بهمن جاللی در دانشگاهها دانشجویان با توجه به کمبود منابع و متون و همچنین کمبود استاد متخصص با عکاسی و عکاسان دههی 60 و 70 میالدی آشنا میشوند. در آن دوران کالسهای درس یحیی دهقانپور و بهمن جاللی مکانی برای آشنایی دانشجویان با آرا و آثار عکاسان مطرح تاریخ عکاسی بود و هستهی جریان هنری در عکاسی در همین کالسها شکل میگیرد و در این کالسهای درس است که نسل بعدی اساتید و عکاسان مطرح امروز 158

82 روح زنده مسعود مهاجر مهران مانند محسن رحیمیان مهدی محمد کرمانی 161 جاسم غفوری محمد راستانی میگیرد.«شکل و... غضبانپور سالهای در عکاسی اینکه به توجه با بوده تاسیس تازه رشتهای 60 دهه ابتدایی اولین برای فارسی زبان به رشته این آموزشی کتب و است. شده منتشر و ترجمه تالیف سالها آن در بار نهاد نقش به سوم فصل پایانی قسمت در نگارنده کتب این نشر و ترجمه تالیف جهت در دانشگاه توضیحات از خالصهای نوشت پی در و پرداخته یا و نشر علت درباره انتشارات و مترجم مولف است. شده آورده کتابها این کاربرد پایاننامه عملی پروژه از گزارشی آخر در موسوی درباره او است. آورده مانکنانسان: عنوان: با ابتدا»در میگوید: مجموعه این آفرینش از هدفش صورت به که اشیایی عنوان به مانکنها از کردم سعی عکاسی پراکندهاند شهر سطح در انسان از نمادهایی زیادی شباهتهای من عقیده به که مجسمهایی کنم... از عکاسی مرتبه چند از پس دارند... انسانها ما با هک اتفاقاتی ویترینها پشت و خیابانها در مانکنها مغازهها شیشهی در پیاده عابرین بازتاب واسطهی به و مغشوش افکار بینظمی همان بود وقوع حال در خوبی به را امروز«انسان»زندگی کلی عبارت یک در را مانکنها در موجود بیروحی آن داد... می نشان مشاهده نیز انسانها روحی حاالت و چهره در میشد سطح در موجود ظاهری تضاد و تفاوت آن کرد. انسان-ها سعی و مانکنها بودن شکل یک جامعه را انسان نهایت در همه و همه شدن شکل یک در میداد قرار انسان جای به را مانکن و مانکن جای به مینمود.«سخت یکدیگر از را آنها تشخیص و 160

برنامه استراتژیک گروه گفتاردرمانی

برنامه استراتژیک گروه گفتاردرمانی برنامه استراتژیک گروه گفتاردرمانی دانشکده توانبخشی دانشگاه علوم پزشکی اراک 1397-1401 اعضای کمیته تدوین برنامه: خانم دکتر سوسن صالحی مدیرگروه گفتاردرمانی دانشکده توانبخشی آقای هادی ترابی معاون آموزشی دانشکده

توضیحات بیشتر

باسمه تعالی مرکز مطالعات اقتصادی بسیج دانشجویی دانشگاه علم و صنعت اهداف، فعالیت ها و رویکردها

باسمه تعالی  مرکز مطالعات اقتصادی  بسیج دانشجویی دانشگاه علم و صنعت  اهداف، فعالیت ها و رویکردها باسمه تعالی مرکز مطالعات اقتصادی بسیج دانشجویی دانشگاه علم و صنعت اهداف فعالیت ها و رویکردها اردیبهشت 95 تاسیس و هدف مرکز مطالعات اقتصادی در سال 90 ذیل بسیج دانشجویی تاسیس شد با سه هدف: طرح مسائل اقتصادی

توضیحات بیشتر

مدارک الزم و نحوه بارگذاری آن ها آزمون نیمه متمرکز دوره های دکتری سال 1397 دانشگاه تربیت مدرس تاریخ انتشار: 2 خرداد 1397 داوطلبان واجد شرایط الزم است

مدارک الزم و نحوه بارگذاری آن ها آزمون نیمه متمرکز دوره های دکتری سال 1397 دانشگاه تربیت مدرس تاریخ انتشار: 2 خرداد 1397 داوطلبان واجد شرایط الزم است مدارک الزم و نحوه بارگذاری آن ها آزمون نیمه متمرکز دوره های دکتری سال 1397 دانشگاه تربیت مدرس تاریخ انتشار: 2 خرداد 1397 داوطلبان واجد شرایط الزم است مدارک و مستندات مورد نیاز به شرح زیر را به فرمت اعالم

توضیحات بیشتر

نام سند: فرم ثبت مشخصات

نام سند: فرم ثبت مشخصات فرم خوداظهاری: ثبت مشخصات متقاضی انتشار کتاب مشخصات شناسنامهاي متقاضی: نام و نامخانوادگي: نام پدر: تاريخ تولد: صادره : کدملي: سوابق تحصيلی: مدرك رشته- گرايش سال اخذ نام دانشگاه ليسانس فوق ليسانس دکترا

توضیحات بیشتر

ریاست محترم مؤسسه غیرانتفاعی غیر دولتی

ریاست محترم مؤسسه غیرانتفاعی غیر دولتی به نام خدا يرفع اهلل الذين امنوا منكم و الذين اوتو العلم درجات فرم ترفيع اعضاي هيأت علمي مازندران الف( مدير محترم گروه آموزشي... با سالم و احترام نظر به اينكه اينجانب... در تاريخ... استحقاق يك پايه ترفيع

توضیحات بیشتر

برنامه استراتژیک SP) ( گروههاي آموزش ماماي ی و بهداشت باروري براي سالهاي تاریخ تصویب نهاي ی 92/11/30 اهداف کلی گروه ماماي ی: 1. تربیت نیروي انسا

برنامه استراتژیک SP) ( گروههاي آموزش ماماي ی و بهداشت باروري براي سالهاي تاریخ تصویب نهاي ی 92/11/30 اهداف کلی گروه ماماي ی: 1. تربیت نیروي انسا برنامه استراتژیک SP) ( گروههاي آموزش ماماي ی و بهداشت باروري براي سالهاي 93-98 تاریخ تصویب نهاي ی 92/11/30 اهداف کلی گروه ماماي ی: 1. تربیت نیروي انسانی کارآمد (ماما) در راستاي تا مین نیاز و تقاضاي نظام

توضیحات بیشتر

بسمه تعالی دستورالعمل اجرایی نهمین دوره توانمندسازی سال 96 با توجه به جایگاه رفیع و نقش محوری اعضاء هیأت علمی در توسعه جایگاه علمی کشور و تحقق دانشگاه

بسمه تعالی دستورالعمل اجرایی نهمین دوره توانمندسازی سال 96 با توجه به جایگاه رفیع و نقش محوری اعضاء هیأت علمی در توسعه جایگاه علمی کشور و تحقق دانشگاه بسمه تعالی دستورالعمل اجرایی نهمین دوره توانمندسازی سال 96 با توجه به جایگاه رفیع و نقش محوری اعضاء هیأت علمی در توسعه جایگاه علمی کشور و تحقق دانشگاه تمدنساز اسالمی و تقویت زمینه و ظرفیتهای علمی و تربیتی

توضیحات بیشتر

کفایت و کمیت بروندادهای رساله دکتری

کفایت و کمیت بروندادهای رساله دکتری کارگاه آموزشی تعالی کیفیت پژوهش دانشگاهی حوزه معاونت پژوهشی دانشگاه اصفهان چرا بايد تحقیق/پژوهش انجام دهیم عوامل داخلی: عالقه شخصی )حس رضايتمندي و کنجکاوي( حس بلند همتی/جاه طلبی قوي عوامل خارجی: مدرک تحصیلی

توضیحات بیشتر

بسته های تحول و نوآوری درآموزش علوم پزشکی بسته توسعه آموزش مجازی در علوم پزشکی ناظر به: 9 سیاست 9 1: نهادينه سازي رويكرد آموزش پاسخگو در نظام سالمت 9

بسته های تحول و نوآوری درآموزش علوم پزشکی بسته توسعه آموزش مجازی در علوم پزشکی ناظر به: 9 سیاست 9 1: نهادينه سازي رويكرد آموزش پاسخگو در نظام سالمت 9 بسته توسعه آموزش مجازی در علوم پزشکی ناظر به: 9 سیاست 9 1: نهادينه سازي رويكرد آموزش پاسخگو در نظام سالمت 9 سیاست 9 2: گسترش عدالت در آموزش عالي سالمت 9 سیاست 9 4: حضور در عرصه هاي آموزشي منطقه اي و جهاني

توضیحات بیشتر

بسمه تعالي دانشگاه علوم پزشكي لرستان معاونت آموزشي مركز مطالعات و توسعه آموزش علوم پزشكي (فرم خالصه رزومه اساتید مجتمع آموزش عالي سالمت واحد دورود سال

بسمه تعالي دانشگاه علوم پزشكي لرستان معاونت آموزشي مركز مطالعات و توسعه آموزش علوم پزشكي (فرم خالصه رزومه اساتید مجتمع آموزش عالي سالمت واحد دورود سال بسمه تعالي دانشگاه علوم پزشكي لرستان معاونت آموزشي مركز مطالعات و توسعه آموزش علوم پزشكي (فرم خالصه رزومه اساتید مجتمع آموزش عالي سالمت واحد سال 9-9 نام و نام خانوادگي: شماره شناسنامه: 5975 عنوان آخرين

توضیحات بیشتر

جمه وری اسال م ی اریان م عاو ن ت علم ی و فناوری ریاست جمه وری ستاد را هب ری توسعه عل وم و فناوریهای شنا خت ی آیین نامه حمایتهای تشویقی از: فعالیتهای ع

جمه وری اسال م ی اریان م عاو ن ت علم ی و فناوری ریاست جمه وری ستاد را هب ری توسعه عل وم و فناوریهای شنا خت ی آیین نامه حمایتهای تشویقی از: فعالیتهای ع آیین نامه حمایتهای تشویقی از: فعالیتهای علمی-پژوهشی با عنوان: آییننامه حمایت از «گروههای علمی و فناور اولویت الف«مصوب کمیسیون هماهنگی و اجرایی تاریخ تصویب: //5 مقدمه: ستاد راهبری توسعه علوم و فناوریهای

توضیحات بیشتر

AutSat

AutSat صفحه: 2 فهرست مطالب هدف............ 3... ارشد...... 4... پنجم...... 4... ترم ششم.........4 اختراعات......5 شرايط تمديد سنوات در کارشناسي تمديد سنوات ترم 2 تمديد سنوات 2 حمايت مالي )تشويقي( از چاپ مقاالت

توضیحات بیشتر

فرم گزارش كار هفتگي

فرم گزارش كار هفتگي قابل توجه دانشجويان متقاضی ( درس کار آموزي ) مراحل و شرح کامل وظايف دانشجويان کارآموزي 1 اخذ واحد كارآموزي در زمان ثبت نام 2 جستجو براي يافتن محلي مناسب جهت كارآموزي و كسب موافقت مديريت واحد مورد نظر.

توضیحات بیشتر

اداره كل آموزش و پرورش استان خراسان رضوي

اداره كل آموزش و پرورش استان خراسان رضوي وزارت آموزش و پرورش معاونت آموزش متوسطه دفتر آموزش های فنی و حرفه ای- دفتر آموزش های کاردانش دبیرخانه راهبری کشوری برق و الکترونیک شیوه نامه کد شیونامه SH401 در نوشتن این شیوه نامه از محتوی " جشنواره های

توضیحات بیشتر

نام فرايند: انتخاب واحد دانشجوي مشروط

نام فرايند: انتخاب واحد دانشجوي مشروط 1 فرآيند جديد نام فرايند: انتخاب واحد تامين كنندگان: اساتيد راهنما و اداره آموزش مشتريان: دانشجويان هدف: انجام انتخاب واحد دانشجو در هر نيمسال تحصيلي مسئول واحد : مدير آموزش تحويل برگه انتخاب واحد تكميل

توضیحات بیشتر

PERSISKA رشح مخترصی درباره دوره دبیرستان در سوئد

PERSISKA رشح مخترصی درباره دوره دبیرستان در سوئد PERSISKA رشح مخترصی درباره دوره دبیرستان در سوئد در سوئد همه نوجوانانی که دوره ۹ ساله ابتدایی را تمام کرده اند حق تحصیل در یک دوره سه ساله دبیرستانی را دارند.تحصیالت دبیرستانی پایه خوبی را برای فعالیتهای

توضیحات بیشتر

هب انم خدا وند جان آفرین دانش گاه علوم زپشکی تهران دانشکده زپشکی گروه آموزش زپشکی شیوه نامه برگزاری ژورنال کالب/واچ مصوب گروه آموزش پزشکی در تاریخ 30

هب انم خدا وند جان آفرین دانش گاه علوم زپشکی تهران دانشکده زپشکی گروه آموزش زپشکی شیوه نامه برگزاری ژورنال کالب/واچ مصوب گروه آموزش پزشکی در تاریخ 30 وند جان آفرین دانش گاه علوم زپشکی تهران دانشکده زپشکی گروه آموزش زپشکی شیوه نامه برگزاری ژورنال کالب/واچ مصوب گروه آموزش پزشکی در تاریخ 30 شهریور 1392 بازبینی در تاریخ 20 بهمن 1395 کلیات برنامه هدف ژورنال

توضیحات بیشتر

شیوه نامه نظارت بر اجرای دوره دکتری آموزشی پژوهشی «مرحله پژوهشی» مرحله اول : تعیین موضوع کمیته راهبری وظیفه استاد)ان( راهنما در تعیین وجه ناهمانندی و

شیوه نامه نظارت بر اجرای دوره دکتری آموزشی پژوهشی «مرحله پژوهشی» مرحله اول : تعیین موضوع کمیته راهبری وظیفه استاد)ان( راهنما در تعیین وجه ناهمانندی و «مرحله پژوهشی» مرحله اول : تعیین موضوع کمیته راهبری وظیفه استاد)ان( راهنما در تعیین وجه ناهمانندی و امانت داری موضوع کاربرگ 3 انتخاب استاد)ان( راهنما براساس دستورالعمل مربوط )توسط دانشجو( تا پایان نیمسال

توضیحات بیشتر

دانشگاه کاشان در نظام رتبهبندی تایمز تهیه و تنظیم: مهناز طالبی جدیدترین رتبههای دانشگاهی از سوی نظام رتبه بندی تایمز در تاریخ )امروز( 11 سپتامب

دانشگاه کاشان در نظام رتبهبندی تایمز تهیه و تنظیم: مهناز طالبی جدیدترین رتبههای دانشگاهی از سوی نظام رتبه بندی تایمز در تاریخ )امروز( 11 سپتامب دانشگاه کاشان در نظام رتبهبندی تایمز 2020 1 تهیه و تنظیم: مهناز طالبی جدیدترین رتبههای دانشگاهی از سوی نظام رتبه بندی تایمز در تاریخ )امروز( 11 سپتامبر 2019 اعالم شد. دانشگاه کاشان در این نظام رتبه بندی

توضیحات بیشتر

اهداف کالن و اهداف اختصاصی نیز پس از جدول ارائه شده است G2. ارتقاء سطح دارائیهای فکری و توانمندیهای پژوهشی هدف اختصاصی: افزایش تعداد مقاالت چاپ شده دا

اهداف کالن و اهداف اختصاصی نیز پس از جدول ارائه شده است G2. ارتقاء سطح دارائیهای فکری و توانمندیهای پژوهشی هدف اختصاصی: افزایش تعداد مقاالت چاپ شده دا اهداف کالن و اهداف اختصاصی نیز پس از جدول ارائه شده است هدف اختصاصی: افزایش تعداد مقاالت چاپ شده در مجالت علمی- پژوهشی معتبر بمیزان 22 درصد تا پایان سال 49-1 استراتژی: افزایش تعداد طرحهای پژوهشی تصویب

توضیحات بیشتر

Report

Report گزارش ارزيابی شونده دوره ارزيابی: سال 9 تاريخ تهيه گزارش: 96// جدول راهنمای علايم وضعيت علامت وضعيت شرح وضعيت محدوده %9. - % %7. - %89.99 %6. - %7.99 %- %9.99 عالي خوب متوسط ضعيف اداره کل استاندارد استان

توضیحات بیشتر

گزارش سفر دانشجویان رشته جغرافیای سیاسی دانشگاه تربیت مدرس خلیج فارس و جزایر جنوب ایران تاریخ سفر: 7 تا 31 آذر ماه 3131 اساتید: دکتر محمدرضا حافظ نیا

گزارش سفر دانشجویان رشته جغرافیای سیاسی دانشگاه تربیت مدرس خلیج فارس و جزایر جنوب ایران تاریخ سفر: 7 تا 31 آذر ماه 3131 اساتید: دکتر محمدرضا حافظ نیا گزارش سفر دانشجویان رشته جغرافیای سیاسی دانشگاه تربیت مدرس خلیج فارس و جزایر جنوب ایران تاریخ سفر: 7 تا 31 آذر ماه 3131 اساتید: دکتر محمدرضا حافظ نیا دکتر ابراهیم رومینا و دکتر سیروس احمدی میزبان اساتید

توضیحات بیشتر

لیست ارائه دروس رشته:زبان ادبیات فارسی دانشگاه پیام نور سال تحصیلی مقطع کارشناسی کد رشته: مخصوص ورودیهای 92 و بعد آن ترم ورود و ترم اعمال

لیست ارائه دروس رشته:زبان ادبیات فارسی دانشگاه پیام نور سال تحصیلی مقطع کارشناسی کد رشته: مخصوص ورودیهای 92 و بعد آن ترم ورود و ترم اعمال ترم اول عربی قسمت اول: )قواعد و متون( 0 متون نظم )( پیشگامان نظم فارسی آیین نگارش و ویرایش دستور زبان فارسی) ( متون نثر )( متون ادبی- تاریخی با تاکید بر تاریخ بیهقی 0 بالغت )معانی( زبان خارجه جمع ها ترم

توضیحات بیشتر

ارائه PowerPoint

ارائه PowerPoint Iran Nanotechnology Laboratory Network Info@nanolab.ir ایجاد شبکه ایجاد شبکه موجود بودن بيش از 80 درصد دستگاهها در كشور مسأله اول نداشتن دستگاه نيست تهيه فهرست دستگاه های استفاده شده در پژوهش ها مسأله

توضیحات بیشتر

بسته توسعه آموزش مجازی در علوم پزشکی دکتر سلحشور بسته توسعه آموزش مجازی در علوم پزشکی اقدامت دانشگاه علوم پزشکی کرمانشاه 1. تعیین سیاست ها اهداف و برن

بسته توسعه آموزش مجازی در علوم پزشکی دکتر سلحشور بسته توسعه آموزش مجازی در علوم پزشکی اقدامت دانشگاه علوم پزشکی کرمانشاه 1. تعیین سیاست ها اهداف و برن بسته توسعه آموزش مجازی در علوم پزشکی دکتر سلحشور بسته توسعه آموزش مجازی در علوم پزشکی اقدامت دانشگاه علوم پزشکی کرمانشاه 1. تعیین سیاست ها اهداف و برنامه ریزی عملیاتی توسعه آموزش مجازی در دانشگاه علوم

توضیحات بیشتر

گزارشی از نخستین همایش بینالمللی روشنایی و نورپردازي ایران گزارشی از نخستین همایش بینالمللی روشنایی و نورپردازي ایران از 25 آذر شیراز به مدت 3 روز میز

گزارشی از نخستین همایش بینالمللی روشنایی و نورپردازي ایران گزارشی از نخستین همایش بینالمللی روشنایی و نورپردازي ایران از 25 آذر شیراز به مدت 3 روز میز از 25 آذر شیراز به مدت 3 روز میزبان نخستین همایش روشنایی و نورپردازي ایران بود. در این همایش بین المللی که در مجموعه سرزمین سبز برگزار شد میزبان اساتید و بزرگان روشنایی و نورپردازي جهان بود در این همایش

توضیحات بیشتر

آشنایی با IELTS Writing Task 2 و writing شما معیار 4 مهم ارزیا یب

آشنایی با IELTS Writing Task 2 و writing شما معیار 4 مهم ارزیا یب آشنایی با IELTS Writing Task 2 و writing شما معیار 4 مهم ارزیا یب ویژگی های IELTS Writing Task 2 چیست چگونه باید به سواالت رایتینگ Task 2 پاسخ داد مالک های نمره دهی چیست و نوشته شما بر اساس چه پارامترهایی

توضیحات بیشتر

مدارک لازم جهت فرصت مطالعاتی کوتاه مدت خارج از کشور دانشجویان دوره دکتری تخصصی

مدارک لازم جهت فرصت مطالعاتی کوتاه مدت خارج از کشور  دانشجویان دوره دکتری تخصصی مدارك لازم جهت فرصت مطالعاتی کوتاه مدت خارج از کشور دانشجویان دوره دکتري تخصصی درخواست کتبی دانشجو که به تایید استاد راهنما رسیده باشد. فرم تکمیل شده مشخصات و اطلاعات مربوط به دانشجو (فرم شماره 101) اصل

توضیحات بیشتر

بيانه دورنما ( Vision ) معاونت پژوهشي دانشگاه علوم پزشكي اهواز

بيانه دورنما ( Vision ) معاونت پژوهشي دانشگاه علوم پزشكي اهواز نقشه جامع علمی و برنامه استراتژیک مرکز تحقیقات تغذیه و بیماریهای متابولیک دانشگاه علوم پزشکی جندی شاپور اهواز بیانیه دورنما ) Vision ( ما بر آنیم كه عالوه بر توسعه كمي و كیفي امر پژوهش در زمینه تغذیه و

توضیحات بیشتر

Course Plan طرح دوره درس نظریه ها الگوهای پرستاری سالمت جامعه و کاربرد آنها نیمسال اول بسمه تعالی دانشگاه علوم پزشکی یاسوج دانشکده پرستاری و مام

Course Plan طرح دوره درس نظریه ها الگوهای پرستاری سالمت جامعه و کاربرد آنها نیمسال اول بسمه تعالی دانشگاه علوم پزشکی یاسوج دانشکده پرستاری و مام بسمه تعالی حضرت زینب)س( ) کارشناسی ارشد طرح دوره ( الف-مشخصات کلی درس نام درس : نظریه ها الگوهای پرستاری و کاربرد آنها تعداد و نوع واحد: نظري) 1 واحد( / کارآموزی )1 واحد( نيمسال تحصيلی: اول 34-5 دروس پيش

توضیحات بیشتر

Microsoft Word - پرسش و پاسخ .امور توسعه منابع انساني

Microsoft Word - پرسش و پاسخ .امور توسعه منابع انساني بسمه تعالي سو الات پركاربرد دستگاه هاي اجرايي كشور مرتبط با حوزه ا موزشي كاركنان دولت (امور توسعه منابع انساني) ١- منظور از دوره هاي ا موزشي مصوب چيست به ا ن دسته از دوره هاي ا موزشي كوتاه مدت كه با اخذ

توضیحات بیشتر

مشخصات کلی اهداف مرحله ای هدف های رفتاری آموزشی این فایل فقط برای مشاهده می باشد. برای خرید فایل ورد و قابل ویرایش این طرح درس با قیمت فقط دوهزار توما

مشخصات کلی اهداف مرحله ای هدف های رفتاری آموزشی این فایل فقط برای مشاهده می باشد. برای خرید فایل ورد و قابل ویرایش این طرح درس با قیمت فقط دوهزار توما مشخصات کلی اهداف مرحله ای هدف های رفتاری آموزشی طرح درس روزانه درس ریاضی هفتم شماره طرح درس موضوع درس : جذر و ریشه تاریخ اجرا : مدت اجرا : 1 جلسه 09 دقیقه : تعداد فراگیران : 62 مجری : بخشی کالس هفتم مکان

توضیحات بیشتر

روابط عمومی و تصویر سازمانی

روابط عمومی  و  تصویر سازمانی روابط عمومی و تصویر سازمانی مسعود کوثری تصویر سازمانی برای آن که سازمانی بتواند درست به وظایف خود عمل کند به یک تصویر سازمانی مثبت نیاز دارد. این تصویر سازمانی یا برند سازمانی دارائی نامشهود یک سازمان

توضیحات بیشتر

مسابقه برترین های طراحی بسته بندی ایران 96 )IranStar2016( امروزه با توجه به خیل عظیم محصوالت و وجود بازارهای رقابتی رو به رشد تقاضا در راستای طراحی بس

مسابقه برترین های طراحی بسته بندی ایران 96 )IranStar2016( امروزه با توجه به خیل عظیم محصوالت و وجود بازارهای رقابتی رو به رشد تقاضا در راستای طراحی بس مسابقه برترین های طراحی بسته بندی ایران 96 )IranStar2016( امروزه با توجه به خیل عظیم محصوالت و وجود بازارهای رقابتی رو به رشد تقاضا در راستای طراحی بسته بندی های متمایز که باعث ایجاد مزیت رقابتی برای محصول

توضیحات بیشتر

Microsoft Word - FinancialTechnology.docx

Microsoft Word - FinancialTechnology.docx مقدمه پيشرفت هاي اخير در تكنولوژي و قانونگذاري مفهوم و روح اصلي صنعت مالي را دگرگون كرده است. تكنولوژي مالي يا همان Financial Technology به استفاده از تكنولوژي هاي پيشرفته و ايجاد رابطه ي مستمر كه معادل

توضیحات بیشتر

عنوان درس : تعداد و نوع واحد : درس پیش نیاز : تغذيه بالینی 2 واحد )1 واحد تغذيه پیشرفته 1 و 2 نظری و 1 واحد عملی( بسمه تعالی دانشگاه علوم پزشکی کرمانش

عنوان درس : تعداد و نوع واحد : درس پیش نیاز : تغذيه بالینی 2 واحد )1 واحد تغذيه پیشرفته 1 و 2 نظری و 1 واحد عملی( بسمه تعالی دانشگاه علوم پزشکی کرمانش عنوان درس : تعداد و نوع واحد : درس پیش نیاز : تغذيه بالینی 2 واحد ) واحد تغذيه پیشرفته و 2 نظری و واحد عملی( بسمه تعالی دانشگاه علوم پزشکی کرمانشاه دانشکده بهداشت قالب نگارش طرح درس مدرس : دکتر نچواک)

توضیحات بیشتر

راهنمای "سمنتاک" مقدمه ثبت نام ورود فهرست مطالب II... II... فعال سازی حساب کاربری... IV به سامانه... VI جستجوی مدرک و سفارش... VII سفارشات... IX حساب

راهنمای سمنتاک مقدمه ثبت نام ورود فهرست مطالب II... II... فعال سازی حساب کاربری... IV به سامانه... VI جستجوی مدرک و سفارش... VII سفارشات... IX حساب راهنمای "سمنتاک" مقدمه ثبت نام ورود فهرست مطالب II... II... فعال سازی حساب کاربری... IV به سامانه... VI جستجوی مدرک و سفارش... VII سفارشات... IX حساب کاربری... X مشخصات کاربری... XI خروج از سامانه... XII

توضیحات بیشتر

آیین نامه داخلی گروه کامپیوتر

آیین نامه داخلی گروه کامپیوتر شیوهنامه دکترا این شیوه نامه به همراه گاربرگهای مربوطه در سایت گروه قرار دارد. دانشجویان موظف هستند از آخرین تصمیمات شورای تحصیالت تکمیلی گروه و دانشکده که از یکی از طریقهای اطالعیه در تابلو تحصیالت تکمیلی

توضیحات بیشتر

2 خدمات مشاوره بانکداری شرکتی

2 خدمات مشاوره بانکداری شرکتی 2 خدمات مشاوره بانکداری شرکتی گروه خدمات مشاوره بانکداری شرکتی بانک اقتصادنوین به عنوان اولین بانک ارایه دهنده خدمات بانکداری شرکتی و به منظور پاسخگویی شایستهتر به نیاز مشتریان و پیریزی مشارکتی پایدار

توضیحات بیشتر

بسمه تعالی شیوه نامه اجرایی آیین نامه آموزشی دورهه یا کارشناسی ارشد ناپیوسته وزارت علوم تحقیقات و فناوری مورخ 1394/9/25 مقدمه این شیوه نامه به منظور ا

بسمه تعالی شیوه نامه اجرایی آیین نامه آموزشی دورهه یا کارشناسی ارشد ناپیوسته وزارت علوم تحقیقات و فناوری مورخ 1394/9/25 مقدمه این شیوه نامه به منظور ا بسمه تعالی شیوه نامه اجرایی آیین نامه آموزشی دورهه یا کارشناسی ارشد ناپیوسته وزارت علوم تحقیقات و فناوری مورخ 1394/9/25 مقدمه این شیوه نامه به منظور اجرای هماهنگتر آیین نامه آموزشی دوره کارشناسی ارشد ناپیوسته

توضیحات بیشتر

فرم تدوین طرح درس روزانه استاد نام درس : برنامه ریزی و مدیریت راهبردی نیمسال اول / دوم / تابستان : دوم )79-79( تعداد و نوع واحد ( نظری / عملی ) : نظری

فرم تدوین طرح درس روزانه استاد نام درس : برنامه ریزی و مدیریت راهبردی نیمسال اول / دوم / تابستان : دوم )79-79( تعداد و نوع واحد ( نظری / عملی ) : نظری نام درس : برنامه ریزی و مدیریت راهبردی نیمسال اول / دوم / تابستان : دوم )7979( تعداد و نوع واحد ( نظری / عملی ) : نظری 3 واحد مدرس: دکتر لیال دشمنگیر رشته و مقطع تحصیلی : دکتری سیاست گذاری سالمت ترم: دوم

توضیحات بیشتر

بسمه تعالی دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی استان بوشهر مرکز توسعه آموزش پزشکی دفتر نظارت و ارزشیابی فرم طرح درس نام و نام خانوادگی مدرس: رتب

بسمه تعالی دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی استان بوشهر مرکز توسعه آموزش پزشکی دفتر نظارت و ارزشیابی فرم طرح درس نام و نام خانوادگی مدرس: رتب بسمه تعالی دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی استان بوشهر مرکز توسعه آموزش پزشکی دفتر نظارت و ارزشیابی فرم طرح درس نام و نام خانوادگی مدرس: رتبه دانشگاهی: دانشيار رحيم طهماسبی آخرین مدرک تحصيلی:

توضیحات بیشتر

Microsoft Word - Forex-Persian-tradingstrategies doc

Microsoft Word - Forex-Persian-tradingstrategies doc استراتژيهاي معامله به نام خدا براي انجام معاملات در فاركس بدلخواه از استراتژيهاي گوناگوني ميتوان استفاده كرد. هدف از اين مقاله و طبقهبندي اراي ه شده معرفي و تا كيد بر تفاوتهاي ميان اين استراتژيها ميباشد.

توضیحات بیشتر

عنوان : راهنمای خرید میز تلویزیون در این مقاله از مجله وب سایت دکوراسیون داخلی معماریان قصد داریم شما را با راهنمای خرید میز تلویزیون آشنا کنیم. وجود

عنوان : راهنمای خرید میز تلویزیون در این مقاله از مجله وب سایت دکوراسیون داخلی معماریان قصد داریم شما را با راهنمای خرید میز تلویزیون آشنا کنیم. وجود عنوان : راهنمای خرید میز تلویزیون در این مقاله از مجله وب سایت دکوراسیون داخلی معماریان قصد داریم شما را با راهنمای خرید میز تلویزیون آشنا کنیم. وجود تنوع باالی میز تلویزیون مدرن و میز تلویزیون ام دی اف

توضیحات بیشتر

فرماندار تهران: ایجاد اشتغال به عنوان یکی از سیاست های عمومی دولت باید مطرح شود

فرماندار تهران: ایجاد اشتغال به عنوان یکی از سیاست های عمومی دولت باید مطرح شود دوشنبه 04 تیر - 1397 09:16 فرماندار تهران: ایجاد اشتغال به عنوان یکی از سیاست های عمومی دولت باید مطرح شود تحریریه خبر- معاون استاندار و فرماندار تهران در دومین جلسه شورای اداری شهرستان تهران به ایفای

توضیحات بیشتر

کتاب کار محاسبات فنی تخصصی رشتۀ صنایع فلزی زمىنۀ صنعت شاخۀ آموزش فنى وحرفهاى شمارۀ درس 1171 عنوان و نام پدیدآور: کتاب کار محاسبات فنی تخصصی]کتابهای در

کتاب کار محاسبات فنی تخصصی رشتۀ صنایع فلزی زمىنۀ صنعت شاخۀ آموزش فنى وحرفهاى شمارۀ درس 1171 عنوان و نام پدیدآور: کتاب کار محاسبات فنی تخصصی]کتابهای در کتاب کار محاسبات فنی تخصصی رشتۀ صنایع فلزی زمىنۀ صنعت شاخۀ آموزش فنى وحرفهاى شمارۀ درس 1171 عنوان و نام پدیدآور: کتاب کار محاسبات فنی تخصصی]کتابهای درسی[ رشتۀ صنایع فلزی زمینۀ صنعت شاخۀ آموزش فنی و حرفه

توضیحات بیشتر

فرم سفارت انگلیس متقاضی محترم لطفا فرم زیر را با دقت تکمیل نمایید. تمامی تاریخ ها را به میالدی و با ذکر )روز/ ماه/ سال( و تمامی سواالت مربوط به مسائل

فرم سفارت انگلیس متقاضی محترم لطفا فرم زیر را با دقت تکمیل نمایید. تمامی تاریخ ها را به میالدی و با ذکر )روز/ ماه/ سال( و تمامی سواالت مربوط به مسائل فرم سفارت انگلیس متقاضی محترم لطفا فرم زیر را با دقت تکمیل نمایید. تمامی تاریخ ها را به میالدی و با ذکر )روز/ ماه/ سال( و تمامی سواالت مربوط به مسائل مالی را به پوند بنویسید. بدیهی است که در صورت ناقص

توضیحات بیشتر

پذیرش بدون آزمون مقطع دکتری (استعدادهای درخشان) سال 1398 دانشگاه اصفهان

پذیرش بدون آزمون مقطع دکتری (استعدادهای درخشان) سال 1398 دانشگاه اصفهان فراخوان پذیرش بدون آزمون مقطع دکتری )استعداد درخشان( سال تحصیلی 9899 دانشگاه اصفهان دانشگاه اصفهان به منظور فراهم نمودن زمينه جذب برگزیدگان علمی و مستعد از بين دانشجویان و دانشآموختگان مقطع کارشناسیارشد

توضیحات بیشتر

هوا لح ق با سلام احتراما رزومه اینجانب به شرح زیر تقدیم میگردد: الف- مشخصات فردی نام: هدی نام خانوادگی: هماوندی تاریخ تولد: 6611/2/82 محل تولد: کرمان

هوا لح ق با سلام احتراما رزومه اینجانب به شرح زیر تقدیم میگردد: الف- مشخصات فردی نام: هدی نام خانوادگی: هماوندی تاریخ تولد: 6611/2/82 محل تولد: کرمان هوا لح ق با سلام احتراما رزومه اینجانب به شرح زیر تقدیم میگردد: الف مشخصات فردی نام: هدی نام خانوادگی: هماوندی تاریخ تولد: 6611/2/82 محل تولد: کرمان نشانی الکترونیکی: h.homavandi@ut.ac.ir ب سوابق تحصیلی

توضیحات بیشتر

عنوان درس:

عنوان درس: معاونت آموزشی دانشگاه علوم پزشکی مازندران مرکز مطالعات و توسعه آموزش علوم پزشکی فرم اولیه طرح درس اطالعات مربوط به استاد: - نام استاد: حاجی حسینی آخرین مدرک تحصیلی : دکتری رشته تحصیلی: پرستاری سابقه آموزشی

توضیحات بیشتر

بسم اهلل الرحمن الرحیم برنامه پیشنهادی برای ترمهای 1 تا 5 دانشجویان برق ورودی 55 و بعد از آن تاریخ تصویب در شورای آموزشی دانشکده برق: 1951/80/22 دانشگ

بسم اهلل الرحمن الرحیم برنامه پیشنهادی برای ترمهای 1 تا 5 دانشجویان برق ورودی 55 و بعد از آن تاریخ تصویب در شورای آموزشی دانشکده برق: 1951/80/22 دانشگ بسم اهلل الرحمن الرحیم برنامه پیشنهادی برای ترمهای 1 تا دانشجویان برق ورودی و بعد از آن تاریخ تصویب در شورای آموزشی دانشکده برق: 191/80/ دانشگاه صنعتی شاهرود نیمسال اول - برق ورودی 9 به بعد -- -- --70

توضیحات بیشتر

فصل چهارم قوانین تونن و نورتن هدف کلی : آشنایی با منبع ولتاژ و منبع جریان و قوانین تونن و نورتن و به کارگیری آنها در مدارها هدفهای رفتاری: پس از پایان

فصل چهارم قوانین تونن و نورتن هدف کلی : آشنایی با منبع ولتاژ و منبع جریان و قوانین تونن و نورتن و به کارگیری آنها در مدارها هدفهای رفتاری: پس از پایان قوانین تونن و نورتن هدف کلی : آشنایی با منبع ولتاژ و منبع جریان و قوانین تونن و نورتن و به کارگیری آنها در مدارها هدفهای رفتاری: پس از پایان این فصل از فراگیرنده انتظار می رود که: 1- منبع جریان را تعریف

توضیحات بیشتر

سازمان مدرسه

سازمان مدرسه سازمان مدرسه مطهره رجبی عطیه افشاری سازمان مدرسه متشکل از مدير شوراها و انجمن اولياء و مربيان مي باشد. مدرسه از مهمترين نهادهاي اجتماعي تربيتي و آموزشي و اصلي ترين رکن تعليم و تربيت است که به منظور تربيت

توضیحات بیشتر

نمای شهر متعلق به کیست؟

نمای شهر متعلق به کیست؟ اگر در مسیر رفت و ا مد خود به محل کار تصمیم بگیریم فقط به نمای ساختمان های موجود و یا در حال ساخت توجه داشته باشیم اولین سوالی که به ذهن مان می ا ید این است که نمای ساختمان ها متعلق به کیست نماها چهره

توضیحات بیشتر

Student.doc

Student.doc راهنمای استفاده از رايا مدرسه (ويژه دانش ا موزان و اوليای دانش ا موزان) ي م.۱.۲ ۱ ورود دانش ا موزان در سمت كاربر برای هر دانش ا موزی دو حالت برای استفاده از سايت وجود دارد: بخش عمومی سايت که هر دانش ا

توضیحات بیشتر

باسمه تعالی پیشنویس استاندارد اصول شفافیت و پاسخگوئی مرکز آموزش و برنامهریزی دفتر مطالعات و تدوین استانداردها و دستورالعملها 1

باسمه تعالی پیشنویس استاندارد اصول شفافیت و پاسخگوئی مرکز آموزش و برنامهریزی دفتر مطالعات و تدوین استانداردها و دستورالعملها 1 باسمه تعالی پیشنویس استاندارد اصول شفافیت و پاسخگوئی مرکز آموزش و برنامهریزی دفتر مطالعات و تدوین استانداردها و دستورالعملها 1 مقدمه حاكميت قوانين و مقررات زيربناي اصلي نظام حسابرسي و رسيدگي بخش عمومي

توضیحات بیشتر

بسمه تعالی فرم طرح درس رشته و مقطع تحصیلی: پزشکی مولکولی دکترا نام و کد درس: بیوشیمی پروتئین ها و ایمنی ژنتیک ) ( نیمسال: دوم محل برگزا

بسمه تعالی فرم طرح درس رشته و مقطع تحصیلی: پزشکی مولکولی دکترا نام و کد درس: بیوشیمی پروتئین ها و ایمنی ژنتیک ) ( نیمسال: دوم محل برگزا بسمه تعالی فرم طرح درس رشته و مقطع تحصیلی: پزشکی مولکولی دکترا نام و کد درس: بیوشیمی پروتئین ها و ایمنی ژنتیک )19509216( نیمسال: دوم 1398-99 محل برگزاری: دانشکده علوم نوین پزشکی دروس پیش نیاز و همنیاز:

توضیحات بیشتر

بسمه تعالی دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی استان بوشهر مرکز توسعه آموزش پزشکی دفتر نظارت و ارزشیابی فرم طرح درس نام و نام خانوادگی مدرس: رتب

بسمه تعالی دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی استان بوشهر مرکز توسعه آموزش پزشکی دفتر نظارت و ارزشیابی فرم طرح درس نام و نام خانوادگی مدرس: رتب بسمه تعالی دانشگاه علوم پزشکی و خدمات بهداشتی درمانی استان بوشهر مرکز توسعه آموزش پزشکی دفتر نظارت و ارزشیابی فرم طرح درس نام و نام خانوادگی مدرس: رتبه دانشگاهی: دانشيار رحيم طهماسبی آخرین مدرک تحصيلی:

توضیحات بیشتر

No Slide Title

No Slide Title فصل اول 1 ویرایش یازدهم دومینیک سالواتوره مقدمه اهداف آموزشی: و معنی آموختن اهمیت جهانی شدن. استانداردهای و الملل بین تجارت بین رابطه آموختن کشوری. زندگی الملل. بین اقتصاد پولی و تجارت مفاهیم توضیح و توصیف

توضیحات بیشتر

دستورالعمل ثبت نام دانشجویان جدیدالورود دانشگاه اصفهان (مقطع کارشناسی ارشد ) مراحل ثبت نام الکترونیکی یا غیرحضوري(انجام این مرحله از طریق رایانه

دستورالعمل ثبت نام دانشجویان جدیدالورود دانشگاه اصفهان (مقطع کارشناسی ارشد ) مراحل ثبت نام الکترونیکی یا غیرحضوري(انجام این مرحله از طریق رایانه دستورالعمل ثبت نام دانشجویان جدیدالورود دانشگاه اصفهان (مقطع کارشناسی ارشد 94-95 ) مراحل ثبت نام الکترونیکی یا غیرحضوري(انجام این مرحله از طریق رایانه شخصی کافی نت و سایر مراکز مخصوص این کار): می باشد:

توضیحات بیشتر

Microsoft Word - طراحي معماري با نرم افزار SKETCH UP.doc

Microsoft Word - طراحي معماري با نرم افزار SKETCH UP.doc فرم 7-5 سازمان آموزش فنی و حرفه اي کشور و پژوهشهاي علمی و فنی عنوان رشته آموزشی : نقشه کشی و عمران عنوان پودمان آموزشی : طراحی معماري با نرم افزارUP SKETCH کد پودمان ITC-DR-268: تاریخ تصویب: تاریخ باز

توضیحات بیشتر

فصل دوم - فرایند

فصل دوم - فرایند فصل پنجم درک نیازمندیها 2 مهندسی نیازمندیها تکنیک ها و وظایف گسترده ای که منجر به درک نیازمندیها می شود مهندسی نیازمندیها نامیده می شود. از منظر فرایند نرم افزار:... مکانیزمی را مهیا می کند که نیازهای

توضیحات بیشتر

وزارت ت عدن جارت سازمان و ه جارت ا ان عاو ن ت و ه صا ات کالا و دمات نا نا وشاک د ر و ه صا ات ولات ی و عد ی ز سا ی وشاک ش و نا د ی د ر ز : را یانتاش کا

وزارت ت عدن جارت سازمان و ه جارت ا ان عاو ن ت و ه صا ات کالا و دمات نا نا وشاک د ر و ه صا ات ولات ی و عد ی ز سا ی وشاک ش و نا د ی د ر ز : را یانتاش کا وزارت ت عدن جارت سازمان و ه جارت ا ان عاو ن ت و ه صا ات کالا و دمات نا نا وشاک د ر و ه صا ات ولات ی و عد ی ز سا ی وشاک ش و نا د ی د ر ز : را یانتاش کار ناس: ه ا صاری ھار 98 ت ه وان تعریف کالا... وضعیت

توضیحات بیشتر

بسمهای تعالی رزومهی آموزشی پژوهشی و اجرایی دکتر فواد ایرانمنش آخرین ویرایش: 1396/11/13 1. عمومی: فارغالتحصیل دورهی دکترای عمومی دندانپزشکی سال 1382 از

بسمهای تعالی رزومهی آموزشی پژوهشی و اجرایی دکتر فواد ایرانمنش آخرین ویرایش: 1396/11/13 1. عمومی: فارغالتحصیل دورهی دکترای عمومی دندانپزشکی سال 1382 از بسمهای تعالی رزومهی آموزشی پژوهشی و اجرایی دکتر فواد ایرانمنش آخرین ویرایش: 1396/11/13 1. عمومی: فارغالتحصیل دورهی دکترای عمومی دندانپزشکی سال 1382 از اصفهان فارغالتحصیل دورهی دکترای تخصصی اندودانتیکس

توضیحات بیشتر

Deutsches Sprachinstitut Teheran اطالعات کلی: TestAS آزمونی است برای تشخیص صالحیت علمی داوطلبان خارجی که قصد تحصیل در کشور آلمان را دارند. از ابتدای ت

Deutsches Sprachinstitut Teheran اطالعات کلی: TestAS آزمونی است برای تشخیص صالحیت علمی داوطلبان خارجی که قصد تحصیل در کشور آلمان را دارند. از ابتدای ت Deutsches Sprachinstitut Teheran اطالعات کلی: TestAS آزمونی است برای تشخیص صالحیت علمی داوطلبان خارجی که قصد تحصیل در کشور آلمان را دارند. از ابتدای ترم زمستانی 2009/2010 ارائه کارنامه TestAS جهت اخذ پذیرش

توضیحات بیشتر

برنامه دروس دوره کارشناسی

برنامه دروس دوره کارشناسی ربانهم ردوس دوره کارشناسی )مهندسی عمران ) )ورودیهای و بعد از آن( های درسی: تعداد کل های درسی این مجموعه به شرح زیر می باشد: مطابق مصوبه شواری عالی انقالب فرهنگی دروس عمومی دروس پایه 68 دروس اصلی و تخصصی

توضیحات بیشتر

Microsoft Word - ?????? ???????? ?? ????? ? ????? ???? ??? ??????? ???????? ?????? ????? ??????-?????? ??? 97-96

Microsoft Word - ?????? ???????? ?? ????? ? ????? ???? ??? ??????? ???????? ?????? ????? ??????-?????? ??? 97-96 بسمه تعالي دانشگاه علوم پزشكي و خدمات بهداشتي درماني استان بوشهر مركز توسعه آموزش پزشكي دفتر نظارت و ارزشيابي فرم طرح درس نام و نام خانوادگي مدرس: رتبه دانشگاهي: دانشيار رحيم طهماسبي آخرين مدرك تحصيلي:

توضیحات بیشتر

سازمان مرکزي دانشگاه آزاد اسلامی دفتر توانمندسازي و آموزش هاي کاربردي برنامه درسی: طیف سنجی مادون قرمز FT-IR شناسه: آذر ماه 1394

سازمان مرکزي دانشگاه آزاد اسلامی دفتر توانمندسازي و آموزش هاي کاربردي برنامه درسی: طیف سنجی مادون قرمز FT-IR شناسه: آذر ماه 1394 سازمان مرکزي دانشگاه آزاد اسلامی دفتر توانمندسازي و آموزش هاي کاربردي برنامه درسی: طیف سنجی مادون قرمز FTIR شناسه: 99930 آذر ماه 1394 مشاوران برنامه درسی: دکتر فرحناز کارگر بهبهانی (دکتراي شیمی آلی) شماره

توضیحات بیشتر

با وجود این گجت کوچک دوربین DSLR خود را دور بیندازید + گالری عکس

با وجود این گجت کوچک دوربین DSLR خود را دور بیندازید + گالری عکس با وجود این گجت کوچک دوربین DSLR خود را دور بیندازید + گالری عکس یک شرکت استارتاپی که در زمینه عکاسی فعالیت میکند توانسته گجتی بسازد که ترکیبی از قدرت عکاسی دوربینهای بزرگ DSLR و چندین لنز جداشدنی است.

توضیحات بیشتر

استاندارد مهارت و آموزشي مهندس كامپيوتر در طراحي GUI گروه برنامه ريزي درسي فناوري اطلاعات تاريخ شروع اعتبار: 1384/6/1 كد استاندارد: 0-84/95/1/2 دفتر ط

استاندارد مهارت و آموزشي مهندس كامپيوتر در طراحي GUI گروه برنامه ريزي درسي فناوري اطلاعات تاريخ شروع اعتبار: 1384/6/1 كد استاندارد: 0-84/95/1/2 دفتر ط استاندارد مهارت و آموزشي مهندس كامپيوتر در طراحي GUI گروه برنامه ريزي درسي فناوري اطلاعات تاريخ شروع اعتبار: 1/6/1 كد استاندارد: 0-/95/1/ دفتر طرح و برنامه هاي درسي: تهران- خيابان آزادي- خ خوش شمالي- تقاطع

توضیحات بیشتر

بیانیه سیاست سرمایه گذاری صندوق سرمایه گذاری مشترک پیشتاز

بیانیه سیاست سرمایه گذاری صندوق سرمایه گذاری مشترک پیشتاز بیانیه سیاست سرمایه گذاری صندوق سرمایه گذاری مشترک پیشرو گروه مدیران سرمایه گذاری بیانیه سیاست سرمایه های های گذاری صندوق سرمایه گذاری مشترک پیشرو گروه توسط مدیران سرمایه گذاری صندوق تهیه شده است. هدف

توضیحات بیشتر

جدول 1: لیست دروس رشته کارشناسی مهندسی پزشکی ) گرایش بیوالکتریک)- دروس عمومی پایه اصلی تخصصی و اختیاري- (ورودي 95 و بعد) دروس عمومی دروس پایه دروس اصل

جدول 1: لیست دروس رشته کارشناسی مهندسی پزشکی ) گرایش بیوالکتریک)- دروس عمومی پایه اصلی تخصصی و اختیاري- (ورودي 95 و بعد) دروس عمومی دروس پایه دروس اصل جدول : لیست دروس رشته کارشناسی ) گرایش بیوالکتریک) دروس و (ورودي 95 و بعد) دروس دروس دروس دروس دروس (مشترك بیوالکتریک و بالینی) (مشترك بیوالکتریک و بالینی) (مشترك بیوالکتریک و بالینی) (فقط گرایش بیوالکتریک)

توضیحات بیشتر

10 نکته اساسی برای انتخاب )Keywords( کلمه کلیدی 1

10 نکته اساسی برای انتخاب )Keywords( کلمه کلیدی   1 1 انتخاب کلمه ی کلیدی مناسب مهم ترین کار برای شروع فعالیت در حوزه وب است. کلمات کلیدی می توانند ورودی سایت را هدفمند کنند و باعث سود در کسب و کار اینترنتی شوند. در ادامه به 10 نکته مهم و کاربردی برای انتخاب

توضیحات بیشتر

6- نحوه دسترسی به خدمت 8- جزییات خدمت 4- مشخصات خدمت نوع مخاطبین 3- ارائه دهنده خدمت بسمه تعالی فرم شناسنامه خدمت دستگاه اجرایی عنوان خدمت: صدور پروان

6- نحوه دسترسی به خدمت 8- جزییات خدمت 4- مشخصات خدمت نوع مخاطبین 3- ارائه دهنده خدمت بسمه تعالی فرم شناسنامه خدمت دستگاه اجرایی عنوان خدمت: صدور پروان 6 نحوه دسترسی به خدمت 8 جزییات خدمت 4 مشخصات خدمت نوع مخاطبین 3 ارائه دهنده خدمت بسمه تعالی فرم شناسنامه خدمت دستگاه اجرایی عنوان خدمت: صدور پروانه بهره برداری محصوالت و فرآوردههای )فرآوری مرحله اول( بخش

توضیحات بیشتر

برنامە جدید براي دهمیها بودجه بندي آزمونهاي آزمایشی سنجش اول (ویژة دانشآموزان پایە دهم) سال تحصیلی

برنامە جدید براي دهمیها بودجه بندي آزمونهاي آزمایشی سنجش اول (ویژة دانشآموزان پایە دهم) سال تحصیلی برنامە جدید براي یها بودجه بندي هاي آزمایشی سنجش اول (ویژة دانشآموزان پایە ) سال تحصیلی -96 www.sanjeshserv.ir هاي آزمایشی سنجش اول ویژه دانشآموزان پایه (سال اول دورة دوم متوسطه) با تغییر نظام آموزشی از

توضیحات بیشتر

جایگاه فن‏آوری اطلاعات و ارتباطات در توسعه شهری

جایگاه فن‏آوری اطلاعات و ارتباطات در توسعه شهری همایش تهران هوشمند 1396 Smart Tehran Congress فنآوری اطالعات به مثابه مسیر توسعه حجتاهلل میرزایی نقش فنآوری اطالعات و ارتباطات فنآوری اطالعات به عنوان ابزاری برای ارتقا نظام مدیریت شهری فنآوری اطالعات

توضیحات بیشتر

پرديس كشاورزي و منابع طبيعي دانشكده اقتصاد و توسعه كشاورزي گروه اقتصاد كشاورزي سرفصل دروس دوره دكتري رشته مهندسي اقتصاد كشاورزي گرايش سياست و توسعه كش

پرديس كشاورزي و منابع طبيعي دانشكده اقتصاد و توسعه كشاورزي گروه اقتصاد كشاورزي سرفصل دروس دوره دكتري رشته مهندسي اقتصاد كشاورزي گرايش سياست و توسعه كش پرديس كشاورزي و منابع طبيعي دانشكده اقتصاد و توسعه كشاورزي گروه اقتصاد كشاورزي سرفصل دروس دوره رشته مهندسي اقتصاد كشاورزي گرايش سياست و توسعه كشاورزي 6 دروس اصلي دروس اختياري پايان نامه جمع (بدون دروس

توضیحات بیشتر

PowerPoint Presentation

PowerPoint Presentation موضوع تحقيق : بررسی web1.2.3 استاد راهنما : جناب آقاي دكتر كيانی دانشجو: سهيل عباسی كالنی پاييز 1395 Internet در سال 1983 شركت انگليسي ( آريانت ) اينترنت كه يک شبکه جهاني است كه شامل ميليون ها كامپيوتر

توضیحات بیشتر

قسمت اول- اطلاعات مربوط به مجریان و همکاران اصلی طرح

قسمت اول- اطلاعات مربوط به مجریان و همکاران اصلی طرح بسمه تعالی دانشگاه علوم پزشكي و خدمات بهداشتي - درماني قزوين معاونت پژوهشي فرم پیش پايان نامه تحقیقاتی عنوان فارسی طرح: نام و نام خانوادگی مجری/ مجريان به فارسی و انگلیسی: دانشکده/مرکز تحقیقاتی: نوع مطالعه:

توضیحات بیشتر

Book-4

Book-4 آزمایش هاي کرت خرد شده درر تجزیه و تحلیل نرم افزار پژوهش هاي کشاورزي ببا SAS (Ver 9.2) مو لفین: مهندس سید علیرضا سیدمحمدي مهندس محمد خیاط دکتر شهرام لک دکتر مجتبی علوي فاضل مهندس نسرین سادات سیدمحمدي 1391

توضیحات بیشتر

بسمه تعالی

بسمه تعالی دروس رشته اقتصاد گرایش نظری )( ) ( ) 9 ( ( ) 3 اندیشه اسالمی )مبداو معاد( اقتصاد نفت و نیرو اقتصاد کشاورزی اندیشه اسالمی )نبوت امامت( *آشنایی با برنامه نویسی و بسته های کامپیوتر 3 فلسفه اخالق)با تکیه بر

توضیحات بیشتر

Fars News Agency : سردار غیب‌پرور؛ از مسئولیت‌های آموزشی در سپاه تا نگاه فراجغرافیایی به بسیج

Fars News Agency : سردار غیب‌پرور؛ از مسئولیت‌های آموزشی در سپاه تا نگاه فراجغرافیایی به بسیج گروه : سیاسی حوزه : امنیتی و دفاعی شماره : ۱۳۹۵۰۹۱۷۰۰۱۷۶۸ تاریخ : ۹۵/۰۹/۱۷-۲۱:۰۳ آشنایی با سوابق ري یس جدید سازمان بسیج غیب پرور از سردار های آموزشی در مسي ولیت تا نگاه فراجغرافیایی سپاه بسیج به سردار

توضیحات بیشتر

جزوه آموزشی تجزیه و تحلیل سیستمها فصل 5: طراحی و برنامه ریزي سیستم ها تهیه و تنظیم: دکتر روح اله تولایی (عضو هیا ت علمی دانشگاه شهید بهشتی) نسخه شماره

جزوه آموزشی تجزیه و تحلیل سیستمها فصل 5: طراحی و برنامه ریزي سیستم ها تهیه و تنظیم: دکتر روح اله تولایی (عضو هیا ت علمی دانشگاه شهید بهشتی) نسخه شماره فصل 5: طراحی و برنامه ریزي سیستم ها تهیه و تنظیم: دکتر روح اله تولایی (عضو هیا ت علمی دانشگاه شهید بهشتی) نسخه شماره دو / زمستان 1394 www.tavallaei.sub.ir نگرش فلسفی به طراحی سیستم: یکی از نگرش هاي فلسفی

توضیحات بیشتر

آموزش آشنایی با روترهای میکروتیک مدرس : آقای یگانلو 1

آموزش آشنایی با روترهای میکروتیک مدرس : آقای یگانلو 1 1 با سالم و احترام خدمت شما همراهان گرامی اولین جلسه درس میکروتیک را با معرفی آن شروع می کنیم و در ابتدا بررسی می کنیم که میکروتیک چیست میکروتیک یک شرکت در کشور لتونی است که در سال 6991 توسط 3 آمریکایی

توضیحات بیشتر

فصل اول با اقتصاد کلان آشنایی

فصل اول با اقتصاد کلان آشنایی فصل اول با اقتصاد کلان آشنایی (کلان) and Macro (خرد ( Micro اقتصاد خرد شامل مطالعه مبانی تصمیم و رفتار عاملان اقتصادي مانند خانوارها و بنگاه ها و مصرف کننده نظریه بنگاه تحلیل (نظریه تصمیمات آنها در بازارها

توضیحات بیشتر

مقدمه

مقدمه ` عوامل موثر بر پیشرفت و افت تحصیلی زمانی که فرزندان به مدرسه و کالس درس وارد میشوند و فراگیری علم و دانش آغاز میشود یکسری مسائل جدید برای والدین ایجاد میگردد. همه آن هایی که به مدرسه میروند به یک اندازه

توضیحات بیشتر

بسمه تعالي فرم شماره 1

بسمه تعالي فرم شماره 1 باسمه تعالي دانشگاه صنعتی نوشیروانی بابل اصالحیه فراخوان پذیرش دانشجو بدون آزمون سهمیه استعدادهای درخشان در دوره تحصیلی کارشناسی ارشد دانشگاه صنعتی نوشیروانی بابل برای سال 3197-98 تحصیلی 1- اصالحیه بر

توضیحات بیشتر

فروش و بازاريابي مديريت هدف دوره: تقويت فرهنگ بازاريابي در سازمان ابزار هاي بازار يابي نوين در ايران يادگيري كنترل آميخته بازاريابي شركت آشنايي با رفت

فروش و بازاريابي مديريت هدف دوره: تقويت فرهنگ بازاريابي در سازمان ابزار هاي بازار يابي نوين در ايران يادگيري كنترل آميخته بازاريابي شركت آشنايي با رفت فروش و بازاريابي مديريت تقويت فرهنگ بازاريابي در سازمان ابزار هاي بازار يابي نوين در ايران يادگيري كنترل آميخته بازاريابي شركت آشنايي با رفتار مصرف كنندگان آشنايي باIMBC ابزارهاي مديريت نوين (با رويكرد

توضیحات بیشتر

Microsoft Word - APA.doc

Microsoft Word - APA.doc مارشال ك. و راسمن گ. ب. (1995). روش تحقیق کیفی. ترجمه: علی پارساي یان و سید محمد اعرابی (1377). تهران: انتشارات دفتر پژوهش هاي فرهنگی. کتاب: با سه نویسنده: سرمد زهره بازرگان عباس و حجازي الهه (1376). روش

توضیحات بیشتر

هزينه ساخت و ساز هر مترمربع بنا به ريال براي گروههاي ساختماني چهار گانه در استان مازندران سال 1396) مصوبه هيأت چهار نفره استان ) خدمات مهندسي گروه ساخ

هزينه ساخت و ساز هر مترمربع بنا به ريال براي گروههاي ساختماني چهار گانه در استان مازندران سال 1396) مصوبه هيأت چهار نفره استان ) خدمات مهندسي گروه ساخ هزينه ساخت و ساز هر مترمربع بنا به ريال براي گروههاي ساختماني چهار گانه در استان مازندران سال 1396) مصوبه هيأت چهار نفره استان ) خدمات مهندسي گروه ساختماني 1 تا 2 طبقه از 3 تا 5 طبقه از 6 تا 7 طبقه از

توضیحات بیشتر

Microsoft Word - مهارت مطالعه موثر براي امتحانات.docx

Microsoft Word - مهارت مطالعه موثر براي امتحانات.docx مهارت مطالعه موثر روش مطالعه صحیح اصولی و روش هاي مرور مطالب خوانده شده تهیه و تنظیم: علی امیري.روانشناس اداره مشاوره دانشگاه مقدمه آیا تاکنون به این موضوع فکر کردهاید که هنگام مطالعه از چه روشی استفاده

توضیحات بیشتر

تاریخ شروع به کاردفاتر استان اردبیل در طرح املاک پیشخوان

تاریخ شروع به کاردفاتر استان اردبیل در طرح املاک پیشخوان بسمه تعالی برگزاری جلسه توجیهی طرح املاک پیشخوان در تاریخ 18/11/1391 (مختص دفاتر استان اردبیل) به اطلاع دفاتر محترم استان اردبیل که در دوره آموزش الکترونیکی طرح فوق شرکت نموده اند می رسانیم جلسه توجیهی

توضیحات بیشتر

استاندارد مهارت و آموزشي رايانه كار fire work mx گروه برنامه ريزي درسي فنĤوري اطلاعات تاريخ شروع اعتبار: 1383/2/1 كد استاندارد: 1-61/49/1/2 دفتر طرح و

استاندارد مهارت و آموزشي رايانه كار fire work mx گروه برنامه ريزي درسي فنĤوري اطلاعات تاريخ شروع اعتبار: 1383/2/1 كد استاندارد: 1-61/49/1/2 دفتر طرح و استاندارد مهارت و آموزشي رايانه كار fire work mx گروه برنامه ريزي درسي فنĤوري اطلاعات تاريخ شروع اعتبار 383/2/ كد استاندارد -6/49//2 دفتر طرح و برنامه هاي درسي تهران- خيابان آزادي- خ خوش شمالي- تقاطع خوش

توضیحات بیشتر

بسمه تعالی فرم طرح درس نام و کد درس: روشهای ارزیابی سلولی مولکولی ) ( رشته و مقطع تحصیلی: مهندسی بافت دکترا تعداد و نوع واحد )نظری / عملی(: )1

بسمه تعالی فرم طرح درس نام و کد درس: روشهای ارزیابی سلولی مولکولی ) ( رشته و مقطع تحصیلی: مهندسی بافت دکترا تعداد و نوع واحد )نظری / عملی(: )1 بسمه تعالی فرم طرح درس جلسه اول )نظری( - مدرس: دکتر حجت اله نوزاد انتظار می رود درپایان جلسه بتواند : سیاست مسئول دوره در مورد برخورد با غیبت و تاخیر در کالس: گزارش به اداره آموزش نحوه ارزشیابی و بارم

توضیحات بیشتر

استاندارد مهارت و آموزشي مهندس طراح تبليغات و بهينه سازي WEB گروه برنامه ريزي درسي فناوري اطلاعات تاريخ شروع اعتبار: 1384/6/1 كد استاندارد: 0-24/88/1/

استاندارد مهارت و آموزشي مهندس طراح تبليغات و بهينه سازي WEB گروه برنامه ريزي درسي فناوري اطلاعات تاريخ شروع اعتبار: 1384/6/1 كد استاندارد: 0-24/88/1/ استاندارد مهارت و آموزشي مهندس طراح تبليغات و بهينه سازي WEB گروه برنامه ريزي درسي فناوري اطلاعات تاريخ شروع اعتبار: 18/6/1 كد استاندارد: 0-2/88/1/2 دفتر طرح و برنامه هاي درسي: تهران- خيابان آزادي- خ خوش

توضیحات بیشتر

وزارت صنع ت معدن ت جارت سازمان توسعه ت جارت اريان معاو ن ت توسعه صاردات کاال و خدمات شناسناهم پ وشاک د فت ر توسعه صاردات مح ص والت صنع ت ي و معد ن ي م

وزارت صنع ت معدن ت جارت سازمان توسعه ت جارت اريان معاو ن ت توسعه صاردات کاال و خدمات شناسناهم پ وشاک د فت ر توسعه صاردات مح ص والت صنع ت ي و معد ن ي م وزارت صنع ت معدن ت جارت سازمان توسعه ت جارت اريان معاو ن ت توسعه صاردات کاال و خدمات شناسناهم پ وشاک د فت ر توسعه صاردات مح ص والت صنع ت ي و معد ن ي می ز نسا ج ي پوشاک فرش و صناعی د ست ي د بی ر می ز :

توضیحات بیشتر

Microsoft Word - ok

Microsoft Word - ok جلسه پنجم خواص جزء صحيح معادلات و نامعادلات براكتي رسم نمودار روابط براكتي بزرگترين عدد صحيحي كه از x بزرگتر نباشد را جزء صحيح ) براكت ( x ميگوي يم و با نماد نمايش ميدهيم در واقع : به طور كلي هر عددي روي

توضیحات بیشتر

تخصصی بسم الله الرحمن الرحیم آموزشگاه تحلیل داده ترین مرکز برنامه نویسی و دیتابیس در ایران Activity diagram مدرس : مهندس افشین رفوآ دوره آموزش UML نمو

تخصصی بسم الله الرحمن الرحیم آموزشگاه تحلیل داده ترین مرکز برنامه نویسی و دیتابیس در ایران Activity diagram مدرس : مهندس افشین رفوآ دوره آموزش UML نمو تخصصی بسم الله الرحمن الرحیم آموزشگاه تحلیل داده ترین مرکز برنامه نویسی و دیتابیس در ایران Activity diagram مدرس : مهندس افشین رفوآ دوره آموزش UML نمودار فعالیت diagram( )Activity نمودار activity بدست

توضیحات بیشتر

Window Pen PowerPoint Template

Window Pen PowerPoint Template گذری بر منابع دسترسی آزاد با تاکید بر کتابها مقاالت و پایان نامه ها کار مشترکی از: فاطمه هراتیان مسئول بخش آموزش مرکز اطالع رسانی و کتابخانه مرکزی فاطمه ذاکری فرد کارشناس ارشد مرکز اطالع رسانی و کتابخانه

توضیحات بیشتر

PowerPoint Presentation

PowerPoint Presentation مهندسین مشاور سبزاندیش پایش)ساپ( این شرکت در سال 1380 با هدف ارائه خدمات مشاورهای طراحی نظارت اجرا و مدیریت طرح درپروژههای عمرانی توسعهای آمایشی تحقیقاتی و پژوهشی تأسیس گردیده و تخصصهای آن در زمینههای

توضیحات بیشتر